II SA/Kr 128/02

WyrokWSA w Krakowie2004-05-10

Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Halina Jakubiec, Piotr Lechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługuje osobie, która spełniła warunki do jego uzyskania w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych, ale złożyła wniosek po wygaśnięciu prawa do zasiłku dla bezrobotnych?
Ratio decidendi
Prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługuje osobie, która w dniu rejestracji jako bezrobotna lub w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych spełniała warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, nawet jeśli złożyła wniosek po wygaśnięciu prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania. Kluczowe jest spełnienie materialno-prawnych warunków, a nie samo pobieranie zasiłku dla bezrobotnych przez określony czas.
Stan faktyczny
Skarżąca E. J. domagała się uchylenia decyzji odmawiającej przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Organy uznały, że nie spełniła ona warunku pobrania zasiłku dla bezrobotnych, ponieważ wyczerpała jego maksymalny okres pobierania przed złożeniem wniosku o zasiłek przedemerytalny. Skarżąca argumentowała, że wystarczające jest spełnienie warunków do uzyskania statusu bezrobotnego i posiadanie wymaganego okresu zatrudnienia, a nie faktyczne pobieranie zasiłku dla bezrobotnych w momencie składania wniosku.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie WSA Halina Jakubiec (spr.) NSA Piotr Lechowski Protokolant Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2004 r przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Krakowie Krzysztofa Kozdronkiewicza, sprawy ze skargi E. J. na decyzję Wojewody z dnia 4 grudnia 2001 r Nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją I instancji, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) Decyzją z dnia 4 grudnia 2001r. ( [...] ) Wojewoda utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji - Prezydenta Miasta - z dnia [...].2001r ([...]) o odmowie przyznania E. J. prawa do zasiłku przedemerytalnego. W uzasadnieniu decyzji powołując się na treść przepisu art. 37 j ust 1 oraz art. 37 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. z 2001r Nr 6 poz. 56) organy jako przyczynę odmowy podały okoliczność iż w dacie wystąpienia z wnioskiem o zasiłek przedemerytalny E. J. nie pobrała zasiłku dla bezrobotnych, do którego uprawnienie jest warunkiem uzyskania zasiłku przedemerytalnego. W skardze na powyższą decyzję E. J. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, jako niezgodnych z prawem. Zdaniem Skarżącej dokonana przez organy interpretacja art. 37 1 stanowiącego iż prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługuje osobie, która spełnia określone w ustawie warunki do uzyskania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku oraz posiada okres uprawniający do emerytury jest błędna. Organy bowiem przyjęły iż wyczerpanie ustawowego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych jest w świetle tego przepisu przeszkodą do przyznania zasiłku przedemerytalnego. Tymczasem wg. Skarżącej warunkiem wystarczającym do uzyskania dochodzonego przez nią świadczenia jest poza wymaganym okresem uprawniającym do zasiłku -tj. 30 lat dla kobiet- spełnienie warunków od których uzależnione jest nabycie uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych. Nie jest natomiast wymagane aby w dacie wystąpienia do organu z wnioskiem o zasiłek przedemerytalny, wypłacony był zasiłek dla bezrobotnych. Przedłożenie przez skarżącą - będącą osobą bezrobotną -dokumentacji potwierdzającej 30 lat pracy, po upływie okresu na który przyznano zasiłek dla bezrobotnych nie może pozbawić jej uprawnień, które posiadała przed upływem okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu decyzji. Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w [...] zgłaszając swój udział w sprawie, wniósł o uwzględnienie skargi. Stan faktyczny sprawy nie jest sporny i jak wynika z akt przedstawia się następująco. E. J. uznana została za osobę bezrobotną z dniem [...] .2000r oraz przyznano jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...].2000r. Z dniem [...].2001r E. J. wyczerpała maksymalny okres pobierania zasiłku, co stwierdzono decyzją z daty [...].2001r. W dniu [...].2001r Skarżąca przedkładając w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] świadectwa pracy potwierdzające okres praktycznej nauki zawodu w okresie od [...]1966r. do [...].1969r. oraz zatrudnienie w okresie od [...].1971r do [...].1991r w GS "[...] " w [...], wniosła o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego. Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że w myśl art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Przepisy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oceniając kwestię zgodności zaskarżonej decyzji z prawem Sąd uznał skargę za uzasadnioną. Złożenie przez skarżącą wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego już po wygaśnięciu uprawnienia do zasiłku na skutek upływu okresu jego pobierania powoduje, iż zasiłek przedemerytalny może być przyznany od dnia złożenia wniosku o jego przyznanie ( por. wyrok NSA z 28 czerwca 2001r sygn. akt. SA/Kr 2358/00). Niemożność wykazania w dniu rejestracji posiadania uprawnień do zasiłku przedemerytalnego nie powoduje utraty uprawnienia, lecz wywołuje ten skutek, że zasiłek przedemerytalny przysługuje od dnia następnego po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień. Przepis art. 37 1 ustawy tworzy całość, a jego istotę stanowią słowa "posiadała lub spełniała warunki do ich nabycia". Wykładnia językowa tych określeń, a ściślej biorąc - gramatyczna, wskazuje na to, iż użycie czasu przeszłego dokonanego stanowi podkreślenie przez ustawodawcę, że decydujące znaczenie ma "posiadanie" lub "spełnianie" ustawowych warunków w dniu rejestracji lub w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych - bez względu na czas złożenia wniosku. Znaczenie istotne posiada okoliczność, że mimo upływu okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych ( lub w tym okresie ) osoba ta spełniła materialno- prawne warunki do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decydujacy jest fakt aby bezrobotny spełniał warunki, od których zależy prawo do tego zasiłku. Czym innym jest spełnianie warunków od których zależy prawo do zasiłku dla bezrobotnych a czym innym pobieranie tego zasiłku przez czas określony ustawą. Należy mieć na uwadze iż uzyskanie uprawnień do zasiłku przedemerytalnego związane było z posiadaniem odpowiednich okresów zatrudnienia, a nie ich wykazaniem w czasie pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Powyższa kwestia jest przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11.03.2002r - OPS 14/01 ( ONSA 2002/4/130) w której treść posiada w pełni zastosowanie do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Mianowicie wyrażony został pogląd że "osobie bezrobotnej, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych spełniała warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego określone w art. 37 j ust. 1 lub 37 k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. z 2001r Nr 6 poz. 56 ze zm. w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001r) przysługuje na jej wniosek prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 37 1 ust. 1 ustawy, mimo wygaśnięcia prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu okresu jego pobierania, jeżeli w dniu złożenia wniosku spełnia określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego". Wprawdzie przepis art. 100 wyżej powołanej ustawy - Przepisy wprowadzające stanowi, iż ocena prawna wyrażona w wydanych przed dniem 1 stycznia 2004r. uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego nie wiąże wojewódzkiego sądu administracyjnego rozpatrującego sprawę o jakiej mowa w art. 97 §1- tj. taką do których należy także sprawa niniejsza jednakże przedstawiona argumentacja zawarta w uzasadnieniu uchwały jest jedyną jaką w związku z rozpatrywanym problemem podziela tutejszy Sąd. Przy ponownym postępowaniu organ administracji dokona oceny przedłożonej przez E. J. dokumentacji dotyczącej przebiegu zatrudnienia z uwzględnieniem zasad i kryteriów określonych w art. 23 ustawy o zatrudnieniu oraz wskazanej przez Sąd interpretacji przepisu art. 37 1 tej ustawy. Z podanych wyżej względów Sąd uwzględnił skargę i orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 §1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 18 pkt 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie opłat za czynności adwokackie ( Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm. z 2003r Dz. U. Nr 97 poz. 887 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło