II SA/Kr 128/04

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 grudnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Jan Zimmermann ( spr.) Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2004r. sprawy ze skargi D.W. i A.W. na uchwałę Rady Miasta i Gminy N. z dnia 22 grudnia 2003r. Nr [....] w przedmiocie odrzucenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy N. - stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały - II SA/Kr 128/04 UZASADNIENIE Na podstawie uchwały Rady Miasta i Gminy N. z dnia [...] listopada 2001 r. Nr [...] przystąpiono do sporządzenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy N. Projekt tego planu został wyłożony do publicznego wglądu w dniach od 25 sierpnia 2003 r. do 22 września 2003 r. W dniu 29 września 2003 r. zarzut do tego projektu wnieśli D.W., zam. w K., przy ul. T. i A.W, zam. w K., przy ul. T. Napisali oni, że w projekcie planu ich działki nr "1", "2" i "3" w Z.B. są oznaczone jako jedna działka o przeznaczeniu: łąki. Powołali oni się na dokumentację podziału dawniejszej działki nr "4" na trzy nowe działki, co uzasadniało ubieganie się o ich przekwalifikowanie na działki budowlane. Zapis projektu oznacza, że wszelkie wysiłki, zabiegi i koszta związane z procedurą podziału poszły na marne. D.W. i T.W. ponowili więc w swoim zarzucie wniosek o przekwalifikowanie w/w działek na budowlane. Rada Miasta i Gminy N. uchwałą z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] odrzuciła powyższy zarzut. W uzasadnieniu tej uchwały napisano, że działka położona w Z.B. została w projekcie przeznaczona na cele rolnicze (R) oraz częściowo na cele budownictwa jednorodzinnego i zabudowy zagrodowej (MRJ). Takie przeznaczenie tego terenu jest spójne z obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy N. Uwzględnienie zarzutu wiązałoby się z naruszeniem kompleksu terenów otwartych i poszerzyłoby nadmiernie pas zainwestowania kubaturowego. Dlatego pozostawiono możliwość zabudowy części działki nr "4" (przed podziałem) w ramach zabudowy zagrodowej. Zwrócono uwagę na to, że projekt planu nie zmienia przeznaczenia przedmiotowego terenu w stosunku do planu aktualnie obowiązującego i nie narusza praw nabytych właścicieli nieruchomości. W uzasadnieniu prawnym powołano przepisy ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. W dniu 16 stycznia 2004r. D.W. i A.W. zaskarżyli powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Napisali oni, że nie zgadzają się na nie przekwalifikowanie ich działek na budowlane, choć po to przeprowadzili podział nieruchomości i ponieśli koszty. W odpowiedzi na skargę Miasto i Gmina N. wniosło ojej oddalenie, powtarzając poprzednią argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zaważył, co następuje. Analizując uchwałę o odrzuceniu zarzutu wniesionego do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy najpierw zwrócić uwagę na pewne cechy charakterystyczne tego rodzaju uchwał i na specyfikę ich kontroli przez sąd administracyjny, opierając się o obowiązującą w dacie wydania zaskarżonej uchwały ustawę z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn. zm.), gdyż te przepisy są miarodajne dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej uchwały. Według cyt. ustawy proces planistyczny składał się z kilku etapów i na każdym z nich zainteresowanemu służyły odmienne środki obrony przed tymi regulacjami planu, które godzą w jego uprawnienia lub w jego interesy prawne. W szczególności w pierwszym etapie przygotowania planu dochodziło do wyłożenia jego projektu do publicznego wglądu i do zgłaszania wobec tego projektu zarzutów i protestów. Organy gminy miały prawo ich przyjęcia lub odrzucenia, przy czym uchwała rady gminy w sprawie odrzucenia zarzutu powinna była zawierać faktyczne i prawne uzasadnienie. Rada winna w tym uzasadnieniu przedstawić wyniki analizy wniesionego zarzutu i wytłumaczyć przyjęte rozstrzygnięcie przedstawiając sytuację faktyczną wnoszącego zarzut (sytuację jego nieruchomości) a także wyjaśniając przepisy prawne mające zastosowanie w sprawie, sposób ich interpretacji i ich związek z sytuacją adresata uchwały. Uchwała ta stanowiła wyraz stanowiska organów gminy, które wybrały je w ramach przysługującego im władztwa planistycznego i nie wywierała ona skutków prawnych w obrębie samego planu. Uchwała ta podlegała zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego w specjalnym trybie (art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym). Skarga ta nie mogła jeszcze dotyczyć samych rozwiązań planistycznych (chodziło tu jeszcze o projekt planu, a nie o gotowy plan), ale jej przedmiotem mogło być ewentualne naruszenie prawa dotyczące odpowiedzi udzielonej na wniesiony wcześniej zarzut. Dopiero w drugim etapie dochodziło do sporządzenia planu i uchwała o planie podlegała i podlega osobnej skardze do sądu administracyjnego, wnoszonej w trybie przepisów ustawy o samorządzie gminnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny jest upoważniony do kontroli zgodności z prawem zaskarżonych do niego aktów (art. l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i dlatego nie może kontrolować poglądów organów planistycznych, wyrażanych w odpowiedziach na zgłoszone zarzuty. Zgodnie z założeniami opisanymi wyżej, Sąd nie może również na tym etapie badać legalności samego planu. Analizując uchwałę o odrzuceniu zarzutów Sąd bada natomiast, czy zawiera ona prawidłowe - faktyczne i prawne uzasadnienie, rozpatrujące sytuację faktyczną i prawną podmiotu wnoszącego zarzut i wskazujące na to, że organy planistyczne nie działały dowolnie. Sąd bada również,- czy uzasadnienie to operuje prawdziwymi faktami i czy prawidłowo łączy te fakty z obowiązującymi przepisami prawa, a wreszcie kontroluje sam sposób podjęcia uchwały i zachowanie przepisów określających tryb jej podejmowania. Po przeprowadzeniu analizy zaskarżonej uchwały z tego punktu widzenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że uzasadnienie faktyczne zaskarżonej uchwały nie różni się niemal niczym od uzasadnień, jakie Rada Miasta i Gminy N. umieściła w innych uchwałach odrzucających zarzuty wniesione do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zawiera ono te same sformułowania i jest napisane według, obszernego skądinąd szablonu, który został wielokrotnie (także z błędami) powielony. Poszczególne zwroty użyte w tym uzasadnieniu mają charakter ogólnikowy i w niczym nie indywidualizują sytuacji, w jakiej znajduje się działka skarżących wobec przygotowanego projektu planu. Samo określenie przeznaczenia tej działki i stwierdzenie, że przeznaczenie to jest spójne z obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy niczego merytorycznie nie tłumaczy. Żadnych konkretów nie niesie ze sobą również stwierdzenie, że uwzględnienie zarzutu wiązałoby się z naruszeniem terenów otwartych (nie ustalono ich położenia) i poszerzyłoby nadmiernie pas zainwestowania kubaturowego (nie podano jego granic). Tymczasem istotą uzasadnienia faktycznego uchwały o odrzuceniu zarzutu jest przede wszystkim ustosunkowanie się do jego treści, a także wskazanie konkretnej sytuacji faktycznej, w jakiej znajduje się dana nieruchomość oraz omówienie wpływu projektu planu na tę sytuację. Tych elementów w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały brakuje. Należy również zauważyć, że autorzy zaskarżonej uchwały posłużyli się poprzednią, nieaktualna już numeracją działki "4", nie biorąc pod uwagę tego, że działka ta uległa już podziałowi, a poszczególne jej części mają nową numerację ("1", "2" i "3"). Uzasadnienie prawne zaskarżonej uchwały również nie jest wystarczające. Istotą prawidłowego uzasadnienia prawnego nie jest bowiem choćby najobszerniejsze wyliczenie i zacytowanie przepisów prawa, ale wytłumaczenie, dlaczego te właśnie przepisy znalazły zastosowanie w danym, konkretnym stanie faktycznym i jak zostały zinterpretowane przez organ planistyczny, W rezultacie Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona uchwała jest sprzeczna z art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn. zm.), wymagającym umieszczania w uchwałach odrzucających zarzuty do projektu planu zagospodarowania przestrzennego faktycznego i prawnego uzasadnienia i orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 147 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). O kosztach nie postanowiono z uwagi na zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych (postanowienie WSA w Krakowie z dnia 26 marca 2004 r.). Od niniejszego wyroku służy skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni od daty jego doręczenia. Skargę powinien sporządzić adwokat lub radca prawny.