II SA/Kr 1284/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Sędziowie: NSA Anna Szkodzińska WSA Waldemar Michaldo Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi M.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 30 lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o rozłożenie na raty kary pieniężnej skargę oddala. Sygn. II SA/Kr 1284/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 4 sierpnia 2011r. Prezydent Miasta K. wymierzył M.G. administracyjna karę pieniężną w wysokości 20 944,99 zł za usunięcie 2 sztuk drzew, gatunek świerk pospolity, bez wymaganego zezwolenia. Orzekł także, że kara pieniężną winna być zapłacona w terminie 14 dni od dnia w którym decyzja ustalająca wysokość opłaty stała się ostateczna. W pouczeniu zawartym w decyzji poinformował, że na wniosek złożony w ciągu 14 dni od dnia w którym decyzja o wymierzeniu kary stała się ostateczna, karę można rozłożyć na raty na okres nie dłuższy niż 5 lat. Decyzje odebrał pełnomocnik M.G. – P.G. w dniu 10 sierpnia 2011r. Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia 5 kwietnia 2012r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Decyzja SKO została odebrana przez M.G. w dniu 20 kwietnia 2012r. W dniu 11 maja 2012r. M.G. nadała na poczcie pismo zawierające wniosek o rozłożenie na raty (lub umorzenie) kary za wycięcie drzew bez zezwolenia. W uzasadnieniu podała że jest osobą schorowaną, sama utrzymuje siebie i dom, nie stać ją na prawnika i dopiero 9 maja 2012r. skomunikowała się z osobą znająca się na prawie, która poinformowała ją, że termin do złożenia wniosku o rozłożenie kary na raty minął i nie wynosi 30 dni jak w przypadku skargi na decyzję, ale 14 dni a zatem już minął. Wskazała, że ze względu na wyjazd za granicę dała pełnomocnictwo swojemu synowi P.G. , który odwołał się od decyzji SKO. Następnie przez 8 miesięcy nic się nie działo i dopiero w kwietniu okazało się, że kara jednak musi zostać zapłacona. Skarżąca wniosła o uznanie, że wniosek ten składa za późno bez swojej winy. Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2012r. znak [...] , Prezydent Miasta K. odmówił M.G. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o rozłożenie na raty administracyjnej kary pieniężnej nałożonej decyzją z dnia 4 sierpnia 2011r. utrzymanej w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 5 kwietnia 2012r. W uzasadnieniu organ I Instancji wskazał, że zgodnie z art. 88 ust. 7 ustawy o ochronie przyrody na wniosek złożony w ciągu 14 dni od dnia w którym decyzja stała się ostateczna, karę można rozłożyć na raty na okres nie dłuższy niż 5 lat. Jak stanowi natomiast art. 16 § 1 KPA decyzją ostateczną jest decyzja od której nie przysługuje odwołanie w administracyjnym toku instancji. W niniejszej sprawie taką decyzją jest decyzja SKO w K. z dnia 5 kwietnia 2012r. doręczona stronie w dniu 20 kwietnia 2012r. wobec czego termin do złożenia wniosku upłynął w dniu 4 maja 2012r. Wniosek strony z dnia 11 maja 2012.r został więc złożony po upływie ustawowego terminu. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 KPA w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego jeśli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Organ przywołał orzeczenia NSA zgodnie z którym nieznajomość prawa nie może być uznana za okoliczność usprawiedliwiającą uchybienie terminu do złożenia odwołania. Organ I Instancji podkreślił, że w decyzji poinformowano także stronę o możliwości złożenia wniosku o rozłożenie na raty w terminie 14 dni od dnia w którym decyzja stała się ostateczna. Wobec powyższego organ stwierdził, że M.G. nie dochowała należytej staranności i nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. Od postanowienia tego zażalenie złożyła M.G. , podając że nie ma z czego kary tej zapłacić a jej wysokość znacznie przekracza jej możliwości finansowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 30 lipca 2012r. znak [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie, podzielając w całości stanowisko organu I Instancji. Z postanowieniem tym nie zgodziła się M.G. i wniosła do WSA w Krakowie skargę, w której wniosła o oddalenie kary nałożonej na jej osobę przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. z dnia 5 kwietnia 2012r. Wskazała, że przedłożyła wszystkie możliwe dokumenty dotyczące dochodów i stanu zdrowia, że wycięła drzewa z obawy przed zerwaniem przez nie linii energetycznej pod którą rosły, że nie miała pojęcia, że na wycinkę drzew na własnej nieruchomości musi mieć pozwolenie i że kara ta jest dla budżetu Skarżącej ogromnym obciążeniem. Wskazała też, że nie rozumie pism kierowanych do niej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Wojewódzki Sąd Administracyjnyw Krakowie zważył co następuje. Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia a także postanowienia organu I instancji wykazało, że są one prawidłowe, a tym samym wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie rozpoznaje skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie ustalenia kary z tytułu wycięcia drzew bez wymaganego zezwolenia. Dlatego wszelkie kwestie zawarte w skardze dotyczące powodów wycięcia drzew, sytuacji osobistej i majątkowej Skarżącej nie mogą być w niniejszej sprawie przedmiotem rozważań Sądu. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest wyłącznie to, czy postanowienie Samorządowego Kolegium odwoławczego w K. , które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o rozłożenie kary na raty wydane zostało zgodnie z prawem. W niniejszej sprawie niesporne jest, że wniosek Skarżącej o rozłożenie na raty kary administracyjnej był spóźniony. Zgodnie z art. 58 KPA w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Organ administracji publicznej jest zatem obowiązany przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: a) uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony, b) zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi, c) zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. W niniejszej sprawie okolicznością sporną jest ustalenie czy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego. Podkreślenia wymaga, że oceniając brak winy, organ administracji publicznej powinien przyjąć "obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy" (M. Jędrzejewska (w:) Komentarz do k.p.c., 1999, s. 322). Przy zastosowaniu tego miernika przywrócenie terminu nie byłoby dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (J. Krajewski (w:) Komentarz do k.p.c., 1999, s. 274). W doktrynie postępowania administracyjnego przyjmuje się, że brak winy strony zachodzi "tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon (w:) Komentarz IV, 1970, s. 136). W konsekwencji "pojęcie braku winy w niedopełnieniu czynności procesowej w terminie obejmuje istnienie przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli siły wyższej" (tamże, s. 136). " Oznacza to, że subiektywne, osobiste przekonanie Skarżącej o braku winy w niedochowaniu terminu nie może być miarodajne przy ocenie tej okoliczności. W orzecznictwie sądowym wymienia się różne przypadki uchybienia terminowi, które nie spełniają warunku "braku winy". Przyjmuje się miedzy innymi, że nieznajomość prawa nie może być uznana za okoliczność usprawiedliwiającą uchybienie terminu do wniesienia odwołania. (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. sygn. III SA 101/96) , także oczekiwanie na poradę radcy prawnego nie jest przesłanką uprawdopodobniającą brak winy strony w uchybieniu terminowi dokonania czynności procesowej (niepublikowany wyrok NSA z dnia 26 listopada 1997 r., I SA/Lu 1219/96,). W niniejszej sprawie Skarżąca została pouczona w decyzji Prezydenta Miasta K. (organu I Instancji) z dnia 4 sierpnia 2011r. zarówno o terminie do wniesienia odwołania od decyzji jak i o terminie do złożenia wniosku o rozłożenie kary na raty. Zdaniem Sądu pouczenie zostało prawidłowo sformułowane i jest jasne. Skarżąca ustanowiła też w postępowaniu administracyjnym w sprawie orzeczenia kary za wycięcie drzew bez zezwolenia pełnomocnika, w osobie swojego syna, który jak wyjaśniła złożył od decyzji odwołanie podczas jej pobytu za granicą, zatem musiał posiadać choćby podstawowe rozeznanie w sprawie. Z wszystkich tych okoliczności wynika, że obiektywnie rzecz ujmując Skarżąca miała możliwość dochowania 14 -to dniowego terminu do złożenia dowołania. Omyłkowe utożsamienie terminu do złożenia skargi na decyzję do sądu administracyjnego oraz terminu do złożenia wniosku o rozłożenie kary na raty nie jest zatem okolicznością usprawiedliwiającą uchybienie przedmiotowemu terminowi. Z wszystkich wyżej wymienionych względów, skarga na zasadzie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi musiała ulec oddaleniu.