II SA/Kr 1299/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie WSA Małgorzata Brachel –Ziaja (spr) WSA Ewa Rynczak Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 sierpnia 2010r.; nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu opróżnienia budynku skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki decyzją z dnia 23 listopada 2009 r. nr [...] znak: [...] odmówił [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. - właścicielowi kamienicy przy ul. [...] w K. (budynku frontowego oraz oficyny) wydania decyzji w trybie art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (Dz. U. 2006 Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) nakazującej opróżnienie budynku frontowego oraz oficyny zlokalizowanych przy ul. [...] w K. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji opisał przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe, a w szczególności wynik oględzin z dnia [...] 2009 r., w czasie których dokładnie opisano stan techniczny przedmiotowego budynku. Powołano się również na znajdujące się w aktach kserokopie dokumentów dotyczących utrzymania budynku, m.in. kserokopie oświadczeń lokatorów mieszkań nr nr [...] o przyjęciu do wiadomości i zastosowania zakazu użytkowania balkonów ze względu na ich stan techniczny, dokumenty wskazujące na przeprowadzenie robót zabezpieczających balkon komunikacyjny oraz przeprowadzenia robót remontowych dachu w budynku frontowym w 2006 r. Zły stan techniczny obiektu był wskazywany w protokołach z okresowej kontroli budynku nr [...] ze stycznia 2004 r. oraz nr [...] z marca 2006 r. Wskazano również na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki z dnia 28 lipca 2006 r. nr [...] znak: [...] , nakazującą na podstawie art. 68 prawa budowlanego opróżnienie z ludzi i ich mienia mieszkania nr 15 w przedmiotowym budynku. Organ I instancji podkreślił jednak, że w odniesieniu do całego budynku nie zachodzi przesłanka wskazana w art. 68 prawa budowlanego czyli stan bezpośredniego zagrożenia zawaleniem. Przypomniano również, że w zakresie uprawnień właścicielskich znajduje się kompetencja do wyłączenia budynku z użytkowania, jednakże z myśl art. 10 ustawy o ochronie praw lokatorów wymaga to zapewnienia mieszkańcom lokali zamiennych. Po rozpoznania odwołania wniesionego przez [...] Sp. z o.o. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 k.p.a., art. 68 pkt 1, art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 prawa budowlanego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając to rozstrzygnięcie organ odwoławczy przytoczył treść art. 68 prawa budowlanego i wskazał, że w myśl tego przepisu niezbędnym warunkiem nakazu opróżnienia bądź wyłączenia całości lub części budynku z użytkowania jest uprzednie stwierdzenie zagrożenia bezpośredniego zawalenia budynku przeznaczonego na pobyt ludzi. Ocena stanu technicznego budynku i ustalenie zakresu prac zabezpieczających należą do organów nadzoru budowlanego, opartych na dokonanych wcześniej oględzinach obiektu. Organ II instancji powołał się się wyłączenie części budynku (mieszkania nr ...) z użytkowania decyzją PINB z dnia 28 lipca 2006 r. nr [...] znak: [...] oraz na zakaz użytkowania balkonów przez lokatorów, wprowadzony przez Administrację [...] [...] (kopie oświadczeń lokatorów załączone do akt sprawy). Podkreślono, że w tej sytuacji postępowanie może dotyczyć wyłącznie użytkowanych części budynku. Strona skarżąca powołuje się na dostarczoną przez siebie "Ekspertyzę techniczną stanu konstrukcji i elementów budynków", autorstwa mgr inż. A.R. i mgr inż. A.T. z grudnia 2007 r. W ekspertyzie szeroko opisano występujące w budynkach oficyny i frontowym przy ul. [...] w K. nieprawidłowości, w podsumowaniu stwierdzając m.in. "Powyższe wnioski i zalecenia upoważniają administratora lub właściciela budynków do natychmiastowego usunięcia użytkowników (najemców) lokali mieszkalnych w celu dokonania niezbędnych prac remontowych i wymiany uszkodzonej substancji budowlanej opisanej w ekspertyzie jak wyżej. Do czasu przeprowadzenia remontu kapitalnego należy zabezpieczyć obiekty przed dostępem osób trzecich". W aneksie nr [...] z dnia 04.02.2010 r. do w/w ekspertyzy, stanowiącym załącznik do pisma strony z dnia [...] .2010 r. stwierdzono m.in. że "Dalsze użytkowanie stropów drewnianych, zniszczonych przez korozję biologiczną grozi katastrofą budowlaną (zawalenie się stropów i ścian wewnętrznych budynku), która bezpośrednio zagraża zdrowiu i życiu lokatorów, nagłe i postępujące zniszczenie stropów i ścian wewnętrznych budynku spowoduje usunięcie naturalnych podparć i usztywnień ścian zewnętrznych, co może doprowadzić do ich zniszczenia. (...) Powyższe wnioski i zalecenia upoważniają administratora lub właściciela budynków do natychmiastowego usunięcia użytkowników (najemców) lokali mieszkalnych w celu dokonania remontu generalnego i wymiany uszkodzonej substancji budowlanej opisanej powyżej. Do czasu przeprowadzenia remontu kapitalnego należy zabezpieczyć obiekty przed dostępem osób trzecich...". [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podkreślił, że decyzja z art. 68 Prawa budowlanego powinna być poprzedzona dokonaniem przez organ nadzoru oględzin stanu budynku i protokolarnym stwierdzeniem wystąpienia realnego i bezpośredniego stanu zagrożenia zawaleniem, spowodowanego złym stanem technicznym budynku. Organ I instancji wykonał te obowiązki, przeprowadzając oględziny budynku. Dokonane podczas oględzin ustalenia potwierdzają zły stan techniczny kamienicy stwierdzony w przedłożonych opracowaniach. Jednakże niestwierdzenie podczas oględzin bezpośredniego zagrożenia zawaleniem uzasadnia przyjęcie, że w sprawie brak jest podstaw do wydania decyzji nakazującej opróżnienie pozostałych użytkowanych części budynku frontowego i oficyny. Podkreślono, że nieprawidłowości wskazane w wymienionych wyżej ekspertyzach są zbieżne z nieprawidłowościami stwierdzonymi podczas dokonanych w dniu [...] .2009 r. przez PINB w K. Powiat Grodzki oględzin i stanowią podstawę do prowadzenia przez organ I instancji działań w oparciu o przepis art. 66 prawa budowlanego. Oględziny zostały przeprowadzone przez pracowników PINB dysponujących fachową wiedzą i doświadczeniem. W odróżnieniu do przedłożonych przez stronę wnoszącą opracowań, podczas oględzin w dniu [...] .2009 r. dokonano szczegółowego opisu stanu w budynkach oficyny i frontowym przy ul. [...] w K. z wyszczególnieniem i opisem poszczególnych lokali mieszkalnych. Decyzja o stwierdzeniu braku bezpośredniego zagrożenia zawaleniem została podjęta przez organ I instancji po dokonaniu analizy całego materiału dowodowego. Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie [...] sp. z o.o. w K. , zarzucając jej naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a także art. 68 prawa budowlanego i domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Uzasadniając skargę wskazano, że organ administracyjny nie przeprowadził postępowania zgodnie z wymogami art. 77 § 1 i 80 k.p.a., bowiem brak w aktach sprawy wnikliwej analizy stanu budynku przy ulicy [...] . Zdaniem skarżącego nie jest wystarczające przeprowadzenie oględzin budynku, a konieczna jest analiza stanu elementów konstrukcyjnych - nie tylko tych widocznych na pierwszy rzut oka. Z tego względu skarżący zlecił przeprowadzenie ekspertyzy technicznej stanu konstrukcji i elementów budynku, a te nie są widoczne przy tak pobieżnych oględzinach jakie zostały przeprowadzone przez PINB. Wnioski zawarte w ekspertyzie oparte zostały na kilku wizjach lokalnych, badaniach makroskopowych materiałów oraz analizy poszczególnych elementów konstrukcyjnych. W ekspertyzie opisano stan stropów, który według biegłych stanowi przekroczenie dopuszczalnych wartości o 140%. Biegli wskazali, iż "widoczne uszkodzenia przekrojów belek stropowych, bardzo duże ugięcia stropów w krótkim czasie doprowadzą do katastrofy budowlanej". Według biegłych stan stropów znacznie się pogorszył od dnia ich pierwotnej ekspertyzy w 2008 roku. Już z uwagi na te elementy wskazane w ekspertyzie i w aneksie z lutego 2010 roku w kontekście oględzin budynku przy ulicy [...] j, organ I instancji powinien wydać decyzję w trybie art. 68 prawa budowlanego, ewentualnie zlecić przeprowadzenie własnej ekspertyzy. Podkreślono, że w przypadku stwierdzenia zaistnienia niebezpieczeństwa zawalenia budynku organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz także obligowany do wydania nakazu opróżnienia obiektu budowlanego. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że zarówno z oględzin, jak i z ekspertyz przedłożonych przez skarżącego wynika, że stan przedmiotowej kamienicy jest zły, jednakże nie ma bezpośredniego zagrożenia zawaleniem. Nie stwierdzono również naruszeń przepisów regulujących postępowanie dowodowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku. Organy obu instancji orzekające w niniejszej sprawie w sposób wyczerpujący zebrały i prawidłowo przeanalizowały cały zebrany w sprawie materiał dowodowy. Słusznie wskazano, że część budynku jest już wyłączona z eksploatacji na mocy decyzji PINB z 28 lipca 2006 r. nr [...] znak: [...] (mieszkanie nr 15), a zarządca nieruchomości wprowadził zakaz użytkowania balkonów ze względu na ich zły stan techniczny. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż w takiej sytuacji postępowanie może dotyczyć wyłącznie użytkowanych części budynku. Organy nadzoru budowlanego jednoznacznie stwierdziły w niniejszym postępowaniu, że stan techniczny przedmiotowego budynku jest zły. Ocena taka została dokonana na podstawie zebranych w sprawie materiałów dowodowych, szczegółowo wskazanych w decyzji I instancji, w tym również ekspertyz przedłożonych przez skarżącego. Należy jednak rozróżnić nieodpowiedni stan techniczny i możliwość zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, o których mowa w art. 66 ust. 1 prawa budowlanego, od bezpośredniego zagrożenia zawaleniem, o którym mowa w art. 68 tej ustawy. W pierwszym przypadku organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości oraz może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, natomiast w drugim przypadku ma obowiązek nakazać opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania. Zdaniem Sądu ustalenie, że brak jest bezpośredniego zagrożenia zawaleniem budynku przy ul. [...] w K. znajduje oparcie w zebrany w sprawie materiale dowodowym. W szczególności wskazują na to wyniki oględzin z dnia [...] 2009 r. W postępowaniu administracyjnym przeanalizowano również wartość dowodową ekspertyzy technicznej przedłożonej przez właściciela nieruchomości podkreślając, że wnioski na temat zagrożenia katastrofą budowlaną ze względu na nieprawidłowy stan stropów mają charakter arbitralny i nie są poparte żadnymi wyliczeniami statycznymi, a od sporządzenia ekspertyzy upłynął okres 2 lat i w tym czasie nie miały miejsca żadne kolejne awarie. Należy również podkreślić, że w odniesieniu do przedmiotowego budynku toczy się z urzędu postępowanie w sprawie stanu technicznego przedmiotowego budynku, na podstawie powołanego wyżej art. 66 prawa budowlanego. Skarżący, będący jednocześnie właścicielem nieruchomości, może przeprowadzić remont we własnym zakresie, bez oczekiwania na rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego. Biorąc powyższe pod uwagę należało uznać, ze zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane zgodnie z prawem materialnym oraz bez naruszenia przepisów postępowania. W takiej sytuacji skarga wniesiona w niniejszej sprawie jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).