II SA/Kr 1311/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Izabela Dobosz Sędziowie WSA: Wojciech Jakimowicz WSA: Ewa Rynczak (spr.) Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi M.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [....] z dnia [...]października 2006 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego na pokrycie opłat mieszkaniowych I. skargę oddala; II. zasądza adwokatowi D.W. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) w tym kwotę 52,80 zł ( pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) podatku VAT, płatną z Kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Decyzją z dnia [...]sierpnia 2006 r. znak:[...] na podstawie art. 104, art. 107 i art. 108 kpa oraz art. 3 ust. 3 i 4, art. 4, art. 8, art. 17 ust. 1 pkt. 5, art. 39, art. 102, art. 104, art. 106, art. 109 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r., Nr 64, poz. 593 ze zm.) oraz Upoważnienia Nr[...] Prezydenta Miasta K. z dnia 30 kwietnia 2004r., do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej należących do właściwości gminy oraz właściwości powiatu, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w K. przyznał M.P. zasiłek celowy w kwocie 150 zł na pokrycie opłat mieszkaniowych (czynsz, gaz, energia), nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w K. na podstawie wywiadu środowiskowego i zebranej dokumentacji dotyczącej sytuacji materialnej i rodzinnej strony stwierdził, że M.P. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Uzyskiwany przez niego dochód nie przekracza ustalonego kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej tj. 461 zł. Zebrany w toku postępowania materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż znajduje się w trudnej sytuacji bytowej i nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić niezbędnych potrzeb życiowych. Wysokość świadczenia została ustalona w oparciu o przedstawione przez stronę potrzeby. W tym stanie rzeczy, działając w oparciu o art. 39 ustawy o pomocy społecznej postanowiono jak w sentencji. Rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nadano w oparciu o art. 108 kpa ze względu na wyjątkowo ważny interes strony spowodowany jej trud na sytuacją. W dniu 11 listopada 2006 r. odwołanie od powyższej decyzji wniósł M.P. domagając się ustanowienia na jego rzecz miesięcznie kwot 394,83 zł za czynsz, 54,11 zł za zużycie energii elektrycznej oraz 42,08 zł za zużycie gazu. Decyzją z dnia [...]października 2006 r. znak:[...] na podstawie art. 8, art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2004 r., Nr 64, poz. 593 ze zm.) oraz § 1 pkt. 1a Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2006 r., Nr 135, poz.950) oraz art. 138 § 1 pkt. 1 kpa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu podało, że zgodnie z przepis art. 39 ust. 1 i 2 ustawy pomocy społecznej, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków, leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. W przedmiotowej sprawie ustalono, że M.P. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe; ponadto jest osoba chorą. Uwzględniając szczególnie trudną sytuację życiową strony oraz okoliczność, iż nie może ona sama zaspokoić swoich potrzeb życiowych, organ I instancji przyznał zasiłek celowy w wysokości 150 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę na fakt, że wyznacznikami przyznania i ustalania wysokości zasiłku jest nie tylko sytuacja materialna wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przyznawany, lecz także możliwości finansowe organów pomocy społecznej (por. wyrok NSA z dnia 12.01.1994 r. sygn. akt I SA 1649/93 ). Nie zawsze zatem pomoc społeczna może zostać przyznana zgodnie z żądaniem strony w pełnej wysokości. Organ odwoławczy podkreślił, że z akt sprawy wynika, iż na mocy kolejnych decyzji wydanych tego samego dnia, M.P. otrzymał zasiłek celowy na zakup leków w wysokości 50 zł, zasiłek celowy na zakup żywności w kwocie 150 zł, a także zasiłek celowy na zakup karty MPK w wysokości 90 zł. Na podstawie zatem kolejnych decyzji, wydanych przez organ I instancji dnia 25 sierpnia 2006 r. M.P. otrzymał pomoc w łącznej wysokości 380 zł. Świadczy to o tym, że organ I instancji nie pozostaje obojętny wobec sytuacji życiowej strony oraz, że w miarę swoich możliwości świadczy panu M.P. pomoc. Organ odwoławczy podał, że w niniejszej sprawie sytuacja wnioskodawcy była badana zgodnie z zasadą, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Przeciwko uchyleniu tej decyzji przemawia także fakt, iż decyzja została opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności co sugeruje, że zasiłek ten został już skonsumowany przez stronę, a zatem nie byłoby celowym uchylenie zaskarżonej decyzji celem jej ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy podkreślił, że jak wynika z akt postępowania sytuacja M.P. jest w istocie trudna, a zatem organ winien rozważyć możliwość przyznania panu M.P. dalszej pomocy. Przypomnieć należy, że organ może uczynić to nie tylko na wniosek strony ale także może działać z urzędu. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy orzekł, jak w sentencji decyzji. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 27 listopada 2006 r. wniósł M.P., domagając się zmiany decyzji z uwagi na fakt, że jest ona dla niego krzywdząca i niesprawiedliwa, zasiłek jest jedynym źródłem pokrycia kosztów utrzymania, które miesięcznie przekraczają kwotę 500 zł. W uzasadnieniu skargi skarżący wyraził swoje niezadowolenie z treści decyzji, szczegółowo opisując swoją trudną sytuację życiową. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie w całości, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia 30 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą o p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Orzekanie, w myśl art.135 p.p.s.a., następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Przepisy ustawy przewidując jedynie uprawnienia kontrolne sądów administracyjnych nie dają im kompetencji do zastępowania organów administracji publicznej w wykonywaniu ich zadań orzeczniczych. Wady postępowania administracyjnego, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzeniem jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi, sąd, w myśl art.151 p.p.s.a. , skargę oddala. Skarga jest bezzasadna. Sąd dokonując oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji uznał, że decyzja ta nie narusza prawa. Materialnoprawną podstawą do wydania zaskarżonej decyzji jest art. 39 ust.1 i ust. 2 ustawy z dnia 12.03.2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. 2004r., Nr 64, poz. 593 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania, który stanowi, że w celu zaspokojenia niezbędnej pomocy bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Zasiłek celowy jest formą pomocy pieniężnej przyznawanej na podstawie uznania administracyjnego. Oznacza to, że sam fakt spełnienia kryteriów ustawowych nie oznacza jeszcze automatycznego przyznania świadczenia skarżącemu. Organ bowiem może, lecz nie musi, przyznać świadczenie. Uznaniem administracyjnym objęta jest także przez organ ocena warunków uzasadniających przyznanie pomocy, jak również decyzja co do jej wysokości. Jeżeli organ pomocy społecznej oceniając z jednej strony sytuację materialną i rodzinną oraz potrzeby skarżącego, z drugiej zaś własne możliwości finansowe uznał, że istnieje możliwość przyznania w sierpniu 2006r. zasiłku celowego z przeznaczeniem na pokrycie opłat mieszkaniowych (czynszu ,gazu, i energii) w kwocie 150 zł, to takiej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa, tym bardziej, że skarżący jest objęty pomocą z opieki społecznej w innym zakresie. Zdaniem Sądu organy orzekające poddały ocenie okoliczności od jakich uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. Decyzję tę uzasadniły w sposób przekonywujący, powołując się z jednej strony na ograniczone środki finansowe, a z drugiej strony na listę innych osób ubiegających się również, tak jak skarżący, przyznania pomocy społecznej. Zasiłek celowy ma charakter pomocy doraźnej ukierunkowanej na konkretny cel bytowy. Odnosząc się do zarzutu skarżącego o przyznanie mu pełnego pokrycia opłat mieszkaniowych w kwocie około 500 zł, w świetle przedstawionych wyżej okoliczności należy uznać za bezzasadny, nie mający wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, tym bardziej, że skarżący objęty jest też inną formą pomocy społecznej, a w sierpniu 2006r. otrzymał pomoc w kwocie łącznej 380 zł. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w świetle którego w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.