II SA/Kr 1314/07
WyrokWSA w Krakowie2008-02-19
Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja, Sędzia WSA Janusz Kasprzycki, Sędzia WSA Inga Gołowska (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy może zostać wydana bez uzgodnienia z właściwym zarządcą drogi w formie postanowienia, zgodnie z art. 106 KPA i art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Decyzja o warunkach zabudowy została wydana z naruszeniem art. 106 KPA i art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ uzgodnienie z zarządcą drogi nie zostało dokonane w formie postanowienia, lecz w innej formie przez ten sam organ, który wydawał decyzję. Brak prawidłowego uzgodnienia stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, skutkujące koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o warunkach zabudowy dla budowy konstrukcji reklamowej. Organ pierwszej instancji wydał decyzję ustalającą warunki zabudowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący P. D. zarzucił naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności dotyczących warunku zabudowy i zasady dobrego sąsiedztwa, a także pozbawienie go możliwości dojazdu do działki. Skarżący wniósł o przeprowadzenie wizji lokalnej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie AWSA Janusz Kasprzycki AWSA Inga Gołowska (spr.) Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2008 r. sprawy ze skargi P. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego P. D. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Organ l instancji, Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] r. znak: [...] wydaną do sprawy [...], na podstawie art. 59 ust. 1, art.61 ust. 1 w zw. z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U z 2003r. Nr 80, póz. 717 ze zm), § 1-9 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U z 2003r. Nr 164, póz. 1588) , § 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy (Dz. U z 2003r. Nr 164,póz. 1589) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000r. Nr 98, póz. 1071 ze zm)- po rozpatrzeniu wniosku ,, [...] SA , z siedzibą w [...], działającej przez pełnomocnika P. M. -ustalił warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn: ,, budowa konstrukcji reklamowej o wymiarach do 12 x 3m na działkach [...] i [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] przy ul. [...] i ul. [...] w [...].
Odwołanie od decyzji organu l instancji wniósł P. D. , podnosząc, iż został pozbawiony możliwości dojazdu do posesji i wniósł o przeprowadzenie wizji lokalnej z jego udziałem celem należytego wyjaśnienia sprawy i wskazania dojazdu do działki nr [...].
Organ II instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], decyzją z dnia [...] r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 54, art. 59, art. 61, art. 64 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U Nr 80, poz.717 ze zm), § 1-9 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu
w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U z 2003r. Nr 164, póz. 1588) oraz art. 138§ 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego-utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu l instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Elementem konstytucyjnie chronionego prawa własności nieruchomości jest wolność jej zagospodarowania, nie mniej jednak wolność ta realizowana jest w ramach istniejącego porządku prawnego. Analiza całokształtu przeprowadzonego postępowania a także ustalonych w decyzji parametrów prowadzi do wniosku, że organ l instancji dokonał prawidłowej oceny istniejącego w obszarze analizowanym stanu zagospodarowania i na tej podstawie orzekł w sprawie. Ustosunkowując się do twierdzeń odwołującego się, organ II instancji podniósł, że z istoty decyzji o warunkach zabudowy wynika, że celem jej jest określenie sposobu zagospodarowania terenu i warunków zabudowy dla planowanego zamierzenia inwestycyjnego . Decyzja ta nie rodzi praw do terenu jak również nie narusza uprawnień osób trzecich.
Dodatkowo podniesiono, że w pkt [...] załącznika nr [...] zaskarżonej decyzji wskazano, że realizacja przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego nie może powodować ograniczenia między innymi dostępu do drogi publicznej. Oznacza to, że na etapie sporządzania projektu budowlanego należy określić usytuowanie planowanej konstrukcji reklamowej aby zapewnić P. D. dostęp do drogi publicznej. Żądanie dokonania wizji w żaden sposób nie pozwoli na obecnym etapie w sposób wiążący określić usytuowania nowego obiektu oraz sposobu zapewnienia działce nr [...] tego dostępu.
Skargę do Sądu złożył P. D. wnosząc o jej uchylenie z uwagi na niewłaściwe zastosowanie art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ponieważ nie spełniono warunków wskazanych w tym przepisie a konkretnie warunku odnoszącego się do tego, że co najmniej jedna działka sąsiednia jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji i parametrów cech i wskaźników kształtowania linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Naruszono również zasadę dobrego sąsiedztwa i wydana decyzja może całkowicie
pozbawić skarżącego możliwości dojazdu do działki nr [...] oraz nie da się pogodzić tej decyzji z istniejącym stanem zagospodarowania terenu.
W odpowiedzi na skargę, organ II instancji wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, póz. 1270), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola sądowa wykazała naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Art. 106 kodeksu postępowania administracyjnego nadaje procesowy kształt obowiązkowi współdziałania organów, który powstaje na mocy odrębnych przepisów o charakterze materialnym. Współdziałanie będzie występować wtedy, gdy w jakiejś sprawie "ma miejsce przecinanie się zakresów działania dwóch lub kilku podmiotów (pionów organizacyjnych)7zob. S. Biernat, Działania wspólne administracji państwowej, Wrocław 1979, s.38/
Obowiązek współdziałania jest realizowany z urzędu przez organ powołany do wydania decyzji w sprawie zawisłej, który powinien wykonać dwie czynności procesowe: zwrócić się do organu współdziałającego o zajęcie stanowiska, powiadomić strony o tej czynności. Na skutek pierwszej z tych czynności następuje wszczęcie procesowych czynności przez inny organ administracyjny, który ma wyrazić opinię lub dokonać uzgodnienia projektu rozstrzygnięcia w sprawie. Czynności współdziałania, w zależności od ich formy przewidzianej przepisami odrębnymi, muszą być podejmowane albo w początkowym, albo w końcowym stadium postępowania sprawy zawisłej.
Organ współdziałający nie będzie organem prowadzącym postępowanie w samodzielnej, odrębnej sprawie administracyjnej. Jest on powołany do zajęcia stanowiska w sprawie administracyjnej, która już zawisła przed jakimś organem administracyjnym a jego stanowisko jest zajmowane przez wydanie postanowienia, które nie załatwia sprawy administracyjnej, albowiem ani nie rozstrzyga o jej istocie,
ani jej nie kończy w instancji administracyjnej; jego stanowisko wyrażone w formie postanowienia rozstrzyga co do sprawy niemającej bytu samodzielnego, bo związanej ze sprawą główną.
W sytuacji określonej w art. 106 występują dwa organy współdziałające, z których jeden jest organem administracji publicznej rozstrzygającym sprawę administracyjną w drodze decyzji, drugi zaś organem, od którego organ administracji publicznej jest obowiązany uzyskać stanowisko w sprawie administracyjnej. Użyte w przepisie art. 106 § 1 sformułowanie "inny organ" nie oznacza li tylko organu administracji publicznej w rozumieniu art. 1 pkt 1 i 2, lecz każdy organ, który na mocy przepisów prawa materialnego jest obowiązany na żądanie organu administracji prowadzącego postępowanie zająć stanowisko w sprawie będącej przedmiotem tego postępowania. W przypadku gdy przepisy prawa materialnego ustanawiające obowiązek współdziałania nie określają konkretnego organu, który jest obowiązany zająć stanowisko w sprawie, lecz np. osobę prawną, wówczas organem w rozumieniu art. 106 § 1 jest ustawowy lub statutowy organ osoby prawnej upoważniony do działania w imieniu tej osoby prawnej i reprezentowania jej na zewnątrz.
Organ współdziałający w postępowaniu administracyjnym na zasadach określonych w art. 106 k.p.a. ma za zadanie przyczynić się do prawidłowego załatwienia sprawy przez inny organ, ale bez wkraczania we właściwość, zadania i kompetencje innego organu. Wyłączną odpowiedzialność za załatwienie sprawy ponosi organ, wydający decyzję określonej treści, mocą której załatwia tę sprawę, a stanowisko zajęte przez organ współdziałający powinno być uzyskane i rozpatrzone przed wydaniem decyzji. Zgodnie zaś z treścią art. 106 § 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, zajęcie stanowiska następuje w drodze postanowienia na które przysługuje zażalenie.
W rozpoznawanej sprawie stanowisko w formie postanowienia wydanego w dniu [...]. zajął Zastępca Dyrektora [...] Zarządu Dróg działający z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] zaś w pieczęci nagłówkowej umieszczono pieczęć ,,Prezydent Miasta [...] "(k. [...]) Analizując formę w jakiej organ współdziałający wypowiedział się w kwestii objętej współdziałaniem należy stwierdzić, że nie jest ona zgodna z formą wymaganą przez cytowany art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż postanowienia nie wydał organ współdziałający lecz ten sam organ, który wydaje decyzję ustalającą warunki
zabudowy i zagospodarowania terenu. W konsekwencji skutkuje to naruszeniem przepisu art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U 2003r. Nr 80, póz. 717 ze zm) który wymaga wydania uzgodnienia z właściwym zarządcą drogi - w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego. Zgodnie zaś z ust. 5 cyt. artykułu uzgodnień dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jak z powyższego wynika w przedmiotowej sprawie nie doszło do uzgodnienia o którym mowa w art. 53 ust. 4 pkt 9 cytowanej ustawy.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie korzystając z uprawnienia jakie daje art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, póz. 1270 ze zm). -uznał, że w świetle podstawowego celu sądowej kontroli wykonywania administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne, określonego w art. 1 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, póz. 1270 ze zm).-ma obowiązek wydania orzeczenia usuwającego z obrotu prawnego akt niezgodny z prawem a za taki należy uznać również decyzję z [...] r. wydaną przez organ l instancji. Art. 135 uszczegóławia zasadę niezwiązania wojewódzkich sądów administracyjnych granicami skargi, upoważniając ten Sąd do orzekania także o aktach lub czynnościach niezaskarżonych rozpoznawaną skargą ale wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy, sprawy administracyjnej.
Z tych względów, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. art. 53 ust. 4 pkt 9 w zw. z art. 53 ust. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U 2003r. Nr 80, póz. 717 ze zmian.) co powoduje konieczność jego uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, póz. 1270 ze zm).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji powinien dokonać uzgodnień w formie wymaganej przez przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz uwzględnić wskazanie i dokonana przez Sąd ocenę prawną.
O kosztach sądowych orzeczono w oparciu o art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, póz. 1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło