II SA/Kr 1320/20

WyrokWSA w Krakowie2021-05-06

Skład orzekający: Agnieszka Nawara-Dubiel, Mirosław Bator, Jacek Bursa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych i nałożeniu obowiązku przedłożenia dokumentów w celu legalizacji samowolnie wykonanej nadbudowy budynku gospodarczego jest zgodne z prawem, gdy inwestor twierdzi, że roboty były konieczne ze względów bezpieczeństwa i posiadał niezbędną dokumentację?
Ratio decidendi
Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych i nałożeniu obowiązku przedłożenia dokumentów w celu legalizacji samowolnie wykonanej nadbudowy budynku gospodarczego jest zgodne z prawem, nawet jeśli inwestor twierdzi, że roboty były konieczne ze względów bezpieczeństwa. Prawo budowlane wymaga uzyskania pozwolenia na budowę przed przystąpieniem do robót budowlanych, a samowolne wykonanie nadbudowy, nawet w celu zabezpieczenia obiektu, nie zwalnia z obowiązku legalizacji lub poniesienia konsekwencji prawnych, takich jak nakaz rozbiórki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych nadbudowy budynku gospodarczego oraz nałożeniu obowiązku przedłożenia dokumentów w celu legalizacji. Inwestor, D. N., wykonała nadbudowę bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ I instancji wstrzymał roboty i nałożył obowiązek przedstawienia dokumentów. Organ II instancji, po rozpatrzeniu zażalenia, uchylił postanowienie w części dotyczącej oznaczenia nieruchomości i terminu, ale utrzymał w mocy wstrzymanie robót i obowiązek przedłożenia dokumentów. Inwestorka zaskarżyła postanowienie organu II instancji, zarzucając m.in. nieuwzględnienie istotnych faktów dotyczących konieczności wykonania robót zabezpieczających oraz dostarczenie już wymaganych dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 6 maja 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) SWSA Mirosław Bator SWSA Jacek Bursa po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. N. na postanowienie nc [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] września 2020 r., znak [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych i obowiązku przedłożenia dokumentów skargę oddala. Postanowieniem z dnia 21 lipca 2017 r., znak: [...], nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. po rozpatrzeniu sprawy "Nadbudowa budynku gospodarczego usytuowanego na nieruchomości w miejscowości M., gm. G. - dz. nr ewid.[...] (w bezpośrednim sąsiedztwie budynku gospodarczego - stodoły)" I. wstrzymał inwestorowi - D. N. roboty budowlane nadbudowy budynku gospodarczego usytuowanego na nieruchomości w miejscowości M., gm. G. - działka o nr ewid.[...], w bezpośrednim sąsiedztwie budynku gospodarczego (stodoły) prowadzone bez pozwolenia na budowę wymaganego art. 28 ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. (j.t.: Dz.U. z 2017r., poz, 1332), II. z uwagi na stan zaawansowania robót budowlanych odstąpił od ustalenia wymagań dotyczących niezbędnych zabezpieczeń. Jednocześnie nałożono na inwestora - D. N. obowiązek przedstawienia w terminie do dnia 31 marca 2018r. dokumentów dotyczących wykonanych robót budowlanych nadbudowy budynku gospodarczego usytuowanego na nieruchomości w miejscowości M., gm. G. - działka o nr ewid.[...], w bezpośrednim sąsiedztwie budynku gospodarczego (stodoły), tj. 1) zaświadczenia (wydanego na podstawie art. 218 w związku z art. 217 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego) Wójta Gminy G. o zgodności budowy - nadbudowy budynku gospodarczego na nieruchomości w miejscowości M., gm. G. - działka o nr ewid. [...], z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy G. albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy G.; W przypadku pozytywnej opinii (pkt 1) nałożono obowiązek przedstawienia: 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust.2 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane: a) czterech egzemplarzy projektu budowlanego opracowanego zgodnie z przepisami Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012r., poz. 462 ze zm.) wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, aktualnym na dzień opracowania projektu; b) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w M., gm. G. stanowiącej działkę o nr ewid.[...] - zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę, zgłoszenia budowy i przebudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, oraz decyzji o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę (Dz.U. z 2016r poz. 1493 ze zm.). Pouczono również o treści art. 48 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane. Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego na to postanowienie przez D. N. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z 30 września 2020 r., znak: [...] Na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 123 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. -Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1331 z późn. zm.) w związku z art. 48 ust. 2 i 3 i art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 z późn. zm.) uchylił skarżone postanowienie w części dotyczącej oznaczenia nieruchomości na której wykonano roboty budowlane, polegające na nadbudowie budynku gospodarczego oraz terminu przedłożenia żądanych dokumentów i w tym zakresie orzekł: na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane o: 1. wstrzymaniu robót budowlanych na działce nr [...] w miejscowości M. (Gmina G. ) związanych z nadbudową budynku gospodarczego, 2. obowiązku przedłożenia dokumentów określonych w wyrzeczeniu postanowienia Nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 21 lipca 2017 r. znak: [...], w terminie do dnia 28 lutego 2021 r. W uzasadnieniu tego postanowienia organ II instancji wskazał, że w toku postępowania zażaleniowego D. N. doręczyła organowi odwoławczemu dokumentację techniczną w sprawie konieczności wykonania robót budowlanych zabezpieczających na dachu budynku wozówki, sporządzoną przez J. P. (nr. upr. [...]). Następnie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. (dalej: MIWNB w K.) wystąpił do organu I instancji o udostępnienie akt sprawy dot. budowy budynku gospodarczego (wozówki) na posesji D. N. w miejscowości [...], a następnie, postanowieniem Nr [...] z dnia 6 listopada 2017 r., znak: [...] zlecił PINB w M. uzupełnienie materiału dowodowego w zakresie informacji dotyczących podziału działki nr [...] w miejscowości M.. Ponadto akta organu odwoławczego zostały uzupełnione o zaświadczenie Wójta Gminy G. z dnia 1 września 2017 r., znak: [...] w przedmiocie zgodności budowy więźby dachowej z ustaleniami obowiązującego planu miejscowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przypomniał, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie są roboty budowlane polegające samowolnej nadbudowie budynku gospodarczego (wozówki) na działce nr [...] w M. (poprzednio działka nr [...]). W toku prowadzenia postępowania dowodowego w sprawie, PINB w M. ustalił, że zachodzą przesłanki do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego i dlatego skarżonym postanowieniem z dnia 21 lipca 2017 r. w oparciu o przepis art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 z późn. zm.; dalej: PrBud) wstrzymał prowadzenie robot budowlanych i nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów. W ocenie organu odwoławczego wydane rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane, przed przystąpieniem do wykonywania robót budowlanych, inwestor musi uzyskać ostateczną decyzje pozwolenia na budowę (por. art. 28 ust. 1 PrBud). Skutkiem naruszenia tego obowiązku, jest wydanie nakazu rozbiórki wykonanej samowoli budowlanej (por. art. 48 ust. 1 PrBud), chyba że, w przypadkach, gdy jest to możliwe, podjęta zostanie próba zalegalizowania samowolnie wykonanych robót budowlanych. W art. 48 ust. 2 PrBud określono czynności, zmierzające do legalizacji wykonanej bez pozwolenia na budowę budowy (nadbudowy) obiektu budowlanego, które mogą zostać podjęte, jeśli nadbudowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza przepisów, w tym przepisów techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Tak więc w pierwszym rzędzie organ nadzoru budowlanego winien rozważyć, czy zachodzą w sprawie wskazane powyżej okoliczności. Dopiero w razie stwierdzenia łącznego ich zaistnienia, co jest równoznaczne ze spełnieniem wstępnych warunków legalizacji, organ ten wydaje postanowienie, o którym mowa w art. 48 ust. 2 i 3 PrBud, nakładające na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów wyszczególnionych w tym przepisie, wstrzymując jednocześnie prowadzenie robót budowlanych. Przedłożenie w zakreślonym terminie wszystkich żądanych dokumentów należy w świetle art. 48 ust. 5 PrBud traktować jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeśli budowa nie została zakończona. Natomiast nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie określonych dokumentów, rodzi konieczność zastosowania sankcji, o której mowa w art. 48 ust. 1 PrBud, tj. nakazanie rozbiórki wykonanego (nadbudowanego) obiektu budowlanego. W niniejszej sprawie PINB w M. ustalił, że budynek gospodarczy (tzw. wozówka) powstał na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Gminy w G. z dnia 7 marca 1980 r., znak: [...]. W stosunku do tego obiektu i legalności jego powstania PINB w M. prowadził postępowanie, które zakończył decyzją Nr [...] z dnia 29 czerwca 2017 r., znak: [...] o umorzeniu postępowania w sprawie. Równocześnie organ I instancji ustalił, że inwestor dokonał nadbudowy tego obiektu, ponieważ na istniejącym stropodachu betonowym wykonano konstrukcję dachu jednospadowego ze spadkiem na stronę północną. W trakcie przeprowadzonej przez organ I instancji kontroli dokonano również zwymiarowania obiektu, który został nadbudowany do wysokości 2,90 m (początkowo wysokości budynku 2,65 - 2,40 m). Na wykonanie tych robót budowlanych, inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę. Inwestor przedłożył jedynie oświadczenie J. P., który wskazał, że w jego ocenie budynek wozówki był w nieodpowiednim stanie technicznym. Niemniej w ocenie organu odwoławczego, zakres robót budowlanych znacznie wykraczał poza zakres tzw. robót budowlanych zabezpieczających obiekt budowlany, znajdujący się w nieodpowiednim stanie technicznym. Jednakże obowiązek wykonania zaleceń pokontrolnych nie może prowadzić do sytuacji, w której inwestor z pominięciem zgody właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej, przystępuje do prowadzenia robót budowlanych. A z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Inwestor, zamiast uzyskać zgodę Starosty [...] na nadbudowę budynku gospodarczego (wozówki), prowadził roboty budowlane w oparciu o opinię osoby uprawnionej do projektowania i kierowania robotami budowlanymi z dnia 18 marca 2016 r. Opinia ta została wprawdzie przekazana organowi nadzoru budowlanego I instancji - jednak nie przez osobę uprawnioną (sporządzającego opinię), lecz przez inwestora, i to dopiero przy piśmie z dnia 28 grudnia 2016 r. W związku z tym, w ocenie MWINB w K., jej ustalenia, jako niepotwierdzone stosowną następczą kontrolą PINB w M., nie można uznać za wystarczającą i zgodną z przepisami prawa przesłankę wykonania przez inwestora robót budowlanych związanych z nadbudową budynku gospodarczego. W ocenie MWINB w K. zakres wykonanych robót budowlanych znacznie wykroczył poza wykonanie niezbędnych czynności zabezpieczających. W miejsce bowiem parterowego budynku gospodarczego przykrytego stropodachem powstał budynek gospodarczy z dachem spadzistym oraz pomieszczeniem w poddaszu budynku o nieustalonym przeznaczeniu. Należy raz jeszcze podkreślić, że zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane, co do zasady, przystąpienie do wykonywania robót budowlanych winno zostać poprzedzone uzyskaniem przez inwestora ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 28 ust. 1 PrBud). Ponadto zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane, ilekroć w ustawie jest mowa o budowie, to termin ten oznacza zarówno odbudowę, rozbudowę, jak i nadbudowę obiektu budowlanego (por. art. 3 pkt 6 PrBud). W niniejszej sprawie, inwestor takiej decyzji na nadbudowę budynku gospodarczego nie posiada. Organ I instancji wskazał, że w jego ocenie nadbudowa budynku gospodarczego nie narusza przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Okoliczność ta została potwierdzona w toku postępowania zażaleniowego przez Wójta Gminy G., który w zaświadczeniu z dnia 1 września 2017 r., znak: [...] wskazał, że (...) budowa więźby dachowej jednospadowej posiadającej połać z blachy trapezowej na betonowym stropie budynku gospodarczego (wozówki) na działce ewid. [...] w obrębie M., gmina G. nie narusza ustaleń obowiązującego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy G. (...) który dopuszcza realizację robót budowlanych na budynku gospodarczym zgodnie z § 4 i § 16 ww. planu (karta 49 akt organu odwoławczego). Ponadto należy wskazać, że przepisy techniczno-budowlane (rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1422 z późn. zm.) umożliwiają sporządzenie projektu budowlanego na potrzeby samowolnie wykonanej nadbudowy budynku gospodarczego. W takim przypadku, celem umożliwienia inwestorowi zalegalizowania samowolnie wykonanych robót budowlanych organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie, którym nakłada na inwestora obowiązek wstrzymania robót budowlanych oraz obowiązek przedłożenia określonych dokumentów (por. art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane. W sprawie, w której zostało wydane skarżone postanowienie z dnia 21 lipca 2017 r., zostały spełnione przesłanki warunkujące rozpoczęcie procesu legalizacyjnego. W związku z tym, w ocenie organu odwoławczego, wydane rozstrzygnięcie jest prawidłowe i brak było podstaw do jego uchylenia. Jedynie w zakresie, w jakim w toku postępowania zażaleniowego upłynął termin przedłożenia żądanej dokumentacji, jak i w części dotyczącej wskazania numeru nieruchomości, na której samowolnie wykonano roboty budowlane w związku z dokonanym podziałem geodezyjnym, organ odwoławczy zreformował zaskarżone rozstrzygnięcie. Opisane wyżej postanowienie zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie D. N., zarzucając, że nie uwzględnia ono istotnych faktów podniesionych w złożonym zażaleniu do MWINB, mianowicie: 1/D. N. mimo posiadania wymaganych dokumentów nie mogła uzyskać pozwolenia na prace budowlane ubezpieczające strop wozówki przed zawaleniem w postaci zadaszenia z konstrukcji drewnianej, (zakwalifikowane jako nadbudowę) ponieważ Starostwo Powiatowe Wydz. Architektury M. odmówił wydania takiego pozwolenia do czasu zakończenia postępowania administracyjnego prowadzonego przez PINB w M.. Urząd ten odnośnie prowadzenia tegoż postępowania administracyjnego już od roku 2015 notorycznie ignorował prośby skarżącej co do jego niezwłocznego zakończenia. Prośby te oparte były na stosownej opinii techn., iż budynek wymaga natychmiastowych prac naprawczych. 2/ MWINB w wydanym Postanowieniu wybiorczo przytacza treść opinii osoby uprawnionej, zarzucając znaczne wykroczenie wykonanych robót przez inwestora co do zaleconych do wykonania. Urząd pomija tak istotny dalszy zapis opinii mający ewidentny cel, tj. iż zalecono wykonanie drewnianej konstrukcji dachu o dużym spadzie dla swobodnego spływu wody, a zwłaszcza szybkiego zsuwania się dużej warstwy śniegu w okresie zimowym. Urząd również całkowicie pomija okres 18 lat prowadzenia postępowania i ignorancję co usilnych próśb odnośnie jego zakończenia, mimo stanu zagrożenia jakim było zawalenia się stropu. 3/ MWINB nakłada obowiązek przedłożenia dokumentów niezbędnych do legalizacji dla PINB, tj. czterech egzemplarzy projektu - dokumentacji technicznej, oraz dokumentu Wójta Gminy G. o zgodności budowy przedmiotowej więźby dachowej z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania miejscowego do dnia 28 luty 2021. Takie dokumenty zostały dostarczone do MWINB z data 08.08.2017 i Urząd to potwierdza na pierwszej stronie uzasadnienia Postanowienia. Dlaczego po raz kolejny wymaga się dostarczenia dokumentów, które już dostarczono, wystarczy je tylko przekazać do PINB. 4/ Skarżącej trudno zrozumieć stanowisko Woj. Insp. Nadzoru Budowlanego, iż wykonane prace budowlane zabezpieczające strop budynku przed zawaleniem zostały wykonane jako samowola budowlana, ot tak na wyrost, bez wyraźnych potrzeb, (cyt: "znacznie wykraczając poza zakres robót zabezpieczających"). To bardzo krzywdzące, przykre i niegodne opierając to stwierdzenie tylko na wybiórczo przytoczonej części opinii, pomijając najbardziej istotny dalszy jej zapis. Zapis konkretnej potrzeby wykonania zadaszenia o ostrym spadzie umożliwiającym swobodne zsuwanie się śniegu w okresie zimowym, a to ma tak ważne znaczenie przy już osłabionym płaskim stropie. Urząd nie chce zrozumieć że właścicielka budynku wozówki posiadała wszystkie niezbędne dokumenty tj. dokumentacje techniczną zabezpieczenia stropu i zgodność projektu z Planem zagospodarowania przestrzennego gminy G.. Mogła bez żadnych oporów dostać w Starostwie Powiatowym pozwolenie gdyby PINB nie ignorował jej próśb i zakończył postępowanie administracyjne. W odpowiedzi na skargę [...]i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), dalej zwanej p.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) - dalej zwanej p.p.s.a. - sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty skargi nie są usprawiedliwione. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonego postanowienia jest art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333, dalej zwana u.p.b.), zgodnie z którym: 1. Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. 2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie. 3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2. 4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1. 5. Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona. Co do zasady, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Zgodnie z art. 3 pkt. 6 i 7 u.p.b., roboty budowlane to budowa, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Natomiast budowa to zarówno wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, ale także jego odbudowa, rozbudowa i nadbudowa. Organy dokonały w tej sprawie prawidłowych ustaleń w zakresie stanu faktycznego. W sprawie nie ma sporu co do tego, że sam budynek "wozówki" wybudowany został na podstawie pozwolenia na budowę w 1980 r. (jak wynika to z decyzji PINB w M. z dnia 29 czerwca 2017 r. o umorzeniu postępowania (k. 183 akt adm.), natomiast bez pozwolenia na budowę wykonano jego nadbudowę wiosną 2016 r. Jak wynika z akt sprawy, w tym w szczególności ze szkicu sytuacyjnego, znajdującego się na k. 173 akt adm., przed nadbudową budynek ten miał dach płaski i wysokość w najwyższym punkcie 2,65 cm. Natomiast po nadbudowie wysokość elewacji południowej – od strony granicy z nieruchomością sąsiednią - zwiększyła się o 2,90 m i wynosi łącznie 5,55 cm. Art. 29 u.p.b. wymienia budowy i roboty budowlane niewymagające pozwolenia na budowę, natomiast art. 30 wskazuje roboty budowlane, które wymagają wyłącznie zgłoszenia. Jednak przepisy te nie przewidują obecnie i nie przewidywały na dzień realizacji przedmiotowej nadbudowy, możliwości nadbudowy budynków, w tym gospodarczych, bez pozwolenia na budowę. Jak wynika z twierdzeń skarżącej zawartych zarówno w samej skardze jaki i w innych pismach składanych w toku postępowania, kwestionuje to, że nadbudowa była wykonana nielegalne. Jak wskazuje, nadbudowa wynikała z konieczności pilnego wykonania robót, zapobiegających dalszej degradacji dachu a w konsekwencji katastrofie budowlanej. Zwrócić jednak należy uwagę, że w aktach sprawy (k. 146 - 152) znajduje się ocena stanu technicznego budynku wozówki sporządzona w październiku 2009 r. przez mgr inż. J. P., w której odnotowano, że: "Zadaszenie budynku stanowi płyta żelbetowa dodatkowo wsparta na belkach stalowych. Płyta żelbetowa wykonana ze spadkiem w kierunku własnej posesji i pokryta papą. Pokrycie papowe jest szczelne i nie stwierdzono zacieków". Natomiast w wiosną 2016 r. roku czyli niewiele ponad 6 lat później, ten sam autor w oświadczeniu z dnia 18 marca 2016 r. wskazuje, że na całej powierzchni dachu znajdują się szczątki pokrycia papowego, zastoiska wody, która przecieka do wewnątrz, struktura płyty betonowej jest zmurszała, wystają z niej zardzewiałe elementy użebrowania stalowego płyty, a wszystko to grozi zapadnięciem stropu do wewnątrz czyli katastrofą budowlaną. Autor nie wyjaśnia jednak, jakie okoliczności sprawiły, że w październiku 2009 r. budynek został oceniony jako znajdujący się w dobrym stanie technicznym, nadający się do użytkowania (co zostało udokumentowane również zdjęciami umieszczonymi w opinii technicznej), a po kilku latach znalazł się stanie ruiny, grożącej katastrofą budowlaną. Rację ma organ, że nie usprawiedliwiana odstąpienia od uzyskania pozwolenia na budowę zły stan techniczny budynku, słusznie też wskazał, że wykonane roboty budowlane przekraczają zakres koniecznych zabezpieczeń. Z żadnej opinii znajdującej się w aktach sprawy nie wynika, że wysokość konstrukcji dachu jednospadowego, chroniącego płaski dach żelbetowy przed zastojem wody i śniegu oraz zawaleniem się, powinna mieć prawie 3 metry wysokości i tworzyć nowe pomieszczenie. Podkreślenia wymaga, że procedura legalizacyjna, uregulowana w art. 48 p.b. nie zawiera norm uznaniowych, lecz normy bezwzględnie obowiązujące, których zastosowanie nie zależy od woli organu nadzoru budowlanego. W razie ustalenia, że obiekt budowlany lub jego część powstał bez wymaganego pozwolenia na budowę organ jest obowiązany do wdrożenia procedury legalizacyjnej, natomiast inwestor może lecz nie musi z niej skorzystać. Skarżąca twierdzi, że nie mogła uzyskać pozwolenia na prace budowlane ubezpieczające strop budynku "wozówki", ponieważ Starostwo Powiatowe w M. odmówiło wydania takiego pozwolenia do czasu zakończenia postępowania administracyjnego prowadzonego przez PINB w M.. Jednak twierdzenia te nie znajdują potwierdzenia w aktach postępowania, nie ma w nich bowiem żadnego wniosku skarżącej dotyczącego wydania pozwolenia na budowę czy nawet zgłoszenia zamiaru podjęcia robót budowlanych, ani też żadnego rozstrzygnięcia organu w tym zakresie. Skarżąca podkreśla też, że postępowanie wszczęte w 1999 r. dotyczące budynku "wozówki" a zakończone decyzją o umorzeniu postępowania z 2017 r. trwało 18 lat, mimo stanu zagrożenia jakim było zawalenia się stropu. Prawdą jest, że czas trwania tego postępowania tj. 18 lat był skandalicznie długi i z akt nie wynikają żadne okoliczności, które mogłyby to usprawiedliwić. Niemniej jednak okoliczność ta nie ma wpływu na merytoryczną ocenę obecnie wydanego postanowienia i zasadności wszczęcia postępowania legalizacyjnego odnośnie dokonanej nadbudowy. Skarżąca nie zwalczała bezczynności organu czy to poprzez złożenie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, czy to na przewlekłość postępowania w trybie art. 37 Kpa (według stanu prawnego obowiązującego do 1 czerwca 2017 r.), jak również poprzez złożenia skargi do sądu administracyjnego na bezczynności lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez PINB w M.. Jeśli zaś chodzi o zarzut skargi dotyczący tego, że MWINB nałożył obowiązek przedłożenia dokumentów niezbędnych do legalizacji, podczas gdy takie dokumenty zostały dostarczone do MWINB w dniu 08.08.2017 r., a skarżąca nie rozumie dlaczego po raz kolejny wymaga się od niej dostarczenia dokumentów, które już dostarczono, to wyjaśnić należy co następuje. Postępowania administracyjne jest - zgodnie z art. 15 Kpa - dwuinstancyjne, co oznacza, że każdy ma prawo do dwukrotnego rozpoznania sprawy przez dwa różne organy administracyjne. Postępowanie przed organem drugiej instancji wszczyna złożenie środka odwoławczego przez stronę niezadowoloną z treści rozstrzygnięcia organu I Instancji – w niniejszej sprawie było to zażalenia na postanowienie PINB w M., złożone do MWINB przez skarżącą. MWINB miał zatem obowiązek zażalenie to rozpoznać, niezależnie od tego jakie dokumenty w toku postępowania przed organem II instancji skarżąca złożyła. Rozstrzygnięcie MWINB jest częściowo reformatoryjne, co oznacza, że częściowo zmienia postanowienie PINB, ale jedynie w zakresie terminu wykonania obowiązku tj. przedłożenia dokumentów oraz oznaczenia nieruchomości na której znajduje się budynek wozówki (zmiana oznaczenia ewidencyjnego w związku z dokonanym podziałem). Natomiast w pozostałym zakresie postanowienie PINB zostało utrzymane w mocy przez MWINB, co oznacza, że rozstrzygnięcie organu II Instancji nie tyle nałożyło obowiązki na skarżącą po raz kolejny, ile potwierdziło prawidłowość rozstrzygnięcia organu I Instancji. Co do twierdzeń skarżącej, że "posiadała wszystkie niezbędne dokumenty tj. dokumentację techniczną zabezpieczenia stropu i zgodność projektu z Planem zagospodarowania przestrzennego gminy G." oraz że złożyła je do MWINB, to oznacza to - jeśli dokumenty te są kompletne, co będzie podlegało osobnemu badaniu przez organ I Instancji w kolejnym etapie postępowania legalizacyjnego - że skarżąca wykonała postanowienie PINB. Zgodnie z przywoływanym wyżej art. 48 ust. 5 u.p.b., "przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona." Wobec powyższego skarga została oddalona jako bezzasadna na zasadzie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło