II SA/Kr 1327/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2021 r. sygn. [...] w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła skarga Pani H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 września 2021 r. sygn. [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia 13 marca 2020 r. znak [...] nakazującą Pani H. K. likwidację spływu skoncentrowanego na działce nr [...] i przekierowanie wód opadowych z terenów uszczelnionych do studni chłonnej o pojemności minimum 4, 8 mł zlokalizowanej w obrębie działki [...] w J. zapobiegających szkodom na działce [...] w J. oraz wykonanie prac bezpośrednio po tym, jak decyzja stanie się ostateczna. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W odrębnym piśmie z dnia 29 października 2021 r. zatytułowanym "wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji" wskazano, iż jest to niezbędne do zabezpieczenia interesów Skarżącej. Realizacja nałożonego na Skarżącą obowiązku przekracza możliwości finansowe Skarżącej, może spowodować trudne do przezwyciężenia skutki i stoi w sprzeczności z interesem Skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "P.p.s.a."), sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z powyższego wynika, iż wprowadzona w § 3 cyt. przepisu ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady przewidzianej w cyt. § 1 tego artykułu. Zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania może mieć bowiem miejsce tylko w sytuacjach ściśle określonych w tym przepisie. Wskazać przy tym trzeba, iż w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd orzeka o wstrzymaniu wykonania na wniosek skarżącego, a wobec tego to skarżący zobowiązany jest - poprzez odniesienie się do konkretnych zdarzeń - wykazać, że wykonanie aktu lub czynności przed rozpoznaniem skargi może spowodować dla niego skutki, o których mowa powyżej. W orzecznictwie przyjmuje się, że "znaczna szkoda" to taka szkoda (majątkowa, a także niemajątkowa), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie miałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdy zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (zob. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które – raz zaistniałe – powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (zob. postanowienie NSA z dnia 13 maja 2010 r., II FSK 182/10). Wskazać przy tym należy, że wystarczy zaistnienie tylko jednej z tych przesłanek, aby wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji mógł być uwzględniony. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 grudnia 2004 r., sygn. akt FZ 496/2004). Powodzenie wniosku uzależnione jest od inicjatywy samej strony, która w uzasadnieniu wniosku winna wskazać argumentację, że wykonanie decyzji, spowoduje sytuacje opisane w art. 61 § 3 P.p.s.a. Przy tym nie wystarczające jest formułowanie ogólnikowych twierdzeń, ale staranne zobrazowanie opisanej we wniosku sytuacji, w tym szczególnie rzetelne określenie rozmiaru ewentualnej szkody oraz jej wpływu na sytuację ekonomiczną strony. Obowiązkiem Sądu jest natomiast wnikliwa ocena zasadności argumentacji Wnioskodawcy, zatem uzasadnienie wniosku powinno umożliwiać wszechstronne rozpatrzenie podstaw żądania wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia. Nie jest natomiast powinnością Sądu wyręczanie strony, niejako z urzędu, w poszukiwaniu usprawiedliwienia dla złożonego wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK498/12, Lex nr 1145458). W rozpatrywanym wniosku Skarżąca w sposób ogólny wskazała, że wstrzymanie wykonania aktu jest niezbędne do zabezpieczenia jej interesów prawnych oraz, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W szczególności Skarżąca wskazała, że z uwagi na trudną sytuację materialną i życiową koszty wykonania urządzenia i przeprowadzenia prac z tym związanych przekraczają jej możliwości finansowe. Sądowi z urzędu znana jest sytuacja materialna Skarżącej, która na mocy postanowienia SRSWSA z dnia 11 marca 2022 r. sygn. [...] została zwolniona od kosztów sądowych. Tym samym w ocenie Sądu istnieje ryzyko trudnych do odwrócenia skutków, bowiem wykonanie obowiązku wiązałoby się z dużym nakładem środków, mając na uwadze sytuację materialną Skarżącej, a co za tym idzie powrót do stanu poprzedniego mógłby nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.