II SA/Kr 1328/11

PostanowienieWSA w Krakowie2011-10-26

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, posiadający dom, działkę, samochód i osiągający miesięczny dochód około 5680 zł na 3 osoby, spełniają przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Posiadanie znacznego majątku (nieruchomości, samochód) oraz stabilny, relatywnie wysoki dochód na 3 osoby wyklucza przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które ma charakter wyjątkowy i jest przeznaczone dla osób w stanie ubóstwa.
Stan faktyczny
Skarżący E. M. R. i L. R. złożyli wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Wskazali, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, mają na utrzymaniu małoletniego syna, a ich miesięczne dochody wynoszą około 5680 zł. Posiadają dom, działkę oraz samochód. Referendarz sądowy oddalił wniosek, a skarżący złożyli sprzeciw, argumentując, że ponoszenie kosztów powoduje uszczerbek w ich budżecie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Kraków, dnia 26 października 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Rynczak po rozpoznaniu w dniu 26 października 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. M. R. i L. R. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. M. R. i L. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 1 czerwca 2011r., Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: oddalić wniosek. W niniejszej sprawie skarżący E. M. R. i L. R., złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek wskazali, że powadzą wspólnie gospodarstwo domowe i na ich utrzymaniu pozostaje małoletni syn. Źródłem utrzymania rodziny są dochody osiągane z tytułu wynagrodzenia za pracę E. M. R. w kwocie około 5000 zł miesięcznie oraz renty L. R. w wysokości 680 zł miesięcznie. Łącznie zatem dochody 3 – osobowej rodziny wynoszą około 5680 zł. Z oświadczenia skarżących, znajdującego się w aktach sprawy wynika także, iż posiadają oni dom w K. o pow. 120 m2 oraz nieruchomość gruntową o pow. 11 arów. Wnioskodawcy nie wykazują faktu posiadania cennych ruchomości ani oszczędności. Dodają natomiast, iż są właścicielami samochodu osobowego o wartości około 15 000 zł. Postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2011r. referendarz sądowy oddalił wniosek. Skarżący złożyli w terminie sprzeciw, wskazując, że ponoszenie kosztów związanych ze sprawą powoduje uszczerbek w ich domowym budżecie. Wskazali, na fakt utrzymania dziecka w wieku szkolnym, a także podkreślili, iż postępowanie inwestora sprawia, iż skarżący muszą się bronić – a co za tym idzie ponosić niezamierzone koszty.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wnioskodawcy wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy osoba ubiegająca się o zwolnienie wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek podlega oddaleniu, gdyż wnioskodawcy nie wykazali tej przesłanki. Wnioskodawcy wskazali na stały miesięczny dochód w kwocie około 5680 zł na 3 osoby. Ponadto skarżący nie wykazali faktu ponoszenia nadzwyczajnych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem. Nie bez znaczenia dla oceny wydatków oraz całościowej sytuacji materialnej skarżących jest fakt posiadania majątku nieruchomego w K. w postaci domu o powierzchni 120 m² i działki o pow. 11 arów. W tym kontekście, zwłaszcza stały miesięczny dochód skarżących nie pozwala na stwierdzenie, że skarżący nie są w stanie ponieść kosztów sądowych. Podnieść przy tym trzeba, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i może być stosowana tylko do osób pozostających w trudnej sytuacji materialnej (ubóstwie) – osób osiągających znikome czy nieregularne i niskie dochody. Co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, gdyż koszty te są rodzajem daniny publicznej. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Odnosząc się do zarzutów wskazanych w sprzeciwie należy wskazać, że instytucja prawa pomocy ma główny cel w ochronie przed uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu dla wnioskodawcy i rodziny, a nie jak wskazują wnioskodawcy w ochronie przed "pogorszeniem standardu funkcjonowania". W powyższej sytuacji zwolnienie skarżących od ponoszenia kosztów sądowych, oznaczałoby dodatkowe bezzasadne przerzucenie ciężaru kosztów sądowych na budżet państwa, a w ostatecznym efekcie - na współobywateli, jako podatników. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia biorąc za podstawę art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło