II SA/Kr 1335/06

WyrokWSA w Krakowie2007-11-29

Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Dorota Dąbek, Tadeusz Wołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w związku z opieką nad dzieckiem niepełnosprawnym przysługuje, gdy dziecko przebywa w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, a rodzic ponosi częściowe koszty pobytu?
Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, gdy dziecko zostało umieszczone w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, niezależnie od tego, kto ponosi koszty pobytu. Kluczowe jest, czy rodzic ma możliwość podjęcia zatrudnienia dzięki temu, że dziecko przebywa w placówce przez wskazany okres.
Stan faktyczny
Dyrektor MOPS odmówił A.P. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad dzieckiem J.P., ponieważ dziecko przebywa w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym zapewniającym całodobową opiekę przez 5 dni w tygodniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. A.P. podnosiła, że ponosi koszty pobytu dziecka, nie może podjąć pracy na 3 dni w tygodniu, a dziecko spędza w domu weekendy, święta i ferie.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę A.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie WSA Dorota Dąbek spr. WSA Tadeusz Wołek Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2007 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego s k a r g ę o d d a l a . wyroku WSA w Krakowie z dnia 29 listopada 2007r. Decyzją z dnia ...........2006r. działający z upoważnienia Prezydenta Miasta N. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił A.P. świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad dzieckiem J.P. z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy w związku z opieką nad dzieckiem. W podstawie prawnej powołano art. 17, art. 5, art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz. 255), art. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. nr 137, poz. 887), art. 66 ust. 1 pkt 28, art. 75 ust. 11, art. 81 ust. 8 pkt 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135). W uzasadnieniu wskazano, że J.P. przebywa w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym dla Dzieci ........w K. , jest to placówka zapewniając całodobową opiekę przez 5 dni w tygodniu, a zatem świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, co wynika z treści art. 17 ust. 5 pkt 2 litera b ustawy. Od decyzji tej A.P. złożyła odwołanie podnosząc, że jest osobą samotnie wychowująca dziecko i ponosi pełną odpłatność za całodzienne wyżywienie dziecka oraz dojazdy do domu. Żaden z pracodawców nie przyjmie jej do pracy na 3 dni w tygodniu, resztę bowiem czasu poświęca dziecku. Decyzją z dnia .............2006r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. utrzymało decyzję organu I instancji w mocy, działając na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa oraz art. 3 pkt 7, art. 17 ust. 5 litera b ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych. W uzasadnieniu decyzji powołano się na wyniki uzupełnionego przez organ II instancji postępowania wyjaśniającego, to jest zaświadczenie uzyskane z placówki w której przebywa J.P. , a także przesłuchanie A.P.. Z zaświadczenia wynika, że Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy dla Dzieci ............w K. nie jest instytucją zapewniającą całodobowe utrzymanie w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych, ale ma możliwość zapewnienia opieki całodobowej przez co najmniej 5 dni w tygodniu. Z przesłuchania strony zaś wynika, że J.P. przebywa w tym ośrodku od poniedziałku do piątku, a skarżąca opłaca częściowe koszty pobytu córki w ośrodku. Do przedmiotowej decyzji złożone zostało zdanie odrębne. W jego uzasadnieniu podniesiono, że ustawa o świadczeniach rodzinnych posługuje się niespójną terminologią, w art. 3 pkt 7 mówi bowiem o instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, w art. 17 ust. 5 pkt 2 litera b mówi o placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu. Skoro zaś cel przyznania świadczenia pielęgnacyjnego warunkuje "konieczność rezygnacji przez matkę dziecka z zatrudnienia", to warunek ten w pełni będzie zrealizowany jedynie wówczas, kiedy jej dziecko będzie miało zapewnione nie tylko całodobową opiekę i utrzymanie, ale też obie te funkcje instytucja w której dziecko zostało umieszczone będzie wypełniać nieodpłatnie. Skoro zaś skarżąca za pobyt dziecka w ośrodku częściowo płaci sama, to nie ma podstaw do odmowy przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego. Dodatkowo zaś skarżąca musi zawozić i odbierać dziecko z placówki, co powoduje, że przez dwa dni w tygodniu nie ma możliwości świadczenia pracy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A.P. powtórzyła argumenty, które zawarte były w odwołaniu. Dodatkowo wyjaśniła, ze dziecko jest przez nią zawożone w poniedziałki i odbierane w piątki. Co dwa tygodnie nie działa internat w weekendy. Ferie, wakacje i święta dziecko spędza w domu. Jest też zabierane do domu gdy jest chore. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz. 255). W art. 17 określono ogólne warunki jakie należy spełnić, by otrzymać świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. W ustępie 5 tego przepisu zawarte zostały wyłączenia, wskazano mianowicie między innymi, że świadczenie to nie przysługuje gdy osoba wymagająca opieki została umieszczona w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu (pkt 2 litera b). Niespornym w niniejszej sprawie jest, że córka skarżącej J.P. legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności. Spór dotyczył natomiast treści regulacji prawnej w kontekście zaistniałego w niniejszej sprawie stanu faktycznego polegającego na umieszczeniu J.P. w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym dla Dzieci .........w K. Przytoczona powyżej ustawa o świadczeniach rodzinnych posługuje się dwoma różnymi terminami: w art. 3 pkt 7 mówi bowiem o instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, zaś w art. 17 ust. 5 pkt 2 litera b mówi o placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu. W ocenie Sądu są to dwa różne terminy zastosowane świadomie przez ustawodawcę dla oznaczenia dwóch różnych rodzajów placówek. Należy zatem precyzyjnie odróżnić zawartą w nich treść. O ile w art. 3 pkt 7 jest mowa o "utrzymaniu", co zdaniem Sądu należy identyfikować także z bezpłatnością, to w art. 17 ust. 5 pkt 2 litera b jest mowa o "opiece". Chodzić więc tutaj będzie jedynie o zapewnienie sprawowania opieki, niezależnie od tego kto ponosi jej koszty. Takie rozumienie obowiązujących przepisów potwierdza zresztą istota świadczenia świadczenie pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. Nie chodzi w nim bowiem o zapewnienie utrzymania rodzica i dziecka niepełnosprawnego, lecz chodzi o finansową rekompensatę dla rodzica, który z tego tytułu, że sam opiekuje się dzieckiem, nie może podjąć zatrudnienia. Dlatego ustawodawca przewidział, że jeżeli dziecko zostanie umieszczone w placówce, która świadczy opiekę całodobowo przez co najmniej 5 dni w tygodniu, nie ma podstaw do tego, by rodzic rezygnował z zatrudnienia, i wtedy świadczenie mu nie przysługuje. Zdaniem Sądu nietrafny jest zatem pogląd, że warunek do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego będzie zrealizowany jedynie wówczas, kiedy dziecko będzie miało zapewnione nie tylko całodobową opiekę i utrzymanie, ale też obie te funkcje instytucja w której dziecko zostało umieszczone będzie wypełniać nieodpłatnie. Istotne bowiem jedynie jest to, czy skarżąca ma możliwość pozostawienia dziecka w tej placówce przez co najmniej 5 dni w tygodniu (po to, by móc w tym czasie podjąć zatrudnienie), niezależnie od tego, kto z tego tytułu ponosi opłaty. Przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe wykazało, że placówka w której została umieszczona J.P. jest placówką, o jakiej mowa w przytoczonym powyżej art. 17 ust. 5 pkt 2 litera b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wynika to wyraźnie z wydanego przez tę placówkę zaświadczenia z dnia .........2006r. Taki charakter tej placówki potwierdza także sama skarżąca, która w toku postępowania administracyjnego oraz potem w skardze, a następnie na rozprawie przed sądem w dniu . ...... listopada 2007r. potwierdziła, że placówka w której córka przebywa umożliwia pozostawienie w niej dziecka całodobowo przez co najmniej przez 5 dni w tygodniu. Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu organy administracyjne prawidłowo uznały w niniejszej sprawie, że zachodzi negatywna przesłanka z art. 17 ust. 5 pkt 2 litera b ustawy o świadczeniach rodzinnych i odmówiły przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Nie można bowiem identyfikować placówek z art. 3 pkt 7 i art. 17 ust. 5 pkt 2 litera b w/w ustawy, łączyć określonych w tych przepisach warunków i wysuwać wniosku, że ustawodawca posługuje się niespójną terminologią. W tym stanie rzeczy Sąd nie znalazł w niniejszej sprawie przesłanek wymienionych w art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powodujących konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji, w szczególności naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał skargę za niezasadną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło