II SA/Kr 1337/24
WyrokWSA w Krakowie2024-12-03
Skład orzekający: Joanna Człowiekowska, Piotr Fronc, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zmiany stosunków wodnych na gruncie na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. z powodu braku interesu prawnego wnioskodawcy, jeśli kwestia ta nie jest oczywista i wymaga postępowania wyjaśniającego?Ratio decidendi
Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. z powodu braku przymiotu strony może nastąpić jedynie w sytuacjach oczywistych, niewymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów. W przypadku, gdy kwestia interesu prawnego wnioskodawcy nie jest oczywista i wymaga postępowania wyjaśniającego, organ powinien wszcząć postępowanie. Organy administracji dopuściły się naruszenia art. 61a § 1 w zw. z art. 28 k.p.a. oraz art. 64 § 1 i 2 k.p.a., odmawiając wszczęcia postępowania bez przeprowadzenia należytego postępowania wyjaśniającego.Stan faktyczny
Skarżący S. B. złożył wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie zmiany stosunków wodnych na działce, wskazując na zasypanie rowu odprowadzającego wody opadowe i roztopowe z drogi, co powoduje szkody na jego działce. Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący nie jest właścicielem działki, na której miało dojść do szkody, i nie wykazał interesu prawnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Prawa wodnego i k.p.a., w tym błędną wykładnię pojęcia "grunty sąsiednie" oraz pominięcie współwłaścicieli działki.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 26 sierpnia 2024 r. oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy M. z dnia 14 czerwca 2024 r. Zasądził na rzecz S. B. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska (spr.) Sędziowie: WSA Piotr Fronc WSA Jacek Bursa po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 26 sierpnia 2024 r. znak: SKO-PW-4171-52/24 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zmiany stanu wody na gruncie 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji 2. zasądza na rzecz S. B. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2024 r. znak: [...], wydanym na podstawie art. 61 a k.p.a. Wójt Gminy M. odmówił S. B. wszczęcia postępowania w sprawie zmiany stosunków wodnych na działce ewid. nr [...] i nr [...] ze szkodą dla działki ew. nr [...].
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że w dniu 6 maja 2024 r. do organu wpłynął wniosek, uzupełniony w dniu 10 maja 2024 r., o wszczęcie postępowania administracyjnego w związku z tym, że właściciele działki nr [...] w dniu 4 maja 2024 r. zasypali rów odprowadzający wody opadowe i roztopowe z drogi, co powoduje szkody na działce nr [...] w postaci zalewania drogi.
Na podstawie wypisu z rejestru gruntów organ ustalił, że wnioskodawca nie jest właścicielem działki nr [...] w L., na której miało dojść do szkody. Wnioskodawca nie wykazał, że posiada interes prawny lub faktyczny w tym postępowaniu. Tym samym żądanie zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną. W związku z powyższym zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a. postępowanie nie może być wszczęte, a organ winien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania
Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł S. B.
Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2024 r. znak: SKO-PW-4171-52/24, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 61 a § 1 i art. 144 oraz art. 234 ust. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U z 2024 r., poz.1087) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ podał, że zgodnie z art. 234 ust. 1 – 5 ustawy Prawo wodne, właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:
1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;
2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie.
Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności. Nakaz, o którym mowa w ust. 3, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego albo dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, jeżeli są wymagane. Postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt.
Mając na uwadze treść ww. przepisów Kolegium stwierdziło, że żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego powinno pochodzić od strony. Zgodnie bowiem z art. 61 k.p.a. wszczęcie postępowania na wniosek może nastąpić tylko
z inicjatywy osoby, która ma legitymację procesową w rozumieniu art. 28 k.p.a. Zgodnie zaś z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Organ wskazał, że w świetle art. 234 oraz art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne za strony postępowania prowadzonego w tym przedmiocie powinni zostać uznani właściciele (lub odpowiednio - posiadacze samoistni oraz użytkownicy wieczyści) nieruchomości, na której doszło do zmiany stanu wody na gruncie oraz właściciele (lub odpowiednio - posiadacze samoistni oraz użytkownicy wieczyści) nieruchomości, która w wyniku tej zmiany ponosi szkodę. W związku z powyższym S. B. nie był uprawniony do złożenia wniosku w sprawie naruszenia stanu wody na działce ewidencyjnej nr [...], której właścicielami są M. W. i A. W., powodującego szkody w postaci zalewania na nieruchomości dz. nr ew. [...] - stanowiącej drogę we władaniu Gminy M. Zatem słusznie organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania. Z przepisu art. 234 ust. 3 Prawa wodnego wynika, że legitymacja do złożenia wniosku przysługuje niewątpliwie właścicielom gruntów, na które szkodliwie wpływa zmiana stosunków wodnych na gruncie. W przedmiotowej sprawie, zgodnie z danymi wypisu z rejestru gruntów, władającym na zasadach samoistnego posiadania działki ew. nr [...] jest Gmina M.
Kolegium podkreśliło, że zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym złożenie wniosku przez osobę, która w sprawie nie jest stroną, ani nie działa jako pełnomocnik bądź przedstawiciel strony, powinno spowodować odmowę wszczęcia postępowania.
Na powyższe postanowienie S. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie przepisów:
- art. 234 Prawo wodne przez błędną wykładnię określenia: "grunty sąsiednie"
i stwierdzenie, że skarżący nie miał interesu prawnego w sprawie i statusu strony postępowania w momencie wniesienia przez niego wniosku o wszczęcie postępowania wodnoprawnego,
- art. 234 Prawo wodne przez pominięcie wpisu w Księdze Wieczystej (nr [...]), z którego wynika, że działka nr [...] jest "pastwiskiem" będącym współwłasnością kilkudziesięciu różnych podmiotów, mających w sprawie interes prawny. Sporna działka stanowi dla nich wszystkich "grunt sąsiedni" w rozumieniu cyt. ustawy. W praktyce działka ta stanowi drogę a nie pastwisko, ale jest to własność prywatna wielu osób, a Gmina M. jedynie ją zarządza,
- 61 § 1 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie w sytuacji niewątpliwego posiadania przez skarżącego interesu prawnego,
- pominięcie większości wnioskodawców, którzy wnieśli o wszczęcie postępowania administracyjnego. Wniosek z dnia 10 maja 2024 r. podpisało bowiem kilkanaście osób, a postanowienie w tej sprawie otrzymał jedynie skarżący. Pozostałe osoby nie upoważniły skarżącego do reprezentowania ich w postępowaniu,
- pominięcie w postępowaniu współwłaścicieli działki Nr [...], którzy legitymują się w sprawie interesem prawnym, nieprzeprowadzenie właściwego postępowania dowodowego, a także nieprawidłowe uzasadnienie obu postanowień.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Przedmiotowa sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: P.p.s.a.).
Zgodnie z art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c P.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu aktów administracyjnych z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. W przypadku bezzasadności skargi, sąd skargę oddala na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowi art. 61a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2024 r., poz. 572, dalej: K.p.a.), który stanowi w § 1: "Gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 61 § 5 stosuje się odpowiednio." Stosownie do art. 61a § 2 na postanowienie, o którym mowa w § 1, służy zażalenie.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu nawiązano również do przepisów art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. 2024 r. poz. 1087, dalej: P.w.), zgodnie z którym:
1. Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:
1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;
2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie.
2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich.
3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności.
4. Nakaz, o którym mowa w ust. 3, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego albo dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, jeżeli są wymagane.
5. Postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt.
Przywołana wcześniej podstawa wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania wskazuje na dwie przesłanki odmowy wszczęcia postępowania. Pierwsza ma charakter podmiotowy i dotyczy sytuacji, w której podanie wniosła osoba niebędąca stroną. Druga ma charakter otwarty i dotyczy innych "uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających prowadzenie postępowania.
Oceniając legalność zaskarżonego postępowania trzeba mieć na względzie specyfikę postanowienia, o którym mowa w art. 61a § 1 k.p.a., w zakresie, w jakim stanowi ono podstawę odmowy wszczęcia postępowania ze względu na to, że wnioskodawcy nie przysługuje przymiot strony.
Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Kluczowe pojęcie, które wiąże się z przymiotem strony, to pojęcie interesu prawnego, które w literaturze rozumie się jako subiektywny, własny pogląd podmiotu zewnętrznego (obywatela) na to, że administracja publiczna powinna podjąć na jego rzecz jakieś działanie (zwłaszcza wydać decyzję administracyjną) lub powstrzymać się od takiego działania, a "pogląd ten znajduje odzwierciedlenie w obowiązującym prawie i z tego powodu jest przez to prawo specjalnie chroniony. Z powodu tego powiązania z prawem interes prawny istnieje obiektywnie i może być wyznaczony przez prawo dla kogoś, kto nawet nie zdaje sobie sprawy z jego istnienia. Mając interes prawny, podmiot zewnętrzny nie uzyskuje jeszcze uprawnienia materialnoprawnego, ale prawo do uzyskania aktu, aktu wydanego w sformalizowanym postępowaniu administracyjnym, który potwierdzi pogląd jednostki albo mu zaprzeczy" (J. Zimmermann, "Alfabet prawa administracyjnego", Warszawa 2022, s. 99-100).
Istotą interesu prawnego jest jego związek z normą prawa materialnego, tj. normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której legitymujący się tym interesem prawnym może wywodzić swoje racje. Powszechnie przyjmuje się, że mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu.
W rozpatrywanej sprawie norma prawa materialnego tkwi w przepisach przywołanego wyżej art. 234 P.w. w takim zakresie, w jakim odnosi się do sytuacji właścicieli gruntów, na które szkodliwie oddziałuje zmiana stosunków wodnych. Organy orzekające w sprawie zgodnie uznały, że skarżący nie ma w tej sprawie interesu prawnego. Stanowisko takie jest co najmniej przedwczesne.
Zauważyć trzeba w pierwszej kolejności, że w odniesieniu do art. 61a § 1 k.p.a. i w literaturze, i w orzecznictwie podkreśla się, iż "odmowa wszczęcia postępowania z przyczyny podmiotowej na podstawie art. 61a § 1 może mieć miejsce jedynie w sytuacjach oczywistych, niewymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów. W innych przypadkach należy wszcząć postępowanie na żądanie osoby mieniącej się jego stroną zgodnie z art. 61 § 3, dopiero bowiem czynności podejmowane we wszczętym postępowaniu stwarzają możliwość do zweryfikowania tezy wnoszącego podanie co do posiadania przez niego interesu prawnego w sprawie, warunkującego przypisanie mu statusu strony postępowania (...). Na etapie wstępnego badania wniosku organ administracji nie powinien prowadzić postępowania wyjaśniającego bez możliwości zagwarantowania wnioskodawcy udziału w czynnościach procesowych. Organ nie ma uprawnienia na etapie wstępnym do weryfikowania legitymacji procesowej wnioskodawcy na podstawie zebranych w sprawie dowodów oraz analizy stanu prawnego w sytuacji, gdy jednocześnie wnioskodawca nie ma procesowo zapewnionego dostępu do materiału dowodowego i nie ma możliwości wypowiedzenia się co do okoliczności istotnych dla ustalenia jego interesu prawnego. Przyczyny, o których mowa w art. 61a § 1, muszą być oczywiste, dostrzegalne prima facie, których ustalenie i podanie nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego ze strony organu" (M. Romańska, komentarz do art. 61a [w:] H. Knysiak-Sudyka, "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", WKP2023).
Z powyższego wynika zatem, że organ administracji publicznej zobowiązany jest zbadać treść wniosku (podania) o wszczęcie postępowania, a jedynie gdy jego treść w sposób oczywisty przeczy istnieniu interesu prawnego wnioskodawcy, może wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
W niniejszej sprawie we wniosku z 6 maja 2024 r. S. B. zwrócił się o rozwiązanie problemu zasypania fosy na osiedlu [...] w L., co może powodować niszczenie drogi. Wniosek podpisał skarżący S. B. z adnotacją "oraz mieszkańcy". Organ wezwał następnie skarżącego pismem z 9 maja 2024 r. aby uzupełnił on wniosek przez podanie danych osobowych sprawcy zasypania rowu, doprecyzowanie odcinka rowu, a także wskazanie terminu, w którym doszło do zasypania rowu, na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W piśmie z 10 maja 2024 r. wnioskodawca wskazał, że rów został zasypany przez M. W. właściciela działki nr [...] położonej w L., a wykonane roboty zagrażają użytkownikom drogi z przyczyn opisanych w piśmie. Pod pismem podpisał się skarżący S. B. oraz inne osoby. Do pisma dołączono zdjęcia mające obrazować wykonane roboty. Wskutek tego pisma organ pierwszej instancji postanowił przeprowadzić oględziny w terenie, o których zawiadomił skarżącego oraz M. W. i A. W. Do akt dołączono również mapę wydruk zdjęcia (prawdopodobnie z geoportalu) obrazujący położenie działek [...] i [...] (A. i M. W.), [...] (opisana jako droga gminna, we władaniu), [...] (S. B.), oraz informacje z operatu ewidencyjnego dotyczące tych działek.
Z powyższego wynika dobitnie, że w realiach kontrolowanej sprawy niedopuszczalna była odmowa wszczęcia postępowania, a kwestia interesu prawnego skarżącego S. B. nie jest oczywista. Zdaniem Sądu informacje ewidencyjne nie przekreślają w żaden sposób (tym bardziej w oczywisty sposób) przymiotu strony w odniesieniu do S. B. Z informacji tych wynika, że na działce nr [...] istnieje użytek oznaczony jako dr o powierzchni 0,46 ha we władaniu Gminy M. Obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie było w tym przypadku podjęcie czynności wyjaśniających zmierzających do ustalenia stanu prawnego tej nieruchomości, w szczególności ustalenie, czy tytuł prawny do tej nieruchomości (w szczególności własność) przysługuje skarżącemu.
Trzeba zgodzić się ze skarżącym, który w skardze słusznie podkreślił, że w polskim systemie prawa podstawowym źródłem informacji o własności i właścicielach nieruchomości jest księga wieczysta. Tymczasem organy orzekające w sprawie nie dokonały weryfikacji stanu prawnego nieruchomości ujawnionego w księgach wieczystych, w szczególności stanu własności nieruchomości stanowiącej działkę nr [...].
Słusznie dostrzegł również skarżący, że krąg stron postępowania w sprawie, o której mowa w art. 234 ust. 3 P.w. wiąże się z użytym tam określeniem "grunty sąsiednie". Wykładnia tego pojęcia i zastosowanie go w realiach konkretnej sprawy następuje zasadniczo w ramach postępowania jurysdykcyjnego, nie zaś w postanowieniu o odmowie wszczęcia postępowania.
Organ pierwszej instancji pominął również, że już z wniosku z 6 maja 2024 r. wynika, że skarżący S. B. nie działał tylko w imieniu własnym, lecz także innych osób, a pismo z 10 maja 2024 r., stanowiące uzupełnienie wniosku, podpisały również inne osoby. W tych okolicznościach obowiązkiem organu było ustalenie, czy osoby te również domagają się wszczęcia postępowania (są wnioskodawcami), jak też czy w ich imieniu (jako pełnomocnik) działa skarżący S. B. Takich czynności organ nie podjął, czym naruszył art. 64 § 1 i 2 k.p.a.
O wadliwości działania organu polegającego na odmowie wszczęcia postępowania świadczy również to, że postanowienie to poprzedzone zostało jednak czynnościami wykraczającymi poza ramy dopuszczalne dla wyjaśnienia podstawy odmowy wszczęcia postępowania. Organ pierwszej instancji przeprowadził bowiem oględziny w terenie, co dobitnie wskazuje, że w istocie dostrzegał on potrzebę prowadzenia postępowania dowodowego w sprawie.
Finalnie trzeba zgodzić się ze skarżącym, że wadliwe jest uzasadnienie postanowienia Wójta Gminy M. z 14 czerwca 2024 r. Podkreślić wypada, że zgodnie z art. 124 § 2 K.p.a. postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie. Rolą uzasadnienia (podobnie jak uzasadnienia decyzji administracyjnej) jest wyjaśnienie stronie motywów, jakimi kierował się organ administracji podejmując rozstrzygnięcie. Rola uzasadnienia widoczna jest szczególnie w związku z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego, takimi jak zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (art. 8 § 1 k.p.a.), zasada należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.), jak też zasada wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy (art. 11 k.p.a.). Rola tych zasad, które powinny znaleźć odzwierciedlenie w sporządzonym uzasadnieniu, jest tym większa, jeśli zaskarżone postanowienie zamyka stronie możliwość dochodzenia swoich racji w postępowaniu administracyjnym, a takim jest postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Tymczasem uzasadnienie postanowienia Wójta Gminy M. z 14 czerwca 2024 r. jest lakoniczne i arbitralne. Organ ten nie przywołał żadnej normy prawa materialnego, do której nawiązuje stwierdzenie, że skarżący nie jest właścicielem działki nr [...] w L. Ustalenie to nie ma odzwierciedlenia w aktach sprawy, z których nie wynika, kto jest właścicielem działki nr [...]. Ustalono przecież tylko, że Gmina M. włada tą działką. Już z treścią wniosku sprzeczna jest wypowiedź zawarta w uzasadnieniu, że wnioskodawca nie wykazał interesu faktycznego w tym postępowaniu. Co do interesu prawnego, jak wskazano wyżej, konieczne jest postępowanie wyjaśniające, które powinno zostać zakończone decyzją administracyjną.
Powyższych mankamentów postanowienia organu pierwszej instancji nie usunęło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu. Organ ten w postanowieniu z 26 sierpnia 2024 r. przywołał wprawdzie odnośne przepisy art. 234 P.w., ale bezpodstawnie uznał, że w sprawie zachodzą tego rodzaju okoliczności, które już na wstępie przeczą interesowi prawnemu skarżącego S. B. Nawet jeśli analiza ksiąg wieczystych potwierdzi, że Gmina M. jest samoistnym posiadaczem działki nr [...], nie oznacza to, że skarżący S. B. pozbawiony jest w tej sprawie interesu prawnego ze względu na treść art. 17 ust. 1 pkt 1 P.w., zgodnie z którym przepisy ustawy dotyczące właścicieli - stosuje się odpowiednio do posiadaczy samoistnych oraz użytkowników wieczystych, a w przypadku eksploatacji instalacji w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska - do prowadzącego instalację.
Wszystko powyższe prowadzi do wniosku, że w przedmiotowej sprawie organy dopuściły się naruszenia art. 61a § 1 w zw. z art. 28 k.p.a., a nadto art. 64 § 1 i 2 k.p.a. W tej sytuacji Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 P.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło