II SA/Kr 1376/14

PostanowienieWSA w Krakowie2014-12-11

Skład orzekający: Sędzia WSA Mirosław Bator

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości powinien zostać uwzględniony, czy też częściowe zwolnienie jest uzasadnione, biorąc pod uwagę dochody i majątek wnioskodawcy oraz cel postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca zasługuje na częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ posiada stałe dochody z emerytury, a po pokryciu typowych kosztów utrzymania rodziny dysponuje środkami na pokrycie połowy należnych kosztów sądowych. Całkowite zwolnienie nie jest uzasadnione, gdyż nie wykazano, aby poniesienie połowy kosztów odbyłoby się z uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca przedstawił swoją sytuację dochodową i majątkową, wskazując na niskie dochody, chorobę i znaczne wydatki na leczenie. Referendarz sądowy zwolnił skarżącego od kosztów w 1/2 części, a w pozostałym zakresie oddalił wniosek. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia, domagając się całkowitego zwolnienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w 1/2 części i w pozostałej części oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Kraków, dnia 11 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 29 lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: 1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w 1/2 części; 2/ w pozostałej części wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalić Pismem z dnia 1 września 2014 r. J. K. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 29 lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł od skargi J. K. K. złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku skarżący oświadczył, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną J. K.. Ich miesięczny dochód brutto wynosi 3.577,94 zł i stanowi go emerytura skarżącego w wysokości 2.733,49 zł i emerytura jego żony w wysokości 844,45 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni 120 m² wraz z budynkiem gospodarczym oraz mieszkanie o powierzchni 48,10 m². Skarżący nie dysponuje oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o prawo pomocy J. K. K. podniósł, iż jest inwalidą I grupy po dwóch zawałach lewej półkuli mózgu, cierpiącym na zanik korowo-podkorowy mózgu. Odnosząc się do zarządzenia referendarza sądowego wzywającego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy J. K. K. w piśmie z dnia 20 października 2014 r. oświadczył, że nie ma żadnych dochodów z mieszkania, ani budynku mieszkalnego z budynkiem gospodarczym. Środki finansowe, które pozostają po uiszczeniu koniecznych opłat są przeznaczane na wyżywienie, leczenie i ubranie, transport na dojazd na zabiegi i rehabilitację oraz wizyty lekarskie. Do pisma załączone zostały kopie następujących dokumentów: orzeczenia z dnia 26 września 2012 r. o stopniu niepełnosprawności J. K., zaświadczenia z dnia 25 czerwca 2014 r., iż J. K. jest członkiem Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa wraz z potwierdzeniem płatności kwoty 142 zł na rzecz Polskiej Inżynierów Budownictwa, przekazów pocztowych świadczeń skarżącego (2.256,79 zł) i jego żony (728,45 zł) za miesiąc październik 2014 r., pisma Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 20 czerwca 2014 r. o wysokości opłat za lokal mieszkalny (409,73 zł), decyzji z dnia 17 stycznia 2014 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2014 z dowodem wpłaty kwoty 329 zł, dowodu wpłaty kwoty 74,55 zł za gaz, dowodu wpłaty kwoty 39,91 zł za Cyfrowy Polsat, dowodu wpłaty kwoty 220.20 zł tytułem składki PZU, potwierdzenia płatności kwoty 79,04 zł za energię elektryczną oraz kwoty 44,16 zł za usługi telekomunikacyjne, faktur za wodę z dnia 30 czerwca 2014 r. na kwotę 129,51 zł i z dnia 8 września 2014 r. na kwotę 136,98 zł, paragonu za konsultację lekarską na kwotę 90 zł, dwóch paragonów ze sklepu [...]: z dnia 18 października 2014 r. na kwotę 107,50 zł i z dnia 20 października 2014 r. na kwotę 112,88 zł, dwóch rachunków z dnia 20 października 2014 r. za zakup kurtek na kwoty 89 zł i 163 zł, faktury z dnia 1 października 2014 r. za zakup towarów związanych z prowadzonym remontem na kwotę 286,53 zł, faktur za węgiel z dnia 16 grudnia 2013 r. na kwotę 932,80 zł i z dnia 30 stycznia 2014 roku na kwotę 828 zł, paragonu za węgiel z dnia 18 października 2010 r. na kwotę 768 zł oraz pięciu faktur za zakup lekarstw: z dnia 9 września 2014 r. na kwotę 31,61 zł, z dnia 10 września 2014 r. na 21,73 zł, z dnia 12 września 2014 r. na 42,98 zł, z dnia 29 września 2014 r. na 63,98 zł i z dnia 18 października 2014 r. na sumę 107,64 zł. Postanowieniem z dnia 30 października 2014 r. referendarz sądowy WSA w Krakowie zwolnił skarżącego od kosztów sądowych w 1/2 części, a w pozostałym zakresie oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W zakreślonym terminie J. K. K. wniósł sprzeciw od tego postanowienia. Wskazał, że w sprawie nie występuje z chęci zysku, odwetu lub zemsty, ale w interesie dobra ogółu mieszkańców osiedla. Domagał się ponownego rozpatrzenia sprawy i zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie całkowitym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a.") w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei w zakresie częściowym, gdy wykaże że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.). Obowiązek wykazania powyższych okoliczności ciąży na wnioskodawcy. Rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie może odbyć się bez analizy kosztów postępowania, jakie mogą wiązać się z danym postępowaniem sądowoadministracyjnym. Z uwagi na zakres zgłoszonego żądania koszty te ograniczyć należy do kosztów sądowych, tj. opłat sądowych i wydatków. Wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi 500 zł. Z kolei ewentualna opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku na żądanie strony - w przypadku wyroku oddalającego skargę – 100 zł. Oceniając sytuację majątkową wnioskodawcy w niniejszej sprawie Sąd uznał, że zasługuje on na częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Wysokość należnego wpisu od skargi wynosi 500 zł, co przy łącznym miesięcznym dochodzie małżonków w wysokości 2.985,24 zł netto może stanowić dla nich pewną trudność płatniczą, zwłaszcza że zarówno skarżący jak i jego żona są już emerytami co wiąże się również z koniecznością wydawania znacznej ilości pieniędzy na lekarstwa i wizyty u specjalistów. Podkreślenia jednak wymaga, że skarżący dysponuje stałym źródłem dochodu w postaci emerytury, zatem nie grozi mu całkowite pozbawienie środków do życia. Z przedstawionych faktur nie wynika również, że skarżący wydatkuje wszystkie bieżące dochody na niezbędne potrzeby życia codziennego. Prawo pomocy nie może być wykorzystywane jako instrument ochrony własnych zasobów majątkowych, a obowiązkiem każdego skarżącego zasadniczo jest partycypowanie w kosztach postępowania sądowego (art. 199 P.p.s.a.). Sąd uznał, że wnioskodawca ponosi typowe koszty codziennego utrzymania rodziny (żywność, media, środki czystości). Po ich pokryciu rodzina dysponuje jednak jeszcze pieniędzmi, aby bez uszczerbku dla swojego utrzymania uiścić połowę należnych kosztów sądowych. Posiadanie comiesięcznego dochodu, bez wykazania przez stronę konieczności ponoszenia nadzwyczajnych wydatków na podstawowe sprawy życiowe uniemożliwiają uznanie, że poniesienie połowy kosztów sądowych mogłoby odbyć się z uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania rodziny. Mając na względzie powyższe, orzekając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., Sąd postanowił częściowo uwzględnić wniosek i przyznać skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych w 1/2 części, tj. w połowie należnej ich wysokości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło