II SA/Kr 1378/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Protokolant: Maksymilian Krzanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2019 r. sprawy ze skargi Ł. B. na decyzję Wojewody z dnia 27 lipca 2018 r. znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie przyjęcia zgłoszenia budowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego Ł. B. kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Inwestor L.B. zgłosił do Starosty Powiatowego w [...] w dniu 13.02.2018 r. zamiar budowy na działce nr [...] położonej w miejscowości Targanice - przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków [...] o nominalnej przepustowości 0,80 m3 na dobę. Starosta [...] decyzją z dnia 19.02.2018 r. (znak: [...]) wniósł sprzeciw w wobec dokonanego zgłoszenia. Jako podstawę prawną swego rozstrzygnięcia wskazał art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawa budowlane (Dz. U. 2018 r., poz. 1202). W uzasadnieniu podał, iż planowaną oczyszczalnię ścieków zlokalizowano na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego tj. na terenie na którym obowiązuje chwała Rady Miejskiej w Andrychowie nr XLIX-464-06 z dnia 28 września 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Andrychów w zakresie parceli położonych w miejscowości Targanice (Dz.U. Woj.Małop.2006.771.4671). Podkreślał organ I instancji, że działka inwestora znajduje się w strefie pośredniej wewnętrznej SWP - ochronnej ujęć wody powierzchniowej "Olszyna", "Targanica", ujęcia wody gospodarczej dla Elektrociepłowni Andropol sp. z o.o., ujęcia wód powierzchniowych z Potoku Ryta i potoku Wieprzówka. W strefie tej, zgodnie z tekstem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obowiązuje nakaz posiadania, na terenach nieskanalizowanych, szczelnego zbiornika na ścieki i wywożenia tych ścieków we wskazane miejsce. Odwołanie od opisanej wyżej decyzji wniósł L.B., wskazując na wadliwość tego rozstrzygnięcia. Wojewoda decyzją z dnia 27.07.2018 r. (znak: [...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Podał, że planowana przydomowa oczyszczalnia ścieków została zlokalizowana na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem 4.1/30 MN1. Teren ten przeznaczony został pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. W rozdziale 6 obowiązującego na tym terenie planu miejscowego określono zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów infrastruktury technicznej i gospodarowania odpadami dla obszaru objętego planem. Na terenie tym wyznaczono - opisane w § 58 - strefy dla obszaru planu o symbolach: SBN, SBZ, SOWP, SZP, SOC1 i zdefiniowano je indywidualnie, odnosząc się do obszarów wyznaczonych graficznie na rysunku planu w formie stref, zgodnie z przedmiotem i problematyką, którą dana strefa wprowadza do ustaleń planu - ustalenia obowiązujące dla wszystkich działek lub ich części położonych w zasięgu każdej z wyodrębnionych stref planu. Podkreślał Wojewoda, że z załączonego do akt sprawy załącznika graficznego do przedmiotowego planu miejscowego wynika, że działka inwestora o numerze [...] w Targanicach leży w strefie pośredniej wewnętrznej SWP. W § 58 ust. 6 planu stwierdzono, że: wyznacza się: 1) Strefę SWP - ochronną ujęć wody powierzchniowej "Olszyna", "Targanica", ujęcia wody gospodarczej dla Elektrociepłowni Andropol Sp. z o.o., ujęcia wód powierzchniowych z Potoku Ryta i potoku Wieprzówka; 2) w zasięgu strefy obowiązują: (...) b2) w strefie pośredniej wewnętrznej: (...) - nakaz posiadania na terenach nieskanalizowanych szczelnego zbiornika na ścieki i wywożenie ich we wskazane miejsce. W ocenie Wojewody, dla terenów nieskanalizowanych (jakim jest teren działki nr [...] w Targanicach), w § 58 ust. 6 pkt 2 ppkt b2 planu miejscowego, jednoznacznie określono sposób odprowadzania ścieków poprzez nakaz posiadania szczelnych zbiorników na ścieki i wywożenie ich we wskazane miejsce. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 13.09.1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. 2016 r., poz. 250) wskazano, iż: właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez: (...) 2) przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych (...)". Zatem – argumentował Wojewoda - sposób odprowadzania ścieków bytowych z budynków mieszkalnych należy każdorazowo określić w oparciu o warunki miejscowe, jak również obowiązujące na danym przepisy prawa. W przedmiotowym przypadku jest to plan miejscowy, który w § 58 ust. 6 pkt 2 ppkt b2 nakazuje posiadanie szczelnych zbiorników na ścieki. Zgłoszenie więc zamiaru budowy przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] położonej w miejscowości Targanice jest – w ocenie organu II instancji - niezgodne z ustaleniami zawartymi w § 58 ust. 6 pkt 2 ppkt b2 obowiązującego planu miejscowego. Odnosząc się do zarzutów odwołania, w którym przywołane zostało rozporządzenie nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 23 lutego 2016 roku (zwanym dalej Rozporządzeniem nr [...] ) zmieniające Rozporządzenie nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 21 września z 2012 roku, w sprawie ustanowienia strefy ochronnej dla ujęcia wody powierzchniowej Targanice z rzeki Targaniczanki w km 1+300 w miejscowości Andrychów na potrzeby Zakładu Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Andrychowie (Dz.U.Woj.Małop.2016.1331) wyjaśnił organ odwoławczy, iż działka inwestycyjna nr [...], po zmianach wprowadzonych Rozporządzeniem nr [...], zgodnie z załącznikiem do tego Rozporządzenia, nadal leży w strefie pośredniej wewnętrznej SWP, tj. w strefie ochronnej ujęć wody powierzchniowej "Olszyna", "Targanica", ujęcia wody gospodarczej dla Elektrociepłowni Andropol Sp. z o.o., ujęcia wód powierzchniowych z Potoku Ryta i potoku Wieprzówka. W zasięgu tej strefy obowiązuje nakaz posiadania na terenach nieskanalizowanych szczelnego zbiornika na ścieki i wywożenie tych ścieków we wskazane miejsce. Fakt natomiast położenia działki nr [...] w wymienionej strefie pośredniej wewnętrznej SWP, potwierdzony został również w informacji uzyskanej przez organ administracji z Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w Andrychowie. O tę informację organ II instancji wystąpił w toku postępowania odwoławczego. Równocześnie Wojewoda zwrócił uwagę, iż w odwołaniu wskazane zostało, że (...) z dniem 10 października 2012 roku nastąpiła zmiana w trybie przepisów odrębnych i wymogi wyszczególnione w § 58; ust. 6; pkt 2); ppkt a -f) miejscowego planu przestały obowiązywać, nie powodując konieczności zmiany planu. Ustosunkowując się do tego argumentu podał Wojewoda, że w § 58 ust. 6 pkt 3 planu miejscowego wskazano, że w przypadku zmiany w trybie przepisów odrębnych zasięgu strefy, ograniczenia wymienione w ppkt a-f mogą ulec zmianie lub przestać obowiązywać nie powodując konieczności zmiany planu. W ocenie organu odwoławczego, wskazane zapisy planu miejscowego, do planowanej inwestycji nie mają zastosowania, gdyż oczyszczalnię zaplanowano w strefie SWP, której obszar nie uległ zmianie. Odnosząc się zaś do przywołanego w odwołaniu § 58; ust. 6; pkt 2); ppkt b2, iteracja 13 (nakaz realizacji kanalizacji zakończonej urządzeniami oczyszczającymi równolegle do realizacji wodociągów) zwrócił uwagę organ II instancji, iż zarówno w opracowaniu pod nazwą Zgłoszenie instalacji do eksploatacji, której emisja nie wymaga pozwolenia dla zadania pt.: Budowa przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków [...], stanowiącym załącznik do zgłoszenia, jak i w odwołaniu od decyzji, nie wskazano, że równolegle z planowaną budową przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków realizowany będzie wodociąg. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na opisaną wyżej decyzji Wojewody z dnia 27.07.2018 r. wniósł L.B.. Zarzucił naruszenia art. 6, 7, 8, 107 par. 1 pkt 6 K.p.a. polegające na błędnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Zwrócił uwagę na par. 58 ust. 6 pkt 3 uchwały Rady Miejskiej w Andrychowie z dnia 28.09.2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Andrychów w zakresie parceli położonych w miejscowości Targanice. Wskazał także na par. 6 rozporządzenia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. nr [...] z dnia 21.09.2012 r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej dla ujęcia wody powierzchniowej Targanice z rzeki Targaniczanki km 1+300 w miejscowości Andrychów na potrzeby Zakładu Wodociągów i Kanalizacji sp. z o.o. w Andrychowie (Dz. Urz. Woj. Małop. Z 2012 r., poz. 4679). Podkreślił, że z pierwszego ze wskazanych przepisów wynika, iż w przypadku zmiany w trybie przepisów odrębnych zasięgu strefy, ograniczenia wymienione w ppk 2a-f) mogą ulec zmianie lub przestać obowiązywać nie powodując konieczności zmiany planu. W dacie uchwalania planu, aktem prawnym określającym obszar strefy ochronnej dla ujęć wód powierzchniowych z potoku Wieprzówka (w km 18+370 do 18+690) dla Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w Andrychowie, była decyzja Wojewody [...] z dnia 6.05.1997 r. Argumentował skarżący, że zgodnie z par. 6 rozporządzenia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. nr [...] z dnia 21.09.2012 r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej dla ujęcia wody powierzchniowej Targanice z rzeki Targaniczanki km 1+300 w miejscowości Andrychów na potrzeby Zakładu Wodociągów i Kanalizacji sp. z o.o. w Andrychowie (Dz. Urz. Woj. Małop. Z 2012 r., poz. 4679) – strefa ochronna ustanowiona decyzją Wojewody [...] z dnia 6.05.1997 r. – utraciła moc. Nowa strefa została wprowadzona z dniem 10.10.2012 r. powołanym wyżej rozporządzeniem RDZGW w K. z dnia 21.09.2012 r. Z dniem wprowadzenia nowej strefy – nastąpiła zmiana, w trybie przepisów odrębnych – wymogów dla strefy. Przestały obowiązywać, nie powodując konieczności zmiany planu - wymogi określone w par. 58 ust. 6 pkt 2 ppkt a-f., w tym m.in. nakaz posiadania szczelnego zbiornika na nieczystości. Wskazywał skarżący, że sporny plan miejscowy ustanawiał zasięg strefy SWP w kierunku zachodnim, mierząc od zachodniej granicy działki nr [...] na odległość 373,36 m, natomiast powołane wyżej rozporządzenie Dyrektora RZGW w K. z dnia 21.09.2012 r. określało, że strefa ochronna jest oddalona od zachodniej granicy działki [...] o 1448 m. Z dniem 10.10.2012 r. nastąpiła więc zmiana, w trybie przepisów odrębnych, zasięgu strefy i wymogi określone w par. 58 ust. 6 pkt 2 ppkt a-f – przestały obowiązywać nie powodując konieczności zmiany planu. W ocenie skarżącego, budowa przydomowej oczyszczalni ścieków nie narusza wymogów wynikających z rozporządzenia Dyrektora RZGW w K. z dnia 21.09.2012 r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej dla ujęcia wody powierzchniowej "Targanice" z rzeki "Targaniczanki" (...). To rozporządzenie zostało zmienione rozporządzeniem Dyrektora RZGW w K. nr [...] r. z dnia 23.02.2016 r. Par. 4 ust. 1 rozporządzenia zakazuje na terenie ochrony pośredniej wprowadzania ścieków do wód lub ziemi, z wyłączeniem spełniających wymagania określone w przepisach odrębnych: a) wód opadowych i roztopowych (...), b) ścieków pochodzących z oczyszczalni komunalnych, przydomowych i przemysłowych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda domagał się jej oddalenia, podtrzymując dotychczas wyrażone w sprawie stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna i skutkuje uchyleniem zarówno zaskarżonej decyzji Wojewody z dnia 27.07.2018 r., jak też poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Kontrolowane decyzje zostały bowiem wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. 2018 r., poz. 1302). Podstawą prawną kontrolowanego rozstrzygnięcia był art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2018 r., poz. 1202). Przepis ten stanowi, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw wobec dokonanego zgłoszenia budowy, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie orzekających w sprawie organów administracji publicznej, budowa przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] w miejscowości Targanice, narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, tj. uchwałę Rady Miejskiej w Andrychowie nr XLIX-464-06 z dnia 28 września 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Andrychów w zakresie parcel położonych w miejscowości Targanice (Dz.U. Woj.Małop.2006.771.4671). Stanowisko to nie jest jednak trafne. Należy bowiem zauważyć, iż jak ustaliły orzekające w sprawie organy administracji, sporna działka położona jest na terenie jednostki planistycznej oznaczonej symbolem 4.1/30 MN1. Przeznaczeniem tej jednostki jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. Niewątpliwie też, działka inwestora leży w ustanowionej planem strefie pośredniej wewnętrznej SWP. Stosownie do par. 58 ust. 6 planu miejscowego, wyznaczona strefa SWP to strefa ochronna ujęć wody powierzchniowej "Olszyna", "Targanica", ujęcia wody gospodarczej dla Elektrociepłowni Andropol Sp. z o.o., ujęcia wód powierzchniowych z potoku Ryta i potoku Wieprzówka. Przedmiotowy plan miejscowy przewiduje we wskazanej strefie określone nakazy. Stosownie bowiem do par. 58 ust. 6 pkt 2 planu, w zasięgu strefy obowiązują: a) nakaz utrzymania, modernizacji i rozbudowy ujęć oraz obiektów i budowli technicznych oraz b) nakaz przestrzegania wymogów dla wyznaczonych stref ochronnych zgodnie z wydanymi decyzjami i użytkowania ich zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym, (pkt b2) w strefie pośredniej wewnętrznej zakaz wprowadzania ścieków nieoczyszczonych do wód powierzchniowych i do ziemi, a także m.in. nakaz posiadania na terenach nieskanalizowanych szczelnego zbiornika na ścieki i wywożenie ich we wskazane miejsce. Zwrócić jednak należy uwagę, że przedstawiona wyżej treść planu, będąca dla orzekających organów administracji podstawą wniesienia sprzeciwu wobec dokonanego przez inwestora zgłoszenia budowy, nie może być uznana za miarodajną - dla prawnej oceny wniosku skarżącego L.B. dotyczącego zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] w miejscowości Targanice. Podkreślić bowiem należy, iż właściwe odczytanie norm prawnych zawartych w przedmiotowym planie miejscowym, wymaga należytej i kompleksowej oceny treści całego planu. Uwzględnienia w tym procesie wymaga także regulacja zawarta w par. 58 ust. 6 pkt 3 tego aktu prawa miejscowego. Stosownie bowiem do wskazanego przepisu, w przypadku zmiany w trybie przepisów odrębnych zasięgu strefy, ograniczenia wymienione w ppkt.2)a-f), mogą ulec zmianie lub przestać obowiązywać nie powodując konieczności zmiany planu. Zatem, prawna ocena zamierzonej inwestycji winna obejmować także wydane, po uchwaleniu planu, regulacje odrębne, odnoszące się do wyznaczenia zasięgu strefy ochronnej. Regulacje te bowiem kształtują nakazy i zakazy obowiązujące na terenie planu mimo, iż nie stanowią one treści przedmiotowego planu miejscowego. Należy więc zwrócić uwagę, że stosownie do par. 4 ust. 1 Rozporządzenia Nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 21 września 2012 r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej ujęcia wody powierzchniowej "Targanice" z rzeki Targaniczanki w Andrychowie, gmina Andrychów, [...], na terenie ochrony pośredniej (na której położona jest działka inwestora) zabrania się: 1) wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi, z wyłączeniem spełniających wymagania określone w przepisach odrębnych: a) wód opadowych i roztopowych, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, b) ścieków pochodzących z oczyszczalni komunalnych, przydomowych i przemysłowych. Zwrócić przy tym również należy uwagę na pkt 8 cytowanego wyżej przepisu. Stanowi on, iż na terenie ochrony pośredniej zabrania się także realizowania budownictwa mieszkalnego oraz urządzania kempingów bez przyłączenia do kanalizacji zbiorczej, a w przypadku braku takiej kanalizacji, bez wyposażenia w szczelny zbiornik do gromadzenia ścieków lub przydomową oczyszczalnię ścieków. Z przedstawionych regulacji wynika zatem, że działalność inwestycyjna na terenie strefy ochrony pośredniej jest co do zasady dopuszczalna. Warunkiem jednak takiej działalności jest spełnienie określonych prawem (tj. m.in. powołanym wyżej rozporządzeniem) wymagań dotyczących także sposobu odprowadzania ścieków z inwestycji. Analiza treści powyżej cytowanych przepisów wskazuje, że jako ekwiwalentne traktowane są rozwiązania polegające na wyposażeniu inwestycji w szczelny zbiornik do gromadzenia ścieków lub też wyposażenie inwestycji w przydomową oczyszczalnię ścieków. Wprowadzanie do wód lub ziemi ścieków pochodzących m.in. z przydomowych oczyszczalni jest dozwolone, stosownie do treści par. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b) cytowanego wyżej rozporządzenia. Rozporządzenie to, jako ustanawiające strefę ochronną ujęcia wody powierzchniowej "Targanice" z rzeki Targaniczanki, będzie miało w sprawie zastosowanie, z uwagi na powołaną już wyżej treść par. 58 ust. 6 pkt 3 planu miejscowego. Zostało ono wydane po uchwaleniu przedmiotowego planu miejscowego, dokonując modyfikacji strefy ochronnej i obowiązków (zakazów) w niej występujących. Realizuje więc przesłankę o której mowa we wskazanym przepisie planu. Orzekające organy administracji w kontrolowanych aktach administracyjnych nie uwzględniły wskazanych regulacji prawnych, co czyni wydane decyzje wadliwymi. Powyższe skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonych w sprawie decyzji, o czym sąd orzekł w pkt 1 wyrok, na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. W ponownie prowadzonym postępowaniu rzeczą organu administracji architektoniczno-budowlanej będzie ponowna ocena sprawy, z uwzględnieniem przedstawionej wyżej oceny prawnej. O kosztach orzeczono w pkt 2 sentencji, na podstawie art. 200 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt (...), zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.