II SA/Kr 1383/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. N. o ustanowienie radcy prawnego w sprawie skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] września 2010 r., Nr: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w trybie art. 154 kpa p o s t a n a w i a ustanowić dla W. N. radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w K. W dniu 9 maja 2011 roku do tut. sądu wpłynął wniosek W. N. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 1383/10 celem sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 lutego 2011 r. oddalającego skargę W. N. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] września 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w trybie art. 154 kpa oraz reprezentowania skarżącego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Z oświadczenia zawartego w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną Z. N.. Ich miesięczny dochód wynosi około 1.765 zł i stanowi go świadczenie emerytalne skarżącego wraz z zasiłkiem pielęgnacyjnym w łącznej wysokości około 890 zł oraz świadczenie emerytalne jego żony w wysokości około 875 zł. Skarżący nie dysponuje żadnym majątkiem. Dom, w którym zamieszkuje wraz z małżonką, stanowi własność syna. Syn nie mieszka jednak wspólnie z rodzicami. Wnioskodawca nie posiada oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 3000 euro. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy W. N. podniósł, iż jedynym źródłem dochodu jego oraz małżonki są świadczenia emerytalne. Skarżący liczy 8... lat, a stopień jego niepełnosprawności został określony jako znaczny przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P.. Każdego miesiąca skarżący wraz z żoną ponoszą znaczne wydatki na lekarstwa (wspólnie rzędu 800 zł), a ponadto opłacają media w kwocie około 300 zł. Opał kosztuje 2.000 zł rocznie. Pozostałe środki pieniężne przeznaczane są na życie. Bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania wszczętego na skutek wniesienia skargi kasacyjnej oraz kosztów pełnomocnika. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy - zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący W. N. złożył obecnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Jednakże w związku z tym, że wnioskodawcy zostało uprzednio przyznane prawo pomocy obejmujące zwolnienie w całości od kosztów sądowych (postanowienie Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 listopada 2010 roku), tym samym zadośćuczynienie obecnemu wnioskowi o ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu oznaczałoby w praktyce, przyznanie stronie prawa pomocy w zakresie całkowitym, na które, w myśl art. 245 § 2 wspomnianej ustawy składają się obie analizowane instytucje procesowe, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. To zaś skutkuje ocenę wniosku z zastosowaniem surowszych kryteriów, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Analizując sytuację finansową i zdrowotną skarżącego orzekający doszedł do przekonania, iż w wystarczającym stopniu wykazał on, iż spełnia powyższe przesłanki. W. N. uzyskuje wprawdzie stały miesięczny dochód w wysokości 890 zł, to jednak, ze względu na wiek i stan zdrowia ma on zwiększone wydatki na konieczne leczenie. Schorowana jest także żona skarżącego, a łączne wydatki małżonków na zakup lekarstw wynoszą około 800 zł. Skarżący nie dysponuje przy tym żadnym majątkiem, ani oszczędnościami, które mógłby przeznaczyć na pokrycie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Okoliczności te wskazują jednoznacznie, że skarżący nie należy do osób majętnych i nie jest on w stanie pokryć kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru we własnym zakresie W tym miejscu należy jednak podkreślić, iż rozpoznając kwestię przyznania stronie kwalifikowanego pełnomocnika w ramach prawa pomocy kierowano się jedynie przesłankami ekonomicznymi (tj. badano czy stronę stać na poniesienie określonego wydatku), nie zaś charakterem sprawy. Jedynym kryterium, od którego przepis art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzależnia przyznanie prawa pomocy jest bowiem brak możliwości poniesienia przez stronę jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie odmowa przyznania prawa pomocy obejmującego ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika mogłaby doprowadzić do pozbawienia strony konstytucyjnego prawa do sądu, zważywszy na fakt, iż na etapie sporządzenia skargi kasacyjnej (na którym znajduje się obecnie niniejsza sprawa) zachodzi tzw. przymus adwokacko-radcowski. Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności przychylono się do wniosku skarżącego i orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).