II SA/Kr 1407/09
PostanowienieWSA w Krakowie2010-04-28
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący może zostać zwolniony od kosztów sądowych na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdy posiada dochód i majątek, ale ponosi obowiązkowe wydatki i spłaty kredytu, które uniemożliwiają poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie od kosztów sądowych może być przyznane osobie, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, nawet jeśli posiada dochód i majątek, ale ponosi obowiązkowe wydatki i spłaty kredytu. W konsekwencji skarżący został zwolniony od uiszczenia wpisu od zażalenia w części wniosku dotyczącej kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący A. C. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 21 lipca 2009 r. dotyczącą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, której emerytura oraz dochód z gospodarstwa rolnego stanowią miesięczny dochód w wysokości 1.775 zł. Posiadają majątek w postaci domu i nieruchomości rolnej. Skarżący wskazał na obowiązkowe wydatki, takie jak leki, ogrzewanie, energia, woda, składki KRUS oraz spłaty kredytu, które uniemożliwiają poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego A. C. od uiszczenia wpisu od zażalenia, a w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickiej po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 21 lipca 2009 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a I) zwolnic skarżącego A. C. od uiszczenia wpisu od zażalenia II) w pozostałym zakresie wniosek od kosztów sądowych oddalić
W dniu 21 stycznia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego A. C. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia 21 lipca 2010 r.
We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką. Ich miesięczny dochód wynosi 1.775 zł i stanowi go świadczenie emerytalne matki skarżącego w wysokości [...] zł oraz dochód z prowadzonego przez skarżącego gospodarstwa rolnego w wysokości [...] zł.
Według oświadczenia skarżącego w skład posiadanego majątku wchodzi dom o pow. 200 m2, budynki gospodarskie oraz nieruchomość rolna o pow. 5,22 ha.
Na uzasadnienie wniosku skarżący podniósł, nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i matki. Matka skarżącego wydaje na leki 250 zł miesięcznie. Koszty ogrzewania to około 3.500 zł. Z uwagi na ciężką zimę ilość zgromadzonego opału będzie niewystarczająca. Zwiększyło się też zużycie energii elektrycznej – około 100 zł, gaz – 120 zł. Opłata za pobór wody – 16.56 zł, składka na KRUS – 294 zł.
Do pisma z dnia 11 marca 2010 r. uzupełniającego wniosek dołączone zostały następujące dokumenty: zaświadczenie Urzędu Miejskiego w S. o dochodach uzyskiwanych z prowadzonego gospodarstwa rolnego w 2008 r., odcinek emerytury pobieranej przez matkę skarżącego za miesiąc marzec 2010r., wyciąg z rachunku bankowego skarżącego, dowód wpłaty za wodę, kserokopia rachunku potwierdzającego wpłatę za energię elektryczną za miesiąc marzec 2010 r., kserokopię dokumentu OC za okres od 2010 r. do 2011 r., kserokopia dokumentu o obowiązkowym ubezpieczeniu budynku, potwierdzenie wysokości miesięcznych składek KRUS, kserokopia umowy pożyczki z [...] z dnia 14 października 2009 r., umowa pożyczki z [...], kserokopię faktury VAT na zakup leków z dnia 8 października 2008 r., kserokopię umowy o przystąpieniu grupowego ubezpieczenia na życie pożyczkobiorców z dnia 15 października 2009 r.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych.
W tym miejscu należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzić do wypadków, których zdobycie przez stronę środków na finansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Strona występująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana uprawdopodobnić, że spełnia kryteria przyznania prawa pomocy. Oznacza to, że jest zobowiązana wykazać z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że poniesienie kosztów sądowych wiązać się będzie z uszczerbkiem koniecznym utrzymania dla niej i jej rodziny.
W ocenie sądu skarżący nie spełnia przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z których wynika, iż o zwolnienie od kosztów sądowych może ubiegać się osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący posiada wraz z matką, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe stały miesięcznych dochód, majątek w postaci domu oraz nieruchomości rolnej.
Jednakże biorąc pod uwagę fakt, iż dochód obciążony jest spłatami kredytu ( ostatni z lutego 2010 r. ), niezbędnymi kosztami utrzymania domu i rodziny, obowiązkowymi opłatami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego Sąd uznała, iż skarżący spełnia przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy i nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tych względów zwolnił skarżącego od uiszczenia wpisu od zażalenia. W pozostałym zakresie wniosek oddalił.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło