II SA/Kr 1411/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędziowie : WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) WSA Sebastian Pietrzyk Protokolant : starszy referent sądowy Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi B. J., E. F. i H. S. na czynność Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie Delegatura w Nowym Targu z dnia 3 października 2023 r., znak: DNT-I.5140.82.2022.JB w przedmiocie włączenia karty ewidencyjnej zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącym kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi. II SA/Kr 1411/23 UZASADNIENIE Pismem z dnia 2 listopada 2023 r. (data stempla pocztowego) B. J., H. S. i E. F. wywiodły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na czynność materialno-techniczną Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 3 października 2023 r. w sprawie włączenia do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego ([...] działka nr [...]). W uzasadnieniu skargi skarżące wskazały, że w informującym je o włączeniu karty ewidencyjnej do WEZ piśmie z dnia 3 października 2023 r. organ wyjaśnił jedynie, że budynek stanowi element kompozycyjny układu, który posiada przede wszystkim wartość historyczną jako materialny dokument rozwoju miejscowości, a ponadto obiekt zachował się w pierwotnej formie architektonicznej oraz jest autentyczną substancją budowlaną, co jest niezwykle rzadkim zjawiskiem. Jednak to, że opracowanie dla zabytku nieruchomego karty ewidencyjnej i dołączenie jej do prowadzonego zbioru (włączenie do wojewódzkiej ewidencji zabytków) ma charakter czynności materialnotechnicznej (nie stanowi decyzji, postanowienia bądź zarządzenia) nie oznacza dowolności organu. Przy ocenie legalności takiej czynności należy zbadać, czy istniały przyczyny uzasadniające jej dokonanie oraz czy zostały w należyty sposób udokumentowane, choćby nawet nie wynikały z samego pisma z dnia 3 października 2023 r. Organ z naruszeniem § 14 rozporządzenia nie wykazał, że przed włączeniem karty ewidencyjnej do WEZ sprawdził, czy dane zawarte w karcie ewidencyjnej zabytku są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym, a także czy jej część graficzna jest prawidłowa. Wpisanie obiektu do ewidencji zabytków powoduje ograniczenie prawa własności, zatem taka ingerencja może nastąpić wyłącznie na podstawie ocen jednoznacznych i niebudzących wątpliwości, których w niniejszej sprawie zabrakło. Skarżące wniosły o stwierdzenie bezskuteczności skarżonej czynności oraz zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictw. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków wniósł o oddalenie skargi i zasądzenie kosztów według norm przepisanych. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ wskazał, że przystąpił do aktualizacji WEZ na terenie Gminy J. zgodnie z procedurą określoną w rozporządzeniu. W 2019 r. opracowano karty ewidencyjne WEZ dla obiektów znajdujących się na terenie L. , w tym również dla spornego budynku. Efektem było wysłanie zawiadomienia o zamiarze włączenia karty ewidencyjnej obiektu nieruchomego niewpisanego do rejestru zabytków. Obecnie procedura włączenia spornego budynku do WEZ nie została jeszcze zakończona. Strony postępowania nie otrzymały zawiadomienia o włączeniu wraz z załącznikiem - kartą ewidencyjną. W odpowiedzi na pismo z dnia 7 marca 2022 r. o zawiadomieniu stron o zamiarze włączenia karty do urzędu wpłynęło pismo skarżących z dnia 22 marca 2022 r. z prośbą o ponowną weryfikację obiektu pod kątem spełniania przez obiekt definicji zabytku. W dniu 12 maja 2022 r. przeprowadzono oględziny, a w dniu 3 października 2023 r. wydano opinię w sprawie zamiaru włączenia do WEZ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga wniesiona w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 5. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 6. opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 7. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 8. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 9. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 10. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 11. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W ocenie Sądu przedmiot wniesionej w niniejszej sprawie skargi nie mieści się w żadnej z wymienionych wyżej kategorii aktów podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych, gdyż pismo z dnia 3 października 2023 r. wbrew twierdzeniom skargi nie jest czynnością materialno - techniczną, ani żadnym innym aktem wymienionym w art. 3 § 2-3 p.p.s.a., lecz skierowanym do skarżącego pismem informującym o stanowisku organu ochrony zabytków (jak wskazuje organ: opinią) w sprawie zamiaru włączenia zabytku do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków i równocześnie odpowiedzią na pismo skarżących z dnia 22 marca 2023 r. Czynność materialno – techniczna jaką jest włączenie karty zabytku nieruchomego do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków – według oświadczenia organu - nie została jeszcze dokonana, a w każdym razie brak na to dowodów w aktach sprawy. W szczególności czynnością tą nie jest też pismo z dnia 7 marca 2022 r. Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków skierowane do skarżących, które zawiadamia jedynie o zamiarze włączenia karty ewidencyjne zabytku do ewidencji zabytków, nie zaś o włączeniu tej karty do ewidencji. W tym stanie rzeczy Sąd odrzucił skargę na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. jako niedopuszczalną. O zwrocie wpisu od skargi orzeczono na zasadzie art. 232 § 1 pkt. 1 p.p.s.a.