II SA/Kr 1425/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 29 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 czerwca 2011 r. Nr: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł od skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skarżąca M.C. złożyła wniosek o zwolnienie jej od kosztów sądowych. Z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem S.C. . Ich miesięczny dochód wynosi 1.348.71 zł i stanowi go emerytura skarżącej w wysokości [...]zł oraz renta jej męża w wysokości [...] zł. W skład majątku skarżącej wchodzi dom wybudowany przez rodziców w 1977 roku wymagający remontu oraz nieruchomość rolna wielkości 0,67 ar. Skarżąca nie posiada oszczędności, jak również cennych przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, iż jest już w podeszłym wieku (liczy 72 lata) i ma bardzo chorego męża. Dochody uzyskiwane przez małżonków nie wystarczają na pokrycie bieżących wydatków. Do wniosku skarżąca załączyła odcinek emerytury za miesiąc sierpień 2011 roku oraz przekaz pocztowy potwierdzający wysokość renty męża za miesiąc czerwiec 2011 roku, kopie dowodów wpłaty za gaz, energię elektryczną, podatku oraz za zakup węgla. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady partycypacji strony w kosztach postępowania sądowego wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 przedmiotowej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżąca, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 w/w ustawy). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zwolnienie od kosztów sądowych - co do zasady - powinno dotyczyć przede wszystkim osoby fizyczne znajdujące się w ubóstwie, które z uwagi na swoją sytuację materialną i życiową nie są w stanie ponieść kosztów sądowych i dlatego postępowanie z ich udziałem winno kredytować państwo. W ocenie orzekającego skarżąca uwiarygodniła w sposób wystarczający i skuteczny, że nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych zainicjowanego postępowania. M.C., jest osobą starszą, utrzymującą się jedynie ze świadczenia emerytalnego w wysokości [...] zł. Mąż wnioskodawczyni, S.C. , pobierający rentę w wysokości [...] zł jest schorowany, a jego leczenie stanowi znaczne obciążenie domowego budżetu. Uzyskiwane przez małżonków dochody wystarczają jedynie na pokrycie ich podstawowych potrzeb życiowych. Udokumentowane przez wnioskodawczynię wydatki przedstawiają się następująco: gaz 63,53 zł, energia elektryczna 98,77 zł, podatek (III rata) 104 zł, zakup opału 720 zł i 900 zł. Wykazane obciążenia domowego budżetu są wysokie w stosunku do uzyskiwanych dochodów. Wnioskodawczyni nie posiada przy tym oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia kosztów sądowych. Przedstawiona sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że skarżąca spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).