II SA/Kr 1443/04

WyrokWSA w Krakowie2007-04-13

Skład orzekający: Jan Zimmermann, Joanna Tuszyńska, Aldona Gąsecka-Duda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku opóźnienia w wydaniu orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, które jest podstawą do przyznania zasiłku stałego wyrównawczego, można zastosować przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, uzależniając przyznanie świadczenia od daty złożenia wniosku, czy też należy przyznać świadczenie od daty wcześniejszej, jeśli strona nie ponosi odpowiedzialności za opóźnienie?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że w przypadku opóźnienia w wydaniu orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, za które strona nie ponosi odpowiedzialności, przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, uzależniający przyznanie świadczenia od daty złożenia wniosku, nie ma zastosowania. W takiej sytuacji, stosując wykładnię celowościową, świadczenie powinno być przyznane od daty wcześniejszej. Sąd uznał również, że wysokość przyznanego świadczenia była prawidłowa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku M. M. o przyznanie zasiłku stałego wyrównawczego. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej przyznał świadczenie od określonej daty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując odwołanie M. M. kwestionującej wysokość i datę przyznania zasiłku, zmieniło decyzję w części dotyczącej daty początkowej, przyznając świadczenie od wcześniejszej daty, a w pozostałym zakresie utrzymało decyzję w mocy. M. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując zarzut o zbyt niskiej wysokości świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Jan Zimmermann Sędziowie NSA : Joanna Tuszyńska (spr.) WSA: Aldona Gąsecka-Duda Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2007 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego wyrównawczego skargę oddala Sygn.akt II SA/Kr 1443 04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] 2004r Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G [...] , na podstawie art. 43 ust. 1, art.27, ust.4 i 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 13 póz.60 z 1993 r. i Dz.U. Nr 64 póz. 414 z dnia 28 V. 1998 r. z późniejszymi zmianami Nr 106 poz. 668, Nr 117 póz. 756, Nr 162 póz. 1118, 1126, Dz.U. z 1999 r. Nr 20 póz. 170, Nr 79 póz. 885, Nr 90 póz. 1001, Dz.U. z 2000 r. Nr 12 póz. 136, Nr 19 póz. 238, Nr 122 , póz. 1324 , Dz. U z 2001r. Nr 72 póz. 748 , Nr 88 póz. 961, Nr 89 póz. 973, Nr 97, póz. 1050, Nr 111, póz. 1194 , Nr 126, póz. 1382, Dz. U. Nr 154, póz. 1792 i 1796 oraz Dz. U. z 2003r Nr 7, poz.79 , Nr 44,poz. 389, Nr 135 póz. 1268 , Nr 203, póz. 1966) oraz Uchwały [...] z dnia [...] 1991 r. Rady Gminy G. w sprawie upoważnienia Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej do wydawania decyzji administracyjnych i art. 104,107 i 108 § 1 KPA, przyznał M. M. świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego wyrównawczego w wysokości 193,26 zł miesięcznie od [...] 2004 r. na stałe oraz nadał decyzji natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że na podstawie wywiadu środowiskowego oraz orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia[...] 2004r. znak: [...] stwierdził, że wnioskodawczyni jest osobą niezdolną do podjęcia pracy z powodu inwalidztwa oraz, że dochód miesięczny na osobę w rodzinie M. M. jest niższy od wysokości kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art.4 ust.1 ustawy o pomocy społecznej. Przyznane świadczenie jest różnicą tych dochodów. W odwołaniu od tej decyzji M. M. zarzuciła, że zasiłek jej przyznany jest za niski i kwestionowała nie przyznanie jej zasiłku za miesiąc luty 2004r. Decyzją z dnia [...] 2004r znak : [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000r. - tekst jednolity z pózn. zm.) oraz art.27 ust.4, ust.6 oraz art.36 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. - o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64 poz.414 z 1998r. z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania M. M. uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej daty przyznania świadczenia i w tym zakresie orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, ze datę "[...] 2004r." zastąpiło datą "[...] 2004r.", a w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że odwołanie jest uzasadnione w tej jego części, w której odwołująca domaga się wyrównania zasiłku wstecz i dlatego też zaskarżoną decyzję należało zmienić w części dotyczącej daty początkowej przyznania świadczenia . Wyjaśniło, że zgodnie z treścią art. 27 ust.4 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały wyrównawczy przysługuje osobie pełnoletniej: 1) samotnej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego, określonego w art.4 ust. l 2) całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie, jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art.4 ust. 1. Wysokość zasiłku stałego wyrównawczego ustala się w wysokości : 1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jako różnice pomiędzy kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, określonym w art.4 ust.1, a dochodem tej osoby 2) w przypadku osoby w rodzinie, jako różnicę między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, ustalonym zgodnie z art.4 ust.1, a posiadanym dochodem na osobę w rodzinie 3) wysokość zasiłku stałego wyrównawczego nie może być wyższa od kwoty zasiłku stałego określonej w art.27 ust. 5 cytowanej wyżej ustawy a jednocześnie zasiłek stały wyrównawczy nie może być niższy od 19 zł. Kolegium ustaliło, że rodzina odwołującej się składa się z czterech osób, łączny dochód w rodzinie wynosi 526,97 zł miesięcznie, co daje miesięczny dochód w wysokości 131 zł na osobę w rodzinie . Kryterium dochodowe wynikające z treści art.4 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada o pomocy społecznej dla rodziny wnioskodawczyni wynosi 1300 zł, co w przeliczeniu na osobę w rodzinie daje kwotę 325 zł. Wysokość zasiłku stałego wyrównawczego, ustalona zgodnie z treścią powołanego wyżej przepisu art.27 ust.6 pkt 2 , winna więc wynosić 193,26 zł stanowiąc różnicę między wysokością kryterium dochodowego na osobę w rodzinie a rzeczywistym dochodem na osobę w rodzinie (325 - 131,74= 193,26zł) Organ I instancji prawidłowo wyliczył wysokość świadczenia i oparł ją na obowiązujących przepisach prawa cytowanych wyżej . Zarzuty odwołującej się w tej materii nie mogą więc zasługiwać na uwzględnienie. Nie ulega wprawdzie wątpliwości, iż jak wynika ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego odwołująca znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i świadczenie przyznane w zaskarżonej decyzji nie jest w stanie zaspokoić wszystkich jej potrzeb . Jednakże fakt, iż świadczenie nie zaspokoiło wszystkich potrzeb odwołującej się nie może być samoistną podstawą żądania jego podwyższenia albowiem z samej istoty ustawy o pomocy społecznej wynika, iż świadczenia udzielane na jej podstawie nie mają - bo i mieć nie mogą - choćby tylko ze względu na ograniczone możliwości finansowe Państwa - charakteru komplementarnego, obejmującego całość potrzeb wnioskodawców a mogą mieć jedynie charakter uzupełniający w stosunku do ich potrzeb . Organ odwoławczy stwierdził również, że osobną kwestią jest natomiast sprawa daty przyznania tegoż świadczenia, co słusznie podnosi w swoim odwołaniu skarżąca. Zdaniem organu strona nie może ponosić negatywnych skutków przedłużających się okresów oczekiwania na decyzje organów ustalających uprawnienia do świadczeń . W przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do uznania aby w stosunku do odwołującej zastosować przepis art.43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej w ten sposób , iż faktycznie pozbawić ją przez 2 miesiące należnych mu świadczeń . Jak wynika z wyjaśnień udzielonych przez organ I instancji w piśmie przewodnim, skarżąca otrzymywała już zasiłek stały wyrównawczy od dnia 1 lutego 2001 r. do dnia 15 stycznia 2004r., zgodnie z posiadanym orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Z kolei z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] 2004r. znak: [...] wynika, iż wniosek o jego wydanie został złożony w dniu [...] 2003r, a zatem odwołująca się, jeszcze przed upływem terminu ważności poprzedniego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności podjęła czynności zmierzające do uzyskania nowego orzeczenia i wobec tego faktu w przypadku odwołującej się nie mógł mieć zastosowania przepis art.43 ust.6 ustawy o pomocy społecznej albowiem miała ona już przyznane świadczenie, pobierała je, a nadto w okresie przed upływem ważności orzeczenia podjęła działania zmierzające od uzyskania kolejnego orzeczenia . Z tych też przyczyn organ odwoławczy zreformował po myśli art. 138 §1 pkt 2 kpa zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż zmienił datę początkową przyznania świadczenia, co w konsekwencji oznacza, iż skarżącej należy wypłacić zaległe świadczenie . W pozostałym zakresie - ponieważ argumentacja skarżącej nie zasługiwała na uwzględnienie - zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy po myśli cyt. wyżej przepisów prawa . W skardze na powyższą decyzję M. M. podtrzymała zarzuty odwołania, stwierdzając, iż decyzja jest dla niej krzywdząca, gdyż potrzebuje świadczenia w wyższej wysokości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Zgodnie z przepisem art.27 ust.4 ustawy o pomocy społecznej (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji zasiłek stały wyrównawczy przysługuje osobie: 1) samotnej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego, określonego w art. 4 ust. 1, 2) całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub inwalidztwa, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie, jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie określonego w art. 4 ust. 1. W myśl ustępu 6 cytowanego przepisu zasiłek stały wyrównawczy, o którym mowa w ust. 4, ustala się w wysokości: 1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, określonym w art. 4 ust. 1, a dochodem tej osoby, 2) w przypadku osoby w rodzinie, jako różnicę między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, ustalonym zgodnie z art. 4 ust. 1, a posiadanym dochodem na osobę w rodzinie, 3) wysokość zasiłku, o którym mowa w pkt 1 i 2, nie może być wyższa od kwoty zasiłku stałego, o którym mowa w ust. 5. Zasiłek stały wyrównawczy nie może być niższy od 10 zł. Stosownie do przepisu art.43 ust.6 ustawy świadczenia pieniężne pomocy społecznej wypłaca się w okresach miesięcznych, od miesiąca kalendarzowego, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Skarżąca złożyła wniosek w dniu [...] 2004r. Zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu art.43 ust.6 ustawy świadczenie mogło być przyznane od marca 2004r. Organ odwoławczy zmienił decyzję organu I instancji na korzyść skarżącej, przyznając świadczenie od dnia [...] 2004r. Sąd podziela stanowisko Kolegium co do daty przyznania świadczenia. Identyczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 kwietnia 2006r (I OSK 743/05, Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych Nr 6 poz.177 z 2006r). W sprawie o kontynuację zasiłku stałego, w której kolejne orzeczenie o niepełnosprawności zostało przez uprawnione organy wydane z opóźnieniem wskutek okoliczności, za które strona nie ponosi odpowiedzialności, przepis art.43 ust.6 ustawy, w zakresie, w jakim określa datę początkową przyznania i wypłacania zasiłku, uzależniając od daty złożenia wniosku, nie ma zastosowania. Do takiego wniosku prowadzi zastosowanie wykładni celowościowej tego przepisu. Prawidłowe jest również stanowisko organu odwoławczego co do wysokości przyznanego świadczenia. Argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Sąd w pełni podziela. Dlatego też uznał , że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wobec powyższego, na podstawie art.151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę, jako nieuzasadnioną , oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło