II SA/Kr 1460/02
WyrokWSA w Krakowie2006-05-24
Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Krystyna Daniel, Izabela Dobosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę i umorzył postępowanie pierwszej instancji, gdy inwestor rozpoczął i zakończył budowę na podstawie decyzji, która nie stała się ostateczna z powodu wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę i umorzył postępowanie pierwszej instancji, ponieważ inwestor rozpoczął i zrealizował budowę na podstawie decyzji, która nie stała się ostateczna z powodu wniesienia odwołania. W takiej sytuacji inwestor dopuścił się samowoli budowlanej, a postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowe.Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku gospodarczego. Od tej decyzji odwołali się sąsiedzi, wskazując m.in. na samowolne rozpoczęcie budowy przez inwestora. Wojewoda, działając jako organ odwoławczy, uchylił decyzję Starosty i umorzył postępowanie pierwszej instancji, uznając, że budowa została rozpoczęta i zakończona na podstawie decyzji, która nie była ostateczna, co stanowi samowolę budowlaną. Inwestor zaskarżył decyzję Wojewody do WSA, argumentując, że został poinformowany o możliwości rozpoczęcia budowy i musiał się spieszyć z uwagi na nadchodzącą zimę.Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie: WSA Krystyna Daniel (spr.) NSA Izabela Dobosz Protokolant: Monika Musiał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2006 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewody z dnia 6 maja 2002r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę skargę oddala
Starosta O. decyzją z dnia [...].09.2001 r. nr [...] na podstawie art. 28, art. 33 ust. l, art. 43 ust. 4 i art. 36 ustawy z 7. 07. 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 104 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku J. M. z dnia 31.07.2001 r. zatwierdził projekt budowlany i wydal pozwolenie na budowę dla J. M., zam. w O. przy ul. [...] na inwestycję: rozbudowa istniejącego budynku gospodarczego w O. przy ul. [...] (nr ew. działki 1).
W uzasadnieniu organ I instancji powołał decyzję z [...].03.2001 r., którą Burmistrz M. i Gm. O. ustalił WZiZT dla rozbudowania istniejącego budynku gospodarczego na działce nr 1 w O. Wskazał, że decyzja ustalająca WZiZT jest prawomocna, inwestor dysponuje terenem, projekt budowlany spełnia warunki wynikający z prawa budowlanego.
Od decyzji tej w terminie odwołali się K. i J. M. wskazując, że na przedmiotowej działce znajduje się gnojownik i ustęp, wybudowane w granicy z działką nr 2 stanowiąca ich własność i obiekty te są źródłem przykrych zapachów i owadów. Wskazali też, że J. M. z początkiem września 2001 r. rozpoczął realizację przedmiotowej budowy co znaczy, że prowadzi prace nielegalnie.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. w dniu [...].11.2001 r. dokonał w obecności J. M. oględzin na działce nr 1 w O. I ustalił, że na działce nr 1 w O. do istniejącego budynku gospodarczego dobudowano od strony pomocnej obiekt budowlany o wym. 4,60 m x 8,25 m. Budowa w dniu kontroli była zakończona. Inwestor przedstawił decyzję z dnia [...].09.2001, na podstawie, której budynek zrealizował, na której brak było klauzuli wykonalności.
Wojewoda decyzją z 6 maja 2002 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 k.p.a oraz art. 81 ust. l pkt. 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89 poz. 414 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Starosty O. z dnia z dn. [...].09.2001 r., uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie I instancji.
W uzasadnieniu wskazał, że w odpowiedzi na wystąpienie organu odwoławczego Państwowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. potwierdził fakt ukończenia obiektu budowlanego o wym. 4.6 m x 8.25 m, dobudowanego od strony pomocnej do istniejącego budynku gospodarczego na działce nr 1, położonej przy ul. [...]. Nadto wskazał, że samowolne rozpoczęcie robót budowlanych, a nawet ukończenie obiektu, wykluczyło możliwość uzyskania przez inwestora ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z wniosku złożonego przez J. M. w dniu 31.07.2001 r. i uczyniło postępowanie organu I instancji bezprzedmiotowym. Organ odwoławczy powołał art. 28 prawa bud. i wskazał, że właściwy organ powinien w omawianym przypadku zastosować art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r.
Od tej decyzji złożył skargę J. M. wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podniósł, że w chwili odbioru decyzji, w której Starosta O. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę przedmiotowej inwestycji został poinformowany, że dopełnił wszelkich formalności i może przystąpić do budowy. Podniósł, że szczegółowo przeanalizował w/w decyzję i nie znalazł "klauzuli, że nie może rozpocząć robót budowlanych". Nadto wskazał, że musiał się spieszyć z budową ze względu na zbliżającą się zimę oraz, że nikt nie negował projektowanej budowy w czasie postępowania pierwszoinstancyjnego. Uważa, że nie działał samowolnie, a decyzja nakazująca mu rozbiórkę przedmiotowego budynku jest niesprawiedliwa.
Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, uzupełniając argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji poprzez powołanie orzecznictwa NSA, zgodnie z którym w sytuacji gdy roboty budowlane zostały wykonane, wydanie pozwolenia na budowę jest bezprzedmiotowe, a ewentualne postępowanie w tym zakresie powinno być umorzone na podstawie art. 105 § l k.p.a. (wyrok NSA z 22.10. 1998 r. IV S.A. 1860/96)
Na rozprawie w WSA w Krakowie w dniu 24 maja 2006 r. stawił się J. M. i oświadczył popierając pisemna skargę, że nie czekał na uprawomocnienie się decyzji o pozwoleniu na budowę ponieważ nadchodziła zima i musiał się spieszyć z budową.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 97 § 1 ustawy z 30.08. 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Przepis ten ma zastosowanie w niniejszej sprawie.
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swojej kognicji sąd bada czy przy wydaniu orzeczenia nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 w/w ustawy.
W ocenie Sądu skarga jest niezasadniona.
Stosownie do art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję i umarza postępowanie pierwszej instancji. Jakkolwiek art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a nie precyzuje wyraźnie przyczyn umorzenia w postępowaniu odwoławczym postępowania I instancji, wydaje się oczywiste, że umarzając postępowanie organu I instancji organ odwoławczy kieruje się przesłankami określonymi w art. 105 k.p.a. czyli spowodowaną jakimikolwiek przyczynami bezprzedmiotowością postępowania (por. wyroki NSA z 9. 01. 1985 r., IIISA 1105/84 ,GAP 1987, Nr 5 s. 43 oraz z 29.09. 1987 r. II S.A. 220/87, ONSA 1987, Nr 2 póz. 67)
Stosownie do art. 28 ustawy z 7.07.1994 r. Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30.
Przedmiotem pozwolenia na budowę jest uzyskanie przez inwestora zgody na rozpoczęcie i prowadzenie budowy obiektu budowlanego a także na wykonanie innych robót budowlanych takich jak np.: przebudowa, remont czy rozbudowa istniejącego obiektu, przy czym podstawę rozpoczęcia robót budowlanych stanowi wyłącznie ostateczna decyzja administracyjna. Definicję decyzji ostatecznej zawiera art. 16 k.p.a., stanowiący że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne, natomiast zgodnie z treścią art. 129 § 2 k.p.a odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od doręczenia decyzji stronie....
Jak wynika z akt sprawy Starosta O. w dniu [...].09.2001 r. decyzją nr [...] zatwierdził plan budowlany i wydał J. M. pozwolenie na rozbudowę istniejącego budynku gospodarczego w O. przy ul. [...] (nr ew. działki 1). Od decyzji tej w terminie odwołali się K. i J. M., m. in podnosząc, że J. M. z początkiem września 2001 r. rozpoczął realizację przedmiotowej budowy co znaczy, że prowadzi prace nielegalnie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. w dniu [...].11.2001 r. dokonał w obecności J. M. oględzin na działce nr 1 w O. i ustalił, że na działce nr 1 w O. do istniejącego budynku gospodarczego dobudowano od strony północnej obiekt budowlany o wym. 4,60 m x 8,25 m. Budowa w dniu kontroli była zakończona, a J. M. przedstawił decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...].09.2001, na podstawie, której budynek zrealizował, przy czym na decyzji brak było klauzuli wykonalności. W tej sytuacji Wojewoda decyzją z 6 maja 2002 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 138 § l pkt 2 w zw. z art. 105 k.p.a oraz art. 81 ust. l pkt. 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z 7.07.1994 r. Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Starosty O. z dnia z dn. 11.09.2001 r., uchylił w całości zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie I instancji.
W takim stanie rzeczy Sąd stwierdził, że ponieważ J. M. rozpoczął i zrealizował przedmiotową budowę na podstawie decyzji Starosty O. z [...].09.2001 r. o pozwoleniu na budowę, która ze względu na odwołanie złożone przez K. i J. M. nie stała się ostateczna, organ odwoławczy słusznie wyeliminował w/w decyzję o pozwoleniu na budowę, uznając że J. M., stosownie do treści art. 28 Prawa budowlanego dopuścił się samowoli budowlanej zagrożonej nakazem rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego i w związku z tym umorzył postępowanie pierwszoinstancyjne. Należy podkreślić, że J. M. -jak sam wskazał na rozprawie - nie czekał na uprawomocnienie się decyzji o pozwoleniu na budowę ponieważ nadchodziła zima i musiał się spieszyć z budową.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze J. M., a w szczególności do podniesionego w niej zarzutu, iż w decyzji o pozwoleniu na budowę skarżący nie znalazł "klauzuli, że nie może rozpocząć robót budowlanych" Sąd stwierdził, że powyższa decyzja o pozwoleniu na budowę w uzasadnieniu zawierała wszystkie składniki wymagane stosownie do treści art. 107 § l k.p.a w tym pouczenie czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie. Nadto w decyzji zostało umieszczone pouczenie o obowiązku zawiadomienia przez inwestora właściwego organu i inspektora..... o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych co najmniej 7 dni przed ich rozpoczęciem. W tym stanie rzeczy zarzut o braku pouczenia i wprowadzeniu w błąd przez urzędnika nie ma znaczenia
W tej sytuacji wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło