II SA/Kr 1467/09

Kraków, dnia 14 stycznia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 24 lipca 2009r. znak. [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy postanawia: oddalić wniosek skarżącej M. P. w całości. W niniejszej sprawie skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe z [...]-letnim synem. Źródłem utrzymania rodziny są dochody uzyskiwane przez skarżącą z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1722,98 zł brutto (1270,33 zł netto). Wnioskodawczyni posiada dom o pow. 200 m2 w K. przy ul. [...] oraz nieruchomość rolną o pow. 1 ha, która wg oświadczenia nie przynosi dochodów. Skarżąca przedstawiła wyciąg z rachunku bankowego, z którego wynika, iż płaci ona raty kredytowe w wysokości 110 zł miesięcznie, rachunki za telefon komórkowy w granicach 250 - 300 zł miesięcznie oraz telefon stacjonarnym w kwocie 50 zł. Z wyciągu z rachunku bankowego wynika, iż wnioskodawczyni ma debet na koncie w wysokości - 4 493,68 zł. Skarżąca, oprócz wskazanych w wyciągu operacji bankowych, pomimo wezwania nie przedstawia innych rachunków dotyczących bieżącego utrzymania domu czy innych nadzwyczajnych kosztów obciążających budżet domowy. Postanowieniem z dnia 3 grudnia 2009r. referendarz sądowy zwolnił skarżącą od wpisu sądowego, należnego od złożonej skargi, a w pozostałym zakresie oddalił wniosek. Skarżąca złożyła w terminie sprzeciw, zarzucając iż zachodzą przesłanki do uzyskania całkowitego zwolnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wnioskodawczyni wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy osoba ubiegająca się o zwolnienie wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wniosek podlega oddaleniu, gdyż skarżąca nie wykazała tej przesłanki. Przede wszystkim wnioskodawczyni osiąga stały miesięczny dochód z tytułu zatrudnienia w wysokości około 1300 zł. Nie wskazała ona przy tym jakie konkretnie ponosi koszty utrzymania siebie i dziecka, ani też nie podała nadzwyczajnych okoliczności wpływających na powstanie szczególnych kosztów obciążających budżet domowy, a jednocześnie mogących być uznane za konieczne koszty utrzymania siebie i rodziny. Za takie koszty nie mogą być uznane wydatki na telefon w kwocie około 300 zł miesięcznie. Stosownie zaś do art. 246 p.p.s.a. to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania swojej trudnej sytuacji materialnej. Brak powyższych danych jest przeszkodą do rzetelnej oceny sytuacji materialnej skarżącej, zwłaszcza wobec wskazywania posiadania przez nią majątku w postaci domu położonego w K. o pow. 200 m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. 1 ha. Stan posiadania oraz osiągany stały dochód wskazuje, że skarżąca nie znajduje się w stanie ubóstwa. Podnieść przy tym należy, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i może być stosowana tylko do osób pozostających w bardzo trudnej sytuacji materialnej (ubóstwie) - osób bezrobotnych czy osiągających znikome czy nieregularne niskie dochody, a strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, gdyż koszty te są rodzajem daniny publicznej. Również fakt spłacania przez skarżącą zadłużenia w kwocie 110 zł miesięcznie jak i znaczne saldo zadłużenia na rachunku bankowym, nie może prowadzić do korzystania z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami publicznoprawnymi. W powyższej sytuacji zwolnienie skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych oznaczałoby bezzasadne przerzucenie ich ciężaru na budżet państwa, a w ostatecznym efekcie - na współobywateli, jako podatników. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia biorąc za podstawę art. 246 § 1 p.p.s.a.