II SA/Kr 1472/13
WyrokWSA w Krakowie2014-02-11
Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Iwona Niżnik-Dobosz, Waldemar Michaldo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wzrost wartości nieruchomości, który nastąpił w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uzasadnia nałożenie jednorazowej opłaty planistycznej, jeśli nieruchomość została wcześniej podzielona?Ratio decidendi
Sąd uznał, że jednorazowa opłata planistyczna może zostać nałożona, jeśli wzrost wartości nieruchomości nastąpił w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i zbycie nieruchomości miało miejsce przed upływem 5 lat od wejścia w życie planu. Sąd podkreślił, że opłata planistyczna nie może obejmować zmian wartości nieruchomości spowodowanych jej podziałem po uchwaleniu planu. Kluczowe jest wykazanie obiektywnego wzrostu wartości nieruchomości związanego ze zmianą przeznaczenia terenu wynikającą z ustaleń planu miejscowego.Stan faktyczny
Spółdzielnia Produkcyjna wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza ustalającą jednorazową opłatę planistyczną w związku ze wzrostem wartości nieruchomości po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Spółdzielnia kwestionowała zasadność opłaty, twierdząc, że nie nastąpił wzrost wartości nieruchomości, a jej kształt i wielkość są wynikiem późniejszego podziału geodezyjnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję organów za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie WSA Iwona Niżnik-Dobosz / spr. / Waldemar Michaldo Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2014 r. sprawy ze skargi Spółdzielni "[...]" w Z. z/s w L. w likwidacji na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 10 września 2013 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości skargę oddala
II SA/Kr 1472/13
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 10 września 2013 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 36 ust 4 i art. 37 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t jedn Dz U 2012 r., póz 647 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t jedn. Dz. U 2013 r., póz 267), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia 18 lipca 2013 r. znak [...], ustalającą wysokość jednorazowej opłaty w kwocie 944,00 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w miejscowości Z. w gminie Tuchów, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,0909 ha, w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Tuchów dla wsi Buchcice, Burzyn, Jodłówka Tuchowska, Karwodrza, Lubaszowa, Łowczow, Meszna Opacka, Piotrkowice, Trzemesna, Zabłędza oraz nakładającą na Spółdzielnię Produkcyjną "[...]" w Z. w likwidacji obowiązek uiszczenia ww kwoty w dniu, kiedy decyzja stanie się ostateczna.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Aktem notarialnym z dnia 21 sierpnia 2012 r. Rep A nr [...], sporządzonym przez notariusza w T. T. S.. Spółdzielnia Produkcyjna "[...]" w Z. przeniosła własność nieruchomości gruntowej składającej się z działki nr [...] o powierzchni 909 m2 za cenę wynoszącą 38 033,00 zł na rzecz Z. G..
Zawiadomieniem z dnia 6 marca 2013 r. Burmistrz [...] wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o ustaleniu jednorazowej opłaty planistycznej w związku ze wzrostem wartości nieruchomości po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Decyzją z dnia 26 marca 2013 r., znak [...] Burmistrz [...] ustalił wysokość jednorazowej opłaty w kwocie 944,00 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w miejscowości Z. w gminie Tuchów, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,0909 ha, w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Tuchów dla wsi Buchcice, Burzyn, Jodłówka Tuchowska, Karwodrza, Lubaszowa, Łowczow, Meszna Opacka, Piotrkowice, Trzemesna, Zabłędza
Powyższa decyzja została zaskarżona do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], które decyzją z dnia 10 maja 2013 r. znak [...] uchyliło ją w całości i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia.
W ocenie organu odwoławczego, operat szacunkowy sporządzony w sprawie zawierał braki mogące mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie w zakresie wysokości opłaty planistycznej W operacie brak informacji z których wynikałoby, ze dokonany przez rzeczoznawcę podział działki nr [...] na części o przeznaczeniu mieszkaniowym, drogowym i rolnym a także wydzielenie części o przeznaczeniu zagrodowym jest uzasadniony w podanych przez rzeczoznawcę wielkościach Organ II instancji wskazał także na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego m in o zaświadczenie organu zawierające informacje nie tylko o tym, jakie przeznaczenie miała działka nr [...] w planie miejscowym, który obowiązywał do dnia 31 grudnia 2003 r oraz w planie miejscowym obowiązującym od dnia 29 marca 2008 r., ale także w zakresie powierzchni, jakie na tej działce obejmowały poszczególne oznaczenia
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia 18 lipca 2013 r., znak [...] Burmistrz [...] ustalił wysokość jednorazowej opłaty w kwocie 944,00 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w miejscowości Z. w gminie [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,0909 ha, w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Tuchów dla wsi Buchcice, Burzyn, Jodłówka Tuchowska, Karwodrza, Lubaszowa, Łowczów Meszna Opacka, Piotrkowice, Trzemesna, Zabłędza
Z uzasadnienia wynikało, ze działka nr [...], powstała w wyniku podziału działki nr [...]. W dniu wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, tj. w dniu 29 marca 2008 r działka nie była jeszcze podzielona i posiadała oznaczenie [...], zajmując powierzchnię 9,3958 ha W związku z tym wartość jednostkowa (1m2) nieruchomości została oszacowana dla powierzchni i przeznaczenia według stanu sprzed podziału geodezyjnego
Zgodnie z uchwałą Rady Miejskiej w Tuchowie z dnia 24 października 2007 r Nr Xlll/102/2007 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Tuchów dla wsi Buchcice, Burzyn, Jodłówka Tuchowska, Karwodrza, Lubaszowa, Łowczów, Meszna Opacka, Piotrkowice, Trzemesna, Zabłędza, działka nr [...] w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego znajduje się w terenach oznaczonych symbolem 1KDW tj drogi wewnętrzne wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej oraz L 1 MN, L 2 MN i L 3 MN tj tereny o przeznaczeniu podstawowym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną oraz o przeznaczeniu uzupełniającym pod usługi wbudowane - maksymalnie do 30 % powierzchni całkowitej budynku, urządzenia towarzyszące, w tym drogi wewnętrzne, miejsca postojowe, infrastrukturę techniczną i zieleń urządzoną, L18R - tereny rolnicze, upraw ogrodowych i sadowniczych z dopuszczeniem istniejących i nowo wydzielanych dróg gospodarczych transportu rolnego i dróg dojazdowych o szerokości 5-10 m, sieci i urządzeń napowietrznej i podziemnej infrastruktury technicznej, zgodnie z obowiązującymi przepisami szczególnymi, zalesianiem gruntów rolnych bezpośrednio przylegających do istniejących lasów lub terenów przeznaczonych pod zalesienie, ogrodzeń, z zakazem zabudowy innej niż powyżej, 1 KDD - drogi dojazdowe (gminne) 12 KDL - drogi lokalne (gminne).
W poprzednio obowiązującym planie miejscowym zatwierdzonym uchwałą z dnia 2 października 1979 r. Nr lX/37/79 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Tuchow, działka nr [...] położona była w obrysie o symbolu C 39 MR - "Terenach budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego oraz usług nieuciążliwych", C 29 RZ tj teren istniejących łąk i pastwisk, adaptacja stała z możliwością poszerzenia jej zabudowy na sąsiadujące enklawy użytkowane w stanie istniejącym jako uprawy rolne oraz C 38 RPZ - tereny pod projektowaną bazę hodowlano-produkcyjną dla SRP "[...]" z dopuszczeniem wyłącznie hodowli owiec lub bydła, nieprzemysłowej hodowli trzody nie przekraczającej 100 sztuk, z wymogiem uwzględnienia strefy ochrony sanitarnej, krajobrazowej i konserwatorskiej z uwagi na przyległy park i zabudowania podworskie.
Organ l instancji wskazał, ze w związku z uchwaleniem nowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Tuchow uległo zmianie przeznaczenie działki nr [...] w Z. z terenów budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego oraz usług nieuciążliwych na budowlaną jednorodzinną i usługi wbudowane, a co za tym idzie nastąpił wzrost jej wartość.
Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wniosła Spółdzielnia Produkcyjna "[...]" w Z. w likwidacji, podnosząc, ze działki nr [...] i [...] w poprzednim planie znajdowały się w terenie oznaczonym jako C 39 MR tj. tereny budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego oraz usług nieuciążliwych, a w obecnym jako L1MN i L3MN tj tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej + usługi wbudowane do 30% powierzchni całkowitej budynku.
W ocenie strony odwołującej brak jest uzasadnienia, iż nastąpił wzrost wartości tych działek, skoro ich przeznaczenie w nowym planie nie zmieniło się, a raczej zawęziło Podniesiono także, ze rzeczoznawca niesłusznie przyjął jako czynnik wpływający na wzrost wartości nieruchomości jej kształt i wielkość, skoro jej kształt i wielkość są wynikiem podziału geodezyjnego dokonanego później, a nie wynikiem uchwalenia planu.
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia 10 maja 2013 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję organu l instancji.
Na wstępie organ odwoławczy wskazał na znajdujący zastosowanie w sprawie przepis art. 36 ust 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym, jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości Opłata ta jest dochodem własnym gminy Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30 % wzrostu wartości nieruchomości.
Ponadto, organ zauważył, ze w myśl art. 150 ust 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r o gospodarce nieruchomościami (t jedn. Dz. U 2010 r., Nr 102, póz 651 ze zm), określenia wartości nieruchomości dokonują rzeczoznawcy majątkowi, którzy sporządzają opinię o wartości nieruchomości w formie operatu szacunkowego Zatem obligatoryjnym środkiem dowodowym w sprawie ustalenia wysokości renty planistycznej jest wycena sporządzona przez uprawnioną osobę Wycena ta jest pisemną opinią, dotyczącą wartości określonej nieruchomości, zawierającą fachowe i specjalistyczne informacje dotyczące szacowanej nieruchomości oraz obrazującą czynności przeprowadzone przez rzeczoznawcę w postępowaniu związanym z określeniem wartości nieruchomości
Organ odwoławczy stwierdził, iż podstawę ustalenia wzrostu wartości nieruchomości na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w niniejszej sprawie stanowi sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego M. L. operat szacunkowy z dnia 28 lutego 2013 r., uzupełniony o aneks do operatu, przedłożony w dniu 20 czerwca 2013 r.
Postępowanie dotyczy działki nr [...], powstałej w wyniku podziału działki nr [...], co miało miejsce po wejściu w życie planu miejscowego Rzeczoznawca majątkowy, dokonując wyceny, uwzględnił okoliczność ze działka nr [...] powstała w wyniku podziału działki nr [...] po wejściu w życie planu miejscowego, zatem prawidłowo dla obliczenia opłaty planistycznej przyjęto stopę wzrostu wartości całej działki nr [...] tj., w takim kształcie, jaki istniał w dniu uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Sporządzony przez rzeczoznawcę operat uzupełniony o aneks, stał się -zgodnie z art. 150 ust 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami podstawą do wydania decyzji przez Burmistrza [...] Jak stwierdził rzeczoznawca majątkowy określając metodologię wyceny, w niniejszej sprawie wartość rynkową nieruchomości gruntowej ustalono przy zastosowaniu podejścia porównawczego metodę korygowania ceny średniej w przypadku terenów mieszkalnych i rolnych Przy metodzie tej do porównań przyjmuje się grupę nieruchomości reprezentatywnych dla rynku właściwego miejscowo ze względu na położenie wycenianej nieruchomości, jeżeli były one przedmiotem obrotu rynkowego i dla których znane są ceny transakcyjne, warunki zawarcia transakcji i ceny tych nieruchomości W przypadku wyceny terenów zagrodowych przyjęta została metoda porównywania parami w podejściu porównawczym.
Organ odwoławczy podniósł, ze w poprzednio obowiązującym planie miejscowym działka nr [...] położona była w obrysie o symbolu C 39 MR - "Terenach budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego oraz usług nieuciążliwych", C 29 RZ tj teren istniejących łąk i pastwisk, adaptacja stała z możliwością poszerzenia tej zabudowy na sąsiadujące enklawy użytkowane w stanie istniejącym jako uprawy rolne oraz C 38 RPZ - tereny pod projektowaną bazę hodowlano-produkcyjną dla SP "[...]" z dopuszczeniem wyłącznie hodowli owiec lub bydła, nieprzemysłowej hodowli trzody nie przekraczającej 100 sztuk, z wymogiem uwzględnienia strefy ochrony sanitarnej, krajobrazowej i konserwatorskiej z uwagi na przyległy zabytkowy park i zabudowania podworskie
Z kolei na podstawie obecnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego działka nr [...] znajduje się w terenach oznaczonych symbolem 1KDW tj drogi wewnętrzne wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, oraz L 1 MN, L 2 MN i L 3 MN tj tereny o przeznaczeniu podstawowym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną oraz o przeznaczeniu uzupełniającym pod usługi wbudowane - maksymalnie do 30 % powierzchni całkowitej budynku, urządzenia towarzyszące, w tym drogi wewnętrzne, miejsca postojowe, infrastrukturę techniczną i zieleń urządzoną, L18R - tereny rolnicze, upraw ogrodowych i sadowniczych z dopuszczeniem istniejących i nowo wydzielanych dróg gospodarczych transportu rolnego i dróg dojazdowych o szerokości 5-10 m, sieci i urządzeń napowietrznej i podziemnej infrastruktury technicznej, zgodnie z obowiązującymi przepisami szczególnymi, zalesianiem gruntów rolnych bezpośrednio przylegających do istniejących lasów lub terenów przeznaczonych pod zalesienie, ogrodzeń, z zakazem zabudowy innej niż powyżej, 1 KDD - drogi dojazdowe (gminne) i 2 KDL - drogi lokalne (gminne).
Biorąc powyższe pod uwagę, według oceny Kolegium uchwalenie nowego planu miejscowego spowodowało wzrost wartości przedmiotowej nieruchomości. Jak bowiem wykazano wyżej oraz jak wynika to z wyrysów z miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, przeznaczenie działki nr [...] uległo zmianie pod względem funkcji, jak i pod względem powierzchni przeznaczenia Istotnie bowiem zwiększona została powierzchnia o przeznaczeniu mieszkaniowym (z 1,33 ha do 4,0657 ha), co nastąpiło kosztem terenów C 29 RZ tj terenów istniejących łąk i pastwisk oraz C 38 RPZ - tj terenów pod projektowaną bazę hodowlano produkcyjną dla RP "[...]" z dopuszczeniem wyłącznie hodowli owiec lub bydła, nieprzemysłowej hodowli trzody nie przekraczającej 100 sztuk - na rzecz terenów mieszkaniowych i rolnych, ustalone zostało nowe przeznaczenie części działki - tj drogowe Obecnie brak jest ponadto przeznaczenia określonego jako C 38 RPZ - tj terenów pod projektowaną bazę hodowlano produkcyjną dla SRP "[...]" z dopuszczeniem wyłącznie hodowli owiec lub bydła, nieprzemysłowej hodowli trzody nie przekraczającej 100 sztuk - na rzecz terenów mieszkaniowych i rolnych
Określając wartość nieruchomości w stanie po uchwaleniu planu miejscowego rzeczoznawca z uwagi na dużą powierzchnię działki [...] i jej zróżnicowane przeznaczenie, a także biorąc pod uwagę brak na lokalnym rynku transakcji dotyczących tak specyficznych nieruchomości, dokonał podziału nieruchomości wycenianej pod względem funkcjonalnym na część o przeznaczeniu mieszkaniowym, o przeznaczeniu drogowym i o przeznaczeniu rolnym. Przy wydzieleniu ww części uwzględnione zostały koszty podziału nieruchomości na hipotetyczne działki odpowiadające tym funkcjom Jak wynika z załączonego do operatu aneksu, podział ten, a także wielkości hipotetycznych działek odpowiadających wydzielonym funkcjom, dokonane zostały w oparciu o wyrys z planu zagospodarowania przestrzennego Wyjaśnione również zostało, ze przeznaczenie zagrodowe przyjęto dla części nieruchomości oznaczonej w starym planie symbolem C 38 RPZ - tereny pod projektowaną bazę hodowlano-produkcyjną dla RSP "[...]" z dopuszczeniem wyłącznie hodowli owiec lub bydła, nieprzemysłowej hodowli trzody nie przekraczającej 100 sztuk Powyższe, jak zostało wyjaśnione, wynika z braku transakcji porównawczych dotyczących nieruchomości o takim specyficznym przeznaczeniu (jak C 38PRZ) oraz możliwości wykorzystania tej części nieruchomości w sposób porównywalny do terenów o funkcji zagrodowej (m in posadowienia budynków inwentarsko - składowych).
W załączonym do akt sprawy aneksie do operatu z dnia 28 lutego 2013 r, rzeczoznawca wyjaśnił również, ze ceny przyjęte w operacie stanowią ceny brutto.
Dokonując określenia wartości części nieruchomości o funkcji mieszkalnej i drogowej tak przed uchwaleniem planu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i po jego uchwaleniu, rzeczoznawca przyjął cechy lokalizacja, wielkość działki oraz kształt i teren działki, poszczególne cechy zostały przy tym szczegółowo opisane W operacie opisane zostały także nieruchomości o cenach maksymalnej i minimalnej. Przy określeniu wartości nieruchomości o funkcji rolnej przyjęto do porównań cechy rynkowe jakość bonitacyjną, lokalizację, kształt i rozkład działek, ukształtowanie terenu oraz dojazd. Także w tym przypadku każda z cech została scharakteryzowana, a szczegółowemu opisowi poddano nieruchomości o cenie minimalnej i maksymalnej. Przy określeniu wartości nieruchomości w stanie, po uchwaleniu planu, wartość części funkcjonalnej o przeznaczeniu drogowym określono tak, jak dla terenów mieszkaniowych, zgodnie z § 36 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego Ponadto przy określeniu wartości części nieruchomości o funkcji zagrodowej, dla stanu sprzed uchwalenia planu, zastosowano metodę porównywania parami, przyjmując cechy porównawcze lokalizację, kształt i układ działki oraz wielkość działki. Również w tym przypadku każda z tych cech została opisana w operacie, a charakterystyka każdej z przyjętych do porównań nieruchomości znalazła wyraz w tabelach.
Na podstawie tak sporządzonego operatu szacunkowego, uzupełnionego aneksem organ II instancji stwierdził, ze wartość jednostkowa gruntu działki nr [...] po uchwaleniu planu miejscowego, wynosiła 12,73 zł/m2, natomiast wartość jednostkowa przed uchwaleniem planu wynosiła 5,81 zł/m2 Wartość rynkowa działki oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] po uchwaleniu planu miejscowego, na dzień jej sprzedaży przez Spółdzielnię, wyniosła więc 11 572,00 zł, zaś jej wartość określona na podstawie ustaleń zawartych w poprzednio obowiązującym planie miejscowym wynosiła 5 281,00 zł Wzrost wartości nieruchomości powstały w wyniku uchwalenia planu miejscowego wyniósł zatem 6 291,00 zł Kwota opłaty planistycznej, przy zastosowaniu stawki procentowej wynoszącej 15% (zgodnie z § 46 planu miejscowego) prawidłowo określona została na 944,00 zł.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła Spółdzielnia Produkcyjna "[...]" w Z. w likwidacji, żądając jej uchylenia.
W uzasadnieniu stron skarżąca podniosła zarzuty zgłoszone wcześniej na etapie odwołania od decyzji organu l instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie z powołaniem się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 sierpnia 2012 r., sygn akt II SA/Kr 842/12.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz U Nr 153, póz 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Uchylenie decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art 145 § 1 ust 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t jedn. Dz. U 2012 r., póz 270 ze zm., dalej w skrócie P p s a), naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit c).
Dokonując kontroli legalności podjętych przez organ administracji rozstrzygnięć, sąd stosownie do zapisu art. 134 P p s a nie jest związany granicami skargi Przepis ten umożliwia sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było nałożenie na zbywają nieruchomość stronę skarżącą opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości związanego z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zwanej opłatą (rentą) planistyczną Spółdzielnia Produkcyjna "[...]" w likwidacji kwestionowała w skardze zasadność tej opłaty, wywodząc, ze do wzrostu wartości zbywanej nieruchomości nie doszło.
Matenalnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji stanowią przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t jedn. Dz. U 2012 r., póz 647 ze zm. zw., dalej w skrócie "u p z p ") oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U Nr 207, póz 2109), a procedurę ich podjęcia regulują przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
Przepis art. 36 ust 4 u p z p stanowi, iż jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości. Opłata ta jest dochodem własnym gminy Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30% wzrostu wartości nieruchomości.
Zgodnie z art. 37 ust 1 u p z p, wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, o której mowa w art. 36 ust 4, ustala się na dzień jej sprzedaży Obniżenie oraz wzrost wartości nieruchomości stanowią różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu lub zmianie planu miejscowego, a jej wartością, określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu, obowiązującego przed zmianą tego planu lub faktycznego sposobu wykorzystywania nieruchomości przed jego uchwaleniem.
Stosownie do ust 4 w związku z ust 3 tego artykułu, opłata, o której mowa w art 36 ust 4, może zostać pobrana w terminie 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące.
Aby zaistniały podstawy do ustalenia renty planistycznej muszą zgodnie z ww przepisami wystąpić jednocześnie dwie przesłanki
* wzrasta wartość nieruchomości w związku z uchwaleniem planu miejscowego lub jego zmianą,
* zbycie nieruchomości ma miejsce przed upływem 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące.
Zgodnie z art. 37 ust 11 u p z p, w odniesieniu do zasad określania wartości nieruchomości oraz zasad określania skutków finansowych uchwalania lub zmiany planów miejscowych, a także w odniesieniu do osób uprawnionych do określania tych wartości i skutków finansowych stosuje się przepisy o gospodarce nieruchomościami.
Z treści art. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r o gospodarce nieruchomościami (t jedn. Dz. U 2010 r. Nr 102, póz 651 ze zm., dalej w skrócie "u g n") wynika, ze jeżeli istnieje potrzeba określenia wartości nieruchomości, wartość tę określają rzeczoznawcy majątkowi, o których mowa w przeoisach rozdziału 1 działu, a zatem art. 149-159 u g n Wskazać należy między innymi, ze dla nieruchomości, które są lub mogą być przedmiotem obrotu, określa się wartość rynkową (art. 150 ust 2 u g n ) Zgodnie zaś z art. 151 ust 1 ugn, wartość rynkową nieruchomości stanowi najbardziej prawdopodobna jej cena, możliwa do uzyskania na rynku, określona z uwzględnieniem cen transakcyjnych przy przyjęciu następujących założeń strony umowy były od siebie niezależne, nie działały w sytuacji przymusowej oraz miały stanowczy zamiar zawarcia umowy, upłynął czas niezbędny do wyeksponowania nieruchomości na rynku i do wynegocjowania warunków umowy Stosownie do art 156 ust 1 ugn, opinia o wartości nieruchomości sporządzana jest przez rzeczoznawcę majątkowego w formie operatu szacunkowego.
Z powyższych uregulowań wynika, ze wzrost wartości musi mieć charakter obiektywny, odzwierciedlony poprzez przeprowadzenie dowodu biegłego - operat szacunkowy.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, ze przesłanka uchwalenia planu miejscowego została spełniona, bowiem nastąpiło to uchwałą Rady Miejskiej w Tuchowie z dnia 24 października 2007 r Nr Xlll/102/2007 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Tuchów dla wsi Buchcice, Burzyn, Jodłówka Tuchowska, Karwodrza, Lubaszowa, Łowczów, Meszna Opacka, Piotrkowice, Trzemesna, Zabłędza Powyższy plan miejscowy, po opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego Nr 133 z dnia 27 lutego 2008 r póz 890, wszedł w życie w dniu 29 marca 2008 r.
Do zbycia nieruchomości objętej planem doszło w drodze umowy przenoszącej własność w wykonaniu warunkowej umowy sprzedaży, zawartej w dniu 21 sierpnia 2012 r aktem notarialnym Rep A nr [...], a zatem przed upływem 5-letniego okresu od uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Wobec powyższego, do oceny Sądu pozostawało, czy w niniejszej sprawie zachodził związek przyczynowy, o którym mowa w art. 36 ust 4 u p z p , tj związek między uchwaleniem planu miejscowego a wzrostem wartości nieruchomości objętej tym planem. Jak bowiem zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 254/08, który to pogląd Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela, "podstawą ustalenia "renty planistycznej" (jednorazowej opłaty) konieczne jest ustalenie, ze do wzrostu wartości nieruchomości doszło wskutek uchwalenia lub zmiany planu miejscowego ( ) Chodzi tutaj o obiektywny wzrost wartości nieruchomości związany ze zmianą przeznaczenia terenu, na którym położone są nieruchomości, wynikającą z ustaleń uchwalonego planu miejscowego lub jego zmianą. Aby można wiązać wzrost wartości nieruchomości z faktem uchwalenia nowego planu miejscowego należy wykazać, ze ustalenia nowego planu są korzystniejsze dla właściciela, użytkownika wieczystego nieruchomości bądź dla potencjalnych nabywców, którzy gotowi są zapłacie wyższą cenę za działki z tego tytułu".
Z akt administracyjnych wynika, ze stanowiąca przedmiot zbycia działka nr [...] powstała w wyniku podziału geodezyjnego działki nr [...], przeprowadzonego przed wejściem w życie planu miejscowego, obowiązującego w dniu jej zbywania
Teren działki [...] objęty był ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego do dnia 31 grudnia 2003 r, który przewidywał przeznaczenie trojakiego rodzaju.
C 39 MR - tereny budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego oraz usług nieuciążliwych,
C 29 RZ - teren istniejących łąk i pastwisk, adaptacja stała z możliwością poszerzenia tej zabudowy na sąsiadujące enklawy użytkowane w stanie istniejącym jako uprawy rolne,
C 38 RPZ - tereny pod projektowaną bazę hodowlano-produkcyjną dla SP "[...]" z dopuszczeniem wyłącznie hodowli owiec lub bydła, nieprzemysłowej hodowli trzody nie przekraczającej 100 sztuk, z wymogiem uwzględnienia strefy ochrony sanitarnej, krajobrazowej i konserwatorskiej z uwagi na przyległy zabytkowy park i zabudowania podworskie.
W dniu 29 marca 2008 r wszedł w życie plan zagospodarowania przestrzennego Gminy Tuchów dla wsi Buchcice, Burzyn, Jodłówka Tuchowska, Karwodrza, Lubaszowa, Łowczów, Meszna Opacka, Piotrkowice, Trzemesna, Zabłędza, na podstawie którego nałożono na zbywającą Spółdzielnię opłatę planistyczną Zgodnie z ustaleniami tego planu działka nr [...] znajduje się w terenach.
* 1KDW tj drogi wewnętrzne wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej,
* L 1 MN, L 2 MN i L 3 MN tj tereny o przeznaczeniu podstawowym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną oraz o przeznaczeniu uzupełniającym pod usługi wbudowane - maksymalnie do 30 % powierzchni całkowitej budynku, urządzenia towarzyszące, w tym drogi wewnętrzne, miejsca postojowe, infrastrukturę techniczną i zieleń urządzoną,
* L 18R - tereny rolnicze, upraw ogrodowych i sadowniczych z dopuszczeniem istniejących i nowo wydzielanych dróg gospodarczych transportu rolnego i dróg dojazdowych o szerokości 5-10 m sieci i urządzeń napowietrznej i podziemnej infrastruktury technicznej, zgodnie z obowiązującymi przepisami szczególnymi, zalesianiem gruntów rolnych bezpośrednio przylegających do istniejących lasów lub terenów przeznaczonych pod zalesienie, ogrodzeń, z zakazem zabudowy innej niż powyżej,
-1 KDD - drogi dojazdowe (gminne) i 2 KDL - drogi lokalne (gminne)
Ponadto, organy administracji dokonały ustalenia faktycznego sposobu użytkowania działki nr [...], wskazując, ze była ona użytkowana w całości rolniczo jako tereny upraw rolnych.
Podstawą ustalenia wzrostu wartości nieruchomości na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w niniejszej sprawie stanowi sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego M. L. operat szacunkowy z dnia 28 lutego 2013 r., uzupełniony o aneks do operatu, przedłożony w dniu 20 czerwca 2013 r.
Szczegółowe zasady sporządzania takiego dokumentu reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz U z dnia 22 września 2004 r ze zm) wydane na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 159 u g n Wskazuje ono m in rodzaje metod i technik wyceny nieruchomości oraz sposoby określania wartości nieruchomości przy zastosowaniu poszczególnych podejść, metod i technik wyceny, sposoby określania wartości nieruchomości dla różnych celów, jako przedmiotu różnych praw oraz w zależności od rodzaju nieruchomości i jej przeznaczenia, sposób sporządzania, formę i treść operatu szacunkowego.
Operat szacunkowy, jako dowód w sprawie podlega ocenie organu administracji w myśl art. 80 K p a.
Opierając się zatem na przeprowadzonych przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego wyliczeniach, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] przyjęło, ze w związku z faktem, iż doszło do zmiany przeznaczenia przedmiotowej nieruchomości z terenów budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego oraz usług nieuciążliwych na budowlaną jednorodzinną i usługi wbudowane, nastąpił wzrost jej wartości, uzasadniający nałożenie na zbywającą ją Spółdzielnię opłaty planistycznej.
W ocenie Sądu, takiemu stanowisku organu administracji nie można zarzucie naruszenia przepisów prawa.
W pierwszej kolejności wskazać należy, ze zasadnie przyjęto do wyceny obszar działki nr [...] sprzed jej podziału i wydzielenia z niej działki nr [...], stanowiącej przedmiot zbycia w niniejszej sprawie Nie może budzić wątpliwości, ze opłata planistyczna nie może obejmować zmiany wartości działki spowodowanej jej podziałem już po uchwaleniu planu i jego wejściu w życie (por wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2009 r., sygn. II OSK 1517/07) Przepis art. 36 ust 4 u p z p wskazuje, ze jedynymi przesłankami ustalenia opłaty są wzrost wartości związany z uchwaleniem planu miejscowego bądź jego zmiany oraz zbycie nieruchomości w terminie 5 lat od wejścia w życie planu miejscowego Niewłaściwym byłoby, w świetle jednoznacznie brzmiącego przepisu ustawy, uwzględnianie przy wycenie wartości nieruchomości faktu wcześniejszego jej podziału Jedyną prawnie relewantną okolicznością faktyczną jest wyłącznie fakt uchwalenia bądź zmiany planu miejscowego, z którego na zasadzie związku przyczynowego wynika wzrost wartości nieruchomości.
W konsekwencji powyższego, organy administracji trafnie przyjęły, ze dla celu wyceny konieczne jest uwzględnienie wszystkich dopuszczonych na terenie działki [...] rodzajów przeznaczenia zarówno na gruncie poprzednio obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i w obowiązującym planie miejscowym.
Z porównania postanowień obu planów w odniesieniu do działki nr [...] wynika, ze przeznaczenie tego terenu uległo zmianie l tak, zniesiono dopuszczalność zabudowy zagrodowej, a także wykorzystanie terenu jako łąk i pastwisk, teren działki utracił także przeznaczenie na bazę hodowlano-produkcyjną dla SP "[...]" z dopuszczeniem hodowli owiec lub bydła Nowy plan miejscowy przewiduje natomiast jako novum na omawianym terenie infrastrukturę drogową oraz usługi wbudowane -maksymalnie do 30 % powierzchni całkowitej budynku w ramach dopuszczalnej już wcześniej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
Ze względu na dużą powierzchnię działki nr [...] i jej zróżnicowane przeznaczeniem w planie miejscowym, zarówno dotychczasowym, jak i obowiązującym, zasadne było, w ocenie Sądu, dokonanie określenia jej wartości z uwzględnieniem funkcjonalnego podziału na część o charakterze mieszkalno-drogowym oraz rolnym Powyższe było podyktowane koniecznością doboru nieruchomości podobnych dla zastosowania przy wycenie metody porównawczej (porównywania parami w zakresie terenów zagrodowych oraz korygowania ceny średniej w zakresie terenów mieszkaniowych i rolnych) Po osobnym określeniu wymienionym metodami wartości poszczególnych części funkcjonalnych działki nr [...] biegły rzeczoznawca dokonał ich zsumowania i po uwzględnieniu kosztów hipotetycznego podziału określił wartość rynkową 1 m2 nieruchomości utworzonej z działki nr [...] na kwotę 12,73 zł.
Ponadto z operatu wynika także jednoznacznie, ze przed uchwaleniem planu miejscowego dla terenu obejmującego przedmiotową nieruchomość, wartość rynkowa 1 m2 nieruchomości wynosiła 5,81 zł, co biegły rzeczoznawca ustalił przy zastosowaniu podobnej metodologii. Końcowo operat szacunkowy wskazuje na wartość rynkową działki nr [...] przez pomnożenie wartości 1 m2 zł przez jej powierzchnię.
W konsekwencji uznać należało, że organy administracji zasadnie przyjęły prawidłowość przeprowadzonych w operacie szacunkowym czynności wyceny. Biegły rzeczoznawca przedstawił dane porównawcze transakcji nieruchomości podobnych z uwzględnieniem koniecznego podziału funkcjonalnego działki nr [...], wyliczył wartość tej działki bez uwzględnienia faktu jej późniejszego w stosunku do momentu wejścia w życie planu miejscowego podziału, a także podał wartość działki będącej przedmiotem umowy przenoszącej własność. Z tego względu uzasadniony jest wniosek, że doszło do wzrostu wartości nieruchomości oraz że wzrost ten wynika z faktu uchwalenia planu miejscowego, który wszedł w życie w 2008 r. Organy w sprawie wykazały te okoliczności, bowiem trafnie wskazano w zaskarżonej decyzji, że zmiana przeznaczenia terenu z obszaru zabudowy zagrodowej i bazy hodowlano-produkcyjnej na zabudowę mieszkaniową z usługami wbudowanymi spowodowała wzrost wartości nieruchomości.2
Mając powyższe na uwadze, Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło