II SA/Kr 1508/00
WyrokWSA w Krakowie2004-11-25
Skład orzekający: Sędzia NSA Tadeusz Woś, Sędzia NSA Andrzej Niecikowski, Sędzia WSA Mariusz Kotulski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy inwestor legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 32 ust. 4 pkt 2 prawa budowlanego, jeśli decyzja stwierdzająca nabycie prawa użytkowania wieczystego została wstrzymana w wykonaniu?Ratio decidendi
W przypadku, gdy decyzja stwierdzająca nabycie prawa użytkowania wieczystego przez inwestora została wstrzymana w wykonaniu ostatecznym postanowieniem organu, inwestor nie legitymuje się prawem do dysponowania terenem na cele budowlane. W konsekwencji, decyzje administracyjne wydane w takiej sytuacji naruszają art. 32 ust. 4 pkt 2 prawa budowlanego i podlegają uchyleniu. Słuszne jest również zawieszenie postępowania administracyjnego w takiej sytuacji na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż kwestia prawa do dysponowania terenem ma charakter zagadnienia wstępnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę tymczasowych pawilonów na targowisku. Skarżący podnosili, że inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością, ponieważ decyzja stwierdzająca nabycie prawa użytkowania wieczystego została wstrzymana w wykonaniu. Organy administracji obu instancji uznały, że inwestor posiada wymagane prawo do dysponowania nieruchomością.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia 26 maja 2000r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] stycznia 2000r.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 listopada 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Tadeusz Woś Sędziowie NSA Andrzej Niecikowski AWSA Mariusz Kotulski ( spr.) Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2004r. sprawy ze skargi K. S. i A. P. na decyzję Wojewody z dnia 26 maja 2000r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji -
Pismem z dnia 7.12.1998r. Przedsiębiorstwo "A". Spółka z o.o. w K. zwróciła się z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę tymczasowych obiektów na targowisku przy ul. [...] w K.
Decyzją z dnia [...].09.1999r. Prezydent Miasta po rozpatrzeniu wniosku inwestora zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla inwestycji obejmującej dwa budynki parterowe związane z funkcja targowiska tj. pawilon obsługi parkingu z wewnętrzną instalacją elektryczną i pawilon handlowo-magazynowy z wewnętrzną instalacją elektryczną, wody i kanalizacji (na warunkach tymczasowych) na działce nr 1 położonej przy ul. [...] w K. W decyzji określono termin rozbiórki obiektów budowlanych nie przewidzianych do dalszego użytkowania oraz czas użytkowania tymczasowych obiektów - do czasu realizacji obiektów zapisanych w ustaleniach szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego Centrum K., a także nałożono obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie tych obiektów kubaturowych. W uzasadnieniu wskazano, iż przedmiotowa inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Centrum K. zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w [...] z dnia [...].11.1994r. Wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożony został w terminie ważności decyzji w.z.iz.t. z dnia [...].07.1999r., a inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt budowlany posiada opinie i uzgodnienia z Zespołem Uzgadniania Dokumentacji Projektowej ([...]), Wodociągami [...] Spółka z o.o. w K. ([...]) oraz rzeczoznawcy pod względem zgodności z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomii i wymagań higieniczno-zdrowotnych.
Wskutek odwołania od tej decyzji K. S. i A. P. decyzja z dnia [...].11.1999r., nr [...], Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, ponieważ rozstrzygniecie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości.
Skargę na tę decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli K. S. i A. P., który wyrokiem z dnia 24 lipca 2003r., sygn. akt II SA/Kr 2510/99 oddalił skargę.
W wyniku ponownego sprawy decyzją z dnia [...] stycznia 2000r., nr [...], sygn. [...] Prezydent Miasta działając na podstawie art.28, art.33 ust. 1, art. 34 ust.4, art. 36 ust. 1 pkt 3 i ust.2, art. 80 ust. 1 pkt 1, art.81 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dwóch budynków parterowych związanych z funkcją targowiska tj. pawilon obsługi parkingu z wewnętrzną instalacją elektryczną i pawilon handlowo-magazynowy z wewnętrzną instalacją elektryczną, wody i kanalizacji oraz przyłącza: wody, kanalizacji, energii elektrycznej na warunkach tymczasowych na okres 15 lat tj. do dnia 21 stycznia 2015 r. na działce nr 1 położonej przy ul. [...] w K. W decyzji określono termin użytkowania tymczasowych budynków pawilonu obsługi parkingu i pawilonu handlowo-magazynowego z wewnętrznymi instalacjami i przyłączami wody, kanalizacji i energii elektrycznej na okres 15 lat, także określono termin rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nie przewidzianych do dalszego użytkowania oraz czas użytkowania tymczasowych obiektów objętych przedmiotowym pozwoleniem na budowę na dzień 21 stycznia 2015r., a także nałożono obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie tych obiektów kubaturowych. W uzasadnieniu wskazano, iż przedmiotowa inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Centrum K. zatwierdzonego uchwałą nr 96/94 Rady Miejskiej w Kielcach z dnia 25.11.1994r. (Dz.Urz.Woj. Kieleckiego nr 11, poz.115). Wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożony został w terminie ważności decyzji w.z.iz.t. z dnia [...].07.1999r., a inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt budowlany posiada opinie i uzgodnienia z Zespołem Uzgadniania Dokumentacji Projektowej ([...]), Wodociągami [...] Spółka z o.o. w K. ([...]) oraz rzeczoznawcy pod względem zgodności z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomii i wymagań higieniczno-zdrowotnych. Odnośnie złożonych przez C. W. pełnomocnika K. S. i A. P. w toku postępowania administracyjnego zarzutów, związanych z ich sprzeciwem dokonywania jakichkolwiek nakładów na przedmiotowej nieruchomości ze względu na fakt, że spadkobiercy byłych właścicieli ubiegają się o jej zwrot oraz wnioskiem o zawieszenie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę, wskazano, iż powyższe zostało już rozstrzygnięte w decyzji nr [...] z dnia [...].11.1999r. Urzędu Wojewódzkiego Wydział Architektury i Budownictwa.
W odwołaniu od tej decyzji działający imieniem K. S. i A. P. - C. W. wniósł o jej uchylenie, przeprowadzenie dodatkowego postępowania celem uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie oraz o zawieszenie dalszego postępowania na podstawie art.97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości położonej przy ul. [...] w K. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik skarżących zarzuca, iż inwestor Przedsiębiorstwo "A". Spółka z o.o. w K. bezpodstawnie przypisuje sobie prawo do dysponowania nieruchomością, gdyż wykonanie decyzji uwłaszczeniowej Zarządu Miasta [...] z dnia 11 grudnia 1996r. zostało wstrzymane postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 1999r. W konsekwencji zaskarżona decyzja narusza art. 32 ust. 4 pkt 2 prawa budowlanego, gdyż inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania terenem dla celów budowlanych. Dlatego też do czasu rozstrzygnięcia tego zagadnienia wstępnego postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę winno być zawieszone.
Decyzją z dnia 26 maja 2000r., nr [...] Wojewoda, na podstawie art.138 § l pkt l k.p.a., utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda omówił stan faktyczny sprawy oraz poprzedzającą jej wydanie procedurę. Stwierdzono, iż planowana inwestycja spełnia wymogi techniczno-budowlane i formalne nakazane prawem. W odpowiedzi na wniesione w odwołaniu zarzuty wskazano, iż inwestor legitymuje się decyzją Zarządu Miasta [...] z dnia [...] grudnia 1996r., nr [...] stwierdzająca nabycie z mocy prawa przez Przedsiębiorstwo "A". Spółka z o.o. w K. z dniem 5 grudnia 1990r. prawa użytkowania wieczystego gruntów stanowiących własność Gminy o pow. 21829 nr położonych przy ul. [...] w K., oznaczonych jako działka nr 1. Nadto w aktach sprawy organu I instancji znajduje się wydane przez Sąd Rejonowy w [...], zawiadomienie z dnia 24.03.1998r. o założeniu dla powyższej nieruchomości księgi wieczystej KW [...]. Ponadto w aktach sprawy znajduje się postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...].02.1999r., sygn. akt [...] o oddaleniu apelacji K. S. domagającego się wykreślenia wpisu dokonanego w księdze wieczystej KW [...]. "Przedłożone przez skarżącego zaświadczenie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...].12.1999r. o toczącym się postępowaniu wieczyste - księgowym o wpis ostrzeżenia do KW [...] nie
stanowi dowodu świadczącego o wydaniu przez Sąd ograniczenia wykonywania prawa użytkowania wieczystego działki nr 1." W konsekwencji brak jest podstaw do kwestionowania prawa inwestora do dysponowania przedmiotową działka dla celów budowlanych, jak również podstaw do zawieszenia postępowania na zasadzie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Decyzję Wojewody z dnia 26 maja 2000r. zaskarżyli do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie A. P. i K. S. (zwani dalej skarżącymi). W uzasadnieniu swojej skargi skarżący wskazali okoliczności podnoszone już wcześniej w odwołaniu kierowanym do organu II instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz motywy, którymi się kierował i wniósł o jej oddalenie.
Zgodnie z brzmieniem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Podstawowym zagadnieniem w przedmiotowej sprawie jest podniesiony przez skarżących zarzut, dotyczący legitymowania się przez inwestora Przedsiębiorstwo "A". Spółka z o.o. w K. prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. prawo budowlane (Dz. U. nr 89, poz.414 z późn. zm.) w momencie wydania przez organy architektoniczno-budowlane decyzji administracyjnych.
Podstawę taką tworzyła decyzja Zarządu Miasta [...] z dnia [...] grudnia 1996r., nr [...] stwierdzająca nabycie z mocy prawa przez Przedsiębiorstwo "A". Spółka z o.o. w K. z dniem [...] grudnia 1990r. prawa użytkowania wieczystego gruntów stanowiących własność Gminy o pow. 21829 m2 położonych przy ul. [...] w K., oznaczonych jako działka nr 1.
Jednak wskutek wniesionego przez Prokuratora Rejonowego w [...] sprzeciwu z dnia [...].08.1999r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wszczęło postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Zarządu Miasta z dnia [...] grudnia 1996r., nr [...]. W związku z tym postępowaniem i wnioskiem Prokuratora Rejonowego w K. zawartym we wniesionym sprzeciwie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] września 1999r., nr [...], działając na podstawie art. 159 w zw. z art.187, art. 127 § 4 i art. 144 k.p.a., wstrzymało wykonanie wyżej określonej decyzji. Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] października 1999r., nr [...] utrzymało w mocy swoje postanowienie z 16 września 1999r., a Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wyrokiem z dnia 9 października 2003r., sygn. akt II SA/Kr 2257/99 oddalił skargę na to postanowienie Kolegium - uznając przesłanki wstrzymania decyzji z [...] grudnia 1996r. za uzasadnione. Skoro zatem w momencie wydawania decyzji administracyjnych przez oba organy architektoniczno-budowlane (z dnia [...].01.2000r. - organ I instancji i z dnia 26.05.2000r. - organ II instancji) wykonanie decyzji Zarządu Miasta z dnia [...] grudnia 1996r., nr [...] było wstrzymane ostatecznym postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].10.1999r., to inwestor nie legitymował się prawem do dysponowania terenem na cele inwestycyjne.
W konsekwencji zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji narusza art. 32 ust. 4 pkt 2 prawa budowlanego, gdyż inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania terenem dla celów budowlanych.
Zasadnie również skarżący wnosili o zawieszenie toczącego się postępowania administracyjnego na podstawie art. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Niewątpliwie bowiem zagadnienie związane z wykazaniem prawa dysponowania terenem dla celów budowlanych przez inwestora ma charakter zagadnienia wstępnego. Podobnie wypowiedział się w tym zakresie NSA w swoich wyrokach z dnia 24 lipca 2003r., sygn. akt II SA/Kr 2510/99 oraz z dnia 9 października 2003r., sygn. akt II SA/Kr 2257/99.
Wątpliwości budzi również argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu organu I instancji, iż zarzuty skarżących zostały już rozstrzygnięte w decyzji Urzędu Wojewódzkiego Wydział Architektury i Budownictwa, gdyż urząd jako zorganizowany i współdziałający zespół osób i środków materialno-technicznych nie wydaje decyzji administracyjnych, lecz czyni to posiadający do tego odpowiednie kompetencje organ administracyjny.
Co więcej zwrócić należy uwagę iż prawo budowlane jednoznacznie określa jaki obiekt budowlany jest obiektem tymczasowym i na przez okres może być posadowiony na gruncie (art. 3 pkt 5 prawa budowlanego).
Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa, w stopniu powodującym konieczność ich uchylenia na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło