II SA/Kr 1513/15
WyrokWSA w Krakowie2016-01-29
Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Krystyna Daniel, Renata Czeluśniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu nadzoru budowlanego wydane na podstawie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązki, podlega zażaleniu?Ratio decidendi
Postanowienie organu nadzoru budowlanego wydane na podstawie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązki, nie podlega zażaleniu. Prawo budowlane przewiduje możliwość wniesienia zażalenia jedynie na postanowienie wydane na podstawie art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego. W przypadku braku możliwości wniesienia zażalenia, postanowienie takie może być zaskarżone w odwołaniu od decyzji kończącej postępowanie.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność zażalenia skarżących na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które wstrzymało roboty budowlane i nałożyło obowiązek przedłożenia dokumentów. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Prawa budowlanego i k.p.a., wskazując na pouczenie o możliwości zaskarżenia zawarte w postanowieniu organu I instancji oraz kwestionując ustalenia organu co do samowoli budowlanej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędzia WSA Renata Czeluśniak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi M.G. i J.G. na postanowienie nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 11 września 2015 r. znak: [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia skargę oddala.
Postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z 22 lipca 2015 r., na podstawie art. 49b ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (DZ. U. z 2013 r., póz. 1409 ze zm.) wstrzymano roboty budowlane prowadzone przez J. i M.G. polegające na budowie budynku gospodarczego typu blaszak o wym. w rzucie 3,22m x 5,75m zlokalizowanego w m. D. na dz. ewid. nr [...] , zrealizowanego bez wymaganego Prawem budowlanym zgłoszenia oraz nałożono na inwestorów obowiązek przedłożenia: dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4; projektu zagospodarowania działki lub terenu; zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia.
Zażalenie na ww. postanowienie wnieśli J.G. i M.G.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z 11 września 2015 r., znak: [...] , na podstawie art. 134 i art. 123, w związku z art. 141 § 1 i art. 144 k.p.a stwierdził niedopuszczalność zażalenia.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zarówno Kodeks postępowania administracyjnego, jak również regulacja zawarta w przepisie będącym podstawą wydania zaskarżonego postanowienia, nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Na brak możliwości zaskarżenia takiego postanowienia wskazuje także stanowisko orzecznictwa sądowoadministracyjnego. Organ odwoławczy wyjaśnił, że postanowienia, na które przepisy rangi ustawowej nie przewidują wniesienia zażalenia objęte są regulacją zawartą w art. 142 k.p.a., zgodnie z którą strona może je zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Jeśli nawet organ l instancji pochopnie zamieści w pouczeniu do postanowienia zapis o
możliwości jego zażalenia (jak ma to w przedmiotowym postępowaniu), strona nie może z treści tego pouczenia kształtować swojego uprawnienia do wzruszenia postanowienia PINB.
M.G. i J.G. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. ., zarzucając naruszenie przepisów ustawy Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię przepisów i niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego oraz podstawowych zasad tej ustawy poprzez błędne zastosowanie jej przepisów. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia, stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu podniesiono, że w postanowieniu wydanym przez organ l instancji zostało zawarte pouczenie o możliwości zaskarżenia orzeczenia. Ponadto z żadnych przepisów przytoczonych w postanowieniu II instancji nie wynika niedopuszczalność złożenia zażalenia w niniejszej sprawie. Wskazano również, że organ nie ustalił jednoznacznie czy w istocie na działce nr [...] zrealizowano budowę budynku gospodarczego typu blaszak bez wymaganego prawem zgłoszenia.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., póz. 270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 § 1 ustawy z 25. 07. 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że sąd - nie przejmując sprawy do jej końcowego załatwienia - bada legalność zaskarżonej decyzji/postanowienia pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji
publicznej. Zgodnie z treścią art. 134 §1 p.p.s.a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest niezasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie[...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 11 września 2015 r., znak: [...] którym stwierdzono na podstawie art. 134 i art. 123, w zw. z art. 141 § 1 i art. 144 k.p.a. niedopuszczalność zażalenia J.G. i M.G. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z 22 lipca 2015 r. wydanego na art. 49b ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.).
Postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia oparte na przepisie art. 134 k.p.a. jest podejmowane we wstępnym postępowaniu organu odwoławczego, w którym organ podejmuje czynności mające na celu ustalenie, czy złożony środek zaskarżenia jest dopuszczalny oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminu, natomiast organ na tym etapie postępowanie nie bada czy wniesione odwołanie lub inny środek zaskarżenia jest merytorycznie uzasadnione.
Zgodnie z treścią art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Jakkolwiek w treści art. 134 k.p.a. jest mowa o odwołaniu, ma on również zastosowanie w sytuacji wniesienia do organu zażalenia. Zgodnie bowiem z art. 144 k.p.a. w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale (11 rozdział) do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań - a zatem odpowiednio należy stosować art. 134 k.p.a.
W literaturze przedmiotu wskazuje się, że niedopuszczalność odwołania (odpowiednio - jak w kontrolowanej sprawie - zażalenia) może wynikać z przyczyn o charakterze przedmiotowym lub podmiotowych. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych obejmuje przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki wyłączenia przez przepisy prawne możliwości zaskarżenia rozstrzygnięcia w toku instancji. Niedopuszczalność zaś odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuacje wniesienia odwołania przez podmiot niemający legitymacji do wniesienia środka zaskarżenia. W rozpatrywanym sprawie zachodzi niedopuszczalność zażalenia z przyczyn przedmiotowych ponieważ przepisy
obowiązujące w dacie wydania postanowienia przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. z dnia 22 lipca 2015 r. nie przewidywały możliwości zaskarżenia takiego rozstrzygnięcia w toku instancji. Postanowienie takie nie kończy postępowania w sprawie prowadzonych przez skarżących robót budowlanych, polegających na budowie budynku gospodarczego typu blaszak w m. D. na dz. ewid. [...] .
Zgodnie z przepisem art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia stronie służy zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Prawo budowlane przewiduje szereg przypadków wstrzymania robót budowlanych i nałożenia obowiązków na mocy postanowienia organu nadzoru budowlanego, l tak, postanowienia wydawane są w trybie art. 48 ust. 2 i 3, art. 49b ust. 2 i art. 50 ust. 1 ustawy, jednakże jedynie przepis art. 50 ust. 5 Prawa budowlanego, stanowi o możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych. Oznacza to, że stronie nie służy zażalenie na postanowienie z art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, skoro w przepisie tym nie przewidziano takiego prawa. W tej sytuacji PINB w K. prawidłowo w oparciu o przepis art. 134 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność zażalenia na postanowienie organu l instancji z 22 lipca 2015 r. wydane w oparciu o art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego (por. . wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 4. 11. 2010 r, sygn. akt II SA/Lu 488/10).
Należy wskazać, że brak możliwości złożenia zażalenia w ww. okolicznościach nie pozbawia skarżących ochrony prawnej ponieważ zgodnie z treścią art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć w odwołaniu od decyzji. A zatem, o ile skarżący nie wykonali obowiązków nałożonych kwestionowanym postanowieniem organu l instancji, organ ten winien wydać decyzję co do istoty sprawy, od której służy odwołanie, w ramach którego można zaskarżyć także postanowienie o wstrzymaniu robót i nałożeniu obowiązków. Tak więc, ustawa - Prawo budowlane przewiduje możliwość badania legalności postanowienia z art. 49b ust. 2, lecz na późniejszych etapach postępowania w sprawie prowadzonych robót budowlanych.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło