II SA/Kr 1527/15
PostanowienieWSA w Krakowie2016-01-19
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony jej adwokat z urzędu ze względu na niemożność poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, wobec czego przyznał jej prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżąca T. S. wraz z córką M. S. złożyły skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmowną w przedmiocie nakazania przywrócenia stanu poprzedniego wody na gruncie. Skarżąca jest rencistką, niezdolną do pracy, utrzymującą się z niewielkich świadczeń rentowych i zasiłku pielęgnacyjnego córki. Posiada mieszkanie do remontu oraz działkę budowlaną, nie dysponuje zasobami pieniężnymi ani wartościowymi przedmiotami. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niej adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. S. i A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 8 września 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego wody na gruncie p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.
Postanowieniem z dnia 11 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę T. S. i A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 8 września 2015 roku w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego wody na gruncie.
W dniu 11 stycznia 2016 roku skarżąca T. S. złożyła osobiście w tut. Sądzie wniosek o przyznanie jej prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
We wniosku skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z 2..-letnią córką M. S.. Ich miesięczny dochód wynosi 1.389,88 zł i stanowi go renta skarżącej w wysokości 593,86 zł oraz renta socjalna jej córki w wysokości 643,02 zł i zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł. Wydatki wnioskodawczyni przedstawiają się następująco: mieszkanie 350 zł, gaz 50 zł, prąd 130 zł, telefon 100 zł, leki 200 zł. W skład majątku T. S. wchodzi mieszkanie o powierzchni 39,58 m² do remontu użytkowane od 1963 roku oraz działka budowlana wielkości 20 arów otrzymana w darowiźnie od dziadków. Wnioskodawczyni nie dysponuje zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami wartościowymi.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, iż jest rencistką i z powodu choroby jest niezdolna do pracy. Skromny budżet, którym dysponuje nie pozwala na poniesienie dodatkowych wydatków na koszty związane z postępowaniem przed sądem. Do wniosku załączone zostały kopie następujących dokumentów: decyzji Prezydenta Miasta z dnia 26 marca 2015 roku w sprawie ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego M. S., decyzji ZUS z dnia 1 marca 2014 roku o waloryzacji renty skarżącej oraz decyzji ZUS z dnia 25 maja 2015 roku o przeliczeniu renty socjalnej M. S..
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie związanych z tym kosztów we własnym zakresie.
Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na jej rzecz adwokata z urzędu.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie tego prawa we wnioskowanym zakresie.
W ocenie orzekającego T. S. uwiarygodniła, że spełnia przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżąca jest osobą schorowaną, niezdolną do pracy, utrzymującą się z niewielkiego świadczenia rentowego. Pozostająca wraz nią we wspólnym gospodarstwie domowym córka jest osobą niepełnosprawną pobierającą niewysoką rentę socjalną oraz zasiłek pielęgnacyjny. Całość dochodów przeznaczana jest na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania i leczenia skarżącej oraz jej córki. T. S. nie ma zatem możliwości, aby z uzyskiwanych dochodów poczynić jakichkolwiek oszczędności.
Okoliczności te wskazują jednoznacznie, że opłacenie we własnym zakresie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika przewyższa możliwości płatnicze skarżącej. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło