II SA/Kr 1533/10
WyrokWSA w Krakowie2012-01-20
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Mariusz Kotulski, Kazimierz Bandarzewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana, jeśli inwestycja może negatywnie wpłynąć na interesy osób trzecich, takie jak obniżenie wartości nieruchomości lub zaciemnienie pomieszczeń?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie może być odmówiona z powodu potencjalnego negatywnego wpływu na interesy osób trzecich, takie jak obniżenie wartości nieruchomości czy zaciemnienie pomieszczeń. Kwestie te nie są przedmiotem oceny w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, a ich rozstrzygnięcie należy do drogi cywilnej. Ochrona interesów osób trzecich w tym postępowaniu jest ograniczona do zakresu objętego przepisami prawa budowlanego i planowania przestrzennego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie budynku hotelowego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak zapewnienia czynnego udziału stron, nieuwzględnienie interesów osób trzecich (w tym jego jako współwłaściciela sąsiedniej nieruchomości), sprzeczność z zasadami współżycia społecznego oraz nieprawidłowe ustalenie warunków obsługi komunikacyjnej. Po wielokrotnych uchyleniach decyzji przez SKO, ostatecznie organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. ustalającą warunki zabudowy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Mariusz Kotulski (spr.) WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 15 października 2010 r., nr [....] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę
Po rozpatrzeniu wniosku A.R. zam. w K. , przy ul. [...] Prezydent Miasta K. decyzją z dnia 10 września 2008r. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji pn. "Przebudowa i rozbudowa budynku przy ul. [...] w K. na działkach nr 1 i 2 obr. [...] dla poszerzenia zaplecza gastronomiczno - hotelowego istniejącego hotelu "[...]" przy ul. [...] w zakresie adaptacji piwnic, parteru, I i II piętra łącznie z zadaszeniem płyty podwórka oraz dobudowy oficyny. W części wniosku dotyczącej podpiwniczenia podwórka postępowanie umorzono.
W wyniku odwołania wniesionego przez współwłaściciela nieruchomości przy ul. [...] – J.S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] stycznia 2009r. uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Wskazano na szereg istotnych naruszeń, w tym na to, że załącznik nr 1 do decyzji nie zawiera wyników analizy a także na to, że odwołujący się nie miał możliwości wypowiedzenia się w sprawie.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta K. wydał w dniu 9 października 2010r. kolejną decyzję ustalając tym razem warunki zabudowy dla inwestycji na działce nr 1 obr. [...], w zakresie adaptacji piwnic, parteru, I i II piętra łącznie z podpiwniczeniem i zadaszeniem płyty podwórka, budową oficyny oraz dobudowaniem schodów zewnętrznych z poziomu chodnika na poziom piwnic przy budynku nr [...] na działce nr 3 obr. [...]
W wyniku kolejnego odwołania wniesionego przez J.S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] stycznia 2010r. znowu uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano m. in. na to, że nie przedstawiono w decyzji ustaleń dotyczących przyległości inwestycji do pasa drogowego ul. [...] oraz, że powołano się na uchylone postanowienie dotyczące dobudowy schodów zewnętrznych.
Po kolejnym ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta K. wydał w dniu 23 czerwca 2010r., znak: [...] następną decyzję, przy czym tym razem ustalił warunki zabudowy dla powyższej inwestycji na działce nr 1 obr.[...], w zakresie adaptacji piwnic, parteru, I i II piętra łącznie z podpiwniczeniem i zadaszeniem płyty podwórka, budową oficyny w granicy z działkami nr [...] ,[...] [...] obr. [...] oraz dobudową schodów zewnętrznych z poziomu chodnika na poziom piwnic przy budynku nr [...] na działce nr 2 obr. [...]
Od tej decyzji odwołał się J.S. . Zarzucił on naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie każdej ze stron czynnego udziału w postępowaniu, sprzeczność z zasadami współżycia społecznego przejawiającą się w nieuwzględnieniu przy wydaniu decyzji interesów osób trzecich, naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela przejawiającą się w nieuwzględnieniu praw wynikających ze współwłasności nieruchomości, naruszenie art. 54 § 2 d) w zw. z art. 64 § 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przejawiające się w jego niezastosowaniu w zakresie wymogów decyzji o warunkach zabudowy dotyczących ochrony interesów osób trzecich oraz naruszenie art. 53 ust 4 w zw. z art. 60 ust 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przejawiające się w braku zamieszczenia uzasadnienia treści uzgodnienia decyzji w odniesieniu do obszarów przyległych pasa drogowego.
W uzasadnieniu odwołania napisano, że nie zostało umożliwione stronie skarżącej wypowiedzenie się co do całości materiału zebranego w sprawie. Organ nie mógł udostępnić stronom całości materiału zgromadzonego przed wydaniem decyzji, bowiem postępowanie prowadzone przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nie zostało jeszcze zakończone wydaniem uzgodnienia. Postanowienie w przedmiocie uzgodnienia Wojewódzki Konserwator Zabytków w K. wydał dopiero w dniu 24 maja 2010r., zatem po upływie terminu wyznaczonego przez organ do zapoznania się z całością materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i wypowiedzenia, co do zebranych materiałów i dowodów. Podobnie, opinia Zarządu Infrastruktury i Transportu w K. w zakresie obsługi komunikacyjnej i układu drogowego również została wydana po terminie wyznaczonym stronie. Dokonując zawiadomienia strony o możliwości zapoznania się z całością materiału dowodowego, organ nie tylko świadomie wprowadził stronę w błąd, ale i dokonał powiadomienia niezgodnego ze stanem faktycznym.
Napisano dalej, że wydanie decyzji pozostaje w rażącej sprzeczności z uzasadnionymi interesami osób trzecich. W szczególności odnosi się to do ustalenia warunków budowy oficyny o funkcji hotelowej, która całkowicie zasłoni widok z okien i balkonów nieruchomości sąsiedniej, co spowoduje zaciemnienie pomieszczeń, których okna usytuowane są po stronie oficyny oraz znaczny spadek wartości tej nieruchomości. Odwołujący się podniósł, że organ wydający decyzję uwzględnił jedynie interes A.R. , przy czym całkowicie pominął jakiekolwiek prawa przysługujące J.S. , opierając się na stwierdzeniu, że decyzja jest jedynie promesą.
Odwołujący się zarzucił, że mając na uwadze treść art. 54 § 2 d) ustawy, należy stwierdzić, iż organ wydający decyzję o ustaleniu warunków zabudowy miał obowiązek określić warunki odnoszące się do płaszczyzny wymagań dotyczących interesów osób trzecich. Organ całkowicie pominął powołany przepis.
Następnie podniesiono, że warunki w zakresie komunikacyjnej obsługi inwestycji zostały ustalone w oparciu o opinie i uzgodnienia sprzed wielu lat. Jedyną opinią, która została w bieżącym stanie faktycznym sporządzona jest opinia ZIKiT w K. z dnia 27 maja 2010r. W tym przedmiocie organ nie zastosował się do zaleceń Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wynikających z decyzji z dnia 12 stycznia 2010r. Ponadto zarówno w treści zaskarżonej decyzji, jak i treści załącznika brak jest uzasadnienia oraz ustosunkowania się organu do faktu, że usytuowanie schodów w obrębie chodnika może mieć wpływ na ruch drogowy panujący na drodze, w granicach której chodnik jest zlokalizowany, może utrudniać użytkowanie chodnika przez pieszych, w tym także przez osoby niepełnosprawne poprzez zmniejszenie jego szerokości oraz wpływać na zmniejszenie bezpieczeństwa i zagrożenie ruchu drogowego tak drogi, jak i chodnika. Brakuje również uzasadnienia w decyzji dla usytuowania planowanych schodów w obrębie chodnika, co może mieć wpływ zarówno na bezpieczeństwo osób korzystających z chodnika, jak i na bezpieczeństwo ruchu drogowego ulicy, w granicach której chodnik jest zlokalizowany.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] października 2010r., znak:[...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] czerwca 2010r., znak: [...]
W uzasadnieniu decyzji SKO napisano, że Kolegium dokonało oceny, czy organ I instancji uczynił zadość wskazówkom zawartym w poprzedniej decyzji z dnia [...] stycznia 2010r., znak: [...]. W tejże decyzji Kolegium jako przyczynę uchylenia zaskarżonej wówczas decyzji organu wymieniło konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego poprzez ustalenie, czy zlokalizowanie schodów z poziomu chodnika na poziom piwnic w budynku przy ul. [...] nie spowoduje utrudnień w ruchu drogowym oraz czy bezpieczeństwo ruchu drogowego nie zostanie przez taką zmianę w zagospodarowaniu chodnika naruszone. Kolegium zwróciło uwagę na dokonywaną kilkakrotnie przez inwestora korektę wniosku, wobec czego zaznaczyło, iż przedmiotem uzgodnień z zarządcą drogi będących podstawą wydania decyzji winna być inwestycja w docelowym kształcie. Zakwestionowano nadto powoływanie się przez organ I instancji na opinie sprzed lat, bez uzasadnienia, a także na postanowienia uzgodnieniowe, z których jedno nie występuje już w obrocie prawnym, zaś drugie dotyczy inwestycji o zmodyfikowanym zakresie.
Tak więc ponownie prowadząc postępowanie wyjaśniające, organ I instancji wezwał inwestora o wypowiedzenie się w przedmiocie ostatecznego kształtu planowanej inwestycji. Inwestor podtrzymał zamiar realizacji inwestycji obejmującej również budowę schodów zewnętrznych.
Prowadząc ponownie postępowanie organ I instancji stwierdził konieczność ponownego wystąpienia o uzyskanie aktualnych stanowisk zarówno zarządcy drogi ul. [...] jak i konserwatora zabytków. Stąd też projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy przesłany został do uzgodnienia zarządcy drogi ul. [...] w formie opinii oraz do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków - w formie postanowienia. Jednocześnie stwierdzono brak konieczności ponawiania opinii Wydziału Kształtowania Środowiska UMK oraz Wydziału Bezpieczeństwa i Zarządzania Kryzysowego UMK, których uzyskanie nie jest obligatoryjne, a w szczególności z uwagi na brak istotnych zmian w obszarze inwestycji od momentu wydania wcześniejszych opinii przez te jednostki.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2010r. Wojewódzki Konserwator Zabytków w K. uzgodnił przedłożony projekt decyzji. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że kamienica przy ul. [...] w K. znajduje się w ewidencji obiektów zabytkowych i usytuowana jest na obszarze uznanym za pomnik historii "[...] - historyczny zespół miasta" zarządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 września 1994r. Proponowana inwestycja i jej zakres spełnia powyższe zasady i jest działaniem właściwym, gdyż nie narusza właściwych relacji kubaturowych, przestrzennych historycznego układu urbanistyczno - architektonicznego. Wobec tego stwierdzono, że przedłożony projekt decyzji jest zgodny z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Zauważono również, że planowana zabudowa stanowić będzie kontynuację funkcji zabudowy i zagospodarowania terenu na działkach sąsiednich.
Z kolei zarządca drogi ul. [...] w K. , Zarząd Infrastruktury Komunalnej Transportu w K. w opinii z dnia 27 maja 2010r. zaopiniował planowane zamierzenie określając warunki, jakie winny zostać ujęte w decyzji. W opinii tej m. in. stwierdzono, że obsługa komunikacyjna planowanej inwestycji ma odbywać się od drogi publicznej ul. [...] zgodnie ze stanem istniejącym. W opinii tej zarządca drogi pozytywnie zaopiniował dobudowę schodów zewnętrznych z poziomu chodnika na poziom piwnic w budynku przy ul. [...], wskazując przy tym, iż projekt budowlany schodów należy uzgodnić z zarządcą drogi, w projekcie tym należy uwzględnić sposób parkowania samochodów w pasie drogowym ul. [...], jak również, że należy przewidzieć stosowne zabezpieczenie schodów (bariera wzdłuż schodów) dla zapewniania bezpieczeństwa ruchu pieszych, zaś parametry chodnika w/w ulicy winny być zgodne z § 44 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie.
Powołanie się w zaskarżonej decyzji przez organ I instancji na wcześniejsze opinie zarządcy drogi nie stanowi o braku uwzględnienia przez organ I instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy wskazówek zawartych w decyzji Kolegium z dnia 12 stycznia 2010r., gdyż organ I instancji wystąpił o aktualne stanowisko zarządcy drogi w tej sprawie, które wydane zostało w oparciu o aktualnie sporządzony projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy. Stąd też przyjąć należy, że powołanie się na stanowiska wcześniejsze zarządcy drogi ma w tej sytuacji charakter posiłkowy.
Skoro zalecenia Kolegium wynikające z wcześniejszej weryfikacji przedmiotowej sprawy zostały zrealizowane, brak jest podstaw do kwestionowania stanowiska organu I instancji zajętego w zaskarżonej decyzji.
Napisano też, że ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy może następować tylko w takim zakresie, w jakim nie jest objęta przepisami prawa budowlanego, a więc w granicach określonych ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, czy - w razie braku planu - przepisów szczególnych. Skoro bowiem celem decyzji, która zapada w tym postępowaniu, jest wyłącznie przesądzenie o zgodności zamierzonej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego (przepisami szczególnymi), to ochrona interesów osób trzecich może być rozważana w tych właśnie granicach. Konsekwentnie przyjmować więc należy, iż kwestia obniżenia wartości nieruchomości czy utrudnienia zamieszkiwania w budynku sąsiednim wskutek realizacji zamierzonej inwestycji, nie mogą stanowić podstawy do odmowy ustalenia warunków zabudowy.
W dniu 28 listopada 2010 r. J.S. skierował na powyższą decyzję SKO w K. z dnia [...] października 2010r., znak: [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Zarzucił on sprzeczność z zasadami współżycia społecznego przejawiającą się w nieuwzględnieniu przy wydaniu decyzji interesów osób trzecich, naruszenie art.54 ust 2 d) w zw. z art. 64 § 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przejawiające się w jego niezastosowaniu w zakresie wymogów decyzji o warunkach zabudowy dotyczących ochrony interesów osób trzecich, naruszenie przepisu prawa procesowego art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przy wydaniu decyzji słusznego interesu obywatela przejawiającą się w nieuwzględnieniu praw wynikających ze współwłasności nieruchomości, naruszenie art. 53 ust 4 pkt 9 w/w ustawy, przejawiające się w uznaniu, że opinia Zarządu Infrastruktury Komunikacyjnej i Transportu w K. dotycząca realizacji przedmiotowej inwestycji w zakresie dobudowy schodów zewnętrznych z poziomu chodnika na poziom piwnic jest prawidłowa i wystarczająca do ustalenia warunków zabudowy.
Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez orzeczenie odmowy ustalenia warunków zabudowy i o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi napisano, że wydanie decyzji pozostaje w rażącej sprzeczności z uzasadnionymi interesami osób trzecich. W szczególności odnosi się to do ustalenia warunków dobudowy oficyny o funkcji hotelowej. Poprzez wykonanie takiej dobudowy, nowo powstała budowla całkowicie zasłoni widok z okien i balkonów nieruchomości sąsiedniej. Efektem będzie zaciemnienie pomieszczeń, których okna usytuowane są po stronie oficyny.
Napisano dalej, że decyzja nie odnosi się do zastrzeżeń zgłaszanych przez skarżącego tj. m. in. faktu, że widok z istniejącego w chwili obecnej balkonu na nieruchomości skarżącego, po realizacji budowy będzie obejmował wyłącznie mur, który zostanie umiejscowiony tuż przy balkonie oraz że nastąpi spadek wartości nieruchomości należącej do skarżącego. Nie jest uprawnione twierdzenie, jakoby kwestia ochrony interesu osób trzecich na etapie ustalania warunków zabudowy miała marginalne znaczenie, gdyż aspekt ten może być chroniony na etapie wydawania pozwolenia na budowę. Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu decyzji, nie można zgodzić z tym, że decyzja stanowiąc jedynie promesę uprawniającą potencjalnego inwestora do uzyskania pozwolenia na budowę nie może godzić w interesy osób trzecich. Decyzja o warunkach zabudowy jest konieczna do uzyskania pozwolenia na budowę. Wydanie takiego pozwolenia będzie oznaczało, że inwestor może realizować prace na warunkach określonych właśnie w zaskarżonej decyzji. W sytuacji gdy A.R. uzyska stosowne pozwolenie, będzie mógł wykonać prace na warunkach naruszających zasady współżycia społecznego i interesy osób trzecich.
Skarżący podniósł również, że decyzja ustalająca warunki zabudowy naruszy interes skarżącego również w ten sposób, że prowadzenie postępowania inwestorskiego w oparciu o ten akt pozostanie w sprzeczności z ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 maja 2007r., która utrzymuje w mocy decyzję z dnia 12 kwietnia 2007r. nakazującą A.R. inwestorowi robót budowlanych prowadzonych w piwnicy i na podwórku posesji przy ul [...] w K. doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego tj. podwórka i piwnic budynku do stanu przed wykonaniem robót polegających na pogłębieniu piwnicy, wykonaniu robót ziemnych i fundamentowych w obrębie podwórka.
Niezależnie od powyższego, zdaniem skarżącego, organ naruszył art. 53 ust 4 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez uznanie, że opinia Zarządu Infrastruktury Komunikacyjnej i Transportu w K. dotycząca realizacji przedmiotowej inwestycji w zakresie dobudowy schodów zewnętrznych z poziomu chodnika na poziom piwnic jest prawidłowa i wystarczająca do ustalenia warunków zabudowy. Organ dokonał analizy opinii i w oparciu o nią ustalił warunki w zakresie obsługi inwestycji. Budowa schodów zgodnie z ustaleniami warunków zabudowy pozostanie w sprzeczności z prawidłowym skomunikowaniem terenu inwestycji ze znajdującą się w pasie drogowym drogą publiczną oraz wpłynie znacząco na drożność chodnika. Nie jest możliwe uwzględnienie w projekcie budowlanym warunków, pod jakimi Zarząd Infrastruktury Komunikacyjnej i Transportu w K. pozytywnie zaopiniował inwestycję. Ponadto, budowa schodów z poziomu chodnika uniemożliwi parkowanie samochodów na części odcinku drogi przy ul. [...], wpłynie na bezpieczeństwo pieszych oraz zaburzy ład architektoniczny.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wyjaśniono, że zarządca drogi ul. [...] w K. , tj. Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. w wydanej opinii z dnia 27 maja 2010r. zaopiniował planowane zamierzenie określając warunki, jakie winny zostać ujęte w decyzji o warunkach zabudowy. W przywołanej opinii stwierdzono w szczególności, że obsługa komunikacyjna planowanej inwestycji ma odbywać się od drogi publicznej ul [...] zgodnie ze stanem istniejącym, jednocześnie pozytywnie opiniując dobudowę schodów zewnętrznych z poziomu chodnika na poziom piwnic w budynku przy ul. [...] Dodatkowo wskazano, że projekt budowlany schodów należy uzgodnić z zarządcą drogi oraz nakazując uwzględnić w tym projekcie sposób parkowania samochodów w pasie drogowym ul.[...], jak też przewidzieć stosowne zabezpieczenie schodów dla zapewnienia bezpieczeństwa ruchu pieszych. Określono nadto, że parametry chodnika w/w ulicy winny być zgodne z § 44 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Kolegium również stwierdziło, że w/w opinia zarządcy drogi została uwzględniona w treści decyzji organu I instancji ustalającej warunki zabudowy.
Odnosząc się następnie do zarzutów dotyczących braku uwzględnienia przy wydaniu decyzji warunku ochrony interesów osób trzecich, Kolegium wyjaśnia ponownie, jak to już uczyniło w odpowiedzi na odwołanie oraz we wcześniejszej własnej decyzji z dnia [...] stycznia 2010r., że ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy może następować tylko w takim zakresie, w jakim nie jest objęta przepisami prawa budowlanego, a więc w granicach określonych ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, czy - w razie braku planu - przepisów szczególnych.
Natomiast kwestia obniżenia wartości nieruchomości czy utrudnienia zamieszkiwania w budynku sąsiednim wskutek realizacji zamierzonej inwestycji, nie mogą stanowić podstawy do odmowy ustalenia warunków zabudowy, gdyż kwestie te nie są przedmiotem oceny czy weryfikacji w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zaś w myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), powoływanej dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.).
Sąd rozpoznający sprawę nie orzeka i nie może orzekać merytorycznie w sprawie administracyjnej, nie może zmienić zaskarżonej decyzji (nie ma ku temu stosownych podstaw prawnych, a nadto wiązałoby się to z naruszeniem konstytucyjnej zasady trójpodziału władz), a jedynie uwzględniając skargę, Sąd uchyla ją bądź stwierdza jej nieważność, ewentualnie niezgodność z prawem. Zatem żądania zawarte w skardze odnośnie zmiany zaskarżonej decyzji i orzeczenia odmowy ustalenia warunków zabudowy są całkowicie bezpodstawne. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 tejże ustawy podlega oddaleniu.
Wychodząc z tych przesłanek, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie uwzględnił skargi, gdyż stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania administracyjnego ani przepisów prawa materialnego.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia oceny prawidłowości rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Prezydenta Miasta K. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji pn. "przebudowa i rozbudowa budynku przy ul. [...] w K. na działce nr 1 obr. [...] dla poszerzenia zaplecza gastronomiczno-hotelowego istniejącego hotelu "[...]" przy ul. [...] w zakresie: adaptacji piwnic, parteru, I i II piętra łącznie z podpiwniczeniem i zadaszeniem płyty podwórka, budową oficyny w granicy z działkami [..] [...] [..] obr. [...] oraz dobudowa schodów zewnętrznych z poziomu chodnika na poziom piwnic przy budynku nr [...] na działce nr 2 obr. [...].
Przechodząc do oceny merytorycznej rozstrzygnięć organów administracji, należy zauważyć, iż przeprowadziły one w niniejszej sprawie staranne postępowanie rozpoznawcze, w sposób wystarczająco wnikliwy oceniły zgromadzony materiał dowodowy, wydały trafne decyzje, które wyczerpująco i przekonująco uzasadniły. Sąd upoważniony jest do stwierdzenia, iż w wyniku kontroli nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji niczego, co usprawiedliwiałoby zarzut błędnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Nadto sąd nie dopatrzył się z urzędu w zaskarżonej decyzji niczego, co oznaczałoby naruszenie zasad bezstronności oraz obowiązku rozpatrzenia całości dowodów (bez naruszenia granic swobodnej oceny i w zgodzie z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego). Decyzja zapadła zatem z poszanowaniem zasad przewidzianych w art. 7, 77 § 1 k.p.a. i 107 § 1 k.p.a. W związku z tym Sąd podzielił w pełni stanowisko organu odwoławczego odnośnie prawidłowości wydanej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego.
Sąd wskazuje, że z godnie zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717), zmiana zagospodarowania terenu, w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Wskazać należy, że ustalenie warunków zabudowy w drodze decyzji następuje w sytuacji spełnienia warunków zawartych w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w myśl którego wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy:
1. co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu,
teren ma dostęp do drogi publicznej,
3. istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego,
4. teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym,
5. decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Natomiast sposób ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu, określił na podstawie upoważnienia zawartego w art. 61 ust. 6 cyt. ustawy Minister Infrastruktury w rozporządzeniu z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. nr 164, poz. 1588) zwanej dalej "u.p.z.p." co też mam miejsce odnośnie przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego.
Skład orzekający ustosunkowując się do zarzutów skargi stwierdził, że wszystkie wymagane uzgodnienia niezbędne do wydania decyzji o warunkach zabudowy zostały uzyskane co wynika jednoznacznie akt sprawy. Sąd wskazuje szczególnie, w związku z zarzutami skargi, na postanowienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...]maja 2010r., który stwierdził, że przedłożony mu projekt decyzji był zgodny z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Wskazał on również, że planowana zabudowa stanowić będzie kontynuację funkcji zabudowy i zagospodarowania terenu na działkach sąsiednich.
Również zarządca drogi ul [...] w K. , Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. w opinii z dnia 27 maja 2010r. stwierdził, że obsługa komunikacyjna planowanej inwestycji ma odbywać się od drogi publicznej ul. M (droga gminna w zarządzie ZIKiT) zgodnie ze stanem istniejącym. Pozytywnie została także zaopiniowana dobudowa schodów zewnętrznych z poziomu chodnika na poziom piwnic w budynku przy ul. [...]. Organ opiniujący planowaną inwestycję pod względem jej obsługi komunikacyjnej stwierdził dopuszczalność proponowanych rozwiązań i je zaakceptował. Tym samym będąc właściwym organem do opiniowania w tym zakresie planowanej inwestycji bierze na siebie stosowna odpowiedzialność za odpowiednie skomunikowanie takiej inwestycji oraz zapewnienie bezpieczeństwa pieszych i ruchu samochodowego w tym zapewnienie i utrzymanie odpowiedniej drożności chodników oraz dróg. Żaden przepis prawa nie nakazuje zapewnienia możliwości parkowania samochodów na ulicy lub chodniku. Wręcz przeciwnie właściwy zarządca drogi może wprowadzić dla samochodów zakaz zatrzymywania się i postoju. O tym czy warunki pod jakimi Zarząd Infrastruktury Komunikacji i Transportu w K. zaopiniował planowaną inwestycję są możliwe do uwzględnienia w projekcie budowlanym – jest problemem inwestora, gdyż to na niego nałożone są pewne obowiązki. Jeżeli ich nie spełni nie otrzyma pozwolenia na budowę. Jak się wydaje inwestor akceptuje te warunki (nie kwestionuje ich w drodze odwołań i skarg) i nie ma potrzeby, aby skarżący podnosząc tę okoliczność działał w interesie i na rzecz inwestora.
Odnosząc następnie się do zarzutów dotyczących obniżenia wartości nieruchomości skarżącego oraz utrudnienia zamieszkiwania w budynku sąsiednim wskutek realizacji zamierzonej inwestycji podkreślić należy, iż zgodnie z art. 54 w zw. z art.60, 61 i 64 u.p.z.p. celem decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu jest przesądzenie, czy zamierzona inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku - z przepisami szczególnymi. W ocenie Sądu jeśli żaden przepis prawa nie sprzeciwia się zamierzeniu inwestycyjnemu, to organ ma obowiązek wydać pozytywną decyzję stosownie do art. 56 u.p.z.p., opierając ustalenie warunków i zasad zagospodarowania terenu na normach prawnych. Zarzut obniżenia wartości nieruchomości nie jest przesłanką, która jest prawem przewidziana, a więc w jakikolwiek sposób determinuje działanie organów administracyjnych w tym postępowaniu, a w szczególności wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy. Okoliczność ta ma charakter cywilnoprawny i wszelkie spory w tym zakresie może rozstrzygać wyłącznie sąd cywilny, ale nie organy administracji publicznej, czy też sąd administracyjny.
W związku z powyższym Sąd nie podzielił także zarzutu skarżącego odnośnie naruszenia zasad współżycia społecznego przejawiających się w nieuwzględnieniu przez organ odwoławczy interesów osób trzecich przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. Ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może następować tylko w granicach określonych ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, czy - w razie braku planu - przepisów szczególnych. Zgodnie z art.63 ust.2 u.p.z.p. decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Informację tej treści zamieszcza się w decyzji. Kwestie związane z ewentualnym ograniczeniem dostępu światła będą badane na etapie pozwolenia na budowę. W postępowaniu tym organ architektoniczno-budowlany będzie badał czy zapewniono właściwe naświetlenie pomieszczeń w sąsiadujących budynkach. Natomiast zarzuty dotyczące naruszenia zasad współżycia społecznego oraz ochrony widoku, a więc odnoszące się do przesłanek które nie są prawnie relewantne dla przedmiotowego postępowania albo w ogóle nie występujących na gruncie prawa administracyjnego (tak jak zasada współżycia społecznego – charakterystyczna dla prawa cywilnego) nie mają żadnego znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Jeżeli skarżący upatruje w powołanych wyżej okolicznościach naruszenia swojego interesu prawnego to powinien w celu jego ochrony wystąpić ze stosownym powództwem do sądu powszechnego na drodze postępowania cywilnego. Kwestii tych w żaden sposób nie może określać i regulować w drodze decyzji organ administracyjny.
Wreszcie podkreślić należy, iż decyzję ustalającą warunki zabudowy może uzyskać każdy. Każdy, a więc nie tylko ten kto ma w tym interes prawny, ale nawet ten kto ma tylko interes faktyczny. Tym bardziej o decyzję taką może ubiegać się i ją uzyskać współwłaściciel nieruchomości, na która ma być wydana decyzja ustalająca warunki zabudowy. Dlatego też nie ma żadnego znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji i prowadzonego w sprawie postępowania administracyjnego zarzut naruszenia uprawnień wynikających "z prawa współwłasności, współposiadania oraz współdecydowania o sposobie korzystania z nieruchomości", a w kontekście istoty decyzji ustalającej warunki zabudowy zarzut ten jest całkowicie bezzasadny. Dopiero na etapie postępowania zmierzającego do uzyskania pozwolenia na budowę inwestor będzie musiał wylegitymować się (złożyć stosowne oświadczenie) dysponowaniem nieruchomością na cele budowlane.
Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło