II SA/Kr 1558/09
WyrokWSA w Krakowie2011-02-08
Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Aldona Gąsecka-Duda, Kazimierz Bandarzewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzut nieistnienia obowiązku, oparty na twierdzeniu o zmianie charakteru obiektu budowlanego (np. poprzez dodanie kół), może być podstawą do umorzenia postępowania egzekucyjnego w administracji?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zarzut nieistnienia obowiązku, oparty na twierdzeniu o zmianie charakteru obiektu budowlanego, nie może być podstawą do umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdyż postępowanie to nie służy merytorycznej weryfikacji decyzji administracyjnych. Fakt przytwierdzenia kół do obiektu budowlanego nie świadczy o jego nieistnieniu, lecz o próbie obejścia prawa.Stan faktyczny
W sprawie skarżący E. i J.D. zostali zobowiązani do rozbiórki samowolnie wybudowanego tymczasowego obiektu budowlanego. W toku postępowania egzekucyjnego zgłosili zarzut nieistnienia obowiązku, twierdząc, że obiekt został zmodyfikowany poprzez dodanie kół, co czyni go przyczepą, a nie obiektem budowlanym. Organ egzekucyjny uznał zarzut za bezzasadny, a Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka-Duda WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2011 r. sprawy ze skargi E. D. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 6 sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym skargę oddala
Decyzją PINB z dnia [...] listopada 2005r. znak: [...] nakazano E. i J.D. rozbiórkę na własny koszt samowolnie wybudowanego tymczasowego obiektu budowlanego, związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, na działce ewidencyjnej numer 1 , położonej w miejscowości W. , o wymiarach rzutu poziomego 5,00 x 6,00 m.
Decyzja ta została utrzymana w mocy rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 grudnia 2005r. znak: [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawomocnym wyrokiem z dnia 14 czerwca 2007r, sygn. akt II SA/Kr 376/06 oddalił skargę E. i J.D. na w/w decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] grudnia 2005r.
Przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego PINB upomnieniem z dnia 14 czerwca 2006r., doręczonym w dniach 19 i 23 czerwca 2006r, wezwał zobowiązanych do wykonania obowiązku wynikającego ze wskazanej powyżej decyzji PINB z dnia [...] listopada 2005r., znak: [...]. Jednocześnie PINB pouczył zobowiązanych, że w przypadku niewykonania obowiązku we wskazanym w upomnieniu terminie, sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego.
Wobec dalszego uchylania się przez zobowiązanych od wykonania nałożonego na nich obowiązku, co zostało potwierdzone podczas przeprowadzonych kontroli w terenie w dniach: 3 sierpnia 2006r., 7 kwietnia 2008r. i 10 lutego 2009r., PINB 12 lutego 2009r. wystawił tytuł wykonawczy znak: [...].
Następnie organ l instancji postanowieniem z dnia [...] lutego 2009r., znak: [...] nałożył na zobowiązanych grzywnę w wysokości 10.000,00 zł w celu przymuszenia ich do wykonania nałożonego na nich obowiązku rozbiórki wraz z opłatą za wydanie postanowienia w wysokości 68,00 zł.
W wyniku zażalenia wniesionego na powyższe postanowienie przez E. i J.D. , WINB postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009r. znak: [...], uchylił skarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez PINB.
Organ odwoławczy zarzucił organowi egzekucyjnemu lakoniczność uzasadnienia odnośnie wysokości nałożonej na zobowiązanych grzywny w celu przymuszenia.
Pismem z dnia 23 lutego 2009r. zobowiązani zgłosili zarzut w sprawie prowadzonej wobec nich egzekucji administracyjnej. Jako podstawę zarzutu wskazano nieistnienie obowiązku (art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; zwanej dalej: uopea).
Strony podniosły, iż w wyniku wykonanych przez nie prac, znajdujący się na działce numer 1 obiekt, nie jest tym samym, w stosunku do którego wydana została decyzja o rozbiórce.
Wskazano, iż w miejscu budynku, objętego nakazem rozbiórki stoi obecnie wyposażona w koła, przewoźna przyczepa, która nie może być traktowana tak samo jak obiekt budowlany, w stosunku do którego wszczęto postępowanie egzekucyjne.
Podnosząc powyższe, skarżący wnieśli o umorzenie postępowania egzekucyjnego.
PINB postanowieniem z dnia [...] maja 2009r, znak: [...], uznał wniesiony przez zobowiązanych zarzut nieistnienia obowiązku za bezzasadny.
Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli E. i J.D. .
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...].08.2010r., nr: [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r., Dz. U nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 18 i art. 23 § 1 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity z 2005 r., Dz. U. nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż zarzut nieistnienia obowiązku, wymieniony w art. 33 pkt 1 uopea, oznacza sytuację, w której obowiązku w ogóle nie było. Organ II instancji podniósł, że zgodnie z art. 29 § 1 uopea organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Organ II instancji nie zgodził się z twierdzeniem skarżących, iż - na skutek dokonanych przez nich robót - na posesji znajduje się już inny obiekt, nieobjęty nakazem rozbiórki i w związku z tym prowadzone postępowanie egzekucyjne jest bezprzedmiotowe. Zdaniem WINB, fakt zamontowania kół w przedmiotowym obiekcie nie powoduje zmiany jego charakteru. W dalszym ciągu jest to ten sam tymczasowy obiekt budowlany znajdujący się na działce ewidencyjnej nr 1 w
miejscowości W. , o którym mowa w egzekwowanej decyzji PINB z dnia [...] listopada 2005 r. znak: [...] .
Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargi E. i J.D. na w/w decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.
Główne zarzuty skargi sprowadzały się do wykazania, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżący wykazywali, iż doprowadzili do sytuacji, w której na ich nieruchomości nie ma już tymczasowego obiektu budowlanego lecz zwykła przyczepa własnej konstrukcji. Ich zdaniem w zaistniałej sytuacji nie można wymagać wykonania obowiązków na drodze postępowania egzekucyjnego skoro nie ma już przedmiotu objętego egzekucją.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Postanowieniem z dnia 22.02.2010r., sygn. akt II SA/Kr 1558/09 WSA w Krakowie prawomocnie odrzucił skargę J.D.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. nr 153 poz. 1271) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W oparciu o art. 134 p.o.p.s.a Sąd jest zobowiązany do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie.
Skarga nie jest uzasadniona.
Zgłaszając w postępowaniu egzekucyjnym zarzuty skarżący wnieśli o umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu nieistnienia obowiązku objętego decyzją rozbiórkową, twierdząc, że w wyniku dokonanych prac, na ich działce nie ma już tymczasowego obiektu budowlanego lecz wyposażona w koła, przewoźna przyczepa i wskazali jako podstawę prawną przepis art. 33 pkt 1 ustawy egzekucyjnej.
Określając w cytowanej ustawie zasady postępowania egzekucyjnego, ustawodawca w art. 29 § 1 ustawy określił obowiązek organu egzekucyjnego
badania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej, a zakazał organowi egzekucyjnemu badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
W przedmiotowej sprawie zarzut nieistnienia obowiązku objętego decyzją w przedmiocie rozbiórki dotyczy właśnie konieczności badania podstawy prawnej decyzji, stanowiącej podstawę wydania tytułu egzekucyjnego albowiem skarżący opierają zarzut nieistnienia obowiązku na twierdzeniu, że tymczasowego obiektu budowlanego już nie ma.
W przepisie art. 33 pkt 1 ustawy egzekucyjnej wymienia się jako podstawę zarzutu "nieistnienie obowiązku", jednak tak sformułowanego przepisu nie można interpretować w oderwaniu od treści pozostałych przepisów.
Zgodnie bowiem z przepisem art. 29 § 1 ustawy, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tyt. wykonawczym, a zarzut jest formułowany jako skierowany na badanie zasadności decyzji, będącej podstawą tyt. wykonawczego, odmowa uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym jest zasadna. Takie rozumienie cytowanych przepisów, potwierdza ich wykładnia dokonana w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach III SA 1086/94 czy SA/Wr 1290/93 Mon.Podatkowy z 1994r. Nr 9 str. 276, gdzie stwierdzono, że postępowanie egzekucyjne nie służy merytorycznie weryfikacji decyzji administracyjnych, których niewykonanie było podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
W przypadku zgłoszenia zarzutu nieistnienia obowiązku organ egzekucyjny, będący jednocześnie wierzycielem - tak jak w niniejszej sprawie PINB - ogranicza się jedynie do formalnej kontroli, czy w/w akt istnieje w obrocie prawnym.
Odnosząc się do zarzutów skarżących, Sąd po przeanalizowaniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie ma żadnych wątpliwości, iż egzekwowany obowiązek, wbrew twierdzeniom skarżących, istnieje, a fakt przytwierdzenia do w/w tymczasowego obiektu budowlanego kół nie świadczy o tym że obowiązek ten przestał istnieć, tylko o tym, że w sposób nieudolny podjęto próbę obejścia prawa i ucieczki przed wykonaniem nakazu rozbiórki.
Z tych wszystkich względów nie stwierdzając naruszenia prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło