II SA/Kr 1565/12
PostanowienieWSA w Krakowie2013-06-10
Skład orzekający: Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może uwzględnić kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, jeśli strona nie wykazała zmiany okoliczności uzasadniających jego przyznanie w stosunku do poprzednich, prawomocnie oddalonych wniosków?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie uwzględni kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, jeśli strona nie wykaże zmiany okoliczności uzasadniających jego przyznanie w stosunku do poprzednich, prawomocnie oddalonych wniosków. Ciężar udowodnienia, że sytuacja ekonomiczna uzasadnia przyznanie prawa pomocy lub że nastąpiła zmiana tej sytuacji, spoczywa na stronie. Strona musi odnieść się do wcześniejszych ustaleń sądu i wykazać, że okoliczności stanowiące podstawę poprzedniego rozstrzygnięcia uległy zmianie.Stan faktyczny
Skarżąca Z. S. złożyła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W toku postępowania złożyła kolejne wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Poprzednie wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały oddalone z uwagi na niewiarygodność oświadczenia o stanie majątkowym i brak wystarczających dowodów na uzasadnienie przyznania prawa pomocy. Skarżąca konsekwentnie powoływała te same okoliczności, ignorując wezwania sądu do wykazania faktycznej sytuacji majątkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz oddalono wniosek skarżącej o ustanowienie radcy prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 19 września 2012 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia: 1. oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych 2. oddalić wniosek skarżącej o ustanowienie radcy prawnego z urzędu
Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 marca 2013 r. oddalono wniosek skarżącej Z. S. o przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu postanowienia sąd stwierdził, że oświadczenie skarżącej o jej sytuacji majątkowej jest niewiarygodne i jako takie nie może stanowić podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych. Przedstawione przez skarżącą informacje nie były wystarczające do stwierdzenia, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W szczególności skarżąca nie wyjaśniła jakie są koszty utrzymania jej rodziny oraz nie przedłożyła żadnych - poza potwierdzeniem wypłaty emerytury - dokumentów na potwierdzenie, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy. W postanowieniu podkreślono, że skarżąca została dwukrotnie wezwana (przez referendarza sądowego, a potem przez sąd) do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Mimo to nie przedstawiła żadnych dokumentów dotyczących wydatków ponoszonych na swoje utrzymanie, pozbawiając tym samym sąd możliwości uzyskania pełnego obrazu jej sytuacji majątkowej. Podniesiono przy tym, że skarżąca dysponuje niewielkim dochodem w postaci emerytury, jednakże nie można wykluczyć, że z uwagi na prowadzenie gospodarstwa domowego wraz z innymi osobami jest w stanie wygospodarować środki na prowadzenie spraw sądowych.
W dniu 3 kwietnia 2013 r. do tut. sądu wpłynął kolejny wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżąca ponownie podała, że posiada kuchnie i pokój o łącznej powierzchni 15 m2, emeryturę w wysokości 747,31 zł, fiata [...]. Skarżąca nie zastosowała się do wezwania referendarza sądowego wzywającego o przedłożenie dodatkowych dokumentów i oświadczeń pozwalających na ustalenie jej rzeczywistej sytuacji majątkowej.
Postanowieniem z dnia 22 maja 2013 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Z. S. wniosła sprzeciw na ww. postanowienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270) - dalej p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" w rozumieniu art. 165 p.p.s.a. należy rozumieć zarówno zmiany stanu faktycznego, jak i prawnego, uzasadniające zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku sprawy dotyczącej prawa pomocy, którego przyznania prawomocnie odmówiono, zmiany musiałyby być tego rodzaju, żeby w ich świetle przyznanie prawa pomocy stało się uzasadnione. Musiałyby to zatem być zmiany polegające na pogorszeniu sytuacji materialnej wnioskodawcy. Przy czym z konstrukcji przepisu art. 246 wynika, że to na stronie spoczywa ciężar udowodnienia, że jej sytuacja ekonomiczna uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, bądź też nastąpiła zmiana tej sytuacji w stopniu uzasadniającym przyznanie jej prawa pomocy pomimo poprzedniej negatywnej oceny zasadności wniosku.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że Z. S., wnosząc po raz kolejny o przyznanie prawa pomocy nie wykazała, że nastąpiła zmiana okoliczności uzasadniająca uwzględnienie wniosku. Wręcz przeciwnie skarżąca konsekwentnie powołuje te same okoliczności, ignorując wezwania sądu zmierzające do ustalenia jej faktycznej sytuacji majątkowej. Skarżąca zdaje się nie dostrzegać, że powodem oddalenia poprzednich wniosków było zakwestionowanie wiarygodności złożonego oświadczenia o stanie majątkowym i osobistym, co zostało szczegółowo przytoczone we wstępnej części niniejszego postanowienia. Wobec powyższego, sąd kolejny raz wyjaśnia, że skarżąca chcąc ubiegać się o przyznanie prawa pomocy winna wykazać, że okoliczności jakie stały się podstawą poprzedniego rozstrzygnięcia uległy zmianie. Tymczasem skarżąca w żaden sposób nie odniosła się do wcześniejszych ustaleń sądu, ponownie w sposób wybiórczy i nierzetelny charakteryzując swoją sytuację materialną. Złożone oświadczenie w zakresie posiadanego majątku w istocie stanowi powtórzenie informacji zawartych we wcześniejszym wniosku.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie powołanych przepisów, Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło