II SA/Kr 157/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rynczak Sędziowie NSA Jan Zimmermann (spr.) AWSA Janusz Kasprzycki Protokolant Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2007 r. sprawy ze skargi J.Ł. na decyzję Wojewody z dnia [....] w przedmiocie umorzenia postępowania skargę oddala. II SA/Kr 157/07 UZASADNIENIE Prezydium Rady Narodowej M. K. decyzją z dnia ......1963 r. wywłaszczyło nieruchomość, stanowiącą część parceli l.kat. ... o pow. 249 m2 prac nieruchomość stanowiącą część parceli l.kat. ..... o pow. 97 m2, będące współwłasnością w 12/80 części J.Ł. , po której ½ spadku nabył J.Ł. Po rozpatrzeniu jego wniosku o wypłatę odszkodowania za te nieruchomości Prezydent M. K. decyzją z dnia [....] . umorzył postępowanie administracyjne. W uzasadnieniu decyzji ustalił stan geodezyjno-prawny wywłaszczonej nieruchomości i opisał przebieg postępowania wywłaszczeniowego stwierdzając, że w decyzji zastosowano art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961 r. Nr 18, póz. 94), pozwalający na odroczenie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość na 3 miesiące. Stwierdzono, że decyzjami z dnia 31 grudnia 1963 r. orzeczono o przyznaniu odszkodowania za wywłaszczone parcele - odpowiednio [....].zł., w tym dla J.Ł. odpowiednio [....] zł. Odszkodowanie miała wypłacić Dyrekcja Budowy osiedli .......w K. , na rzecz której dokonano wywłaszczenia. Decyzje te stały się prawomocne i nadal funkcjonują one w obrocie prawnym, jednak nie da się w chwili obecnej ustalić, czy i komu wypłacono należne odszkodowanie. Uznano, że nie ma regulacji prawnej ani podstaw prawnych do wydania decyzji o wypłacie odszkodowania, skoro przedmiotem wniosku nie jest ustalenie, a wypłata. Postępowanie w sprawie jest więc bezprzedmiotowe, a powstała sprawa jest kwestią wykonalności decyzji o ustaleniu odszkodowania, uregulowaną w przepisach ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ wskazał na to, że w obecnym stanie prawnym uzyskanie efektu egzekucyjnego w omawianej sprawie będzie bardzo trudne i powinno nastąpić w postępowaniu sądowym. W odwołaniu wniesionym od powyższej decyzji pełnomocnik J.Ł. napisał, że powinien on otrzymać zrewaloryzowane odszkodowanie i nie ma tu znaczenia fakt zaginięcia dokumentów. Proponowane postępowanie sądowe jest długotrwałe i kosztowne. Wojewoda .... decyzją z dnia [....] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Wojewoda stwierdził, że żądanie wypłaty odszkodowania jest w istocie żądaniem waloryzacji kwoty odszkodowania ustalonej we wcześniejszych decyzjach i jego wypłaty. Należy to do sfery wykonania decyzji wywłaszczeńiowo-odszkódowawczej, w stosunku do której obowiązujące przepisy prawa nie przewidują prowadzenia postępowania administracyjnego i wydawania decyzji. Sama waloryzacja ma natomiast charakter czynności "techniczno-obrachunkowej" a spór w jej przedmiocie rozstrzygnąć może sąd cywilny. Wojewoda napisał, że negatywne stanowisko Prezydenta M. K. w przedmiocie wypłaty odszkodowania powinno być rozumiane jako oświadczenie woli dłużnika, którym uchyla się on od spełnienia zobowiązania odszkodowawczego - nie zaś jako władczy akt organu administracji publicznej. Może ono stanowić podstawę do dochodzenia tego roszczenia na drodze sądowej przed sądami powszechnymi. W dniu ..... stycznia 2007 r. pełnomocnik J.Ł. skierował na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Napisał w niej, że organy błędnie przyjęły, że nie ma podstaw do wypłacenia odszkodowania. Nie zaistniała jakakolwiek bezprzedmiotowość postępowania a zaginione akta można odtworzyć. J. Ł. nie chce wszczynać postępowania przed sądem powszechnym, ale dojść do celu w postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Zaznaczono, że umorzenie postępowania nie oznacza bezpodstawności odszkodowania, a jedynie to, że kwestia samej jego wypłaty (egzekucji) nie może być przedmiotem decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sprawa administracyjna, w której - zgodnie z art. 1 K.p.a. - organy administracyjne są władne wydać decyzję administracyjną powstaje wtedy, gdy zaistniały stan faktyczny daje się powiązać z określoną norma prawa materialnego. Bez tej normy sprawa nie może powstać i nie może się toczyć postępowanie administracyjne jurysdykcyjne. Tak właśnie stało się w analizowanym przypadku. Nie ma normy prawnej, która pozwalałaby na wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach z wniosku o samą wypłatę odszkodowania. Gdy odszkodowanie zostało orzeczone - a tak się stało w tym przypadku - kwestia jego wypłaty i skłonienia zobowiązanego do tej wypłaty jest domeną postępowania egzekucyjnego w administracji. Dostępne w tym postępowaniu środki egzekucyjne służą właśnie temu, żeby osiągnąć cel w postaci wypłaty należności przez zobowiązanego. Skoro więc nie ma normy upoważniającej do wydawania decyzji w kwestii wypłaty odszkodowania i nie powstała sprawa administracyjna będąca przedmiotem postępowania administracyjnego, organy obu instancji trafnie umorzyły postępowanie, zgodnie z art. 105 K.p.a. W tej sytuacji Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270).