II SA/Kr 1570/03

WyrokWSA w Krakowie2005-11-22

Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Dorota Dąbek, Piotr Lechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie o ustalenie stanu władania działką ewidencyjną, stanowiące podstawę do aktualizacji ewidencji gruntów, powinno zostać zawieszone w związku z toczącym się postępowaniem o zasiedzenie tej samej działki?
Ratio decidendi
Postępowanie ewidencyjne dotyczące ustalenia władających nieruchomością nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla postępowania o zasiedzenie. Wynik postępowania cywilnego dotyczącego zasiedzenia może co najwyżej stanowić przesłankę do ujawnienia w ewidencji właściciela gruntu, a nie jego posiadacza, a zatem nie warunkuje rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej.
Stan faktyczny
Skarżąca J. K. wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie, które uchyliło postanowienie Starosty o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia stanu władania działką. Starosta zawiesił postępowanie z uwagi na toczący się wniosek o zasiedzenie działki złożony przez Z. i S. G. Wojewódzki Inspektor uznał, że postępowanie o zasiedzenie nie stanowi zagadnienia wstępnego dla postępowania ewidencyjnego. Skarżąca J. K. uważała, że zawieszenie było właściwe, gdyż wyniki postępowania cywilnego wpłyną na rozstrzygnięcie administracyjne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie : AWSA Dorota Dąbek NSA Piotr Lechowski sprawozdawca Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2005 r sprawy ze skargi J. K. na postanowienie [...] Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie z dnia 6 czerwca 2003 r Nr : [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania s k a r g ę o d d a l a Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] , rozpatrując zażalenie S. K., postanowieniem z dnia 6 czerwca 2003 r [...] , uchylił w całości zaskarżone postanowienie Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r znak. [...] orzekające o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia stanu władania działką ewid. [...] położona w [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.W podstawie prawnej postanowienia organu II instancji , powołano przepisy art. 138 § 2 w zw. z art. 144 kpa oraz art. 7 "b" ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj.Dz.U. z 2000 r Nr 100 , poz. 1086 z późn.zm.). W uzasadnieniu postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazano następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia. S. K. wystąpił w listopadzie 2002 r do Starosty [...] o aktualizację operatu ewidencji gruntów przez ustalenie władającego działką Nr [...] w [...] obj.jedn. rejestrową [...] , a ściślej przez wykreślenie J. K., wpisanej jako współwładająca tą działką z wnioskodawcą. Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r , z powołaniem na przepis art.97 § 1 pkt 4 kpa zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia stanu władania działką Nr [...] , w związku ze złożonym przez Z. i S. G. do Sądu Rejonowego w [...] wnioskiem o stwierdzenie zasiedzenia tej działki. Na to postanowienie złożył zażalenie S. K., który podnosił , że matka M. K. notarialną umową darowizny i przeniesienia posiadania przeniosła na niego posiadanie działki [...] , oraz że już w czerwcu 2001 r złożył w Sądzie Rejonowym w [...] wniosek o zasiedzenie tej samej działki, a sprawa się toczy. Rozpatrując zażalenie , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego , wskazał m.in. na przepisy § 10 ust.2 i § 12 ust.2 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz.U.Nr 38 , poz. 454) i zajął stanowisko , że toczące się postępowanie o zasiedzenie , a więc o ustalenie właściciela działki [...] nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa dla postępowania ewidencyjnego , w przedmiocie ujawnienia zmian w zakresie władania działką. Zdaniem organu odwoławczego , nie zachodziła zatem przyjęta przez Starostę przesłanka do zawieszenia postępowania ewidencyjnego. Zarazem podkreślił organ , że zgodnie z przepisem § 10 ust.2 powołanego rozporządzenia , w ewidencji wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych , które nieruchomościami władają , w przypadku braku danych dotyczących właścicieli nieruchomości. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie na powyższe postanowienie wniosła J. K.. Zdaniem skarżącej zawieszenie postępowania ewidencyjnego o ustalenie stanu władania działek [...] w [...], do czasu zakończenia sprawy cywilnoprawnej o zasiedzenie było właściwe , gdyż w postępowaniu sadowym , Sąd będzie badał , kto działkę posiada , a " wyniki tego postępowania cywilnego będą rzutować bezpośrednio na rozstrzygnięcie postępowania administracyjnego zmierzającego do ustalenia władającego ". Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...], w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga nie jest uzasadniona , gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem. Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1269 ) przedmiotem kognicji sądów administracyjnych jest kontrola pod względem zgodności z prawem. Trafnie podkreślono w postanowieniu organu odwoławczego wskazując na przepis § 10 ust.2 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38 , poz. 454 ) , że dane osób i jednostek organizacyjnych , które władają nieruchomościami wykazuje się tylko w przypadku braku danych dotyczących właścicieli nieruchomości. Ustalenie władających następuje w drodze postępowania administracyjnego przed starostą w formie decyzji ( § 12 ust.2 ). Wszczęcia zatem postępowania o ustalenie władających w celu wprowadzenia zmian w ewidencji musi być powiązane z ustaleniem , że brak jest danych dotyczących właścicieli nieruchomości. Ustawa z 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne ( tj. Dz.U. z 2000 r Nr 100 , poz. 1086 z poźn.zm. ) , dopuszcza ustalenie władających gruntami i budynkami mimo znanego właściciela tylko w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych (art.20 ust.2 pkt 1 ) a więc wówczas , gdy właścicielem gruntu jest Państwo - Skarb Państwa , lub państwowa jednostka organizacyjna mająca osobowość prawną , albo jednostka samorządu terytorialnego. Zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa oznacza istnienie takiej kwestii prawnej , której rozstrzygnięcie przez inny organ lub sąd warunkuje rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji. Przesłanki zawieszenia ujęte są w koniunkcji ( rozpatrzenie i wydanie decyzji ) , co oznacza , że przesłanką zawieszenia postępowania nie może być tylko ułatwienie dla organu w rozpatrywaniu sprawy , przez oczekiwanie na ustalenia dowodowe czynione w innym postępowaniu przez inny organ lub sąd. Przedmiotem postępowania ewidencyjnego o wprowadzenie zmian w zakresie stanu władania , jest zgodnie z zasadą aktualności ewidencji ( § 44 pkt 2 Rozp. , art. 2 pkt 8 ustawy), stan faktyczny na czas wydania decyzji. Natomiast o postępowaniach sądowych o zasiedzenie , czy uwłaszczenie , przedmiotem sprawy jest ustalenie - stwierdzenie nabycia własności przez określoną osobę , na oznaczoną orzeczeniem sądu datę. Posiadanie gruntu na określoną datę , mające w świetle prawa doniosłość prawną , jest tylko faktyczną przesłanką stwierdzenia nabycia prawa własności. Z tych względów rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie było warunkowane wynikiem spraw sądowych. Wynik ten mógł co najwyżej stanowić przesłankę do ujawnienia w ewidencji właściciela gruntu a nie jego posiadacza. Zarazem podkreślenie przez organ odwoławczy w postanowieniu , ze przepisy ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne nie pozwalają na ujawnienie władających ( nieruchomością niepaństwową i niesamorządową ) w przypadku uregulowania stanu prawnego nieruchomości , znajduje oparcie w aktach postępowania administracyjnego . Z poświadczenia Sądu Rejonowego - Wydział Ksiąg Wieczystych z dnia [...].05.2003 r ( k.41 akt administracyjnych ) wynika , że w wykazie hipotecznym Lwh [...] . - cd.KW [...] pgr kat. [...] figuruje cała działka [...] z wpisanymi współwłaścicielami , a zatem działka mająca uregulowany stan prawny. Jeśli jest to działka macierzysta dla dz.ewid. [...] to nie ustalono kiedy i na jakiej podstawie ta ostatnia działka powstała i czy nie ma ona rzeczywiście uregulowanego stanu prawnego , tzn. nie jest wpisana do księgi wieczystej. Tylko gdy nie można by w ewidencji wykazać właścicieli (np. spadkobierców po nieżyjących pierwotnych właścicielach ) żądanie ustalenia władających działką były by uzasadnione przepisami postępowania ewidencyjnego. Z tych przyczyn skarga na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1270 z późn. zm.) ulegała oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło