II SA/Kr 1578/25
WyrokWSA w Krakowie2026-04-15
Skład orzekający: Monika Niedźwiedź, Jacek Bursa, Piotr Fronc
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca nakazania przywrócenia poprzedniego stanu wody na gruncie oraz wykonania urządzeń zapobiegających szkodom została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności w zakresie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i oceny dowodu z opinii biegłego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy obu instancji nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny. Kluczowym dowodem była opinia biegłego, który nie posiadał wymaganych kwalifikacji z zakresu hydrologii i gospodarki wodnej, a sama opinia była niepełna i nie opierała się na wystarczających dowodach dotyczących ukształtowania terenu i stanu pierwotnego wód. Ponadto, organy nie wykazały należycie związku przyczynowo-skutkowego między zmianami a szkodą.Stan faktyczny
Skarga dotyczyła decyzji odmawiającej nakazania przywrócenia poprzedniego stanu wody na gruncie oraz wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Wnioskodawca zarzucił niewłaściwe składowanie ziemi i brak zabezpieczenia cmentarza, a następnie rozszerzył wniosek o zmianę stosunków wodnych. Organy obu instancji, opierając się głównie na opinii biegłej, odmówiły nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, uznając, że nie doszło do zmiany stosunków wodnych ani szkody. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego i oparcie się na nierzetelnej opinii biegłego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Piotr Fronc Protokolant: starszy referent sądowy Adrianna Garus po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi M. K. i A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 8 października 2025 r. znak: SKO.PW/4171/61/2025 w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia poprzedniego stanu wody na gruncie oraz wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie solidarnie na rzecz M. K. i A. K. kwotę 300 zł (trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 8 października 2025 r. znak: SKO.PW/4171/61/2025, utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy G. z 23 czerwca 2025 r. znak: GOŚ.6331.1.2024.1.2025 odmawiającą nakazania właścicielowi działki nr [...] oraz współwłaścicielom działek nr [...] i [...] położonych w G. , przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach:
A. K. zwrócił się o wszczęcie postępowania w związku z niewłaściwym składowaniem ziemi na działce nr [...] w G. oraz niewłaściwym zabezpieczeniem znajdującego się tam cmentarza przed migracją zanieczyszczeń, który to wniosek następnie rozszerzył i zawnioskował o wszczęcie postępowania w sprawie zmiany stosunków wodnych.
W ramach postępowania dowodowego organ I instancji przeprowadził oględziny oraz zlecił sporządzenie opinii, która na skutek zastrzeżeń wnioskodawcy została następnie trzykrotnie uzupełniana. Opinię sporządziła biegła, posiadająca uprawnienia budowlane do projektowania nadzorowania i kierowania robotami w specjalności instalacyjno-inżynieryjnej (sieci inst. wod-kan, gaz, co, wentylacji).
Następnie, decyzją z dnia 23 czerwca 2025 r. Wójt odmówił nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom, gdyż jego zdaniem nie zostały spełnione przesłanki z art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2014 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2025 r. poz. 960).
W odwołaniu A. K. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, głównie poprzez wszczęcie postępowania w sprawie naruszenia stosunków wodnych, podczas gdy rzeczywisty przedmiot sprawy dotyczył niewłaściwego składowania odpadów, oparciu rozstrzygnięcia wyłącznie na podstawie opinii biegłego, która dotyczyła jedynie zagadnienia zmiany stosunków wodnych, z całkowitym pominięciem innych aspektów, w tym niewłaściwego składowania odpadów, czy składu ziemi oraz zaniechanie dokonania należytej oceny istotnych zmian ukształtowania terenu, tj. wybudowanie muru oporowego, usunięcia znacznej ilości ziemi i utworzenie stromej skarpy.
Organ odwoławczy nie podzielił powyższych zarzutów i w efekcie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazano, że wnioskodawca oświadczył, iż jego posesja jest zalewana po wykonaniu ogrodzenia na działce sąsiedniej. Z uwagi na to, że na działce należącej do parafii są źródła, wody opadowe nie są wchłaniane i ziemia nie przyjmuje wody opadowej, która przelewa się na sąsiednie działki. W trakcie oględzin w dniu 5 kwietnia 2024 r.
Zdaniem Kolegium skarżący nie wykazał jednak szkód spowodowanych zmianą stosunków wodnych, oprócz sytuacji, która miała miejsce 5 sierpnia 2023 r. (zalanie posesji), które to zdarzenie jest udokumentowane pismem Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w T.. Było ono jednak skutkiem nagłych i nieprzewidywalnych warunków pogodowych. Po ustaniu deszczu poziom wody w kotłowni wynoszący 10 cm zaczął jednak opadać, co zdaniem Kolegium oznacza, że to nie zagospodarowanie działek sąsiednich powoduje szkody na działce wnioskodawcy.
Następnie przystępując do oceny sporządzonej w sprawie opinii wskazano, że zgodnie z poczynionymi ustaleniami, działki nr [...] i [...] stanowią jeden gospodarczy teren na którym prowadzona jest działalność gospodarcza. Teren tych działek od południa sąsiaduje z nieogrodzoną działką nr [...], która użytkowana jest rolniczo i sąsiaduje z działką, na której jest cmentarz. Teren działki nr [...] w części południowej wznosi się w kierunku działki nr [...] tworząc naturalną skarpę, która została częściowo podebrana w celu postawienia budynku jednokondygnacyjnego garażowego. Dalej biegła ustaliła, że teren przedmiotowych działek jest zróżnicowany wysokościowo i występuje duża różnica poziomów pomiędzy terenem ogrodzonych działek nr [...] [...], a działką rolną [...] i terenem cmentarza- działka nr [...]. Różnica wynosi ok. 7 m, a spadek prowadzi w kierunku działek nr [...] i [...] i na niewielkim odcinku w kierunku naroża działki nr [...]. Działki nr [...] i [...] są zaniżone w stosunku do działek należących do odwołujących. Biegła zwróciła uwagę, że podczas wizji lokalnych w dniu 19 września i 29 listopada 2024 r. nie stwierdzono i nie uzyskano potwierdzonych informacji o szkodach na działkach. Poza interwencją związaną z zalaniem posesji w dniu 5 sierpnia 2023 r. nie przedstawiono dowodów świadczących o powtarzających się tego typu problemach.
Zdaniem biegłej nie ma podstaw do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia stosunków wodnych. Generalnie kierunek spływu wód opadowych z przedmiotowych działek nie został zmieniony, podobnie jak natężenie spływających wód. Taki układ, jak zauważyła biegła, istniał jeszcze przed założeniem cmentarza, czy obecnym zagospodarowaniu działki nr [...]. Również podebranie skarpy nie zmieniło kierunku spływu wód opadowych. Niwelacja ta nie wpłynęła na całościową zmianę ukształtowania i spadku terenu, a jedynie miejscowo przesunęła spłaszczenie terenu. Z kolei działka nr [...] jest użytkowana rolniczo zgodnie z jej przeznaczeniem. Zaorywanie tej działki jest naturalnym sposobem gospodarowania. Działka nr [...] jako teren zielony, nieutwardzony charakteryzuje się bardzo dużym współczynnikiem wchłanialności opadów, który może być niewystarczający przy gwałtownych i intensywnych opadach.
W wyniku zarzutów odwołania Kolegium zwróciło się o uzupełnienie opinii. W odpowiedzi biegła oceniła, że podmurówka pod ogrodzenie nie ma funkcji muru oporowego, zabezpieczającego przed osuwaniem ziemi i nie ingeruje w istniejący układ stosunków wodnych. Usytuowanie ogrodzenia nie ma realnego wpływu na powstawanie szkód na działkach wnioskodawcy.
Zdaniem organu odwoławczego sporządzona opinia jest spójna, logiczna, zupełna i przez to w pełni wiarygodna. Zawiera jednoznaczny wniosek, że na działkach nie dokonano zmiany stanu wody, ani nie zmieniono jej kierunku.
M. K. i A. K. złożyli od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie:
1. art. 234 ustawy Prawo wodne poprzez bezzasadne przyjęcie przez organy, że nie doszło do zmiany stanu wody na gruncie, mimo że: wykonano fundament z betonu pod ogrodzenie wyznaczające granicę działek [...] i [...], doszło do podebrania naturalnej skarpy, jej nieumocnienia i uformowania sztucznej różnicy poziomów, brak jest jakiegokolwiek odwodnienia od strony działki [...], teren działki skarżącego leży w obniżeniu terenu, co zostało jednoznacznie potwierdzone w protokole kontroli z 23.01.2024 r. Parków Krajobrazowych, a za czym idzie niewłaściwe uznanie, że wskazane okoliczności nie wypełniają ustawowej przesłanki zmiany stanu wód na gruncie w rozumieniu art. 234 Prawa wodnego,
2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nienależyte, wybiórcze i nierzetelne ustalenie stanu faktycznego, a to poprzez całkowite pominiecie kluczowych faktów, mianowicie: stwierdzonego przez Parki Krajobrazowe pismem z dnia 23 stycznia 2024 r. podebrania i nieumocnienia naturalnej skarpy, wskazaną w protokole powstałą w wyniku tego dużą różnicę poziomów pomiędzy działkami i jej wpływ na kierunek spływu wód, brak jakiegokolwiek odwodnienia skarpy, fakt, że spływ wód w naturalny sposób kieruje się na działki skarżącego, poniesioną przez skarżącego szkodę w wysokości 5000 zł na skutek zalania udokumentowaną zalegającą w aktach sprawy informacją ze zdarzenia i oparcie się jedynie na opinii powołanej w sprawie biegłej, mimo że opinia ta była przez nas kwestionowana, jako nierzetelna, wybiórcza i niepełna,
3. art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez brak zebrania i oceny kluczowych dowodów poprzez nieprzeprowadzenie przez organy odpowiednich czynności terenowych ani dowodowych, w szczególności wizji lokalnej na działce [...], celem ustalenia rzeczywistego wpływu posadowionego fundamentu (muru oporowego między działkami [...] i [...]) pod ogrodzenie na retencję i kierunek przepływu wody, wpływu podebrania skarpy na zwiększenie spływu wód na działki skarżącego, skali i zasięgu występujących podtopień, zakresu szkody oraz ryzyka dalszych szkód,
4. art. 80 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym w szczególności poprzez brak odniesienia się do dowodów przedstawionych przez stronę (zdjęć, dokumentacji zalania, ustaleń Parków Krajobrazowych, licznych pism składanych w toku postępowania),
5. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do istotnych argumentów strony, a to poprzez jedynie lakoniczne i pozorne uwzględnienie naszych argumentów podnoszonych w toku postępowania,
6. art. 61 § 1 k.p.a. poprzez nieobjęcie postępowaniem całości zagadnień ograniczając się jedynie do zmian stosunków wodnych i ignorując dodatkowy
przedmiot sprawy, tj.: niewłaściwe składowanie odpadów (ziemi z wykopów cmentarnych), brak zabezpieczenia terenu cmentarza, ryzyko migracji zanieczyszczeń wraz ze spływem powierzchniowym.
Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu - informacje ze zdarzenia, celem wykazania wysokości poniesionej szkody.
Organ odwoławczy wniósł w odpowiedzi o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania.
Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 roku, poz. 143 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy). Z art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności decyzji lub postanowienia bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (wyrok NSA W-wa z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07).
Ramy prawne sądowej kontroli skarżonej decyzji w aspekcie prawa materialnego wyznaczają przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. prawo wodne (stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji t.j. Dz.U. z 2024, poz. 1087 ze zmianami, dalej p.w.).
Art. 234 p.w. stanowi:
1. Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:
1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;
2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie.
2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich.
3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności.
Analiza powyższego przepisu prowadzi do wniosku, że przewidziany w ust. 2 obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, ciąży na właścicielu gruntu, na którym doszło do naruszenia i wynika wyłącznie z prawa własności do tej nieruchomości. Nie ma przy tym znaczenia, że naruszenie to nastąpiło na skutek działania osoby trzeciej, czy też nawet przypadku. Obowiązek usunięcia przeszkody czy zmiany w odpływie aktualizuje się w razie wystąpienia szkody dla gruntów sąsiedzkich.
Z kolei przesłankami warunkującymi wydanie decyzji z art. 234 ust. 3 Prawa wodnego są: spowodowana przez właściciela zmiana stanu wody na gruncie, szkodliwe oddziaływanie takiej zmiany na nieruchomości sąsiednie oraz istnienie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie a jej szkodliwym oddziaływaniem. Zastosowanie art. 234 ust. 3 możliwe jest dopiero po bezspornym ustaleniu, czy właściciel gruntu dokonał zmiany stanu wody na gruncie oraz czy zmiany te szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie (por. wyrok NSA z 21 kwietnia 2022 r., III OSK 390/22). Dokonanie zmiany stanu wody na gruncie, która nie oddziałuje szkodliwie na grunty sąsiednie wyklucza możliwość zastosowania przepisu art. 234 ust. 3, tj. wydania decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. Nie jest zatem możliwe stwierdzenie szkodliwego wpływu na grunty sąsiednie bez uprzedniego, wyraźnego ustalenia, że przed zmianą stan na gruntach sąsiednich był korzystniejszy (por. wyrok WSA w Krakowie z 29 kwietnia 2021 r., II SA/Kr 1361/20).
Należy podkreślić, że wyłącznie precyzyjnie ustalony stan faktyczny może stanowić podstawę do oceny zebranego materiału dowodowego, przeprowadzenia rozważań, dokonania subsumcji, i w konsekwencji – do podjęcia rozstrzygnięcia. Ustalenia stanu faktycznego organy dokonują zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego. W szczególności mając na uwadze art. 7 k.p.a, który na organy administracji publicznej nakłada obowiązek podjęcia wszelkich czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z kolei zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, zaś zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. ustalenia faktyczne i wynik postępowania dowodowego powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Sprawy z zakresu stosunków wodnych, co do zasady, wymagają wiadomości specjalnych przekraczających wiedzę wynikającą z doświadczenia życiowego oraz zwykłego zakresu wiedzy posiadanej przez pracowników organów administracji o właściwości ogólnej. Są to postępowania specyficzne i skomplikowane, wymagające odpowiedniej wiedzy z zakresu hydrologii, gospodarki wodnej, postępowań wodnoprawnych i melioracji wodnych, a ewentualnie również przeprowadzenia badań, analiz i obliczeń. Inne dowody, takie jak oględziny, czy zeznania świadków nieposiadających fachowej wiedzy, nie zawsze mogą być wystarczające dla obiektywnej oceny okoliczności danej sprawy, to jest dla wyjaśnienia, czy doszło do zmiany stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich, w tym czy istnieje związek przyczynowo-skutkowy między dokonaną zmianą a wynikłą szkodą. Regułą w sprawach tego rodzaju powinien być dowód z opinii biegłego na okoliczność tego, czy doszło do zmiany stanu wód na gruncie, czy na gruncie sąsiednim nastąpiła szkoda (tak wyrok NSA z dnia 12 września 2025 r. sygn. akt III OSK 1521/22).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według tak określonych kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doszedł do wniosku, że jest ona nieprawidłowa i podlega uchyleniu wraz z poprzedzającą decyzją organu I instancji.
Przede wszystkim nie sposób przyjąć, by w sprawie prawidłowo ustalono stan faktyczny.
Głównym dowodem, na którym oparły się organu obu instancji jest opinia sporządzona przez mgr inż. R. Ł. – uprawnienia budowlane do projektowania, nadzorowania i kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjno-inżynieryjnej (sieci wod-kan, gaz, c.o., wentylacja).
Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych sprawy z zakresu stosunków wodnych co do zasady wymagają dla zastosowania art. 234 p.w. wiadomości specjalnych przekraczających wiedzę wynikającą z doświadczenia życiowego oraz zwykłego zakresu wiedzy posiadanej przez pracowników organów administracji o właściwości ogólnej. Są to postępowania specyficzne i skomplikowane, wymagające odpowiedniej wiedzy z zakresu hydrologii, gospodarki wodnej, postępowań wodnoprawnych i melioracji wodnych, a ewentualnie również przeprowadzenia badań, analiz i obliczeń. Inne dowody takie jak oględziny, czy zeznania świadków nieposiadających fachowej wiedzy, nie zawsze mogą być wystarczające dla obiektywnej oceny okoliczności danej sprawy, tj. dla wyjaśnienia, czy doszło do zmiany stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich, w tym czy istnieje związek przyczynowo-skutkowy między dokonaną zmianą, a wynikłą szkodą (zob. m.in. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2026 r., sygn. III OSK 2315/24).
Tymczasem osoba powołana w charakterze biegłego w niniejszej sprawie nie posiadała uprawnień z zakresu hydrologii, gospodarki wodnej, postępowań wodnoprawnych i melioracji wodnych. Sąd przy tym nie kwestionuje wiadomości specjalnych biegłej w zakresie, jakim się legitymuje t.j. uprawnienia budowlane do projektowania, nadzorowania i kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjno-inżynieryjnej (sieci wod-kan, gaz, c.o., wentylacja).
Ponadto z umowy zlecenia zawartej między Panią R. Ł. a organem wynikało m.in., że opinia będzie zawierać analizę dokumentacji w sprawie otrzymanej z Urzędu Gminy Gromnik oraz mapy sytuacyjno-wysokościowej działki [...] w G. oraz działek sąsiednich (§ 1 umowy zlecenia GOŚ nr [...]) z dnia 31 lipca 2024 r. Tymczasem sporządzona opinia datowana na grudzień 2024 r. nie zawiera analizy mapy sytuacyjno-wysokościowej. Zamiast mapy sytuacyjno-wysokościowej w aktach zalega mapa zasadnicza, której przydatność dla wykazania ukształtowania terenu jest ograniczona. Jest to o tyle istotne, że konkluzje opinii bazują na określonym ukształtowaniu terenu. Tymczasem powołana w charakterze biegłego osoba oparła się li tylko na wizji lokalnej, bez przeprowadzenia badań, analiz, a przede wszystkim bez udokumentowania ukształtowania terenu. Zalegające w aktach sprawy szkice z oględzin są ogólnikowe, bez szczegółowego opisu, bez odwołania się do rzędnych terenu (załącznik nr [...] i nr [...] do opinii). Brak jest ustalenia pierwotnego stanu wody na gruncie. Brak jest odniesienia się w kontekście ustalonego pierwotnego stanu na gruncie do ewentualnych przekształceń terenu na działkach [...], [...] i [...].
Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu przydatność opinii dla ustalenia stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie jest znikoma. Ponownie prowadząc postępowanie organ powoła biegłego posiadającego stosowne uprawnienia, który dokona kompleksowej analizy stosunków wodnych w terenie, ustali stan pierwotny, stan aktualny, w szczególności zaś ustosunkuje się do kwestii wpływu zmian zagospodarowania terenu działek [...], [...] i [...] na stosunki wodne oraz należycie udokumentuje poczynione ustalenia.
W ocenie Sądu nie budzi również wątpliwości, że sygnalizowane przez Skarżącego podebranie skarpy może wpływać na zmianę stosunków wodnych. Może bowiem zwiększyć natężenie spływu wód. Tymczasem biegła w tym kontekście ograniczyła się jedynie do analizy kierunku spływu (wskazując na brak zmiany kierunku spływu), nie zaś natężenia.
Nie jest jednak zadaniem Sądu zastępowanie organów w dokonywaniu ustaleń stanu faktycznego.
W ocenie Sądu nie została także dostatecznie wyjaśniona kwestia ewentualnej szkody. Organy ograniczyły się do uwzględnienia w tym zakresie jednorazowego incydentu z dnia 5 sierpnia 2023 r. wskazując, że nie stanowi on "szkody" w rozumieniu art. 234 ust. 3 p.w. Tymczasem Skarżący sygnalizował także stagnowanie wody.
Natomiast organy słusznie wskazywały, że poza zakresem postępowania w ramach art. 234 p.w. pozostaje kwestia nawiezionych na przedmiotowe działki odpadów, ponieważ kwestia ta stanowi przedmiot odrębnego postępowania w trybie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
Wobec stwierdzonych naruszeń prawa materialnego (art. 234 ust. 3 p.w.) oraz procesowego (art. 7, art. 77 §1, art. 80, art. 107 §3 k.p.a.) Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzając solidarnie na rzecz Skarżących kwotę 300 złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło