II SA/Kr 158/01

WyrokWSA w Krakowie2004-12-20

Skład orzekający: Stanisław Biernat, Izabela Dobosz, Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie uprawnień kombatanckich osoby, która służyła w ORMO i organach bezpieczeństwa publicznego, jest zasadne na podstawie ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że służba w ORMO nie spełnia przesłanek działalności kombatanckiej określonych w ustawie, a dodatkowo służba w organach bezpieczeństwa publicznego wyklucza przyznanie takich uprawnień. Nawet jeśli organ zastosował niewłaściwą podstawę prawną pozbawienia uprawnień, wynik postępowania (pozbawienie uprawnień) jest prawidłowy.
Stan faktyczny
Skarżący S.L. został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z uwagi na służbę w ORMO w okresie, za który przyznano mu uprawnienia. Skarżący kwestionował tę decyzję, twierdząc, że walczył z bandami rabunkowymi i organizacjami niepodległościowymi, a nie utrwalał władzy ludowej. Podnosił również zarzuty proceduralne dotyczące naruszenia przepisów KPA. Organ utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że ORMO nie była służbą zmilitaryzowaną. S.L. wniósł skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 grudnia 2004r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Stanisław Biernat Sędziowie NSA Izabela Dobosz (spr) AWSA Mariusz Kotulski Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2004r sprawy ze skargi S.L. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 15 grudnia 2000r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich skargę oddala Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...]. VIII 2000r Nr [...] , wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 I 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997r , Nr 142 , poz. 950 ze zm. ) pozbawiono S.L. uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZBOWiD w K. decyzją z dnia [...] 1979r z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej [...] 1946 – [...] 1947 r. (łącznie l rok i 11 miesięcy zaśw. ZBOWiD nr [...]. Organ na podstawie akt b . ZBOWiD ustalił , że S.L. w okresie zaliczonym przez ZBOWiD jako działalność kombatancka służył w ORMO . Uzyskał zatem uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w " charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej ". Obecnie skutkuje to pozbawieniem uprawnień . Powołano się na orzecznictwo SN iż organ nie jest obowiązany do wyjaśnienia , czy istnieją przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. l ust. 2 , art. 2 i 4 ustawy. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy S.L. podnosi, że w latach 1946-1947 walczył w ORMO przy KPMO w K. w obronie porządku publicznego z bandami rabunkowymi , uważa zatem , że jest kombatantem w oparciu o art. l ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach (...). Uważa , że niesłusznie zastosowano wobec niego art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24 I 1991 r. . Nie zgadza się z uzasadnieniem decyzji, która jest sprzeczna z art. 107 §3 kpa , gdyż m . in . powołuje się na bliżej nieokreślone orzecznictwo SN. Zarzuca Kierownikowi Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych naruszenie art. 7-9,11-12,75,77, 80 i 107§3 kpa. Twierdzi , że decyzja pozbawiająca praw słusznie nabytych narusza zasadę sprawiedliwości społecznej i art. 49 Konstytucji RP. Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] XII 2000r Nr [...] , wydaną na podstawie art.- l 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 I 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( t.j. Dz.U. z 1997r , Nr 142 , poz. 950 ze zm . ) oraz art. 138 §1 pkt. l w zw. z art. 127 §3 kpa utrzymano w mocy decyzję własną z [...] VIII 2000r . Organ podtrzymał swoje uprzednie stanowisko i stwierdził, że za żadną działalność z tytułu przynależności do ORMO uprawnienia kombatanckie nie przysługują. W skardze do NSA S.L. zarzuca naruszenie przez organ art. 7-9 ; 11-12 kpa , art. 75,77,80 i 107§3 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24 I 1991r o kombatantach (...). Uważa , że został pozbawiony uprawnień bez wnikliwego postępowania dowodowego. Bezpodstawnie Urząd przyjął, że jest " utrwalaczem władzy ludowej " , podczas*, gdy służył w ORMO od [...]1946r do [...] 1947r przy KPMO w K . Bezpodstawnie również ustalono , że nie brał udziału w walkach z bandami zbrojnego podziemia , o czym świadczą dokumenty w jego aktach osobowych i treść wydanego zaświadczenia przez KW Policji w K. Uważa, że ma prawo do statusu kombatanta opartego na art. l ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach (...) . Dodaje , że ma 78 lat i jest chory , niezdolny do samodzielnej egzystencji. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o jej oddalenie podnosząc , że ORMO nie była służbą zmilitaryzowaną w rozumieniu art. l ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach (...), a zatem jakiekolwiek działania wykonywane w ORMO nie mogą być uznane za działalność kombatancką. W toku postępowania zgłosił swój udział prokurator wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § l ustawy z 30 VIII 2002r (Dz.U. Nr 153 , poz. 1270) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.o.p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie . Sprawy w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem II 2004r i postępowanie nie zostało zakończone ( co ma miejsce w niniejszym, przypadku ) podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy ( art. 97§1 ustawy z 30 VIII 2002r przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 , poz. 1271 ze zm. ). Sadowa kontrola nie wykazała naruszenia prawa. Jak słusznie zauważył Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych ORMO nie była służba zmilitaryzowaną , a zatem jakiekolwiek działanie wykonywane w jej ramach nie spełniają przesłanek art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy z 24 I 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. Nr 142 z 1997r poz. 950 ze zm . ) .Dodać też należy , że przepis ten pozwala przyznać uprawnienia kombatanckie za walkę z UPA lub Wehrwolfem , podczas , gdy z akt b. ZBOWiDu wynika , że S.L. walczył z organizacjami niepodległościowymi ( m . in . WiN-em , ugrupowaniami " Szewczyka " , "Drągala " , "Wilka " , " Korybuta " , " Sokoła" - por. zeznania świadków R.P. .[...] P.K ; S.C. ,k.[...] akt administracyjnych ; deklaracja do ZBOWiDu z [...] 1978r podpisana przez skarżącego , k. [...] akt administracyjnych). Dodać należy , że skarżący , jak podał sam w deklaracji do ZBOWiDu , pracował w PUBP w J. od [...] 1950r do [...]1956r ( zaśw. KW MO w K. stwierdza , że podjął służbę w charakterze funkcjonariusza w byłych Organach Bezpieczeństwa Publicznego na terenie województwa k. od dnia [...] 1950r k.[...] akt administracyjnych ). Służba w organach bezpieczeństwa publicznego sprawia , że skarżącemu nie przysługują uprawnienia kombatanckie z jakiegokolwiek tytułu i powinien być ich pozbawiony na podstawie art. 25 ust. 2 pkt l lit."a" ustawy z 24 I 1991 r. o kombatantach (...). Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych przyjął , co prawda , inną podstawę prawną, a mianowicie art. 25 ust. 2 pkt. 2 tej ustawy , nie jest to jednak uchybienie , które miałoby wpływ na wynik postępowania, gdyż skarżący i tak został pozbawiony uprawnień kombatanckich. W tym stanie rzeczy skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 p.o.p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło