II SA/Kr 1595/13
PostanowienieWSA w Krakowie2014-02-07
Skład orzekający: Renata Ranicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, polegająca na utrzymywaniu się z niskiej renty, korzystaniu z pomocy rodziny i stanie zdrowia uniemożliwiającym pracę, uzasadnia zwolnienie go od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Sytuacja majątkowa skarżącego, utrzymującego się jedynie z niskiej renty, regularnie korzystającego z pomocy finansowej rodziny, a także jego stan zdrowia uniemożliwiający podjęcie dodatkowego zatrudnienia i prowadzenie gospodarstwa rolnego, uzasadniają uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stosowaną w przypadku trudnej sytuacji materialnej lub gdy środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjalne.Stan faktyczny
Skarżący L. Z. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. dotyczącej nakazu rozbiórki. Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z renty w kwocie 700 zł kwartalnie, jest właścicielem domu i gospodarstwa rolnego, ale ze względu na stan zdrowia nie może go prowadzić samodzielnie. Korzysta z pomocy finansowej dzieci, które opłacają jego rachunki i podatek rolny. Sąd ocenił jego sytuację majątkową i bytową.Rozstrzygnięcie
Skarżący L. Z. został zwolniony od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 września 2013 r. znak : [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia zwolnić skarżącego L. Z. od kosztów sądowych
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek L. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 28 stycznia 2014 r., w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 września 2013 r.
We wniosku tym skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego dochód z tytułu otrzymywanego świadczenia rentowego, kwartalnie wynosi 700 zł.
Skarżący jest właścicielem domu oraz nieruchomości rolnej o pow. 4,85 ha.
Na uzasadnieniu wniosku skarżący podał, iż jest 60- letnim rencistą. Utrzymuje się z renty w wysokości 700 zł, wypłacanej kwartalnie. Jest w trakcie przepisywania gospodarstwa rolnego na dzieci. Ze względu na zdrowie skarżący nie może prowadzić go sam. W utrzymaniu korzysta z pomocy dzieci.
W piśmie z dnia 28 stycznia 2014 r., uzupełniającym wniosek skarżący wyjaśnił, iż jest chory i słaby, i nie ma sił do samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego. Finansowo pomagają mu dzieci, które opłacają jego rachunki, podatek rolny i zakupują żywność. Nie korzysta on dlatego z pomocy opieki społecznej. Do pisma skarżący dołączył dowód wpłaty podatku rolnego od nieruchomości w kwocie 236 zł oraz fakturę VAT za energię elektryczną, uwzględniającą prognozę na okres od listopada 2013 r. do marca 2014 r.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, póz. 1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § l cyt. ustawy). W myśl art. 245 § l powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych.
W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.).
W ocenie orzekającego sytuacja majątkowa skarżącego, utrzymywanie się jedynie ze świadczenia rentowego w bardzo niskiej kwocie, regularne korzystanie z pomocy finansowej rodziny a także stan zdrowia uniemożliwiający podjęcia dodatkowego zatrudnienia, oraz prowadzenia gospodarstwa rolnego uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku i zwolnieniu skarżącego od kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § l, art. 246 § l pkt 2 w zw. z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło