II SA/Kr 1598/11
WyrokWSA w Krakowie2012-03-13
Skład orzekający: Małgorzata Brachel-Ziaja, Mirosław Bator, Renata Czeluśniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego, który nie został formalnie zgłoszony jako zakończony, a jedynie wyposażony w podstawowe meble i urządzenia, stanowi naruszenie przepisów Prawa budowlanego i uzasadnia wymierzenie kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wyposażenie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w niezbędny sprzęt, meble i przedmioty służące bezpośrednio jego normalnemu użytkowaniu, nawet w trakcie robót wykończeniowych, stanowi przejaw przystąpienia do jego użytkowania w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Brak zgłoszenia zakończenia budowy i przystąpienie do użytkowania obiektu w takim stanie obliguje organ do wymierzenia kary pieniężnej, a sytuacja osobista i majątkowa skarżących nie ma wpływu na tę decyzję.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej wymierzonej M.S. i W.S. za przystąpienie do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez zgłoszenia zakończenia budowy. Organy nadzoru budowlanego uznały, że wyposażenie domu w meble, sprzęty AGD i artykuły codziennego użytku świadczy o jego faktycznym użytkowaniu. Skarżący twierdzili, że budowa nie została zakończona, a obecność rzeczy w domu wynikała z robót wykończeniowych i tymczasowego przeniesienia mebli z domu teściów, gdzie mieszkają na stałe. Sąd oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja (spr.) Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Renata Czeluśniak Protokolant: Anna Pałasz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2012 r. sprawy ze skargi M.S. , W.S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 18 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary skargę oddala
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wymierzył M. i W.S. karę w wysokości 10.000 zł za przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 ze zmianami), jako podstawę prawną powołując art. 57 ust. 7 w zw. z art. 59f ust. 1, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 prawa budowlanego oraz art. 123 k.p.a.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że przedmiotem postępowania jest budynek mieszkalny jednorodzinny wybudowany na działce nr [...]w miejscowości M. Obiekt ten zrealizowany został na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przez Wójta Gminy L. dnia 23 listopada 2011 r. oraz zatwierdzonego projektu budowlanego. Stosownie do art. 54 i 55 prawa budowlanego inwestor zobowiązany był przed przystąpieniem do użytkowania budynku zgłosić zakończenie jego budowy, a w przypadku zamiaru przystąpienia do użytkowania przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych - powinien uzyskać pozwolenie na użytkowanie. Zgłoszenia zakończenia robót jednak nie dokonano.
W czasie kontroli w dniu 30 maja 2011 r. stwierdzono przystąpienie do użytkowania przedmiotowego budynku. Fakt użytkowania potwierdza m. in. umeblowanie, wyposażenie budynku w urządzenia, przetrzymywanie w budynku ubrań i produktów spożywczych. W łazience ponadto znajdują się kosmetyki, a w pokojach zabawki dziecięce. W trakcie kontroli w kuchni przygotowywano posiłek. Stan obiektu w dacie kontroli potwierdza dokumentacja fotograficzna.
Organ I instancji wskazał, że stwierdzenie przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego prawem zgłoszenia zakończenia robót budowlanych obligowało go do wszczęcia postępowania na podstawie art. 57 ust. 7 prawa budowlanego, który stanowi, że w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 prawa budowlanego właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym, że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu.
W dalszej części uzasadnienia organ I instancji wskazał na wynikający z art. 59f sposób obliczenia kary, która w niniejszym przypadku wynosi 10.000 zł.
W zażaleniu na to postanowienie W.S. i M.S. podnieśli, że wraz z dziećmi nie zamieszkują w przedmiotowym budynku, lecz u E. i J.K. (rodziców M.S. ). Ze względu na trudne warunki mieszkaniowe przenieśli część mebli i niepotrzebnych w danej chwili ubrań do nowego budynku, co jednak nie świadczy ich zdaniem o użytkowaniu tego domu. Ze względu na trwające roboty wykończeniowe spędzają w nowym domu dużo czasu i stąd też środki czystości w łazience i żywność w kuchni. Skarżący wskazali również, iż zaskarżone postanowienie jest dla nich krzywdzące i niesprawiedliwe, a przedmiotowy budynek stanowi ich cały majątek.
Wojewódzkie Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r., znak [...]utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że prawidłowo ustalono, iż adresatami postanowienia są inwestorzy - właściciele przedmiotowej nieruchomości. Za udowodniony uznał fakt przystąpienia do użytkowania budynku. Wskazują na to wyniki kontroli, potwierdzone dokumentacją fotograficzną. Powołano się też na orzecznictwo sądów administracyjnych, z którego wynika, że wyposażenie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w niezbędny sprzęt, mele i przedmioty służące bezpośrednio jego normalnemu użytkowaniu stanowi przejaw przystąpienia do jego użytkowania w rozumieniu art. 57 ust. 7 prawa budowlanego. Organ I instancji prawidłowo obliczył także wysokość kary.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu wskazano, iż sytuacja osobista i stan majątkowy zobowiązanych nie ma żadnego wpływu na wysokość kary za nielegalne użytkowanie
Postanowienie to zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M.S. i W.S. , zarzucając mu naruszenie art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak rozpoznania istoty sprawy i zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości zmierzającego do rozpoznania sprawy. Zarzucono też naruszenie art. 57 ust. 7 prawa budowlanego poprzez uznanie, że skarżący przystąpili do użytkowania budynku z naruszeniem art. 54 i 55 prawa budowlanego. Ponadto w całości podtrzymali argumenty podniesione wcześniej w zażaleniu.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie, powołując się na całkowitą bezzasadność przytoczonych przez skarżących argumentów. W kontekście wyników przeprowadzonej w budynku kontroli ich twierdzenia, iż nie zamieszkują przedmiotowego budynku, są niezgodne z prawdą.
W piśmie z dnia 23 lutego 2011 r., stanowiącym uzupełnienie skargi, skarżący wskazali, że domagają się umorzenia zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji. Podtrzymali zarzut naruszenia art. 54 i art. 55 pkt 3) ustawy Prawo budowlane przez ich niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy proces budowy domu nie został jeszcze zakończony, a więc nie było podstaw do zgłoszenia zakończenia budowy, a ponadto skarżący nie przystąpili do użytkowania tego obiektu budowlanego. Ponadto strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów art. 7, art. 77, art. 80 oraz art.124 § 1 i 2 k.p.a. poprzez:
a) nie przeprowadzenie przez organ postępowania wyjaśniającego mającego na celu czy faktycznie doszło do użytkowania obiektu budowlanego bez pozwolenia na użytkowanie
b) nie przeprowadzenie przez organ II instancji uzupełniającego postępowania dowodowego w postaci dowodu ze świadków J. i E.K. oraz S.T. , który jako sąsiad skarżących zainicjował donosem wszczęcie postępowania przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w L.
c) przyjęcie protokołu kontroli jako wystarczającego dowodu w sprawie
d) brak inicjatywy dowodowej ze strony urzędu
e) błędną ocenę materiału dowodowego
f) brak dostatecznego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięć.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.
Nie ulega wątpliwości, że po zakończeniu budowy domu mieszkalnego jednorodzinnego skarżący jako inwestorzy mieli obowiązek zgłosić ten fakt do właściwego organu administracji. Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami przystąpienie do jego użytkowania mogło nastąpić pod warunkiem, że w terminie 21 dni od dokonania zgłoszenia organ ten nie wniósłby sprzeciwu. Wynika to bezpośrednio z art. 54 prawa budowlanego. Ponadto - na co zwrócił uwagę organ odwoławczy - w pozwoleniu na budowę przedmiotowego domu wydanym w 2001 r. widnieje zapis, iż inwestor ma obowiązek zawiadomić Wójta Gminy L. o zakończeniu budowy co najmniej 14 dni przed zamierzonym terminem przystąpienia do użytkowania.
Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje fakt, iż skarżący nie zawiadomili żadnego organu administracji o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania domu. Skarżący twierdzą natomiast, że budowa nie została jeszcze zakończona, a oni nie przystąpili do użytkowania domu, przebywają w nim jedynie z powodu robót wykończeniowych, zaś meble i wyposażenie zostało tam przeniesione z domu teściów (gdzie zamieszkują na stałe) ze względu na panującą tam ciasnotę.
Twierdzenia te nie są wiarygodne. Wyniki przeprowadzonej w dniu 30 maja 2011 r. kontroli, potwierdzone bogatym materiałem fotograficznym, jednoznacznie wskazują, że skarżący zamieszkują dom jednorodzinny położony na działce nr [...] w M. . Parter tego domu jest w pełni wyposażony, umeblowany, w pokojach znajduje się telewizor, wiszą firanki i zasłony, na stole leży obrus, a na ścianach wiszą obrazy. W kuchni również znajduje się pełne wyposażenie jak naczynia, sztućce, kuchenka gazowa i mikrofalowa, lodówka, przygotowuje się posiłki. W łazience leżą ubrania, kosmetyki, sprawia ona wrażenie normalnego, codziennego użytkowania - podobnie zresztą jak wszystkie pozostałe pomieszczenia. Nie można dać wiary twierdzeniom skarżących, iż rzeczy te są tylko przeniesione z domu teściów, skoro wszystkie urządzenia są podłączone, a meble kuchenne sprawiają wrażenie zamawianych "na wymiar". Gdyby dać wiarę twierdzeniom skarżących, że obiekt nie jest jeszcze użytkowany, to nie sposób wyobrazić sobie jak miałoby wyglądać to wnętrze po przystąpieniu do użytkowania.
Zdaniem Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający, by ponad wszelką wątpliwość stwierdzić spełnienie przesłanek do wymierzenia kary za nielegalne użytkowanie domu. Zarzuty dotyczące postępowania dowodowego są całkowicie pozbawione podstaw. Wbrew twierdzeniom skarżących protokół kontroli jest wystarczającym dowodem do poczynienia ustaleń faktycznych koniecznych do wydania zaskarżonego postanowienia i Sąd w całości podziela ocenę tego dowodu dokonaną przez organy nadzoru budowlanego obu instancji. Wobec jednoznacznych wyników kontroli nie było potrzeby uzupełniania materiału dowodowego, a w szczególności przesłuchiwania świadków. Nawet gdyby J. i E.K. potwierdzili wersję skarżących, w żaden sposób nie uwiarygodniłoby to twierdzeń inwestorów. Zarzucanie, że nie wyjaśniono podnoszonych przez skarżących wątpliwości jest pozbawione podstaw, bowiem w świetle wyników kontroli, a zwłaszcza dokumentacji fotograficznej ustalony w sprawie stan faktyczny nie budzi wątpliwości, zaś twierdzenia skarżących są niewiarygodne.
Tak więc bezzasadne są zarzuty dotyczące naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 oraz art. 124 § 1 i 2 k.p.a. Organy obu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe i ustaliły stan faktyczny, a następnie wyczerpująco omówiły to uzasadnieniach postanowień, wyjaśniły też podstawę prawną decyzji. Jak słusznie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wobec ustalenia, że doszło do nielegalnego przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego, organy nadzoru budowlanego zobligowane były nałożyć karę, bez względu na pozostałe okoliczności sprawy. W szczególności nie ma tu znaczenia sytuacja osobista i majątkowa skarżących. W kontrolowanym przez Sąd postępowania prawidłowo zastosowano również przepisy prawa materialnego, obliczając wysokość nałożonej na skarżących kary.
Biorąc powyższe pod uwagę skargę wniesioną w niniejszej sprawie jako bezzasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło