II SA/Kr 16/11
PostanowienieWSA w Krakowie2011-04-28
Skład orzekający: Aldona Gąsecka - Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać pozostawiony bez rozpoznania, jeśli strona skarżąca mimo wezwania nie uzupełniła braków formalnych wniosku i nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, mimo że formalnie wniesiony, podlega rozpoznaniu merytorycznemu, a nie pozostawieniu bez rozpoznania, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła braków formalnych i nie przedłożyła wymaganych dokumentów. Brak współpracy strony z sądem w zakresie wykazania jej sytuacji materialnej obciąża stronę, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący J. F. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. Wniósł również o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku, w tym do wskazania miejsca zamieszkania, właściciela zajmowanej nieruchomości, źródeł utrzymania, dochodów i wydatków rodziny oraz składników majątku. Skarżący nie podał żądanych danych ani nie przedłożył dokumentów, w związku z czym referendarz pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżący wniósł sprzeciw od tego zarządzenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
sygn. akt II SA/Kr 16/11 Kraków, dnia 28 kwietnia 2011 roku POSTANOWIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka - Duda po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z 22 września 2010 roku, znak [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia postanawia: oddalić wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy.
sygn. akt II SA/Kr 16/11 Kraków, dnia 28 kwietnia 2011 roku
UZASADNIENIE
Niniejsza sprawa została wszczęta wskutek skargi J. F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z 22 września 2010 roku, znak [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na formularzu. Zgodnie z zarządzeniem z 18 lutego 2011 roku wezwano skarżącego o uzupełnienie braków formalnych wniosku
o przyznanie prawa pomocy poprzez wskazanie gdzie aktualnie mieszka, czyją własnością jest zajmowana nieruchomość, z czego utrzymuje się on i jego żona, przedłożenie dokumentów potwierdzających dochody i wydatki rodziny oraz wskazanie składników majątku. Ponieważ J. F. nie podał żądanych danych ani nie przedłożył dokumentów, referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Krakowie zarządzeniem z 18 marca 2011 roku pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Od zarządzenia tego skarżący wniósł w terminie sprzeciw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku- Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270
z późniejszymi zmianami-oznaczona dalej jako p.p.s.a.) - od zarządzeń i postanowień, wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z brzmienia art. 260 p.p.s.a. wynika natomiast, iż w wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie lub zarządzenie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc (wobec czego żądanie jego uchylenia, podniesione przez skarżącego, jest bezprzedmiotowe), a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
W ocenie Sądu sytuacja, w której wnioskodawca pomimo wezwania nie podaje wszystkich danych i nie przedkłada dokumentów koniecznych do oceny jego sytuacji materialnej uzasadnia nie pozostawienie wniosku bez rozpoznania, ale umożliwia wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia co do przyznania prawa pomocy.
W myśl przepisu art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane
w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2 tego przepisu), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych
i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.), zaś częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 p.p.s.a.). Natomiast zgodnie z przepisem art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej może nastąpić: w zakresie całkowitym- gdy osoba ta wykaże, że nie jest
w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym- gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest instytucją, stworzoną
z myślą o osobach, które z definicji nie są w stanie ponieść kosztów prowadzenia sprawy, nie rezygnując przy tym z koniecznego, niezbędnego dla egzystencji utrzymania, a odmowa przyznania tego prawa istotnie mogłaby zamknąć im drogę do sądu.
W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, iż posiadany przez nią majątek jak również dochody przez niego uzyskiwane nie pozwalają jej ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z art. 246 § 1 p.p.s.a. wynika, że to na wnoszącym o prawo pomocy ciąży obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, względnie- że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych
i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki nie wykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Tymczasem J. F. nie przedłożył żądanych dokumentów ani nie podał niezbędnych informacji, o które był wzywany. Podane przez niego na urzędowym formularzu dane w żaden sposób nie wystarczały do oceny jego sytuacji materialnej. Złożony na formularzu wniosek zawiera wyłącznie oświadczenie skarżącego, iż nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a także imiona i daty urodzenia żony oraz synów. Należy zatem uznać, że J. F. nie wykazał
w niniejszej sprawie, aby zachodziły przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym czy chociażby częściowym.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak
w sentencji postanowienia, biorąc za podstawę art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło