II SA/Kr 160/05
WyrokWSA w Krakowie2007-08-13
Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Joanna Tuszyńska, Ewa Rynczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego, jeśli podane przez stronę nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały już w dniu wydania decyzji ostatecznej, ale nie były znane organowi, a jednocześnie strona nie dochowała miesięcznego terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji publicznej może wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania, jeśli strona nie dochowała miesięcznego terminu na złożenie wniosku, nawet jeśli w uzasadnieniu decyzji organ odniósł się również do braku przesłanek merytorycznych do wznowienia postępowania. Odmowa wznowienia postępowania znajduje podstawę w art. 148 § 1 k.p.a. (uchybienie terminu), a dodatkowe uzasadnienie brakiem wystąpienia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie przesądza o wadliwości takiej decyzji, zwłaszcza gdy związek przyczynowy między wskazaną podstawą wznowienia a treścią dotychczasowej decyzji jest oczywisty.Stan faktyczny
M. K. została pozbawiona uprawnień wdowy po kombatancie decyzją z 2000 r. W 2003 r. złożyła wniosek o wznowienie postępowania, powołując się na nowe okoliczności dotyczące służby męża w Milicji Obywatelskiej i jego udziału w walkach z UPA, dołączając zaświadczenie z 2001 r. Organ odmówił wznowienia postępowania, uznając, że okoliczności te były znane organowi przed wydaniem decyzji i że przekroczono miesięczny termin na złożenie wniosku. Po utrzymaniu w mocy tej decyzji, skarżąca wniosła skargę do WSA, wskazując na błąd organu w kodzie pocztowym, który spowodował jednodniowe spóźnienie w złożeniu wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 sierpnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie NSA Joanna Tuszyńska (spr) WSA Ewa Rynczak Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala WSA/wyr. l - sentencja wyroku
Decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2000 r. Nr[...], utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] 2000 r. [...] pozbawiono M. K. uprawnień wdowy po kombatancie. Decyzję tę doręczono stronie w dniu [...] 2000r.
W dniu [...] 2003r M. K. złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną, podnosząc we wniosku jako nowe okoliczności w sprawie - służbę R. K. w Milicji Obywatelskiej o charakterze prewencyjnym i patrolowym w mieście oraz jego udział w walkach z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii. Do wniosku dołączyła zaświadczenie Komendy Wojewódzkiej Policji w K. z dnia [...] 2001 r., stwierdzające, że R. K. pracował w resorcie spraw wewnętrznych jako funkcjonariusz od dnia 1 czerwca 1947 r. do dnia 20 stycznia 1949 r. Wnioskodawczyni podała ponadto, że wniosku o wznowienie postępowania nie złożyła wcześniej z powodu złego stanu zdrowia.
Decyzją z dnia [...] 2003 r. nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych działając na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 145 § 1 i art. 148 § 1 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2000 r. Nr [...] i poprzedzającą ją decyzją z dnia [...] 2000 r. Nr [...] o pozbawieniu uprawnień M. K. wdowy po kombatancie.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wznowienia określona w art.,145 § 1 k.p.a., w tym przesłanka wykrycia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, lecz nie znanych organowi wydającemu decyzję. Organ wskazał, że podnoszona przez stronę okoliczność służby męża w organach MO oraz jego udziału w walkach z UPA znana była już wcześniej organowi wydającemu decyzję. Organ podał również, że strona dołączyła do wniosku zaświadczenie Komendy Wojewódzkiej Policji w K. z dnia [...] 2001 r. Organ wskazał jednak, że nawet gdyby przyjąć, że dokument ten mógłby mieć znaczenie dla rozpatrzenia niniejszej sprawy, nie można byłoby go dopuścić ze względu na upływ terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Uznając, że strona w treści swego wniosku nie powołała się na przyczyny stanowiące podstawę do wznowienia postępowania o jakich mowa w art. 145 § 1 k.p.a. organ odmówił wznowienia postępowania.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła w dniu [...] 2004 r. M. K. Wskazała w nim, że jej mąż był tylko normalnym funkcjonariuszem MO do utrzymywania ładu i porządku w terenie lecz błędnie określano wówczas wszystkich jako "utrwalaczy władzy ludowej".
Decyzją z dnia [...] 2004 r. nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie podała nowych faktów, które byłyby nieznane Kierownikowi Urzędu podczas podejmowania decyzji. Organ podtrzymał swoje dotychczasowe twierdzenia wyrażone w uzasadnieniu decyzji o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od powyższej decyzji złożyła M. K. wnosząc o jej zmianę oraz o przywrócenie jej uprawnień kombatanckich.
Skarżąca wskazała, że opóźnienie w złożeniu wniosku o wznowienie postępowania nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych i zawinionych przez organ administracyjny, który "w liście zawierającym decyzję podał niewłaściwy kod pocztowy co niewątpliwie wpłynęło na niezachowanie terminu (spóźnienie o jeden dzień)". Skarżąca wskazała również, że jej mąż służył w MO i brał udział w walkach z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych podtrzymał w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wnosząc o oddalenie skargi.
Sąd zważył , co następuje:
Stosownie do treści art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał , że narusza ona przepisy postępowania.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 5 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
Okoliczności podane przez skarżącą we wniosku o wznowienie postepowania były organowi znane przed wydaniem decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2000 r. Nr[...], utrzymanej w mocy decyzją z dnia [...] 2000 r. Nr [...] o pozbawieniu M. K. uprawnień wdowy po kombatancie.
W przedłożonych aktach administracyjnych znajduje się bowiem zaświadczenie z dnia [...] 1976r stwierdzające, że R. K. był funkcjonariuszem MO od dnia [...]1947r do dnia [...] 1949r. oraz deklaracja członkowska R. K., w której podał , iż podczas służby w MO brał udział w likwidowaniu nielegalnych band UPA.
O fakcie służby R. K. w MO była zresztą mowa w uzasadnieniu decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów z dnia [...] 2000r.
Nieporozumienie powstało prawdopodobnie w związku z tym, iż w decyzji z dnia [...] 2000r powołano się na fakt służby męża skarżącej tak w ORMO, jak i w MO, natomiast w decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2000r, którą utrzymano w mocy decyzję z dnia [...] 2000r , odniesiono się wyłącznie do służby R. K. w ORMO , pomijając fakt jego służby w MO.
Do wniosku o wznowienie postępowania skarżąca dołączyła zaświadczenie KWP w K. z dnia [...] 2001r, w treści tożsame z zaświadczeniem z dnia [...] 1976r.
O spełnieniu podstawy wymienionej w przepisie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. decyduje kumulatywne spełnienie następujących przesłanek: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto te okoliczności i dowody musiały istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane.
Przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego.
Warunkiem wznowienia postępowania jest w tym przypadku jedynie to, aby nowa okoliczność miała istotne znaczenie dla sprawy i istniała w dniu wydania decyzji, przy czym nie była znana organowi, który wydał decyzję. Przesłanka ta nie została w niniejszej sprawie spełniona.
Nadto, zgodnie z przepisem art.148 § 1 kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania.
Z akt administracyjnych wynika , że tak organowi , jak i skarżącej była znana jeszcze przed wydaniem decyzji z dnia [...] 2000r okoliczność podana przez R. K. co do jego służby w MO i walki z UPA.
Tak więc nie został spełniony warunek z art.148 § 1 kpa.
Wobec treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji (dokonania oceny, iż w sprawie nie zachodzi przesłanka z art.145 § 1 pkt 5 kpa), podnieść jeszcze należy, że w pierwszej fazie rozpatrywania podania o wznowienie postępowania organ administracji ma prawo badać - oprócz dopuszczalności wznowienia z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych - tylko kwestię zachowania jednomiesięcznego terminu (art. 148 k.p.a.). Nie wolno mu natomiast oceniać, czy przyczyny wznowienia wskazane przez stronę faktycznie wystąpiły; tę kwestię organ administracji powinien rozważyć dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.).
W niniejszej sprawie nie wydano takiego postanowienia, lecz od razu decyzję o odmowie wznowienia postępowania. Decyzja o odmowie wznowienia postępowania znajduje podstawę w treści art.148 § 1 kpa.
Zdaniem Sądu dodatkowe jej uzasadnienie brakiem wystąpienia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 kpa nie może przesądzać o wadliwości zaskarżonej decyzji.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 11.02.2005r (VI Sa/Wa 291/04 LEX nr 165013), iż "do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania może również dojść wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń strony wyprowadzić wniosek o braku związku przyczynowego pomiędzy wskazaną podstawą wznowienia, a treścią dotychczasowej decyzji. Innymi słowy, jeżeli da się z góry wykluczyć ten związek przyczynowy, dopuszczalne będzie podjęcie decyzji odmownej."
Dlatego też, na podstawie art.151 ppsa, skargę, jako nieuzasadnioną, należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło