II SA/Kr 1603/09
WyrokWSA w Krakowie2009-11-24
Skład orzekający: Andrzej Irla, Renata Czeluśniak, Izabela Dobosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogło rozpoznać odwołanie od decyzji, która stała się ostateczna i prawomocna przed wniesieniem odwołania?Ratio decidendi
Rozpoznanie odwołania od decyzji, która stała się ostateczna i prawomocna przed wniesieniem odwołania, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego. W takiej sytuacji zaskarżona decyzja organu odwoławczego podlega stwierdzeniu nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 PPSA w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wójta Gminy L. ustalającej dla K.R. jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości (rentę planistyczną) po uchwaleniu nowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. K.R. odwołała się od tej decyzji, kwestionując sposób naliczenia opłaty i wartość nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. K.R. złożyła skargę do WSA w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i brak wyjaśnienia istotnych okoliczności.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie WSA Renata Czeluśniak NSA Izabela Dobosz (spr.) Protokolant Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2009 r. sprawy ze skargi K.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 18 grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji.
Decyzją Wójta Gminy L. z dnia 21 VIII 2008 r., znak [....] , wydaną na podstawie art. 36 ust. 4 ustawy z 27 III 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r., Nr 80, poz. 717 ze zm.) oraz art. 104 kpa ustalono dla K.R. opłatę w wysokości [....] z tytułu wzrostu wartości nieruchomości składającej się z działki ewidencyjnej nr 843/4 położonej w M. gmina L. , pow. 0,44 ha.
W uzasadnieniu stwierdzono, iż Rada Gminy L. uchwałą nr Xl/80/07 z dnia 2 VIII 2007 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy L. obejmującego tereny wsi [....] , [....] , [....] , [....] , (Dz. Urz. Woj. ... Nr 699 z 2 X 2007 r.) ustaliła stawkę procentową opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 4 ustawy z 27 III 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tzw. renty planistycznej) na 20% wzrostu wartości nieruchomości
Nieruchomość składająca się z działki nr [....] w M. przed zawarciem umowy sprzedaży stanowiła własność w 1/2 części K.R. zam. w [....] , w 1/2 M.W. – dzieci J.W . Po wejściu w życie planu miejscowego zbyli oni tę nieruchomość aktem notarialnym z dnia [....] 2008 r. spółce pod firmą [....] sp. z o.o. w K.
W decyzji podniesiono, iż w poprzednio obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z dnia 10 IV 1992 r. , który stracił ważność z dniem 31 XII 2002 r. przedmiotowa działka znajdowała się w terenie upraw rolnych "R". Nowy plan obowiązuje od 1 XI 2007 r. i zgodnie z jego ustaleniami działka ta znajduje się w terenach usługowo-produkcyjnych oznaczonych symbolem U/P1.
Powołano się na ustalenia zawarte w operacie szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego W.S. , z których wynika, że wartość przedmiotowej nieruchomości po uchwaleniu planu wzrosła. Wzrost wartości nieruchomości obliczono zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jako różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu planu miejscowego a jej wartością, określoną przy uwzględnieniu faktycznego
sposobu wykorzystywania nieruchomości przed jego uchwaleniem. Wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości ustalono na dzień zawarcia aktu notarialnego sprzedaży tzn. na dzień [....] 2008 r. Szczegółowo także uzasadniono sposób naliczenia opłaty.
Od tej decyzji odwołała się K.R. podnosząc, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, a zwłaszcza dokonania wizji w terenie. Powołała się na treść art. 7 i 77 kpa. Jej zdaniem wartość działki określona przez rzeczoznawcę majątkowego na kwotę [....] zł budzi wątpliwości, gdyż nie wzięto pod uwagę szeregu okoliczności, które powodują, iż działka winna mieć niższą wartość. Chodzi tu o lokalizację -w najbliższym otoczeniu jest cmentarz i autostrada. Nadto działka jest nieuzbrojona, a jej kształt - długa na 200 m, a szeroka od 16-tu do 25 m ogranicza możliwość zabudowy. Z tego też względu możliwość sprzedaży działki zaistniała tylko dlatego, że sąsiedzi podjęli decyzję o sprzedaży przylegających do niej działek.
Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 XII 2008 r., znak: [....] , wydaną na podstawie art. 36 ust. 4, art. 37 ustawy z dnia 27 III 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) § 92 ust. 1 pkt 1 uchwały Rady Gminy L. nr Xl/80/07 z 2 VIII 2007 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy L. (Dz. Urz. Woj. ...Nr 699, poz. 4601 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymano w mocy decyzję organu l instancji.
Zdaniem organu II instancji postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo, gdyż zgodnie z przyjętym 2 VIII 2007 r. planem miejscowym zagospodarowania przestrzennego Gminy L. przedmiotowa działka znalazła się w obszarze oznaczonym symbolem U/P1 (tereny usługowo-produkcyjne), a uchwała przewidziała 20% wysokości jednorazowej opłaty w przypadku sprzedaży nieruchomości znajdującej się w tym obszarze. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. nie można również dostrzec uchybień w operacie szacunkowym ani co do podejścia i metody wyceny, ani co do doboru nieruchomości porównawczych. Kolegium ponadto nie ma możliwości badania zasadności doboru atrybutów przez rzeczoznawcę majątkowego sporządzającego operat szacunkowy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie K.R. wnosi o uchylenie decyzji organu l i II instancji, gdyż nie zachowano wymogów postępowania określonych w art. 7 i 77, oraz art. 107 § 3 kpa.
W szczególności nie zostało wyjaśnione, czy na skutek uchwalenia planu miejscowego rynkowa wartość nieruchomości rzeczywiście wzrosła w stopniu wskazanym w decyzji i czy wzrost ten jest wynikiem uchwalenia planu. Również ocena operatu szacunkowego powinna zostać dokonana w decyzji, czego Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uczyniło, nie odnosząc się w ogóle do argumentów podnoszonych przez stronę w odwołaniu. Wzięte do porównań przez biegłego nieruchomości ani nie sąsiadują z autostradą, ani też z cmentarzem, czy lotniskiem w B. , jak przedmiotowa działka. Nieruchomość oceniana posiada o wiele więcej ograniczeń, niż nieruchomości wzięte do porównania, a mimo to wszystkie otrzymały tą samą ocenę "średnią" co do skali ocen możliwości zagospodarowania przestrzennego. Takie ustalenia są sprzeczne 7 orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, m.in. z wyrokiem NSA z 8 II 2008 r., sygn. akt II OSK 2012/06.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 22 V 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 383/09 skarga K.R. została odrzucona w związku z jej nieopłaceniem. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 VIII 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 383/09 przywrócono K.R. termin do wniesienia wpisu od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 VIII 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Sądowa kontrola wykazała rażące naruszenie prawa tj. art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Rolą instancji odwoławczej jest bowiem rozpatrywanie odwołań od nieprawomocnych aktów administracyjnych. Decyzja organu l instancji, wydana została przez Wójta Gminy L. w dniu 21 VIII 2008 r. o doręczona skarżącej w trybie art. 44 § 1 - § 4 kpa, w tym przypadku termin doręczenia po dokonaniu dwukrotnego awizowania upłynął 25 IX 2008 r. (k. 11 akt administracyjnych).
Decyzja organu ł instancji stała się zatem ostateczna 10 X 2008 r. oraz nadano jej klauzulę prawomocności w dniu 14 X 2008 r. (k. 7 akt administracyjnych). Już zatem prawomocną decyzję odebrała w dniu 16 X 2008 r. K.R. i od niej złożyła odwołanie w dniu [....] 2008 r. O tych okolicznościach zawiadomił Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Wójt Gminy L. w piśmie przewodnim z dnia [....] 2008 r. (k. 28 akt administracyjnych).
Rozpatrzenie odwołania zatem od prawomocnej decyzji stanowi rażące naruszenie prawa procesowego tj. art. 127 § 1, art. 129 § 1 i § 2 kpa, a zatem zaskarżona decyzja podlega stwierdzeniu nieważności w trybie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 VIII 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło