II SA/Kr 1618/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Irla (spr) Sędziowie WSA Mariusz Kotulski WSA Mirosław Bator Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi R.P. na postanowienie Wojewody z dnia 14 września 2009r. , nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania postanawia umorzyć postępowanie sądowe. W dniu 10.06.2009 r. K. T. wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem o pozwolenie na przebudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniami budowlanymi na działkach o nr ewid. "1", "2", "3" obr. [...] położonych Z. przy ul. [...]. W trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego organ l instancji stwierdził, iż projektowana inwestycja znajduje się w odległości 7 m. od istniejącego na sąsiedniej działce budynku, który wzniesiony został bez pozwolenia na budowę. Z tego względu Starosta [...] zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. o wyjaśnienie, czy sprawa dotycząca wybudowania budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej (nr "4" obr. [...]) zakończona została ostateczną decyzją, względnie czy istnieje prawdopodobieństwo, że budynek ten może uzyskać pozwolenie na użytkowanie bez wykonania ściany oddzielania pożarowego - przy uwzględnieniu jego odległości od granicy z działką nr "1" i od budynku istniejącego na działkach sąsiednich o nr "1", "2" i "3". Równocześnie postanowieniem z dnia 24.07.2009 r. znak [...] organ l instancji działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesił postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę do czasu wyjaśnienia przez wskazany organ opisanego powyżej zagadnienia wstępnego. Starosta [...] przyjął bowiem, że rozstrzygnięcie tej kwestii przez właściwy organ ma istotny wpływ na ocenę zgodności projektu zagospodarowania terenu. Tym samym wydany w tym zakresie akt administracyjny wywrze wpływ na wydanie decyzji w sprawie dotyczącej pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku K. T.. Wydane postanowienie zaskarżyła zażaleniem K. T., domagając się jego uchylenia w całości oraz dalszego prowadzenia postępowania. W uzasadnieniu zażalenia wskazała, że sentencja zaskarżonego postanowienia nie precyzuje czego miałoby dotyczyć "zagadnienie wstępne", ani też nie wyjaśnia dlaczego "zagadnienie wstępne" miałoby być rozstrzygane w konkretnym postępowaniu administracyjnym, które toczy się przed innym organem. Organ l instancji zawiesił postępowanie do czasu wyjaśnienia zagadnienia "czy istnieje prawdopodobieństwo" określonego zakończenia innego postępowania. W jej ocenie takie okoliczności nie mogą być uznane za objęte dyspozycją art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Nadto skarżąca uważa, że przedłożony przez nią projekt budowlany zakłada usytuowanie budynku zgodnie z przepisami określającymi odległości od granic nieruchomości oraz od innych obiektów. Jeżeli organ l instancji ustalił, że budynek na sąsiedniej działce został wybudowany nielegalnie, to nie może uzależniać warunków udzielenia pozwolenia na budowę na działkach inwestora od tego, czy i na jakich warunkach samowolnie wzniesiony obiekt zostanie zalegalizowany. W konsekwencji brak jest zatem podstaw do wstrzymywania (poprzez zawieszenie) toczącego się postępowania administracyjnego do czasu legalizacji samowoli budowlanej. Postanowieniem z dnia 14.09.2009 r. (znak [...]) Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 2 i art. 144 k.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji. Organ odwoławczy uznał, że Starosta [...] wadliwie zakwalifikował opisaną powyżej kwestię za wymagającą rozstrzygnięcia przez właściwy organ zagadnienie wstępne. W efekcie, organ l instancji błędnie przyjął, iż zaistniała konieczność zawieszenia prowadzonego przez siebie postępowania administracyjnego. Na poparcie swojego stanowiska Wojewoda [...] podkreślił, że sporny budynek został wybudowany nielegalnie tj. bez uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto wzniesiono go bez ściany oddzielenia przeciwpożarowego, a nadto usytuowano w odległości 3 m. od granicy działki. Okoliczności te stanowią dalsze naruszenia przepisów prawa (rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). Trudno więc w ocenie organu II instancji uznać za prawidłowy pogląd wyrażony przez Starostę [...], iż ewentualne zalegalizowanie oczywistego naruszenia prawa może stanowić podstawę do zawieszenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę dla inwestora działającego zgodnie z przepisami prawa. Samowolnie wzniesiony budynek nie może być bowiem traktowany jako prawnie istniejący. Takie zaś stwierdzenie prowadzić musi do wniosku o niewystępowaniu przeszkody prawnej (w postaci problematyki zalegalizowania samowoli budowlanej) w prawidłowo prowadzonym postępowaniu administracyjnym, które dotyczy udzielenia pozwolenia na budowę. Zdaniem Wojewody [...] to nie organ l instancji powinien brać pod uwagę - jako zagadnienie wstępne - przyszłe rozstrzygnięcie organu nadzoru budowlanego w kwestii pozwolenia na użytkowanie budynku, którego inwestor naruszył szereg przepisów prawa budowlanego. Wprost przeciwnie, to na Powiatowym Inspektorze Nadzoru Budowlanego w Z. spoczywa obowiązek uwzględnienia stanu faktycznego i prawnego, jaki występował będzie w dacie orzekania przez ten organ. Z uwagi na to, iż nie zaistniały wszystkie przesłanki do obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego (wskazane w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.), organ odwoławczy uchylił zaskarżone postanowienia i przekazał sprawę Staroście [...] do ponownego rozpatrzenia. Na powyższe postanowienie Wojewody [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł R. P. - właściciel sąsiedniej nieruchomości. Domagał się uchylenia w całości podjętego rozstrzygnięcia jako wadliwego z uwagi na błędną interpretację art. 97 § 1 pkt 4 oraz naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu skargi R. P. zwrócił uwagę na błędne przyjęcie przez organ administracji, iż nie zaistniały wszystkie warunki konieczne do zawieszenia postępowania. Wskazał przy tym, iż kwestionowane skargą postanowienie nie wyjaśnia, które z przesłanek zawieszenia nie wystąpiły w sprawie. Ten stan rzeczy prowadzi zaś w ocenie skarżącego do konieczności stwierdzenia, iż doszło do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Rozwijając swą argumentację R. P. zwrócił uwagę na okoliczność, iż w toku prowadzonego postępowania administracyjnego zasadą powinno być rozstrzyganie zagadnień wstępnych (prejudycjalnych) przez organ lub sąd właściwy do ich rozstrzygnięcia. Wydanie zatem przez organ nadzoru budowlanego decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu ma o tyle istotne znaczenie, że spowoduje konieczność wprowadzenia w projekcie budowlanym przedłożonym przez K. T. zmian polegających na uwzględnieniu budynku istniejącego na działce skarżącego. Podjęte w tym zakresie rozstrzygniecie uniemożliwi więc traktowanie nieruchomości sąsiedniej jako działki niezabudowanej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Zakończenie postępowania legalizacyjnego prowadzonego w stosunku do obiektu zlokalizowanego na działce sąsiadującej z terenem inwestycji nie ma w ocenie organu odwoławczego bezpośredniego wpływu na rozpatrzenie wniosku o wydanie pozwolenia na budowę K. T.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn (aniżeli wskazane w pkt. 1 i 2 wskazanego przepisu) stało się bezprzedmiotowe. W ocenie sądu bezprzedmiotowość postępowania zaistniała w toku postępowania sądowoadministracyjnego z uwagi na fakt wydania przez Wojewodę [...] w dniu 3.02.2010 r. decyzji (znak: [...]) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Powyższym rozstrzygnięciem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 16.10.2009 r. (nr [...]) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą K. T. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniami budowlanymi na działkach o nr ewid. "1", "2" i "3" obr [...] położonych Z. w rejonie ul. [...]. W uzasadnieniu podjętej decyzji organ II instancji wyjaśnił, iż przeprowadzona analiza akt sprawy nie wykazała uchybień, w tym również tych zarzucanych w odwołaniu wniesionym przez R. P., w postępowaniu przeprowadzonym i zakończonym decyzją Starosty [...] z dnia 16.10.2009 r. W szczególności Wojewoda [...] zaakcentował, iż projektowana inwestycja znajduje się w odległości 4 m. od granicy działki sąsiedniej i w odległości 7 m. od zlokalizowanego na tej działce drewnianego budynku, który został wybudowany bez pozwolenia na budowę. W tej sytuacji wobec zakończenia postępowania administracyjnego prowadzonego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę ostateczną decyzją administracyjną całkowicie zbędnym stało się przeprowadzenie kontroli legalności postanowienia Wojewody [...] z dnia 14.09.2009 r. dotyczącego kwestii zawieszenia tego właśnie postępowania administracyjnego. Trudno bowiem wskazać jakąkolwiek racjonalną przyczynę przemawiającą za celowością i koniecznością zweryfikowania przez sąd administracyjny poprawności działania organu administracji publicznej, które znalazło wyraz w zaskarżonym postanowieniu. Dla wykazania zasadności przyjęcia przez sąd bezprzedmiotowości postępowania warto wskazać, iż nawet ewentualne przeprowadzenie kontroli prawnej kwestionowanego postanowienia nie doprowadziłoby do jakiejkolwiek merytorycznej zmiany decyzji Wojewody [...] z dnia 3.02.2010 r. Skoro więc sprawa główna (czyli dotycząca zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę) została ostatecznie załatwiona, to badanie poprawności wydania rozstrzygnięcia o charakterze wpadkowym (incydentalnym) wobec tej sprawy głównej nie mogłoby doprowadzić do zmiany sytuacji prawnej stron postępowania rozstrzygniętego decyzją z dnia 3.02.2010 r. W tym stanie sprawy ujawnienie faktu wydania przez Wojewodę [...] decyzji z dnia 3.02.2010 r. musi prowadzić do umorzenia postępowania sądowego jako bezprzedmiotowego. Podstawę prawną dla takiego rozstrzygnięcia stanowi art. 161 § 1 pkt 3p.p.s.a. Kierując się powyższymi względami, sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.