II SA/Kr 1618/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickiej po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 września 2012 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącego S.C. o zwolnienie od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego S.C. o zwolnienie od kosztów sądowych, uzupełniony pismem z dnia 16 stycznia 2013 r., w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] września 2012 r. We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną M.C. . Ich miesięczny dochód z tytułu pobieranych świadczeń emerytalnych wynosi około 2.216 zł. Według oświadczenia w skład majątku skarżącego wchodzi dom o pow. 80 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 2,5 ha. Na uzasadnienie wniosku skarżący podał, iż nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych z uwagi na trudną sytuację materialną. Skarżący wyjaśnił, iż jest osobą chorą na cukrzycę, serce , reumatyzm., Co miesiąc na leki wydaje 450 zł. Opłata za utrzymanie domu wynosi 500 zł. Żona otrzymuje emeryturę w wysokości 950 zł. Też jest osobą chorą. Choruje na serce. Wydaje ponad 300 zł miesięcznie na leki. W związku z ponoszonymi kosztami nie jest on w stanie uiścić wpisu sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie i żony. Posiada z żoną 2,5 ha gruntu, który nie jest wykorzystany na cele rolnicze. Do pisma z dnia 16 stycznia 2013 r. uzupełniającego wniosek skarżący dołączył oświadczenie o braku pojazdów mechanicznych oraz o nie korzystaniu z pomocy opieki społecznej. Kserokopię decyzji ZUS o wysokości pobieranego przez skarżącego świadczenia emerytalnego, kserokopie trzech faktur VAT za zakup leków dokonanych w miesiącu grudniu 2012 roku na ogólna kwotę 310 zł, kserokopią rachunku za energię elektryczną za styczeń 2013 r. na kwotę 198,98 zł, kserokopie faktury VAT za dostawę wody i odprowadzanie ścieków – 53,22 zł, kserokopię przekazu pocztowego świadczenia emerytalnego żony skarżącej w wysokości [...] zł ( świadczenie za październik 2012 r.)polisy ubezpieczeniowe, kserokopie dwóch wpłat podatku od nieruchomości na kwoty 187 zł i 126 zł, dowód wpłaty za wodę 102,67 zł. ( lipiec 2012 r.) Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych. Zgodnie zaś z treścią art.. 246 § 1 pkt 2 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Każdy wnosząc sprawę do sądu powinien liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Występując z wnioskiem o zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku ( jest zobowiązana wykazać z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, ze poniesienie kosztów sądowych wiązać się będzie z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu ). Zdaniem sądu skarżący nie wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów. Nie wystarczy bowiem dołączyć jakiekolwiek faktury czy rachunki obrazujące wysokość miesięcznych wydatków, lecz takie, które pozwolą zobrazować sytuację finansowa skarżącego w chwili składania wniosku. Dołączenie kserokopii faktur i rachunków z lipca 2012 roku nie odzwierciedla sytuacji finansowej skarżącego w grudniu 2012 roku, a tym samym nie pozwala na jej rzetelna ocenę w kontekście złożonego wniosku. Skarżący przedstawił tylko jeden rachunek obrazujący jego wydatki konieczne- opłata za energię elektryczną - 198,98 zł. Pozostałe przedstawione rachunki i faktury dotyczą lipca 2012 roku nie mogą obrazować sytuacji z chwili składania wniosku. Oprócz wspomnianego rachunku za energię elektryczną brak jest innych dotyczących ostatniego okresu rozliczeniowego. Skarżący dołączył także dowód zapłaty podatku od nieruchomości w kwocie 313 zł co w przeliczeniu na 12 miesięczny daje kwotę 26 zł. Oznacza to wiec, iż całkowity wykazany koszt wydatków koniecznych wynosi 324,93 zł. Dodatkowo na zakup leków w miesiącu grudniu skarżący wydał 310 zł. Ponadto mimo precyzyjnego wezwania skarżący nie przedstawił historii rachunku bankowego za wskazany okres. Podobnie żona skarżącego. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym uchylanie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wyłączającą możliwość przyznania tego prawa ( por. postanowienie NSA z 5 września 2005 r. , sygn. akt II FZ 418/05). Przedstawiona powyżej sytuacja nie pozwala na wolną od wątpliwości ocenę możliwości finansowych skarżącego. Wobec powyższego należało przyjąć, iż skarżący nie wykazał, iż nie jest w ponieść kosztów postępowania sądowego. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. Z art.258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270).