II SA/Kr 1636/23
WyrokWSA w Krakowie2024-01-23
Skład orzekający: AWSA Anna Kopeć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania, ale zawierająca wadliwie sformułowaną sentencję, narusza art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego, która w sentencji uchyla decyzję organu pierwszej instancji, ale nie zawiera wyraźnego rozstrzygnięcia o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, narusza art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, nawet jeśli uzasadnienie wskazuje na taki zamiar. Wadliwe sformułowanie sentencji stanowi podstawę do uchylenia takiej decyzji przez sąd administracyjny na podstawie art. 151a § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu Z. P. od decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę sieci energetycznej. Skarżący zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie przepisów k.p.a. i p.p.s.a., w tym błędne przyjęcie, że decyzja nie została skierowana do konkretnego adresata oraz zakwestionowanie oceny prawnej sądu zawartej w poprzednim wyroku. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, wskazując jako podstawę art. 138 § 2 k.p.a., jednakże w sentencji nie przekazał sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący AWSA Anna Kopeć po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 stycznia 2024 r. sprzeciwu Z. P. od decyzji nr 492/2023 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 23 listopada 2023 r., znak WOB.7721.237.2023.AJAN/JNOW w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie na rzecz skarżącego Z. P. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu krakowskiego - ziemskiego w Krakowie decyzją nr 76/2023 z dnia 9 maja 2023 r., znak: PINB-I-5160.21.23.38 na podstawie art. 37 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1974r. po rozpatrzeniu sprawy linii energetycznej na działce nr [...], [...] w miejscowości N. W. S., gm. C. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę nakazał rozbiórkę sieci energetycznej Sn usytuowanych na działce nr [...] i [...] w N. W. S., gm. C. (cztery podpory słupowe wraz z napowietrzną linią energetyczną) wykonanej w latach 1978-1979 bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę z uwagi na fakt, iż inwestor w czasie budowy nie posiadał prawa do dysponowania nieruchomością (działki nr [...] i [...] w N. W. S., gm. C.) na cele budowlane.
Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od tej decyzji przez T. D. S.A. z siedzibą w K. - Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z dnia 23 listopada 2023 r., znak: WOB.7721.237.2023.AJAN/JNOW uchylił zaskarżoną decyzję, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazując art. 138 § 2 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2023r., poz. 775 z późn. zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 i art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2023r., poz. 682 z późn. zm., dalej: u.p.b.) oraz art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 z 1974 r., poz. 229 z późn. zm., dalej: u.p.b. z 1974r.).
Przyczyną uchylenia decyzji organu I instancji było stwierdzenie, że organ I instancji nie wskazał adresata nakazu rozbiórki.
Opisaną decyzję zaskarżył sprzeciwem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z. P., zarzucając jej naruszenie:
1) art. 107 § 1 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, iż decyzja ta nie została skierowana do konkretnego adresata,
2) art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez zakwestionowanie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 września 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 708/22,
3) art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wyrażające się uchyleniu decyzji organu I instancji o przekazaniu mu sprawy do ponownego rozpoznania, podczas gdy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie ma istotnego wpływu na rozstrzygnięcie,
Na podstawie tych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 64a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 634 ze zm.) - dalej określanej jako "p.p.s.a." - od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Postępowanie w przedmiocie sprzeciwu zostało znacznie uproszczone: organ administracji nie musi udzielać odpowiedzi na skargę (art. 64c § 4), w postępowaniu przed sądem nie biorą udziału uczestnicy, a jedynie strona skarżąca i organ, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 64b § 3), sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 64d § 1).
Stosownie do art. 64e p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
Z kolei w myśl art. 151a § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. Sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6.
Punktem wyjścia do oceny zaskarżonej decyzji musi być treść art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym "Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy".
Zaskarżona decyzja narusza wskazany wyżej przepis i podlega uchyleniu, jakkolwiek z innych przyczyn niż wskazane w sprzeciwie.
W sentencji zaskarżonej decyzji Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie powołał art. 138 § 2 k.p.a., orzekając wyłącznie o uchyleniu zaskarżonej decyzji. W sentencji brak jest wyrzeczenia co do przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, choć w uzasadnieniu tej decyzji wskazano: "PINB w ponownie prowadzonym postępowaniu (...)". Również w ostatnim zdaniu uzasadnienia wskazuje się: "Biorąc powyższe pod uwagę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie działając na podstawie art. 138 § 2 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji". Należy więc przyjąć, że zamiarem organu odwoławczego było wydanie decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., a nie wydanie decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 pkt 2 k.p.a. ("Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części").
Nie można wykluczyć, że wadliwe sformułowanie sentencji zaskarżonej sprzeciwem decyzji było wynikiem oczywistej omyłki, niemniej jednak sformułowanie to w sposób oczywisty narusza brzmienie art. 138 § 2 k.p.a., przez co zaskarżona decyzja wymaga uchylenia.
Jednocześnie Sąd stwierdza, że merytoryczne odniesienie się do zarzutów sprzeciwu na obecnym etapie postępowania jest przedwczesne. Zgodnie z art. 151a § 3 p.p.s.a. od wyroku, o którym mowa w § 1 (wyroku uwzględniającego sprzeciw), nie przysługuje środek odwoławczy, z tym że na zawarte w wyroku postanowienie w przedmiocie grzywny przysługuje zażalenie. W przypadku uznania zarzutów sprzeciwu za bezzasadne w niniejszym wyroku, Sąd zamknąłby skarżącemu drogę do kontroli instancyjnej tego poglądu. Dlatego też Sąd ograniczył się do stwierdzenia naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. poprzez błędne (nieznane ustawie) sformułowanie sentencji zaskarżonej decyzji.
W świetle powyższego należało uznać, że zaskarżona decyzja naruszała art. 138 § 2 k.p.a. i dlatego podlegała uchyleniu na podstawie art. 151a § 1 p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na mocy art. 64b § 1 p.p.s.a. przepis ten stosuje się również do sprzeciwu od decyzji. Na zasądzone koszty w wysokości 597 zł składa się: kwota 100 zł tytułem uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego stronę skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z późn. zm.) oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1044 z późn. zm).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło