II SA/Kr 1638/25

\ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędzia WSA Magda Froncisz Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 marca 2026 r., sprawy ze skargi J. K. na postanowienie nr 905/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 14 października 2025 r. w przedmiocie wstrzymania budowy tymczasowego obiektu budowlanego oddala skargę. Przedmiotem skargi J. K. jest postanowienie nr 905/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 14 października 2025 roku, znak: WOB.7722.137.2024.JKUT uchylające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wadowicach nr 166/2024 z dnia 17 maja 2024 roku znak: PINB.5140.3.2024.3 i wstrzymujące budowę tymczasowego obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gospodarczej, o wymiarach zewnętrznych 3,37 m x 2,99 m (obiekt oznaczony nr [...] na szkicu sytuacyjnym z dnia 20 marca 2024 r.), zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości B. - zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Obiekt nr [...] objęty niniejszym postępowaniem legalizacyjnym zaznaczony został kolorem czerwonym na znajdującym się w decyzji szkicu. Powyższe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach. Podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 20 marca 2024 r. przedstawiciele PINB ustalili, że na działce nr [...] w miejscowości B. "usytuowana jest zabudowa, w skład której wchodzi budynek mieszkalny jednorodzinny, murowany gospodarczy oraz budynki o konstrukcji szkieletowej i kontenerowej. Przedmiotową nieruchomość aktualni właściciele nabyli ok. 9 lat temu. Na działce w momencie zakupu istniał budynek murowany gospodarczy. Inwestorzy wybudowali ok. 7 lat temu budynek mieszkalny. Pozostała zabudowa powstawała sukcesywnie na przestrzeni ok. 5 lat. Wzdłuż działki przebiega droga dojazdowa gruntowa do innych posesji (...) Wszystkie budynki posiadają jedynie instalację elektryczną oprócz mieszkalnego, który wyposażony jest we wszystkie media niezbędne do użytkowania. W trakcie kontroli nie przedłożono żadnych dokumentów dotyczących zabudowy nieruchomości. Jednocześnie poinformowano, że inwestorem robót jest Pani S. J. K.. Z przeprowadzonych czynności kontrolnych sporządzono protokół wraz ze szkicem sytuacyjnym oraz dokumentacją fotograficzną (k. 1-9 akt PINB). Wobec okoliczności ujawnionych w trakcie ww. czynności inspekcyjnych organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie znak: PINB.5140.3.2024.3 w sprawie samowolnej budowy budynku gospodarczego (kontenera oznaczonego nr [...]) o wymiarach 3,37 m x 2,99 m i wys. ok. 2,76 m, zlokalizowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w miejscowości B. (k. 17 akt PINB). W dniu 17 maja 2024 r. PINB wydał postanowienie nr 166/2024 znak: PINB.5140.3.2024.3, którym na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 upb wstrzymał inwestorom: J. K. i P. S. K. prowadzenie robót budowlanych związanych z samowolną budową budynku gospodarczego (kontenera o wymiarach 3,37 x 2,99 m ozn. nr [...]) na działce nr [...] w miejscowości B. ul. R. 23 (obręb [...], gmina S. oraz poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego, a także o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji oraz zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej (k. 23-25 akt PINB). Pismem z dnia 29 maja 2024 r. P. J. K. działający przez pełnomocnika r.pr. M. J. wniósł zażalenie na ww. postanowienie PINB. W toku postępowania zażaleniowego, MWINB postanowieniem nr 491/2025 z dnia 10 czerwca 2025 r., po myśli art. 136 § 1 Kpa zlecił PINB "uzupełnienie materiału dowodowego w ww. sprawie poprzez przeprowadzenie w trybie art. 85 w zw. z art. 79 Kpa oględzin mających na celu ustalenie aktualnego stanu faktycznego w sprawach (zinwentaryzowanie zabudowań istniejących obecnie na działce nr [...] w B. i ustalenie sposób ich użytkowania), a także wskazanie sposobu posadowienia przedmiotowych obiektów na gruncie (czy obiekty te posiadają fundamenty). Do sporządzonego protokołu z oględzin należy dołączyć dokumentację fotograficzną wraz z uzupełniającym opisem umożliwiającym identyfikację obiektów uwidocznionych na poszczególnych zdjęciach" (k. 33-34 akt WINB). Za pismem z dnia 8 lipca 2025 r. znak: PINB.5140.3.2024.3 organ I instancji przesłał akta sprawy uzupełnione m.in. o protokół z oględzin z dnia 2 lipca 2025 r. przeprowadzonych na działce nr [...] w B. , w trakcie których ustalono: "Budynek gospodarczy o wym. 3,37 x 2,99 m ozn. nr [...] na dz. [...] w B. jest obiektem kontenerowym posadowionym na płycie betonowej pozostałej po dawnym oborniku. Budynek o konstrukcji szkieletowej stalowej, wypełnienie ścian, dachu i podłogi z płyt warstwowych. W budynku zamontowano jedynie drzwi wejściowe. Brak instalacji. W budynku przechowywane sprzęty gospodarstwa domowego np. obuwie". Po rozpoznaniu zażalenia Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie postanowieniem nr 905/2025 z dnia 14 października 2025 roku, znak: WOB.7722.137.2024.JKUT uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wadowicach nr 166/2024 z dnia 17 maja 2024 roku znak: PINB.5140.3.2024.3 i wstrzymujące budowę tymczasowego obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gospodarczej, o wymiarach zewnętrznych 3,37 m x 2,99 m (obiekt oznaczony nr [...] na szkicu sytuacyjnym z dnia 20 marca 2024 r.), zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości B. - zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Obiekt nr [...] objęty niniejszym postępowaniem legalizacyjnym zaznaczony został kolorem czerwonym na znajdującym się w decyzji szkicu. W uzasadnieniu wskazał, że w ocenie MWINB organ I instancji zastosował prawidłowy tryb postępowania, jednakże dokonał niewłaściwej kwalifikacji przedmiotu postępowania określając przedmiotowy obiekt budowlany jako budynek gospodarczy. Zgodnie z brzmieniem art. 3 pkt 1 upb przez obiekt budowlany należy rozumieć "budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych". Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 2 upb budynek to "obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach". Z kolei w art. 3 pkt 5 upb zawarto definicję tymczasowego obiektu budowlanego, a więc obiektu budowlanego przeznaczonego do "czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale w gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe". Z treści protokołu z oględzin z dnia 2 lipca 2025 r. wynika, że obiekt objęty postępowaniem stanowi obiekt kontenerowy posadowiony na płycie betonowej stanowiącej pozostałość po nieistniejącej już płycie obornikowej. Ustalenia organu I instancji oraz dołączona do akt sprawy dokumentacja fotograficzna nie wskazują na zastosowanie elementów kotwiących kontener do płyty - tym samym obiekt ten nie spełnia warunków trwałego związania z gruntem. Zgodnie z powołanymi powyżej definicjami przedmiotowy obiekt nie może więc zostać zaliczony do kategorii normatywnej budynków, bowiem nie posiada fundamentów. MWINB stoi na stanowisku, że sporny obiekt należy natomiast zaliczyć do kategorii tymczasowych obiektów budowlanych. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 5 upb istotą tymczasowych obiektów budowlanych jest jedynie cecha "tymczasowości", która może przybrać formę czasowego użytkowania obiektu w okresie krótszym od jego trwałości technicznej albo braku trwałego połączenia z gruntem. Co do zasady "tymczasowość" może dotyczyć tak budynków, jak budowli, a także obiektów małej architektury. W analizowanej sprawie protokolarne ustalenia PINB pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, że przedmiotowy obiekt nie posiada cech budynku, a wobec braku trwałego powiązania konstrukcji obiektu z gruntem i jego konstrukcję (obiekt kontenerowy), spełnia warunki pozwalające zaliczyć go do kategorii normatywnej budowli i jednocześnie do kategorii tymczasowych obiektów budowlanych. Zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 upb roboty budowlane można rozpocząć dopiero po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 ww. ustawy. Przepis art. 29 upb zawiera katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, tj. do których nie będzie miała zastosowania ogólna zasada wyrażona w art. 28 ust. 1 tej ustawy. Katalog określony w art. 29 upb enumeratywnie wylicza przypadki niewymagające uzyskania pozwolenia. Oznacza to, iż wyłącznie obiekty i roboty w nim wymienione mogą być wykonane bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Analiza przepisów ustawy Prawo budowlane obowiązujących obecnie jak i w 2019 r. (data zabudowy działki wskazana przez inwestora do protokołu z kontroli z dnia 20 marca 2024 r. - znajdująca potwierdzenie w archiwalnych ortofotomapach z lat 2019-2024 - wydruki w aktach WINB - k. 43-45) pozwala na przyjęcie, że budowa spornego obiektu kontenerowego nie została zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu z 2019 r. budowa "tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu" zwolniona była z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wymagała natomiast dokonania skutecznego zgłoszenia w organie administracji architektoniczno-budowlanej. Zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę odnosiło się natomiast wyłącznie o obiektów, które zostały rozebrane lub przeniesione w inne miejsce nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy. Nie spełnienie powyższego warunku powoduje, że tymczasowe obiekty budowlane nie rozebrane lub nie przeniesione w inne miejsce w okresie 180 dni od dnia budowy, wobec nie spełnienia warunków z art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Jak wynika z archiwalnych ortofotomap, sporny obiekt budowlany istniał w obecnym miejscu w 2019-2021 r., tak więc nie rozebranie czy też nie przeniesienie ww. obiektu w inne miejsce świadczy o tym, że inwestor użytkuje w danym miejscu obiekt przez okres dłuższy niż 180 dni od rozpoczęcia budowy. Mając na uwadze, że od momentu zrealizowania spornego obiektu upłynął okres czasu znacznie dłuższy niż 180 dni, to inwestor przed jego realizacją winien uzyskać pozwolenie na budowę, wobec nie spełnienia warunków z art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego. Skoro zatem inwestor nie dopełnił obowiązku uzyskania wymaganej zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej, to przedmiotowy obiekt stanowi tzw. samowolę budowlaną, pociągającą za sobą określone sankcje prawno-administracyjne, wynikające z przepisów ustawy Prawo budowlane (art. 48 upb). Dalej organ wskazał, że w przypadku obiektu budowlanego wybudowanego lub będącego w budowie bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do wstrzymania robót budowlanych wydając stosowne postanowienie, w którym informuje o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej i zasadach jej obliczania. Ponadto w ww. postanowieniu organ w razie konieczności może użyć także odpowiednich środków zabezpieczających (nakaz zabezpieczenia obiektu budowlanego lub terenu budowy, nakaz usunięcia stanu zagrożenia). Następnie inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może w ciągu 30 dni od otrzymania postanowienia złożyć wniosek o legalizację (art. 48a ust. 1 upb). Jeżeli wniosek ten nie zostanie złożony, wówczas organ nadzoru budowlanego wydaje nakaz rozbiórki (art. 49e pkt 1 upb). Jeżeli rzeczony wniosek o legalizację zostanie złożony, wówczas organ nadzoru budowlanego w ramach prowadzonego postępowania wdraża procedurę legalizacyjną. Przechodząc kolejno do adresata rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 upb, MWINB wskazuje, że zgodnie z art. 52 ust. 1 upb: "Obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone lub wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego". Adresatem skarżonego postanowienia PINB uczynił inwestora: P. J. K. i P. S. K.. Mając na uwadze treść art. 52 ust. 1 upb oraz fakt, iż roboty budowlane przy budowie ww. obiektu budowlanego zostały zakończone, należy uznać, że PINB niezasadnie nałożył obowiązki na inwestora, a nie właściciela obiektu budowlanego. Skoro ww. przepis art. 52 Prawa budowlanego jednoznacznie rozstrzyga, kiedy nakazy wydaje się na inwestora, a kiedy na właściciela lub zarządcę, to nie budzi wątpliwości, że w niniejszej sprawie nakaz wynikający z postanowienia wydanego na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 upb winien zostać skierowany do właściciela przedmiotowego obiektu. Powyższe potwierdza min. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 3 listopada 2021r., sygn. akt: II SA/Ke 725/21: " (...) Z powołanego przepisu w aktualnym brzmieniu wynika, że może to być podmiot inny niż inwestor, do którego w pierwszej kolejności kierowany jest nakaz wstrzymania budowy, bowiem może to być także - w sytuacjach określonych w przepisie - właściciel lub zarządca obiektu budowlanego (por. A. PIucińska-Filipowicz, M. Wierzbowski, "Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany", opubl. LEX/el. 2021, t. 23 do art. 48 u.P.b.). M.in. w sytuacji gdy roboty budowlane zostały zakończone, obowiązki nakłada się nie na inwestora, ale właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Istotne znaczenie ma zatem ustalenie, czy roboty budowlane zostały zakończone. " Zgodnie z art. 48 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j.: Dz.U. z 2025 r" poz. 1071) z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania. Jeżeli budynki lub inne urządzenia o podobnym charakterze nie są trwale związane (połączone) z gruntem, to mają one charakter ruchomości i podlegają reżimowi prawnemu dotyczącemu ruchomości. Co do zasady nie jest możliwe na gruncie prawa polskiego przeniesienie samej własności obiektu połączonego z gruntem bez jednoczesnego przejścia własności gruntu. Zatem, wszystko co zostało na gruncie wzniesione dzieli los prawny gruntu i stanowi własność właściciela gruntu, nawet jeżeli inwestycji dokonała osoba trzecia. Zgodnie z powyższym, przedmiotowy obiekt budowlany, który nie jest trwale związany z gruntem, nie stanowi własności właściciela gruntu. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego pozwala natomiast na przyjęcie, że właścicielami spornego obiektu tymczasowego są jego inwestorzy P. J. K. i P. S. K., którzy jednocześnie wykorzystują przedmiotowy kontener w celach gospodarczych, jako zaplecze budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] przy ul. [...] w miejscowości B.. Tym samym obowiązki wynikające z art. 48 ust. 1 pkt 1 upb winny zostać nałożone na P. J. K. i P. S. K. jako właścicieli obiektu budowlanego. Podsumowując powyższe MWINB stoi na stanowisku, że PINB miał uzasadnione podstawy do wydania skarżonego postanowienia na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 upb. Z uwagi jednak na dokonaną przez tut. organ odmienną kwalifikację przedmiotowego obiektu, MWINB korzystając z przysługującego mu prawa wynikającego z treści art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, ustalając adresata rozstrzygnięcia jako właścicieli obiektu budowlanego oraz doprecyzowując przedmiot postępowania, uchylił skarżone postanowienie PINB i na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 upb wstrzymał właścicielowi obiektu budowlanego i inwestorowi: P. J. K. i P. S. K. samowolną budowę tymczasowego obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gospodarczej, o wymiarach zewnętrznych 3,37 x 2,99 m (obiekt oznaczony nr [...] na szkicu sytuacyjnym z dnia 20 marca 2024 r.), zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości B. oraz poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację przedmiotowego obiektu budowlanego oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji, a także o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej, o których mowa w art. 49d ust. 1 pkt 1 upb. W ocenie MWINB niniejsze rozstrzygnięcie mieści się w normie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa z uwagi na wydanie przez tut. Organ postanowienia w ramach tej samej podstawy materialnoprawnej tj. art. 48 ustawy Prawo budowlane. W ocenie tut. Organu powyższe działanie nie narusza również art. 139 Kpa stanowiącego',.' że: "Organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny", gdyż nie powoduje pogorszenia sytuacji prawnej strony skarżącej. Wydanie niniejszego postanowienia nie narusza także zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wskazanej w art. 15 Kpa, ze względu na to, iż organ II instancji w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego skorzystał z przysługującego mu prawa reformatoryjnego. Odnosząc się do uwag podnoszonych przez Skarżącego w zażaleniu, tut. organ podkreśla, iż w uzasadnieniu niniejszego postanowienia wskazane zostały motywy faktyczne i prawne, jakimi kierował się MWINB przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy. W realiach niniejszej sprawy nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Wydanie kwestionowanego postanowienia poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 Kpa). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 Kpa). W ocenie MWINB organ I instancji zgromadził materiał dowodowy wystarczający do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Nadmienia się również, że na wynik sprawy nie mają wpływu podnoszone okoliczności co do zakresu działalności gospodarczej prowadzonej przez P. J. K. (tj. sprzedaż i wynajem kontenerów). W sprawie zostało bezsprzecznie ustalone, że obiekt objęty postępowaniem wykorzystywany jest na cele gospodarcze (vide: treść protokołu z oględzin z dnia 2 lipca 2025 r. oraz dokumentacja fotograficzna). Nie można więc uznać, że kontener ten produktem wystawowym (handlowym w ramach prowadzonej działalności), a nie obiektem budowlanym pełniącym funkcję użytkową budynku gospodarczego. Rozpatrując natomiast wniosek P. J. K. działającego przez pełnomocnika r.pr. M. J. z dnia 27 czerwca 2024 r. o wyłączenie od udziału w niniejszej sprawie ,J. M. K., jak również osób podległych mu bezpośrednio lub pośrednio — z uwagi na podnoszone zastrzeżenia i obawy moich klientów w kwestii jego bezstronności", a więc wniosek o wyłączenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wadowicach od załatwienia przedmiotowej sprawy, MWINB wskazuje, że zgodnie z art. 25 § 1 Kpa: "Organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych: 1) jego kierownika lub osób pozostających z tym kierownikiem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3; 2) osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3. Zgodnie z powołanym przepisem organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy, która dotyczy interesów majątkowych kierownika organu administracji publicznej oraz osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia, a także osób pozostających z tymi osobami w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 Kpa, tj. swego małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia, a także osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli. Powyższy przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, zatem zastosowanie wyłączenia w przypadku zaistnienia innych okoliczności jest niedopuszczalne. Zatem ani strona postępowania, ani sam organ, nie mogą żądać wyłączenia organu z innych przyczyn, nie wymienionych w art. 25 Kpa nawet, jeżeli w ogólnym rozumieniu zasad obiektywnego i transparentnego procedowania - mogą one wywoływać wątpliwości co do bezstronności organu (vide: wyrok NSA z 14 lutego 2017 r sygn. akt I OSK 2885/15). Ponieważ wyłączenie organu prowadzi zawsze do przeniesienia właściwości miejscowej i co do zasady instancyjnej, a zatem jest dopuszczalne tylko w sytuacjach ściśle odpowiadających przyczynom wyłączenia określonym w art. 25 Kpa, który zawiera regulację modyfikującą przepisy o właściwości miejscowej organów administracji publicznej (w związku z art. 26 § 2 Kpa), wyłączenie organu od załatwienia sprawy z przyczyny niewymienionej w treści art. 25 Kpa i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę przez inny organ oznaczałoby wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości. Mając powyższe na uwadze MWINB wskazuje, iż nieznane są tut. Organowi okoliczności mogące wskazywać za zaistnienie przesłanek warunkujących wyłączenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wadowicach od załatwienia przedmiotowej sprawy. Okoliczności takie nie zostały również wskazane przez Skarżącego. Wobec powyższego należy uznać, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki art. 25 Kpa, jakich wystąpienie uzasadniałoby zadośćuczynienie żądaniu i orzeczenie o przeniesieniu kompetencji do załatwienia rzeczonej sprawy na tut. Organ (art. 26 § 2 Kpa), co mogłoby prowadzić do wyznaczenia innego, podległego MWINB organu stopnia powiatowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wskazać również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uzasadnienie do wyroku NSA z 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontroli sądu w niniejszej sprawie poddane zostało postanowienie nr 905/2025 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 14 października 2025 roku, znak: WOB.7722.137.2024.JKUT uchylające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wadowicach nr 166/2024 z dnia 17 maja 2024 roku znak: PINB.5140.3.2024.3 i wstrzymujące budowę tymczasowego obiektu budowlanego (budowli) o funkcji gospodarczej, o wymiarach zewnętrznych 3,37 m x 2,99 m (obiekt oznaczony nr [...] na szkicu sytuacyjnym z dnia 20 marca 2024 r.), zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości B. - zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Obiekt nr [...] objęty niniejszym postępowaniem legalizacyjnym zaznaczony został kolorem czerwonym na znajdującym się w decyzji szkicu. Podstawę materialnoprawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 roku, poz. 418 ze zm.) – dalej jako "Pr.bud.", zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepis art. 48 ww. ustawy reguluje kwestię samowoli budowlanej i możliwości jej legalizacji, co poprzedzone jest wydaniem postanowienia o wstrzymaniu budowy wydane w trybie art. 48 ust. 1 pkt 1 Pr.bud. Istota sprawy sprowadza się do ustalenia czy wykonane przez skarżącego roboty budowlane doprowadziły do wykonania obiektu budowlanego - tymczasowego obiekt budowalnego nie przytwierdzonego trwale do gruntu – kontenera użytkowanego jako gospodarczy, czy też przedmiotowy obiekt stanowi rzecz ruchomą, będącą przedmiotem obrotu gospodarczego w ramach prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej i wobec tego nie mieści się w definicji obiektu budowlanego. Wyjść należy od tego, że w niniejszej sprawie ustalono, że na działce nr [...] w miejscowości B. "usytuowana jest zabudowa, w skład której wchodzi budynek mieszkalny jednorodzinny, murowany gospodarczy oraz budynki o konstrukcji szkieletowej i kontenerowej. Przedmiotową nieruchomość aktualni właściciele nabyli ok. 9 lat temu. Na działce w momencie zakupu istniał budynek murowany gospodarczy. Inwestorzy wybudowali ok. 7 lat temu budynek mieszkalny. Pozostała zabudowa powstawała sukcesywnie na przestrzeni ok. 5 lat. Wzdłuż działki przebiega droga dojazdowa gruntowa do innych posesji (...) Wszystkie budynki posiadają jedynie instalację elektryczną oprócz mieszkalnego, który wyposażony jest we wszystkie media niezbędne do użytkowania. W trakcie kontroli nie przedłożono żadnych dokumentów dotyczących zabudowy nieruchomości. Jednocześnie poinformowano, że inwestorem robót jest Pani S. J. K.. Z przeprowadzonych czynności kontrolnych sporządzono protokół wraz ze szkicem sytuacyjnym oraz dokumentacją fotograficzną (k. 1-9 akt PINB). Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że wykonane w ten sposób roboty doprowadziły do wykonania obiektu budowlanego w postaci tymczasowego obiektu budowlanego. W myśl bowiem przepisów prawa budowlanego (art. 3 ust. 5 Pr. bud.) tymczasowy obiekt budowlany to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolnostojące maszty antenowe. Zauważyć również należy, że z definicji określonej w art. 3 pkt 5 Pr. bud. wynika, że ustawodawca wprowadził de facto dwa zakresy tego typu obiektów budowlanych, tj. po pierwsze taki, który jest przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a po drugie także (partykuła występująca w ww. przepisie pomiędzy dwoma zakresami) taki obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Te dwa kryteria nie muszą wystąpić kumulatywnie, zatem jeśli organ stwierdzi, że obiekt budowlany wypełnia drugi z wymienionych zakresów, nie musi badać, czy spełniony jest pierwszy z nich, tj. czas użytkowania obiektu (por. wyrok NSA z dnia 21 maja 2025 r. III FSK 475/24). Z kolei zgodnie z art. 3 ust. 2 Pr. bud. budynek to obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Zdaniem sądu, powyższe ustalenia uzasadniają dokonaną przez organ odwoławczy zmianę kwalifikacji przedmiotu postępowania z budynku gospodarczego na tymczasowy obiekt budowlany. Wykazano bowiem, że sporny obiekt to kontener, który nie posiada fundamentu. Prawidłowe są również ustalenia organu odwoławczego, że budowa spornego obiektu budowlanego nie została zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 29 ust 1 pkt 7 Pr. bud. - obowiązującym w dacie realizacji przedmiotowego obiektu (organ omyłkowo wskazał art. 29 ust. 1 pkt 12), nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia budowa: tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. W orzecznictwie podkreśla się, że nawet tymczasowy obiekt budowlany postawiony zgodnie z warunkami określonymi w ww. przepisie, lecz nie rozebrany lub nie przeniesiony w inne miejsce przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu przestaje być obiektem budowlanym, którego budowa nie wymagała pozwolenia na budowę. Taki obiekt budowlany należy uznać za postawiony bez wymaganego pozwolenia na budowę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2025 r., II OSK 2351/22). W niniejszej sprawie bezspornym jest, że przedmiotowy obiekt nie został rozebrany, ani przeniesiony we wskazanym terminie. Jednocześnie inwestorzy nie legitymowali się decyzją o pozwolenie na budowę. Powyższe spowodowało konsekwencje w postaci uruchomienia trybu przewidzianego dla samowoli budowlanej, dla którego pierwszym etapem jest wstrzymanie robót budowlanych na podstawie art. 48 ust. 1 Pr.bud. Nie budzi też wątpliwości, że w niniejszej sprawie roboty budowlane zostały zakończone, dlatego na podstawie art. 52 Pr. bud. przedmiotowy obowiązek winien zostać nałożony na współwłaścicieli obiektu budowlanego. Zważywszy na okoliczność, że organ I instancji adresatem postanowienia wydane w trybie art. 48 ust. 1 pkt 1 Pr. bud. uczynił inwestorów spornego obiektu, uchylając ww. postanowienie organ odwoławczy zasadnie orzekł o nałożeniu obowiązku wynikającego z treści ww. przepisu na właścicieli obiektu. Zdaniem Sądu bezzasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, a to art. 48 Pr. bud. oraz powołanych przepisów postępowania. Co do zasadności zastosowania przepisu art. 48 Pr. bud. Sąd wypowiedział się w treści uzasadnienia. W sprawie nie doszło też do naruszenia art. 138 §1 pkt 2 k.p.a., organ odwoławczy zreformował bowiem postanowienie organu I instancji z uwagi na konieczność dookreślenia adresatów rozstrzygnięcia jako właścicieli obiektu budowlanego oraz zmiany kwalifikacji przedmiotu postępowania. Jeśli zaś chodzi o pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, Sąd w całości podziela argumentację przedstawioną przez organ odwoławczy. Zebrany w sprawie materiał dowody stanowił wystarczającą podstawę do wydania rozstrzygnięcia i został oceniony przez organ w sposób prawidłowy. Organ należycie wypełnił obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a wyniki postępowania dowodowego zostały należycie zinterpretowane. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest jasne i wyczerpujące zarówno w zakresie w jakim dotyczy ustalonego stanu faktycznego jak i prawnego. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 k.p.a., a także przepisów o właściwości (art. 19, art. 127 § 2 k.p.a.), które jest następstwem nieuwzględnienia wniosku o wyłączenie od udziału w sprawie osoby pełniącej funkcję organu I instancji, Sąd stwierdził, że nie jest on uzasadniony. Zgodnie z art. 25 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych: 1) jego kierownika lub osób pozostających z tym kierownikiem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3; 2) osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3. Przez sprawę dotyczącą interesów majątkowych należy rozumieć każdą sprawę, w której bezpośrednio lub pośrednio dochodzi do przysporzenia lub uszczuplenia stanu majątkowego osoby (osób) wskazanej w art. 25 § 1 k.p.a. Jest również możliwa szersza interpretacja pojęcia sprawy dotyczącej interesów majątkowych – jako każdej sprawy dotyczącej praw i obowiązków majątkowych osób wskazanych w komentowanym przepisie (zob. P. Przybysz, "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany", LEX/el 2026, komentarz do art. 25 k.p.a.). Z akt sprawy nie wynika, aby przedmiotowa sprawa dotyczyła w jakikolwiek sposób interesów majątkowych M. K. będącego piastunem organu w postaci Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wadowicach. Tym samym nie stwierdzono ani naruszenia przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, ani też naruszenia przepisów postępowania, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.