II SA/Kr 164/12

WyrokWSA w Krakowie2012-04-05

Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Małgorzata Brachel – Ziaja, Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odwołanie od decyzji administracyjnej, złożone przez stronę pominiętą w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, powinno zostać uznane za spóźnione, jeśli zostało złożone po upływie terminu liczonego od daty doręczenia decyzji ostatniej ze stron, którym zapewniono udział w postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W sytuacji, gdy strona została pominięta w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, termin do wniesienia odwołania biegnie od daty doręczenia decyzji ostatniej ze stron, którym zapewniono udział w postępowaniu. Środkiem ochrony dla pominiętej strony jest żądanie wznowienia postępowania, a nie złożenie odwołania po terminie.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez U. W. od decyzji Wójta Gminy T. ustalającej warunki zabudowy. Decyzja została doręczona ostatnim stronom w dniu 8 listopada 2011 r., a odwołanie wpłynęło 29 listopada 2011 r. Skarżąca J. Ż. zarzuciła, że U. W. została pominięta w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, mimo że była właścicielką działki kluczowej dla inwestycji.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę J. Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie : Sędzia WSA Małgorzata Brachel – Ziaja Sędzia WSA Ewa Rynczak (spr.) Protokolant : Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2012 r. ze skargi J.Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 13 grudnia 2011 r. nr [....] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu; skargę oddala Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2011 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 134 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania U. W. od decyzji Wójta Gminy T. z dnia 19 października 2011r., znak: [...] w sprawie ustalenia, na wniosek K. K., warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz szczelnego zbiornika na ścieki wraz z przyłączem kanalizacyjnym na działce nr [...] w miejscowości Z. gmina T., stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu podano, że jak wynika z akt sprawy decyzja z dnia 19 października 2011 r. przesłana została, zgodnie z wykazem stron postępowania do: K. K., S. i K. K. oraz M. K.. Jako ostatni decyzję z dnia 19 października 2011 r. odebrali K. i M. K., a nastąpiło to 8 listopada 2011 r. W dniu 29 listopada 2011 r. do organu l instancji wpłynęło, kierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], odwołanie U. W.. Organ wskazał na art., 129 kpa regulujący tryb i termin wnoszenia odwołań. Zasadą jest, że termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszone ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (art. 129 § 2 Kpa). W doktrynie prawa wskazano, że "termin do wniesienia odwołania dla strony, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w l instancji, liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia decyzji stronie), która brała udział w postępowaniu. Po upływie ustawowego terminu do wniesienia odwołania strona może skutecznie bronić się przez złożenie żądania wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa; Taka droga obrony interesu prawnego przez stronę pozbawioną udziału w postępowaniu zapewnia jej poszanowanie zasady dwuinstancyjności. Wznowienie postępowania otwiera bowiem przed stroną ponownie postępowanie przed organem l instancji, gwarantując udział w tym postępowaniu, a następnie, w razie wniesienia odwołania, w postępowaniu odwoławczym. (...) Jeżeli od decyzji l instancji nie zostało wniesione odwołanie i decyzja ta uprawomocniła się wskutek upływu terminu odwoławczego, osoba, która w postępowaniu l instancji nie brała udziału, a jest stroną, nie ma prawa do wniesienia odwołania. Przysługuje jej natomiast prawo żądania wznowienia postępowania przewidziane w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. (...) W sprawach w których występuje wielość stron w postępowaniu , a organ nie doręczył decyzji jednej ze stron, termin do wniesienia przez nią odwołania liczy się od daty doręczenia decyzji ostatniemu z podmiotów będących stronami postępowania, któremu decyzję doręczono. W razie zatem jeżeli organ nie doręczy stronie decyzji, a strona dowie się, że w sprawie zapadła decyzja po upływie określonego czasokresu przysługuje jej ochrona w trybie żądania wznowienia postępowania w sprawie" (tak: B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2005r. str. 581 i 582). Jak wynika z akt niniejszej sprawy organ l instancji decyzję z dnia 19 października 2011 r. doręczył wskazanym wyżej podmiotom, pomijając jednakże wśród tych osób U. W.. W takiej sytuacji, gdy odwołująca twierdzi, że powinna być stroną w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 19 października 2011 r., a została pominięta, to środkiem ochrony przysługujących jej uprawnień nie jest odwołanie od decyzji, które złożone zostało po terminie, tylko wniosek o wznowienie postępowania. Wniesione przez U. W. odwołanie od decyzji z dnia 19 października 2011 r. uznać należy za spóźnione, skoro decyzja doręczona została w dniu 8 listopada 2011 r. ostatnim osobom uczestniczącym w postępowaniu, tj. M. i K. K., to od tej daty należy liczyć 14-dniowy termin przysługujący do wniesienia odwołania. Termin ten upłynął z dniem 22 listopada 2011 r., podczas gdy odwołanie zostało sporządzone w dniu 29 listopada 2011 r. i w tym dniu złożone na dzienniku podawczym Urzędu Gminy T.. Co do legitymacji U. W. do złożenia odwołania to w orzecznictwie przyjęty jest pogląd, iż do kręgu stron postępowań o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu należą poza podmiotem zainteresowanym uzyskaniem danej decyzji (tj. wnioskodawcą inwestorem) właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości wchodzących do obszaru, na którym realizowana jest inwestycja, oraz właściciele lub użytkownicy wieczyści gruntów położonych w najbliższym otoczeniu realizowanej inwestycji, tj. bezpośrednich jej sąsiadów, (zob. wyrok WSA z dnia 19.12.2005 sygn.akt: II SA/Bk 901/2005, publ. Lex Polonica 1247809). Organ wskazał także, iż U. W. mogła wnieść odwołanie od decyzji z dnia 19 października 2011 r., gdyż z przesłanego przez J. Z. wypisu z rejestru gruntów z dnia 2 listopada 2011 r. wynika, że jest ona właścicielem działki nr [...] przez którą realizowany będzie dojazd do działki objętej inwestycją tj. nr [...]. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożyła J. Z., zarzucając iż doręczyła do urzędu gminy T. wypis z ewidencji gruntów, z którego wynikało, że właścicielem działki nr [...], położonej w Z., gmina T. jest U. W.. U. W. nie brała udziału w toczącym się postępowaniu w związku, z czym nie miała możliwości w terminie wnieść środka odwoławczego. W odpowiedzi na skargę skarżony organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu. Wady postępowania administracyjnego, skutkujące koniecznością: uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi sąd w myśl art. 151 p.p.s.a. skargę oddala. Skarga jest nieuzasadniona, gdyż zaskarżone postanowienie nie naruszyło prawa. W ocenie Sądu skarżony organ prawidłowo przyjął, że U. W. złożyła po terminie odwołanie od decyzji Wójta Gminy T. z dnia 19 października 2011 r., znak: [...], co skutkować musiało stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W kontrolowanej sprawie wystąpiła bowiem sytuacja, gdy legitymację do wniesienia odwołania posiadało, oprócz wnoszącej odwołanie, także kilka innych podmiotów, a podlegająca zaskarżeniu decyzja nie została doręczona U. W. (strona została pozbawiona udziału w postępowaniu przed organem I instancji). Należy w takim przypadku przyjąć, tak jak uznał to skarżony organ, że termin do wniesienia odwołania dla strony pominiętej biegnie od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie, której zapewniono udział w postępowaniu (w istocie chodzi tu o najpóźniejszą datę doręczenia decyzji jednej ze stron - jeśli doręczenie następowało w różnych datach). W takim wypadku bez względu na okoliczność, czy pozostałe podmioty wniosły odwołanie i w sprawie została wydana decyzja ostateczna, czy też stała się ona ostateczna z powodu jej niezaskarżenia, ochronę interesu podmiotu, któremu nie doręczono decyzji, zapewnia instytucja wznowienia postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa (por. Grzegorz Łaszczyca Komentarz do art. 129 Kodeksu postępowania administracyjnego Lex Omega). Stanowisko takie przyjmuje także orzecznictwo sądowe (por. wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 1999 r., IV SA 1758/97, niepubl.; wyrok NSA z dnia 13 lipca 1999 r., IV SA 703/97, niepubl.; wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 1998 r., IV SA 1094/96, niepubł., a także wyrok WSA w Olsztynie z dnia 10 maja 2011r., II SA/OI 30/11 opubl. LEX nr 795687, w którym wskazano, iż "osoba, która pomimo posiadania interesu prawnego nie brała udziału w postępowaniu, zachowuje termin do wniesienia środka zaskarżenia w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Oznacza to, że ostateczny i nieprzekraczalny termin do złożenia odwołania dla osób, które nie brały udziału w postępowaniu, jest taki sam jak termin do złożenia odwołania dla strony, której jako ostatniej doręczono decyzję." Sąd orzekający w niniejszej sprawie taki pogląd uznaje za prawidłowy. Skoro zatem jako ostatni, spośród osób uznanych za strony postępowania, decyzję Wójta Gminy T. z dnia 19 października 2011 r. odebrali K. K. i M. K. w dniu 8 listopada 2011 r., to termin do wniesienia odwołania przez U. W. upływał w dniu 22 listopada 2011 r. Odwołanie złożyła ona dopiero w dniu 29 listopada 2011 r., a więc z uchybieniem 14-dniowego terminu określonego w art. 129 § 2 kpa. W przypadku jeśli U. W. przysługuje status strony w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji określonej w sentencji w/w decyzji z dnia 19 października 2011 r., to może ona wnosić o wznowienie postępowania z powodu pominięcia jej w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). Podnoszone zatem w skardze argumenty J. Z., dotyczące posiadania przez U. W. statusu strony w sprawie ustalenia warunków zabudowy i bezzasadnego pominięcia jej w tym postępowaniu, nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania przez U. W.. Mając powyższe na uwadze, Sąd skargę oddalił, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło