II SA/Kr 164/19
WyrokWSA w Krakowie2019-04-25
Skład orzekający: Magda Froncisz, Paweł Darmoń, Tadeusz Kiełkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy utwardzenie gruntu i składowanie na nim materiałów budowlanych oraz urządzeń technicznych stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, wymagającą pozwolenia na budowę, a w przypadku jej braku, czy zasadne jest wydanie nakazu rozbiórki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że utwardzenie gruntu materiałem skalnym, kruszywem i ziemią w celu stworzenia placu składowego, wraz z umieszczeniem na nim urządzeń technicznych i kontenerów, stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, która wymaga pozwolenia na budowę. Ponieważ inwestycja ta jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie podlega legalizacji, a zatem zasadne jest wydanie nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki placu składowego kruszyw wraz z urządzeniami technicznymi i kontenerami, zlokalizowanego na działkach należących do J. S. Organ nadzoru budowlanego uznał, że utworzenie placu składowego stanowi budowlę wymagającą pozwolenia na budowę, którego inwestor nie posiadał. Ponadto, inwestycja była sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co uniemożliwiło jej legalizację. J. S. kwestionował kwalifikację prawną wykonanych prac jako budowli i domagał się uchylenia decyzji nakazujących rozbiórkę.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę J. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie: WSA Paweł Darmoń (spr.) WSA Tadeusz Kiełkowski Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 5 grudnia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala.
W dniu 28 września 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Nowym Targu wydał decyzję znak: [...], którą nakazał inwestorowi J. S. dokonać rozbiórki budowli w postaci placu składowego kruszyw zlokalizowanego na działkach nr ewid.[...], [...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu przy ul. [...] poprzez następujące działanie:
- usunięcie z terenu zgromadzonych kruszyw tj. pryzm skał z kamieniołomu, żwirów i pospółek,
- usunięcie urządzeń technicznych z placu tj. kruszarka, przesiewarka kruszyw oraz przenośnik taśmowy, agregat prądotwórczy,
- usunięcie pozostałych obiektów towarzyszących tj. kontener socjalny wraz z instalacją oświetleniową z masztem z zamontowanym wiatrakiem do generacji prądu i dwa kontenery techniczne oraz mobilne wc,
- przywrócenie powierzchni zajętej nieruchomości do stanu zgodnego z zapisami planu miejscowego Nowy Targ 21 (Obszar lotniska wraz z otoczeniem) tj. do funkcji rolniczej poprzez urządzenie zieleni niskiej (traw).
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od tej decyzji przez J. S. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z dnia 5 grudnia 2018 r., znak [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W jej uzasadnieniu organ odwoławczy streścił dotychczasowy przebieg postępowania.
Pismem z dnia 28 lipca 2017 r., znak: [...] Burmistrz Miasta Nowy Targ zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Nowym Targu o podjęcie niezbędnych działań zgodnie z kompetencjami wynikającymi z art. 87 ust. 1 pkt 1 u.p.b. w związku ze stwierdzeniem zmiany zagospodarowania terenu na działkach ew. nr [...],[...], [...], [...] położonych w Nowym Targu przy drodze krajowej nr [...], polegających na podniesieniu rzędnej terenu poprzez nadsypanie i utwardzenie ww. działek, ponadto na tym terenie znajduje się hałda żwiru, obiekt budowlany typu kontener oraz maszyny budowlane.
W dniu 25 kwietnia 2018 r. w siedzibie organu I instancji sporządzono protokół z przesłuchania J. S. w przedmiocie legalności realizowanych robót budowlanych w postaci placu składowego kruszyw oraz montażu urządzeń budowlanych i kontenera socjalnego na dz. nr ewid.[...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu w rejonie pasa startowego lotniska [...] w Nowym Targu. J. S. oświadczył" "tak jestem właścicielem i wykonałem niwelację terenu po zagłębieniu i bagnie (...) około 7 lat temu zacząłem wywożenie terenu i podnoszenie poziomu terenu oraz w 2017 r. przywieziono jeden kontener następne kolejne w tym roku (...) nie prowadzę żadnych robót budowlanych na tym terenie, więc nie dokonywałem żadnych uzgodnień ani pozwoleń".
W dniu 18 maja 2018 r. upoważnieni pracownicy PINB w Nowym Targu przeprowadzili czynności kontrolne na działkach nr ewid.[...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu, w trakcie których ustalono, iż cyt.: Na ww. działkach ich właściciele dokonali nawiezienia materiału skalnego, kruszyw i ziemi oraz podnieśli poziom terenu działek własnych w stosunku do nieruchomości sąsiednich stanowiących łąki zielone i pastwiska. Na tworzony plac utwardzony wykonane są dwa dojazdy z drogi krajowej nr [...] [...] [...]..(...) Łączna pow. działek inwestora to 2,369 ha z czego 3/4 tej powierzchni jest utwardzona kruszywem, skałami, gruzem budowlanym w ten sposób, że po jej powierzchni poruszają się ciężarowe samochody oraz sprzęt budowlany. W południowej części placu nawieziono i składowano skały dużych rozmiarów.
Pismem z dnia 15 czerwca 2018 r., znak: [...] Burmistrz Miasta Nowy Targ poinformował, że w odniesieniu do działek ew. nr [...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu, nie było i nie jest prowadzone żadne postępowanie o ustalenie warunków zabudowy, nie jest również procedowana zmiana obecnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Nowy Targ 21 (Obszar lotniska wraz z otoczeniem) zatwierdzonym Uchwałą nr XIV/107/2011 z dnia 29 grudnia 2011 r. z późn. zm.(Dz. U. Woj. Małop. Z2012 r. póz. 269) w przedmiotowym zakresie.
J. S. złożył wniosek z dnia 21.09.2015 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Nowy Targ 21 (Obszar lotniska wraz z otoczeniem). Miejska Komisja Urbanistyczno-Architektoniczna na posiedzeniu w dniu 14.12.2015 r. negatywnie zaopiniowała przedmiotowy wniosek z uwagi na to, że dopuszczenie zabudowy w tym terenie mogłoby w przyszłości ograniczyć możliwość rozbudowy lotniska (k: 56 akt PINB).
Dalej MWINB wskazał, że zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy i lokalizacja przedmiotowego obiektu nie budzi wątpliwości.
Przedmiotem postępowania jest ocena zasadności nałożenia na J. S. nakazu rozbiórki budowli w postaci placu składowego kruszyw zlokalizowanego na działkach nr ewid.[...], [...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu przy ul. [...].
Organ odwoławczy wskazał, że PINB w Nowym Targu dokonał prawidłowej kwalifikacji przedmiotu postępowania administracyjnego. W stanie faktycznym sprawy miała miejsce budowa placu składowego zlokalizowanego na działkach nr ewid.[...], [...] [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu przy ul. [...]. W wyniku wykonanych robót budowlanych polegających na utwardzeniu powierzchni gruntu materiałem skalnym, kruszywem i ziemią powstał obiekt budowlany- budowla tj. utwardzony plac. Ustalenia zostały poparte wykonanymi PINB w Nowym Targu czynnościami kontrolnymi. Jak wskazano w protokole z czynności przeprowadzonych w dniu 18 maja 2018 r. : Na działkach ich właściciele dokonali nawiezienia materiału skalnego, kruszyw i ziemi oraz podnieśli poziom terenu działek własnych w stosunku do nieruchomości sąsiednich stanowiących łąki zielone i pastwiska.(...) Łączna pow. działek inwestora to 2,369 ha z czego 3/4 tej powierzchni jest utwardzona kruszywem, skałami, gruzem budowlanym w ten sposób, że po jej powierzchni poruszają się ciężarowe samochody oraz sprzęt budowlany. Nie bez znaczenia był też sposób użytkowania terenu objętego przedmiotowymi robotami budowlanymi, stwierdzony w trakcie postępowania przed organem I instancji. Na działkach objętych inwestycją składowane są cyt.: skały dużych rozmiarów (...) Jak wskazano w protokole z dnia 18 maja 2018 r.: W centralnej części placu znajdował się gruz rozbity betonowy ze skałami drobnymi oraz na kolejnych pryzmach kruszywo łamane. W części zachodniej placu utwardzono, złożono znaczną ilość żwiru z ziemią. W centralnej części placu od strony zachodniej umieszczone zostały ponadto trzy kontenery stalowe do przechowywania sprzętu i narzędzi. Obok w kierunku południowym posadowiono kontener socjalny "szatnie", na którym zamontowano oświetlenie(...) Na placu w dniu kontroli znajdowały się następujące maszyny: spycharka gąsienicowa, kruszarka, przesiewarka, przenośnik taśmowy, laweta sprzętu budowl, 2 koparko ładowarki, jedna z młotem hydraulicznym. W trakcie kontroli na plac podjechał samochód ciężarowy z naczepą, który dostarczył kolejną partię gruzu i skał.
Powstały obiekt budowlany zakwalifikowano jako budowlę, której definicja zawarta w art. 3 pkt 3 upb stanowi: "przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.p.b.: Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 — 31. Przepis art. 29 ustawy Prawo budowlane zawiera katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, tj. do których nie będzie miała zastosowania ogólna zasada wyrażona w art. 28 ust. l tej ustawy. Katalog określony w art. 29 ustawy Prawo budowlane enumeratywnie wylicza przypadki, które nie wymagają uzyskania pozwolenia. Oznacza to, iż wyłącznie obiekty i roboty w nim wymienione mogą być wykonane bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Z analizy przepisów zdaniem organu jednoznacznie wynika, iż roboty budowlane prowadzące do zrealizowania samodzielnej budowli w postaci placu składowego nie mieszczą się w tym wyliczeniu. Ponadto, jak wskazał organ analiza treści art. 3 pkt 1 i 3 oraz art. 29 ust. 2 pkt 5 u.p.b. pozwala przyjąć, że dla zróżnicowania budowli w postaci utwardzenia gruntu od robót budowlanych o takim charakterze decydujące znaczenie ma to, że w przypadku budowli - utwardzenie gruntu jest dokonywane dla stworzenia obiektu budowlanego o oznaczonej funkcji, czyli sam tak urządzony (utwardzony) teren pełni samodzielną funkcję jako np. plac składowy. Dlatego w takim przypadku wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę.
Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 lipca 2013 r. (sygn. akt II OSK 593/12, LEX nr 1466426) : "Naniesienie na grunt tłucznia i kruszywa niewątpliwie zwiększa twardość podłoża, a więc utwardza je. Nie sposób przyjąć, że utwardzenie tłuczniem i kruszywem nawierzchni działki uniemożliwia przyjęcie, że doszło do wykonania budowli, na wykonanie której inwestor winien wykazać się pozwoleniem na budowę ".
Ze zgromadzonego materiału dowodowego zdaniem organu wynika, że niewątpliwie budowa placu składowego na działkach nr ewid.[...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu przy ul. [...] wymagała przed jego realizacją pozwolenia na budowę, którego inwestor nie posiadał. J. S. podczas przesłuchania w siedzibie organu I instancji oświadczył cyt.: jestem właścicielem i wykonałem niwelację terenu po zagłębieniu i bagnie(...) nie prowadzę żadnych robót budowlanych na tym terenie, więc nie dokonywałem żadnych uzgodnień pozwoleń. W konsekwencji, skoro wykonanie budowy obiektu budowlanego wymagało pozwolenia na budowę, którym inwestor nie legitymował się, organ I instancji zasadnie prowadził postępowanie w sprawie legalności budowy przedmiotowego obiektu w trybie art. 48 u.p.b.
Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Stosownie do art. 48 ust. 2 i ust. 3, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. W postanowieniu ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie, wymaganych dokumentów. Z brzmienia przepisu wynika, iż ewentualny nakaz rozbiórki zostaje poprzedzony postępowaniem mającym na celu ustalenie istnienia możliwości doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Nakaz rozbiórki obiektu może być jednak orzeczony dopiero wówczas, gdy okaże się, że nie ma prawnych możliwości jego legalizacji. Spełnienie zaś wskazanych przesłanek art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane powoduje, że organ nadzoru budowlanego powinien, w drodze postanowienia skierowanego do inwestora, rozpocząć procedurę legalizacyjną.
Przenosząc powyższe rozważania prawne na grunt niniejszej sprawy wskazano, iż organ I instancji w trakcie prowadzonego postępowania odstąpił od wdrożenia procedury legalizacyjnej przed orzeczeniem nakazu rozbiórki. PINB uznał, że stwierdzona niezgodność samowolnie zrealizowanego obiektu z obowiązującymi przepisami prawa ma charakter nieusuwalny i jedynym sposobem likwidacji skutków stwierdzonego bezprawia budowlanego pozostaje wydanie nakazu rozbiórki przedmiotowej budowli.
W sytuacji, kiedy samowolnie wykonany obiekt budowlany nie jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organy nadzoru budowlanego zobowiązane są do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.
W toku postępowania ustalono, iż obowiązującym dla działek o nr ewid.[...] [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Miasta Nowy Targ 21 (obszar lotniska wraz z otoczeniem) uchwalony uchwałą Nr XI V/l 07/2011 Rady Miasta Nowy Targ z dnia 29 grudnia 2011 r. Jak ustalono, w niniejszym przypadku wykonany plac składowy na działkach o nr ewid.[...], [...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu narusza zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej: mpzp) dla obszaru, w którym ww. obiekt jest zlokalizowany. Jak wskazał Burmistrz Miasta Nowy Targ w piśmie z 25 lipca 2018 r., znak: [...] (k: 84-89 akt PINB): Działka nr ewid.[...] w większości jest w terenie o symbolu R2. Jej północno-zachodni narożnik leży w terenie o symbolu KL2. Działki [...] w większości położone są w terenie o symbolu R2. Ich wschodnie końce leżą w terenie o symbolu KDG2. Działka nr ewid. [...] w większości położona jest w terenie o symbolu KL2. Jej wschodnia część leży w terenie o symbolu R2, a wschodni koniec w terenie o symbolu KDG2. Działka nr ewid.[...] w większości położona jest w terenie o symbolu KL2. Jej wschodnia część leży w terenie o symbolu R2.Przeznaczenie terenu o symbolu: R2-teren rolniczy; KL2-teren komunikacji lotniczej, KDG2-teren drogi publicznej - głównej. Plac składowy nie zawiera się wyliczeniu obiektów budowlanych, które wg. mpzp mogą zostać zrealizowane na działkach o nr ewid.[...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu. Zatem jego realizację uznać należy za niedopuszczalną, sprzeczną z ustaleniami aktualnie obowiązującego dla przedmiotowej działki mpzp. To z kolei skutkuje niemożnością wdrożenia przez organy nadzoru budowlanego procedury legalizacji ww. obiektu budowlanego. Ponadto MWINB wskazuje, że organ I instancji prawidłowo wskazał jako adresata orzeczonego nakazu rozbiórki J. S.. Z oświadczenia J. S. złożonego do protokołu przesłuchania w dniu 25 kwietnia 2018 r. wynika, iż to on był inwestorem przedmiotowego placu składowego. Ponadto z informacji z rejestru gruntów, załączonej do materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, iż J. S. jest współwłaścicielem działek o nr ewid.[...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu. Istnieje zasada, że adresatem decyzji, o których mowa w art. 52 Pr.bud. w pierwszej kolejności powinien być inwestor, ale tylko w tych przypadkach, kiedy inwestor jest jednocześnie właścicielem nieruchomości.
W odniesieniu do zarzutu, w którym skarżący wskazuje, iż zaskarżona decyzja narusza art. 9 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedokładne i niewyczerpujące wyjaśnienie stanu faktycznego, wyjaśniono, iż w realiach niniejszej sprawy nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło wyjaśnienie istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 kpa). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 kpa). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 kpa w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa. W tym stanie rzeczy WINB podziela argumentację rozstrzygnięcia organu I instancji, ponieważ jest ona zgodna z obowiązującym prawem i ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnym w tym przedmiocie.
Opisaną wyżej decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J. S., zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to przepisu art. 48 ust. 1 w związku 80 ust. 2 pkt 2 oraz 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202, ze zm. ), poprzez uznanie, że w sprawie zachodzą przesłanki które mogłyby uzasadniać jego zastosowanie.
W oparciu o te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji nr [...] wydanej w dniu 5 grudnia 2018 r. oraz decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący przypomniał, że co do zasady stan faktyczny w sprawie nie jest sporny, natomiast sprzeciw budzą ustalenia podjęte zarówno przez organ l jak i II instancji, dotyczące działań Skarżącego na nieruchomości stanowiącej jego własność.
Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego na terenie tym oznaczonym w planie symbolem R2, dopuszczona jest m.in. realizacja dróg dojazdowych do gruntów rolnych jak i realizacja sieci i urządzeń infrastruktury technicznej. Ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego nie wprowadzają żadnych ograniczeń, co do czasowego używania nieruchomości dla przejściowego posadowienia na niej maszyn i urządzeń, które nie są trwale związane z gruntem.
Okoliczność ta ma w ocenie skarżącego istotne znaczenie, bowiem, nieruchomość została przez skarżącego częściowo utwardzona, jako droga dojazdowa do gruntów rolnych, a także użyta do przejściowego posadowienia na niej maszyn i urządzeń, które nie były trwale związane z gruntem. Co miało miejsce bez naruszenia praw osób trzecich, zmiany stanu na gruncie, ani jakiegokolwiek wpływu na nieruchomości sąsiednie.
W żaden zaś sposób skutkiem działań skarżącego nie było powstanie i urządzenie budowli, o jakiej mowa w zaskarżonych decyzjach - tj. placu składowego.
Zdaniem skarżącego jego działania na nieruchomości nie doprowadziły w żaden sposób do powstania obiektu budowlanego w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 1 ustawy, w szczególności zaś budowli, gdyż ewentualnie tylko o takiej kategorii obiektu budowlanego - w tym także tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 5 ustawy - może być mowa sprawie.
Brak jest jakichkolwiek podstaw, aby za obiekt budowlany uznać:
1) zgromadzone kruszywa, tj. pryzm skał z kamieniołomu, żwiru i pospółek,
2) urządzenia techniczne, tj. kruszarka, przesiewarka kruszyw oraz przenośnik taśmowy, agregat prądotwórczy,
3) obiekty towarzyszące, tj. kontener socjalny wraz z instalacją oświetleniową z masztem z zamontowanym wiatrakiem do generacji prądu i dwa kontenery techniczne oraz mobilne wymienione w zaskarżonych decyzjach, powtarzając przyjęte ich nazwy przez organ l i II instancji.
Biorąc powyższe pod uwagę zdaniem Skarżącego brak jest podstaw do wydania nakazu rozbiórki, w zakresie objętym zaskarżonymi decyzjami, co odnieść należy także do nakazu przywrócenie powierzchni zajętej nieruchomości do stanu zgodnego z zapisami planu miejscowego Nowy Targ 21 (Obszar lotniska wraz z otoczeniem) tj. do funkcji rolniczej poprzez urządzenia zieleni niskiej (traw) - gdzie jedynie utwardzono dojazd do gruntów rolnych. Powołany przepis art. 48 ust. 1 ustawy nie może być podstawą orzeczonego nakazu przez organ l instancji, który został następnie utrzymany w mocy przez organ II instancji. Treść orzeczonych nakazów w ocenie Skarżącego budzi także wątpliwości, co do właściwości organu l i II instancji, jako organów uprawnionych do ich wydania.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według tak określonych kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doszedł do wniosku, że decyzja ta jest prawidłowa, a zarzuty skarżących nie mogą odnieść skutku.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), który stanowi, że właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W sytuacji, gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (ust. 2), a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, i nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, możliwe jest wszczęcie postępowania legalizacyjnego po przedłożeniu wymienionych w tym przepisie dokumentów. W przypadku niespełnienia tego obowiązku w wyznaczonym terminie, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu.
Na działkach nr ewid.[...], [...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu przy ul. [...] wykonano roboty budowlane polegające na utwardzeniu powierzchni gruntu materiałem skalnym, kruszywem i ziemią. W ich wyniku powstał obiekt budowlany - budowla (art. 3 pkt 3 prawa budowlanego) - utwardzony plac składowy. Te prawidłowe ustalenia organów zostały poparte wykonanymi przez PINB w Nowym Targu czynnościami kontrolnymi. Jak wskazano w protokole z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 18 maja 2018 r. - Na działkach ich właściciele dokonali nawiezienia materiału skalnego, kruszyw i ziemi oraz podnieśli poziom terenu działek własnych w stosunku do nieruchomości sąsiednich stanowiących łąki zielone i pastwiska.(...) Łączna pow. działek inwestora to 2,369 ha z czego 3/4 tej powierzchni jest utwardzona kruszywem, skałami, gruzem budowlanym w ten sposób, że po jej powierzchni poruszają się ciężarowe samochody oraz sprzęt budowlany. W południowej części placu nawieziono i składowano skały dużych rozmiarów. W centralnej części placu znajdował się gruz rozbity betonowy ze skałami drobnymi oraz na kolejnych pryzmach kruszywo łamane a także kontenery stalowe do przechowywania sprzętu i narzędzi. Poza tym maszyny i prefabrykaty , przenośne wc, kontener socjalny na którym zamontowano oświetlenie z instalacją fotowoltaiczną i monitoringiem ,a także maszt z wiatrakiem do generowania prądu. W trakcie czynności kontrolnych sporządzono dokumentację fotograficzną i wydruk sytuacyjny (k – 35-39 oraz 31-32 akt adm.) . Kontenery ustawiono na widocznych płytach betonowych tkwiących w podłożu (dokumentacja fotograficzna).
Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy prawo budowlane - Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 — 31. Przepis art. 29 ustawy Prawo budowlane zawiera katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Katalog określony w art. 29 ustawy Prawo budowlane enumeratywnie wylicza przypadki, które nie wymagają uzyskania pozwolenia. Oznacza to, że wyłącznie obiekty i roboty w nim wymienione mogą być wykonane bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Z treści tych przepisów jednoznacznie wynika, że roboty budowlane prowadzące do zrealizowania samodzielnej budowli w postaci placu składowego nie mieszczą się w tym wyliczeniu. Budowle zdefiniowane w art. 3 pkt 3 ustawy prawo budowlane, to bardzo zróżnicowana kategoria obiektów budowlanych. Jak trafnie wskazuje organ porównanie treści art. 3 pkt 1 i 3 oraz art. 29 ust. 2 pkt 5 u.p.b. pozwala przyjąć, że dla zróżnicowania budowli w postaci utwardzenia gruntu od robót budowlanych o takim charakterze (art. 29 ust 2 pkt 5 u.p.b.) decydujące znaczenie ma to, że w przypadku budowli - utwardzenie gruntu jest dokonywane dla stworzenia obiektu budowlanego o oznaczonej funkcji, czyli sam tak urządzony (utwardzony) teren pełni samodzielną funkcję (plac składowy). Wybudowany przez inwestora J. S. plac składowy bez wątpienia stanowi wyodrębnioną technicznie całość. Jest wyłożony warstwą kamienno – żużlową i płytami betonowymi. Funkcję placu składowego nadał mu sam inwestor swoimi działaniami. W takim przypadku wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę, którego inwestor nie posiadał.
W kontrolowanej sprawie organy obu instancji prawidłowo uznały, że inwestycja jest sprzeczna z postanowieniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co wyklucza jej legalizację. Postanowienia uchwały Nr XIV/107/2011 Rady Miasta Nowy Targ z dnia 29 grudnia 2011 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Nowy Targ 21 (obszar lotniska wraz z otoczeniem) obowiązujące dla działek o nr ewid.[...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu sprawiają, że wykonany plac składowy na działkach o nr ewid.[...], [...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu narusza zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru, w którym ww. obiekt jest zlokalizowany. Działka nr ewid.[...] w większości położona jest w terenie o symbolu R2. Jej północno-zachodni narożnik leży w terenie o symbolu KL2. Działki [...], [...] w większości położone są w terenie o symbolu R2. Ich wschodnie końce leżą w terenie o symbolu KDG2. Działka nr ewid. [...] w większości położona jest w terenie o symbolu KL2. Jej wschodnia część leży w terenie o symbolu R2, a wschodni koniec w terenie o symbolu KDG2. Działka nr ewid.[...] w większości położona jest w terenie o symbolu KL2. Jej wschodnia część leży w terenie o symbolu R2.Przeznaczenie terenu o symbolu: R2-teren rolniczy; KL2-teren komunikacji lotniczej, KDG2-teren drogi publicznej – głównej (k – 83- 88 akt adm.). Jak trafnie wskazały organy obu instancji, po analizie postanowień planu miejscowego - plac składowy nie mógł zostać zrealizowany na działkach o nr ewid.[...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu. Zatem jego realizację uznać należy za niedopuszczalną, sprzeczną z ustaleniami aktualnie obowiązującego dla nieruchomości mpzp. To z kolei skutkuje niemożnością wdrożenia przez organy nadzoru budowlanego procedury legalizacji.
Organ nadzoru budowlanego jest władny do wszczęcia procedury legalizacyjnej, dopiero w przypadku ustalenia, że zrealizowany obiekt jest zgodny z przepisami regulującymi kwestie zagospodarowania przestrzennego oraz z przepisami odrębnymi, w tym przepisami techniczno-budowlanymi. Skoro inwestycja pozostaje w sprzeczności z przeznaczeniem terenu przewidzianym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, zatem nie było podstaw do wdrożenia postępowania legalizacyjnego.
W ocenie Sądu, z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że zrealizowanie budowli w postaci placu składowego bez pozwolenia na budowę, uzasadnia zastosowanie trybu z art. 48 ustawy Prawo budowlane. Trafnie jako adresata nakazu rozbiórki wskazano skarżącego J. S. zgodnie z art. 52 ustawy prawo budowlane. Z zeznań J. S. złożonych do protokołu przesłuchania w dniu 25 kwietnia 2018 r. wynika, że potwierdza dokonanie inwewstycji i jest współwłaścicielem działek o nr ewid.[...], [...], [...], [...] położonych w Nowym Targu.
Ustalenia organów obu instancji zgodne są z wymogami art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a. a uzasadnienie zaskarżonej decyzji zgodne jest z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.
Z tych względów, uznając skargę za niezasadną, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło