II SA/Kr 1667/02
WyrokWSA w Krakowie2005-03-22
Skład orzekający: Bożenna Blitek, Wiesław Kisiel, Piotr Lechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny prawidłowo anulował czynność materialno-techniczną polegającą na zameldowaniu, opierając się na wniosku osoby niebędącej stroną postępowania i nieustalając stanu faktycznego dotyczącego zamieszkiwania w lokalu w dacie zameldowania?Ratio decidendi
Organ administracyjny nieprawidłowo anulował czynność materialno-techniczną polegającą na zameldowaniu, gdyż oparł się na wniosku osoby niebędącej stroną postępowania i nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, kto faktycznie zamieszkiwał sporny lokal w dacie zameldowania. Uchybienie to miało ścisły związek ze sposobem załatwienia sprawy i naruszało zasady postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Wniosek o anulowanie zameldowania K. R., J. R. i H. R. złożył T. B., twierdząc, że osoby te faktycznie nie zamieszkiwały w mieszkaniu, które przejął po śmierci dotychczasowej najemczyni. Policja w trakcie kontroli nie stwierdziła obecności zameldowanych osób w mieszkaniu. Prezydent Miasta anulował zameldowanie K. R. i J. R. na wniosek T. B., uznając, że nie zamieszkiwali oni pod wskazanym adresem. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. K. R. zaskarżył obie decyzje, zarzucając nieadekwatność postępowania wyjaśniającego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta. Orzeczono, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącego koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie NSA Wiesław Kisiel sprawozdawca NSA Piotr Lechowski Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2005 r sprawy ze skargi K. R. na decyzję Wojewody z dnia 20 maja 2002 r ,Nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialne - technicznej zameldowania I uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji , II orzeka , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane , III zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego K. R. koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...]) złotych.
W dniu [...] 1997 r. do Urzędu Miasta wpłynęło pismo T. B. o anulowanie zameldowania (czynności materialno-technicznej) małoletniego J. R. oraz H. R. w mieszkaniu nr [...] w budynku nr [...] przy ul.C T. B. poinformował organ administracyjny, że przejął to mieszkanie po śmierci w dniu [...] 1997 r. G. D., dotychczasowej najemczyni. Wprawdzie w tym mieszkaniu w dniu [...] 1997 r. zostali zameldowani J. R. i H. R., ale według twierdzenia T. B. żadna z tych osób faktycznie nie zamieszkiwała pod podanym adresem. Wniosek powyższy został zmodyfikowany w dniu [...] 1997 r., gdy T. B. zażądał, aby organ administracyjny anulował również zameldowanie K. R.. To zameldowanie było wadliwe z identycznych powodów, tj. braku zamieszkiwania osoby zameldowanej po powyższym adresem.
Na żądanie organu administracyjnego Policja przeprowadziła kontrolę w mieszkaniu nr [...] w budynku nr [...] przy ul.C w dniach [...],[...] oraz [...] 1997 r. Funkcjonariusze Policji zastali w mieszkaniu T. B., a zarazem nie odnotowano obecności K. R., J. R., ani H. R., ani innych osób.
W dniu [...] 1997 r. okazało się, że objęcie mieszkania przez K. R., J. R. oraz H. R. okazało się niemożliwe, gdyż mieszkanie był zajęte przez T.B., który dysponował kluczami do tego lokalu.
Prezydent Miasta, decyzją wydaną w I instancji w dniu [...] 1997 r., nr [...] na podstawie art.47 ust.2 1 w zw. z art.10 ust.1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. r.2001, nr 87, poz.960 ze zm.) anulował czynność materialno-technicznej polegającą na zameldowaniu K. R. i małoletniego J. R. w mieszkaniu nr [...] w budynku nr [...] przy ul.C, tj. zgodnie z wnioskiem T. B.. K. R. zameldowano pod powyższym adresem na stałe w dniu [...] 1997 r., natomiast małoletniego J. R. w dniu [...] 1997 r. na podstawie potwierdzenia administratora budynku. Tymczasem K. R. nie zamieszkiwał tam ani w chwili zamieszkania, ani później. Taki wniosek wyprowadzono z ustaleń dokonanych przez Policję, z oświadczeń T. B. oraz z braku przeciwnych dowodów osób zainteresowanych.
W odwołaniu do organu II instancji, K. R. podkreślił nieadekwatność postępowania wyjaśniającego. Organ nie ustalił, kto zamieszkiwał sporne mieszkanie w dniu zameldowania w nim strony, a mimo to anulował jego zameldowanie powołując się na rzekome wykazanie faktu braku zamieszkiwania strony w tym lokalu.
Decyzję Prezydenta Miasta utrzymał w mocy Wojewoda Ponownie powołano się na materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i ponownie uznano za udowodniony fakt niezamieszkiwania K. R. w przedmiotowym lokalu. Organ administracyjny uznał, że prawidłowo działał Prezydent Miasta anulując zameldowanie K. R. i J. R. na wniosek T. B.. Ten ostatni miał bowiem interes prawny w uzyskaniu takiej decyzji, jako osoba która wstąpiła w stosunek najmu mieszkania.
K. R. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego ze skargą, domagając się uchylenia obu decyzji. Skarżący ponownie powrócił do zarzutu, jaki wcześniej podniósł w odwołaniu, tj. nieadekwatności postępowania wyjaśniającego. Organ nie ustalił, kto zamieszkiwał sporne mieszkanie w dniu zameldowania w nim strony, a mimo to anulował jego zameldowanie powołując się na rzekome wykazanie faktu braku zamieszkiwania strony w tym lokalu. Pozostałe zarzuty skargi skoncentrowane zostały na problematyce uprawnień do spornego lokalu. Ponieważ w chwili orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny to zagadnienie nie ma już wpływu na ocenę zaskarżonej decyzji, więc ta argumentacja zostaje pominięta.
Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, akcentując, że K. R. nie zamieszkiwał w mieszkaniu nr [...] w budynku nr [...] przy ul.C
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Organ administracyjny przeprowadzał postępowanie wyjaśniające w taki sposób, jak gdyby jego przedmiotem było wymeldowanie K. R.. W takim postępowaniu istotne znaczenie miałyby kontrole dyscypliny meldunkowej przeprowadzone przez Policję w dniach [...],[...] oraz [...] 1997 r.
Natomiast dla zaskarżonych decyzji ustalenia te miały tylko pośrednie znaczenie. O uwzględnieniu skargi przez Sąd zadecydował brak jakichkolwiek udokumentowanych czynności zmierzających do ustalenia, kto zamieszkiwał sporne mieszkanie w dniu [...] 1997 r., gdy zameldowany tam został Skarżący. Organy obu instancji twierdziły, że ten stan faktyczny został należycie udowodniony, choć na poparcie swego twierdzenia nie mogły przytoczyć żadnego dowodu. Nie przytoczyły dowodu, gdyż go nie posiadały. Dlatego anulowanie zameldowania K. R. w dniu [...] 1997 r. z powołaniem się na fakt, który w żadnej mierze nie był przedmiotem zainteresowania i wyjaśnienia organu prowadzącego postępowanie Sąd uznał za decyzję sprzeczną z art.7 i art.77 Kodeksu postępowania administracyjnego, a uchybienie to miało ścisły związek ze sposobem załatwienia sprawy.
Rację ma Skarżący, że przyznanie T. B. statusu strony w postępowaniu administracyjnym objętym niniejszą kontrolą sądu administracyjnego nie ma oparcia w prawie. Art.15 ani żaden przepis ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych nie uzasadnia takiego stanowiska organu administracyjnego. T.B. nie mógł bowiem być adresatem decyzji o anulowaniu zameldowania K. R. Wprawdzie organ administracyjny był zobowiązany działać z urzędu (art.15 i art.47 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych), a wniosek T. B. – potraktować jako dowód w sprawie, ale odmienne stwierdzenia zawarte w uchylonych decyzjach nie zasługują na aprobatę.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270, zm. Dz.U. r.2004, nr 162, poz.1692).
O kosztach orzeczono na podstawie art.97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.r.2002, nr 153, poz.1271, zm. Dz.U.r.2002, nr 240, poz.2052, Dz.U. r.2003, nr 171, poz.1663 i nr 192, poz.1873 i nr 124, poz.1153 oraz nr 228, poz.2256 i poz.2261) w zw. z art.55 ust.1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło