II SA/Kr 1675/03
WyrokWSA w Krakowie2005-11-07
Skład orzekający: Halina Jakubiec, Dorota Dąbek, Tadeusz Wołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo do zasiłku przedemerytalnego może być przyznane z datą wcześniejszą niż data złożenia dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień, jeśli skarżący spełniał warunki już w dniu rejestracji w urzędzie pracy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do zasiłku przedemerytalnego powinno być przyznane od daty, w której skarżący spełniał warunki ustawowe, tj. od dnia rejestracji w urzędzie pracy, a nie od dnia złożenia dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień. Wyrok sądu powszechnego potwierdzający spełnienie warunków nie jest dokumentem w rozumieniu art. 37l ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który warunkuje datę przyznania zasiłku. Skutki błędnej decyzji ZUS nie mogą obciążać skarżącego.Stan faktyczny
Skarżący J. Ś. zarejestrował się jako osoba bezrobotna w Grodzkim Urzędzie Pracy w lipcu 2001 roku i ubiegał się o zasiłek przedemerytalny. Organ pierwszej instancji przyznał mu prawo do zasiłku od marca 2003 roku, uznając, że data ta wynika z momentu złożenia dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień. Skarżący kwestionował tę datę, wskazując, że spełniał warunki już w dniu rejestracji. Sprawa była zawieszona z powodu toczącego się postępowania sądowego dotyczącego zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, które zakończyło się korzystnym dla skarżącego wyrokiem.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej daty przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie AWSA Dorota Dąbek WSA Tadeusz Wołek Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2005 r. sprawy ze skargi J. Ś. na decyzję Wojewody [...] z dnia 10 czerwca 2003 r Nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej daty przyznanego prawa do zasiłku przedemerytalnego
Wojewoda [...] decyzją z dnia 10 czerwca 2004r ([...] ) utrzymał w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2003r ([...]) o przyznaniu J. Ś. prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] .03.2003r.
W uzasadnieniu decyzji organy powołały się na treść art. 37j ust. 1 pkt 1 i 2, art. 37l ust.1 i ust.2 ( w brzmieniu przed 01.01.2002r. ) ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz.U.Nr 6 poz. 56- z 2001r.) w związku z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół ( Dz. U. Nr 154 poz. 1793- dalej zwanej nowelizującą. Przepis ten ( art. 11 ust.2 ) stanowi, że osoby, które przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego ( określonego w art. 37 ustawy o zatrudnieniu) nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach.
Skarżący J. Ś. zarejestrował się w Grodzkim Urzędzie Pracy w [...] w dniu [...] .07.2001r. i z tym dniem został mu przyznany decyzją Prezydenta Miasta [...] , status osoby bezrobotnej. Równocześnie postanowieniem z dnia [...].08.2001r. zostało z urzędu zawieszone postępowanie w sprawie ustalenia uprawnień zasiłkowych do czasu zakończenia postępowania toczącego się Sądem Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w związku z odwołaniem J. Ś. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych uznającej wypłacony za okres poprzedzający rejestrację w GUP, zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne za nienależnie pobrane świadczenie, oraz zobowiązującej do zwrotu pobranych świadczeń. Wyrokiem z dnia 27 listopada 2002r. Sąd Okręgowy w [...] zmienił zaskarżoną przez J. Ś. decyzję ZUS i ustalił, że skarżący nie jest zobowiązany do zwrotu zasiłku chorobowego pobranego za okres od [...] .05.2000r. do [...] .01.2001r. oraz świadczenia rehabilitacyjnego za okres od [...].01.2003r. do [...].02.2001r.
Powyższy wyrok uprawomocnił się z dniem [...] .01.2003r., a przedłożony w GUP został przez skarżącego wraz z pismem o wyrównanie należnych świadczeń zasiłkowych nabytych w dniu rejestracji datowanym na dzień [...] .03.2003r. a złożonym [...] .03.2003r. Wskutek tego wniosku organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] .03.2003r. ([...] ) podjął zawieszone postępowanie i uznając, że skarżący spełnia warunki określone w art. 37 j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym przed [...].01.2002r. wydał opisaną na wstępie decyzję przyznającą J. Ś. prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...].03.2003r. Według organu jest to dzień o jakim mowa w art. 37 l ust.2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu tj. następny po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenie uprawnień. Dostarczenie odpisu wyroku stanowiło zdaniem organu wyjaśnienie kwestii spełnienia przez J. Ś. określonych w art. 23 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunków uzyskania prawa do zasiłku ( dla bezrobotnych), co warunkuje zgodnie z art. 37 j (zdanie pierwsze) przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego.
Z takim ustaleniem daty początkowej, od której przyznany został zasiłek przedemerytalny J. Ś. nie zgodził się i wniósł odwołanie do Wojewody [...] , wskutek którego organ odwoławczy wydał opisaną na wstępie decyzję wskazującą na wyżej powołaną argumentację oraz utrzymującą w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. Ś. wniósł o zmianę wydanej przez Wojewodę [...] decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej w części dotyczącej przyznanie zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] .03.2003r. Zdaniem skarżącego skoro warunki do uzyskania prawa do zasiłku spełniał już w dacie rejestracji w GUP, od tej daty tj. [...].07.2001r. powinien mieć przyznane uprawnienia. Wyrok Sądu Okręgowego w [...] jedynie potwierdził, że spełniony był przez niego warunek posiadania 365 dni okresu uprawniającego do zasiłku przypadających w 18-stu miesiącach poprzedzających dzień rejestracji.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Powołany przez organy przepis art. 37 l ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu uzależnia prawo do (m.in.) zasiłku przedemerytalnego od złożenia dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień.
Stanowisko organów, iż wyrok Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] .11.2002r. był dokumentem niezbędnym do ustalenia uprawnień skarżącego do zasiłku przedemerytalnego polega na nieporozumieniu. Mianowicie wyrok ten potwierdził nieprawidłowość decyzji ZUS o uznaniu przyznanego i wypłaconego za okres [...] .05.2000r. - [...] .01.2001r. zasiłku chorobowego a następnie świadczenia rehabilitacyjnego od [...].01.2001r. do [...] .02.2001r. za nienależne świadczenie. Oznacza to, że skarżący w dacie rejestracji w Grodzkim Urzędzie Pracy w [...] miał ustalone uprawnienia do w/w świadczeń. Fakt, że organ który uprawnienia te ustalił a następnie poddał weryfikacji, nie mógł spowodować skutku w postaci pozbawienia skarżącego uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych, ewentualnie zasiłku przedemerytalnego do czasu załatwienia postępowania odwoławczego przed sądem powszechnym. Także zawieszenie postępowania administracyjnego z powodu toczącego się postępowania przed Sądem Okręgowym w [...] nie daje podstaw do uznania, iż w tym okresie skarżącemu nie przysługiwały uprawnienia do świadczeń z ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Postępowanie to nie polegało na ustaleniu uprawnień do zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego. O ile zasadnym było zawieszenie postępowania administracyjnego z powodu weryfikacji przez ZUS uprawnień do wcześniej wypłaconych świadczeń, to następnie po wydaniu przez Sąd Okręgowy wyroku zmieniającego błędną decyzję ZUS, należało przyjąć, że uprawnienia te były prawidłowo ustalone.
Przyjmując, iż weryfikacja przez ZUS uprawnień do pobranych przez J. Ś. świadczeń warunkowała nie tylko przebieg postępowania administracyjnego w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego, lecz także datę z jaką zasiłek ten ma być przyznany, organy dokonały niewłaściwej interpretacji art. 37 l ust. 2 (w/w) co skutkuje błędnym jego zastosowaniem.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ weźmie pod uwagę, iż w dacie rejestracji skarżący spełniał wymogi z art. 23 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Skutki błędnej decyzji ZUS, zmienionej wyrokiem Sądu Okręgowego, nie mogą obciążyć skarżącego, a wyrok ten nie jest dokumentem w rozumieniu art. 37 l ust. 2. Tym dokumentem była decyzja przyznająca zasiłek chorobowy a następnie świadczenie rehabilitacyjne. Należy zauważyć, że niewątpliwie takim dokumentem jest przedłożone przez skarżącego świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych. Z tego powodu data złożenia tego świadectwa może mieć wpływ na przyznanie zasiłku przedemerytalnego.
Na uwadze należy mieć także to, że skutkiem zawieszenia postępowania, określonym w art. 103 k.p.a. jest wstrzymanie biegu terminów określonych w kodeksie. Datę z jaką ustalone jest uprawnienie do zasiłku przedemerytalnego określają przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Nie ma zatem przeszkód do przyznania tych uprawnień w wyniku podjętego postępowania z datą przypadającą przed dniem podjęcia postępowania.
Z podanych wyżej względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 141 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U.Nr 153 poz. 1270), której zastosowanie do rozpatrzenia sprawy niniejszej wynika z treści art. 97 § 1 ustawy z 20 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło