II SA/Kr 1684/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Grażyna Firek Sędziowie WSA Krystyna Daniel (spr) NSA Andrzej Niecikowski Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2006 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 czerwca 2003 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, II zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego R. W. kwotę 10 zł ( dziesięć złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowanego w K. decyzją z [...].04.2003 r. znak: [...] na podstawie art. 105 § l k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie rozbiórki ściany budynku garażowego zlokalizowanego pomiędzy posesjami położonymi przy ul. B. [...] i [...] w K. ponieważ stało się bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu wskazał, że decyzją z [...].05.1993 znak: [...] na podstawie art. 37 ust.l pkt l ustawy z 24.10. 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 38 poz. 229) nakazano M. K. rozbiórkę boksów garażowych wybudowanych na dz. nr [...] i [...] przy ul. B. [...] w K. ponieważ obiekt ten został wybudowany na terenie nieprzewidzianym pod tego typu zabudowę w obowiązującym w dacie budowy miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta K.. Następnie w trybie art. 39 Prawa budowlanego z 24.10.1974 r. wykonanie rozbiórki zostało odroczone do dnia [...].12. 2000 r. Po upływie tego terminu zapadła nowa decyzja z [...]. 07. 2002 r., znak: [...] odmawiająca dalszego odroczenia rozbiórki przedmiotowych boksów garażowych. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Organ I instancji stwierdził, że w takim stanie prawnym obowiązuje decyzja z [...].05. 1993 r. nakazująca inwestorowi wykonanie rozbiórki przedmiotowych boksów garażowych. Organ I instancji stwierdził, że decyzja ta obejmuje całość obiektu wybudowanego samowolnie, w tym również ścianę pomiędzy posesjami przy ul B. nr [...] i [...] w K., w związku z czym prowadzenie odrębnego postępowania w stosunku do przedmiotowej ściany jest bezprzedmiotowe. Od tej decyzji odwołał się R. W., zarzucając, że zaskarżona decyzja "Jest kolejnym niekompetentnym tworem administracyjnym" i podtrzymał żądanie wydania decyzji nakazującej rozbiórkę (wraz z określeniem terminu zakończenia rozbiórki) samowoli budowlanej tj. boksów garażowych znajdujących się bezprawnie i bez jego zgody na jego działce położonej przy ul. B. [...] w K.. Podniósł, że nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji nakazującej M. K. rozbiórkę przedmiotowej samowoli budowlanej pomimo, "że samowola zajmuje jego działkę". Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 16.06.2003 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § l pkt l po rozpatrzeniu odwołania R. W. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że [...]. 02. 2003 r. R. W. wniósł ustnie do protokołu Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego żądanie wydania decyzji nakazującej M. K. rozbiórkę fragmentu budynku boksów garażowych, zajmujących część jego działki wraz z terminem tej rozbiórki. Wnioski te zostały przesłane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., który zaskarżoną decyzją z [...].04. 2003 r. umorzył wszczęte w/w sprawie postępowanie. W trakcie postępowania odwoławczego R. W. po zapoznaniu się z aktami sprawy stwierdził, że brak w nim dokumentów stwierdzających, że w przedmiotowym budynku znajdują się piwnice, których fragment znajduje się na jego posesji, ponowił żądanie wydania decyzji nakazującej rozbiórkę tych piwnic i załączył do wniosku rys. przekroju przedmiotowego budynku z widocznymi piwnicami. Organ odwoławczy wskazał, że wyniku oględzin przeprowadzonych w dniach [...].06. 2003 r. i [...].06. 2003 r. na dz. nr [...] przy ul. B. [...] w K. stwierdzono, że z przedmiotowego budynku pozostały: fragmenty ścian od strony wschodniej i południowej tj. od strony granicy z działką R. W. oraz część ściany frontowej z bramą metalową, nie stwierdzono natomiast aby od strony działki R. W. znajdowały się piwnice. Obecny podczas oględzin M. K. oświadczył, że piwnice takie były ale w części północnej budynku. Nadto ustalono, że pomiędzy działkami M. K. i R. W. istnieje duża różnica poziomów, co powoduje, że ściana przedmiotowego budynku w granicy działki od własnej strony ma wysokość ok. 1.60 m , a od strony działki sąsiedniej ok. 3.00 m. Organ odwoławczy wskazał, że w dniu oględzin nie były prowadzone roboty rozbiórkowe, przerwane z powodu choroby inwestora, który nie określił kiedy przystąpi do kontynuowania rozbiórki, w tym ściany znajdującej się w granicy, podając jako powód trudności finansowe. W opinii organu odwoławczego zaskarżona decyzja została wydana zasadnie bowiem w sprawie przedmiotowego budynku zapadła wcześniej decyzja nakazująca jego rozbiórkę. Decyzja ta obejmuje cały budynek wraz z piwnicami oraz fundamentami i taki sposób rozbiórki zostanie wyegzekwowany. A zatem zbędne było wydawanie odrębnej decyzji nakazującej rozbiórkę jednej ze ścian obiektu, ponieważ byłaby to druga decyzja w tej samej sprawie. Odnosząc się do kwestii braku udziału R. W. w początkowym okresie postępowania wyjaśnił, że dowiedział się on o obowiązującej decyzji z [...]. 05. 2003 r. i obecnie bierze udział jako strona w przedmiotowym postępowaniu. Od tej decyzji złożył skargę R. W. wnosząc o jej unieważnienie i zarzucając jej rażące naruszenie prawa oraz wniósł o zobowiązanie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wydania decyzji w sprawie rozbiórki samowoli budowlanej z terminem zakończenia rozbiórki. W uzasadnieniu wskazał, że z dokumentacji którą przedstawił wynika, że w przedmiotowym budynku znajdują się piwnice o wys. 2.65 m. Dokumentację tę sporządził w sierpniu 1995 r. rzeczoznawca mgr inż. R. G.. Podniósł, że o istnieniu piwnic świadczy także różnica poziomów, którą stwierdził w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy. Wskazał szereg decyzji wydanych w tej sprawie m.in. decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który decyzją z [...].01. 2002 r. uchylił decyzję WINB z [...].10. 2002 i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta M. K. z [...].10. 1995 r. o odroczeniu rozbiórki przedmiotowych boksów. Wskazał, że w sprawie były różne "matactwa" i aby je przerwać złożył wnioski do PINB i WINB o wydanie poprawnej decyzji dotyczącej rozbiórki przedmiotowych boksów oraz ustalającej końcową datę tej rozbiórki. Podniósł, że nie uczestniczył jako strona w sprawie wydania I decyzji z [...].11. 1992 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując zajęte w zaskarżonej decyzji stanowisko. Nadto wyjaśnił, że po dokonaniu szczegółowych oględzin przez organ odwoławczy na działce M. K. w dniu [...].07. 2003 r. oraz przez organ I instancji w dniach [...].07. 2003 r. i [...].07. 2003 r. stwierdzono, że przedmiotowy budynek boksów garażowych był podpiwniczony oraz, że inwestor rozpoczął rozbiórkę ściany szczytowej na poziomie piwnic od strony działki R. W., uwidaczniając pomieszczenia piwnic. W piwnicach tych inwestor składuje materiały z rozbiórki. Odnosząc się do pozostałych kwestii poruszanych w skardze dotyczących innych decyzji jakie zapadły w przedmiotowej sprawie, wyjaśnił, że decyzja WINB z dnia [...].10 2003 r. uchylająca decyzję PINB w K. z [...].08. 2002 r. którą odmówiono uchylenia decyzji Prezydenta M. K. z [...]. 10. 1995 r. znak: [...] odraczającej termin przymusowej rozbiórki samowolnie wybudowanych boksów garażowych na dz. nr [...] i [...] przy ul. B. [...] w K. do dnia [...].12. 2000 r. w części rozstrzygnięcia i orzekającą w tym w zakresie została przez R. W. zaskarżona do NSA w Krakowie. Natomiast decyzją z [...].10. 2003 r. odmówiono stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta M. K. z [...].10. 1995, którą odroczono M. K. termin wykonania rozbiórki przedmiotowych boksów garażowych do dnia [...].12. 2000 r. Decyzja ta została następnie uchylona przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z [...].01. 2003 r. i jednocześnie stwierdzona została nieważność decyzji Prezydenta M. K. z [...].10. 1995 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Stosownie do treści art. 97 § l ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. Dlatego też właściwym do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. W świetle art. l § l p.p.s.a sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, w tym zakresie - legalności decyzji administracyjnych (art. l i art. 3 p.p.s.a.) W ramach kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § l p.p.s.a. W wyniku dokonanej oceny należy stwierdzić, że kwestionowana decyzja nie jest zgodna z prawem. Ze skargi wynika, że intencją skarżącego jest doprowadzenie do rozbiórki znajdujących się na jego działce przy ul. B. [...] w K.: jednej ze ścian oraz piwnic budynku garażowego, którego inwestorem jest M. K., w związku z czym skarżący wniósł o wydania odpowiedniej decyzji przez organ nadzoru budowlanego. Zgodnie ze stanowiskiem organu I instancji, zaaprobowanym następnie w zaskarżonej decyzji przez organ II instancji, postępowanie w niniejszej sprawie jest bezprzedmiotowe ponieważ decyzją z [...].05. 1993 r., znak: [...] - utrzymaną przez organ odwoławczy - nakazano M. K. rozbiórkę boksów garażowych wybudowanych na dz. nr [...] i [...] przy ul. B. [...] w K., wskazując, że obiekt ten został wybudowany na terenie nieprzewidzianym pod tego typu zabudowę w obowiązującym w dacie budowy miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta K.. W związku z powyższym organy I i II instancji uznały, że w sprawie nakazu rozbiórki budynku garażowego, znajdującego się na dz. nr [...] i [...] przy ul. B. [...] i stanowiącej własność inwestora, została już wydana decyzja obejmująca cały przedmiotowy budynek garażowy wraz z piwnicami i fundamentami i "taki sposób rozbiórki zostanie wyegzekwowany". A zatem wydanie decyzji zgodnie z wnioskiem skarżącego czyli nakazującej rozbiórkę jednej ze ścian i piwnic przedmiotowego budynku garażowego byłoby wydaniem drugiej decyzji w tej samej sprawie. Już na wstępie należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie kwestią zasadniczą było ustalenie przez rozstrzygające organy czy decyzja administracyjna, której wydania domagał się w swoim wniosku skarżący, dotyczyła sprawy poprzednio już rozstrzygniętej decyzją z [...].05. 1993 r. czy też stanowiła nową sprawę, a dokładnie sprawę, której przedmiot nie jest tożsamy ze sprawą już rozstrzygniętą. Stosownie bowiem do zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 k.p.a. i w zw. z art. 156 § l pkt 3 k.p.a. jeżeli sprawa została uprzednio rozstrzygnięta decyzją ostateczną, wydanie w tej samej sprawie nowej decyzji administracyjnej załatwiającej sprawę co do istoty narusza ustanowiony dotychczasową decyzją stan powagi rzeczy osądzonej. W związku z tym, dla oceny czy w niniejszej sprawie należało wydać decyzję administracyjną nakazującą - zgodnie z wnioskiem skarżącego, potwierdzonym następnie w jego odwołaniu - rozbiórkę jednej ściany i fragmentu piwnic boksu garażowego, znajdujących się na działce skarżącego czy też należało wydać decyzję umarzającą przedmiotowe postępowanie jako bezprzedmiotowe, organ I instancji powinien jednoznacznie ustalić czy jakakolwiek część przedmiotowego budynku garażowego znajduje się na terenie działki stanowiącej własność skarżącego R. W. czy też cały budynek garażowy, znajduje się wyłącznie na terenie działek nr [...] i [...] w K.. Powyższy obowiązek wynika z jednej z podstawowych, ogólnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 7 k.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podejmowanie w toku prowadzonego postępowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada ta jest skonkretyzowana w art. 77 k.p.a., nakazującym organom administracji publicznej zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie stosownie do art. 107 § l i 3 wydać decyzję, która powinna zawierać obok innych składników rozstrzygnięcie i uzasadnienie faktyczne, w którym należy wskazać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. A tego w niniejszej sprawie organy administracji publicznej nie uczyniły. Faktem jest, że organ I instancji w lakonicznym uzasadnieniu swojej decyzji z [...].04. 2003 r. w ogóle nie wskazał na jakiej podstawie przyjął, iż przedmiotowa ściana budynku garażowego znajduje się w granicy pomiędzy działkami przy ul. B. [...] i [...] w K.. Nie odniósł się również do twierdzeń podnoszonych przez M. W. wskazującego, swoich pismach (m. in. z [...].01. 2003 r. i z [...].02. 2004 r.) i zgłaszanych ustnie bezpośrednio do organu I instancji ([...].01. 2003 r., [...].01. 2003 r.) że przedmiotowa ściana znajduje się na jego działce wraz z piwnicami, które mają wysokość 2.65 m. Nadto Sąd stwierdził, że organ odwoławczy, utrzymując w mocy decyzje organu I instancji, także nie wskazał jednoznacznie na jakiej podstawie przyjął, że przedmiotowa ściana stanowiąca nierozebrany fragment budynku garażowego znajduje się na terenie działki inwestora i jest usytuowana od strony działki R. W., a odrzucił twierdzenia M. W. utrzymującego, że ściana ta jest sytuowana na jego działce. Organ odwoławczy nie wskazał również dlaczego dał wiarę twierdzeniom inwestora, że "piwnice znajdowały się tylko od strony pomocnej" garażu, a nie dał wiary twierdzeniom podnoszonym przez R. W., że część piwnic garażu znajduje się na terenie działki skarżącego R. W. tj. od strony wschodniej i południowej, nadto nie odniósł się do dokumentacji sytuacyjnej przedstawionej przez skarżącego w dniu [...].02. 2003 r., na okoliczność sytuowania fragmentu piwnic przedmiotowego garaży na terenie jego działki. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że decyzje organu I i II instancji zostały wydane przedwcześnie z pominięciem ustalenia okoliczności faktycznych mogących mieć istotne znaczenie dla sprawy, a braki w tym zakresie powinny zostać uzupełnione stosownie do wymogów wynikających z treści art.: 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. Tym samym organy administracji publicznej rozpoznające ponownie niniejszą sprawę powinny przeprowadzić postępowanie wyjaśniające celem jednoznacznego ustalenia czy przedmiotowa ściana boksów garażowych znajduje się na terenie działki inwestora w granicy z działką skarżącego czy też jest sytuowana na terenie działki skarżącego. Nadto należy ustalić czy jakiś inny element budynku garażowego (piwnice, fundamenty), co do którego orzeczony został nakaz rozbiórki znajduje się na terenie działki skarżącego. Jednocześnie należy pamiętać, że tylko w sytuacji gdy ustalenia dowodowe jednoznacznie pozwolą na stwierdzenie, że przedmiotowy budynek garażowy w całości jest zlokalizowany na terenie działek nr [...] i [...] przy ul. B. [...] w K. zasadne będzie przyjęcie, że niniejsza sprawa z wniosku R. W. dotycząca rozbiórki jednej ze ścian przedmiotowego boksu garażowego jest tożsama ze sprawą zakończoną wydaniem decyzji z [...].05. 1994, którą nakazano M. K. rozbiórkę boksów garażowych znajdujących się na dz. nr [...] i [...] przy ul. B. [...] w K. i w związku z tym postępowanie w niniejszej sprawie zostało umorzone zasadnie. W przeciwnym razie tj. gdy fragmenty przedmiotowego budynku garażowego są zlokalizowane poza wskazanymi w sentencji w/w decyzji działkami zasadne będzie wydanie nowej decyzji, nakazującej rozbiórkę tych fragmentów boksu garażowego, które znajdują się na terenie dz. skarżącego, a to że względu na to, że stosownie do obowiązującego prawa (art. 107 § l k.p.a.) rozstrzygnięcie decyzji musi być sformułowane precyzyjnie i jednoznacznie. Skoro więc rozstrzygnięcia nie można domniemywać i winno ono być wyrażone expresis verbis w osnowie decyzji (por. wyrok z 12.04. 1999 r. IV SA 1886/96, niepubl.) należało orzec jak w sentencji. Odnośnie pozostałych zarzutów podniesionych w skardze sąd stwierdził, ze nie mają one istotnego znaczenia dla niniejszej sprawy. Stosownie do art. 145 § l pkt. l lit. "c" ustawy o p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego w oparciu o w/w przepis orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na postawie art. 200 p.p.s.a.