II SA/Kr 1686/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel (spr.) Sędziowie: WSA Wojciech Jakimowicz WSA Renata Czeluśniak Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2010 r. sprawy ze skargi A.K. i A.K. na decyzję Wojewody [....] z dnia 14 września 2009 r. nr [....] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od Wojewody [....] na rzecz skarżących A.K. i A.K. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Starosta O. decyzją z 21 lipca 2009 r., na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego wobec niewykonania obowiązków nałożonych postanowieniem z 6 lipca 2009 r. odmówił A.K. i A.K. zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę w/w budynku garażowo-gospodarczego w O. na działce nr [...] . W uzasadnieniu organ podniósł, że inwestorzy [...] 2009 r. złożyli do Starosty O. wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego oraz udzielenie pozwolenia na budowę w/w budynku garażowo-gospodarczego. Starosta O. postanowieniem z 6. 06. 2009 r., na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z 7. 07. 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 1207, póz. 2016 ze zm.) nałożył na inwestorów obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie poprzez: 1. uzupełnienie oświadczenia A.K. o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane tj. wskazanie nr, obrębu i jednostki ewidencyjnej działki, 2. przedłożenie oświadczenia projektantów o sporządzeniu projektu zgodnie z przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, 3. uzupełnienie projektu budowlanego o rysunek: rzutu poddasza, 4. zlokalizowanie budynku zgodnie z ustaleniami § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12. 04. 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, póz. 690 ze zm.) 5. dostosowanie okapu do stanu zgodnego z § 12 ust. 5 w/w rozporządzenia, wskazując, że okapy mogą pomniejszyć odległość budynku od granicy działki budowlanej nie więcej niż 0,8 m w przypadku jeżeli budynek jest sytuowany od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości 4 m lub 3 m. Przy usytuowaniu budynku w odległości 1,5 od granicy działki okap o wysięgu 0,8 m nie jest zgodny z powyższym przepisem. 6. doprowadzenie projektu budowlanego do "spójności z § 10 ust. 2 pkt 4 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zespołu działalności l gospodarczej w rejonie wsi O. w zakresie symetrii dachu". Wg przepisu prawa miejscowego dachy mają być symetryczne, w przedstawionym projekcie dachy są różnej długości. Organ zakreślił termin do usunięcia w/w nieprawidłowości do 20 lipca 2009 r. A.K. i A.K. zrealizowali obowiązki nałożone w punktach 1-3 postanowienia, natomiast nie wypełnili warunków określonych w punktach 4, 5, 6. Organ przywołał treść § 12 w/w rozporządzenia oraz wskazał, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w obrębie którego znajduje się działka nr [...] nie reguluje kwestii lokalizacji budynków od granic działki, natomiast w ocenie organu rozmiary działki pozwalają na usytuowanie budynku w odległościach normatywnych od granic działki. Argumenty inwestorów dotyczące kwestii usytuowania nieprzekraczalnej linii zabudowy na działce, warunkującej lokalizację istniejącego budynku mieszkalnego, a w konsekwencji usytuowanie projektowanego budynku w zbliżeniu do granic działki oraz kwestia wjazdu do garażu nie stanowią argumentów dopuszczonych przepisami prawa. Odnośnie punktu 5 postanowienia organ wskazał, że po złożeniu poprawionej dokumentacji, przy usytuowaniu budynku w odległości 1,5 m od granicy działki, okap posiada wysięg 0,8 m, co w dalszym ciągu narusza § 12 ust. 5 rozporządzenia. Również w zakresie punktu 6 w poprawionej dokumentacji połacie dachu nadal mają różną długość (440 cm i 420 cm), nie są więc symetryczne, co narusza § 10 ust. 2 pkt 4 planu miejscowego. Odwołanie od decyzji organu l instancji i do Wojewody [...] złożyli A.K. i A.K. , W ich ocenie warunki określone w punktach 4-6 w/w postanowienia zostały spełnione. W przedmiotowej sprawie zachodzi sytuacja określona w § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia, gdyż od strony zachodniej możliwość wybudowania w/w budynku jest niemożliwa ze względu na nieprzekraczalną linię zabudowy na działce, a od strony wschodniej wybudowanie projektowanego budynku w odległości większej niż 1,5 m od granicy sąsiedniej działki uniemożliwiałoby wjazd drugim samochodem do projektowanego budynku ze względu na taras istniejącego budynku mieszkalnego. Ponadto nie ma możliwości innego usytuowania w/w budynku ze względu na ustanowiony wjazd projektowanego garażu od strony północnej. W ocenie odwołujących się warunek określony w punkcie 5 również został spełniony, gdyż § 12 ust. 5 dotyczy budynków usytuowanych w odległości 3 m od granicy z sąsiednią działką. W odniesieniu do odległości 1,5 m od granicy działki przepisy nie regulują tej kwestii. Odnośnie zarzutu braku symetryczności dachu odwołujący się wskazali, że połacie dachowe są nachylone pod jednakowym kątem tj. 40°, natomiast różne długości połaci dachowych nie oznaczają, że warunek symetryczności dachu nie został spełniony. Nadto odwołujący się podali, że przy budowie budynku mieszkalnego w 1999 r., na który otrzymali pozwolenie na budowę zakładano budowę budynku użytkowego na działce usytuowanego w odległościach 1,5 m od granic działki, a zatem w tym samym miejscu co planowany budynek garażowo-gospodarczy. Pozwolenie na budowę nie obejmowało "budowy tego budynku, jednakże w projekcie zagospodarowania terenu zatwierdzonym przez Starostę O. został on tak usytuowany. Wojewoda [...] decyzją z 14 września 2009 r. znak: [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że analiza akt sprawy, zwłaszcza projektu architektoniczno - budowlanego w aspekcie obowiązujących przepisów prawa nie pozwala na uwzględnienie zarzutów. Organ przytoczył treść § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w brzmieniu na dzień złożenia wniosku i stwierdził, że działki inwestora nie można zaliczyć do działek, których rozmiar uniemożliwia zachowanie odległości od granic, o których mowa w ust. 1 pkt 2 przepisu. Określenie "rozmiar działki" odnosi się głównie od jej szerokości i długości. Istniejąca linia zabudowy, zainwestowanie działki, czy wybrany przez inwestora sposób wjazdu do garażu nie mieszczą się w pojęciu "rozmiar działki". Brak jest w przepisach prawa poparcia dla planowanego usytuowania obiektu. Również wysunięcie okapów budynku usytuowanego w odległości 1,5 m od granicy działki na odległość 0,8 m byłoby niezgodne z przepisami rozporządzenia. Wskazał, że § 12 ust. 5 rozporządzenia odwołuje się do ust. 1, w którym jest mowa o odległościach 3 i 4 m, zatem przepis ten nie dotyczy obiektów usytuowanych w odległościach 1,5 m lub w granicy działki. Natomiast w ocenie organu odwoławczego można przyjąć, że narysowany w projekcie dach jest dachem dwuspadowym symetrycznym, mimo, że połać dachu z jednej strony budynku jest dłuższa niż połać dachu po jego drugiej stronie. Zapis dotyczący symetrii dachu odnosi się głównie do kątów jego nachylenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożyli A.K. i A.K. , domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji. Powtórzyli argumentację przedstawioną w odwołaniu. Zarzucili nieprawidłową interpretację § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki oraz ich usytuowanie, wskazując, że w przedmiotowej sprawie zachodzi konieczność i możliwość zbliżenia budynku na odległość 1,5 m z sąsiednią działką ze względu na niewielkie rozmiary działki. Wskazali,-że nie ma możliwości innego zlokalizowania projektowanego budynku, gdyż linia zabudowy została wyznaczona w odległości wynosi 30 m od osi drogi gminnej. Zatem lokalizacja budynku możliwa jest tylko za budynkiem mieszkalnym, gdzie nie ma już wystarczającej powierzchni działki, żeby odsunąć budynek na odległość 3 m od granicy, ponieważ przy takiej odległości niemożliwy byłby wjazd i wyjazd z garażu. Lokalizacja budynku w części południowo-wschodniej jest niemożliwa z uwagi na znajdującą się w tym miejscu zieleń. Nadto wskazali, że do projektu budynku mieszkalnego z 1999 r. dołączyli oświadczenia właścicieli sąsiednich działek o zgodzie na budowę budynku użytkowego w odległości 1,5 m od granic działki. Zarzucili, że w zaskarżonej decyzji nie odniesiono się do przedmiotu zaskarżenia. Wskazali, że organ łamie zasadę równego traktowania wszystkich obywateli udzielając pozwolenia na budowę w analogicznych stanach faktycznych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i art. 3 ustawy p.p.s.a). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia praw materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. W wyniku dokonanej przez Sąd kontroli należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jakkolwiek nie wszystkie zarzuty skargi są zasadne. Już na wstępie należy wskazać, że zarówno organ l instancji wydając decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia dla A.K. i A.K. na budowę budynku garażowo-gospodarczego w O. na działce nr [...] , jak i organ II instancji, który po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał decyzję organu l instancji w mocy, naruszyły przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. W ocenie Sądu postępowanie w w/w przedmiocie zostało bowiem przeprowadzone bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym powoływanych przez inwestorów w odwołaniu. Przede wszystkim trzeba podzielić stanowisko strony skarżącej, że organy powinny odnieść się do projektu zagospodarowania działki nr [...] zatwierdzonego przez Starostę Powiatu O. decyzją z 19. 10. 1999 r., którą organ zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia A.K. i A.K. na budowę budynku mieszkalnego na przedmiotowej działce. W aktach administracyjnych sprawy, a także w załącznikach do skargi przedłożono bowiem projekt zagospodarowania działki nr [...] w m. O. zatwierdzony w/w decyzją z 1999 r., na którym obok budynku mieszkalnego zaznaczony został również budynek gospodarczo - garażowy, sytuowany dokładnie w miejscu wnioskowanym przez inwestorów tj. w odległości 1,50 m od granicy z działkami sąsiednimi tj. działką nr [...] (położoną od strony wschodniej) i działką nr .... (położoną od strony północnej), a z żadnego z przedłożonych dokumentów nie wynika, że wskazane usytuowanie budynku garażowo-gospodarczego w projekcie zagospodarowania działki stanowiącym załącznik do projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z 1999 r. zostało uznane za nieobowiązujące. W związku z tym nawet w sytuacji, gdy decyzja o pozwoleniu na budowę z 1999 r. nie obejmowała pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku garażowo - gospodarczego, to inwestor mógł przypuszczać, że w/w projekt zagospodarowania działki będzie wiążący także w przyszłości i w związku z tym centralne usytuowanie budynku mieszkalnego nie będzie kolidować z planowaną w przyszłości budową przedmiotowego budynku. W postępowaniu o pozwolenie na budowę organ administracji budowlano-architektonicznej zobowiązany jest ocenić czy przedstawiony do zatwierdzenia projekt budowlany odpowiada wymaganiom Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego (względnie decyzji o warunkach zabudowy) oraz czy jest zgodny z obowiązującym prawem budowlanym i przepisami odrębnymi, w tym przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12. 04. 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przy czym w przypadkach szczególnie uzasadnionych organ administracji architektoniczno-budowlanej powinien podjąć postępowania w trybie przewidzianym w art. 9 Prawa budowlanego, celem dopuszczenia odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Ustawodawca przewidział bowiem, że nie we wszystkich przypadkach będzie możliwe spełnienie wymagań wynikających z przepisów, techniczno-budowlanych. W pewnych sytuacjach określonych przez ustawodawcę w przepisie art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego jako "przypadki szczególnie uzasadnione" możliwe jest niezastosowanie się do niektórych z tych wymagań. Ocena czy w danej sprawie zachodzą przypadki szczególnie uzasadnione w rozumieniu art. 9 ust. 1 ab initio należy do organów administracji architektoniczno-budowlanej oraz ministra, który ustanowił odpowiednie przepisy techniczno - budowlane (por. komentarz do art. 9 prawa budowlanego w: R. Dziewiński, P. Ziemski, Prawo budowlane. Komentarz., Dom Wyd. ABC, 2006 r.) Odnosząc powyższe do sprawy zakończonej zaskarżona decyzją trzeba wskazać, że organy nie podjęły postępowania w trybie art. 9 Prawa budowlanego celem wyjaśnienia czy w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku garażowo-gospodarczego nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek uzasadniający odstępstwo w zakresie lokalizacji przedmiotowego budynku w odległości 1,50 m od granicy z działkami sąsiednimi, ale od razu przesądziły, że lokalizacja taka jako niezgodna z przepisami techniczno-budowlanymi. Organy l i II instancji poprzestały przy tym na wskazaniu, że działka inwestora ma odpowiednie wymiary aby lokować na niej budynki zgodnie z wymaganiami przepisów techniczo-budowlanych. Ponieważ w ocenie Sądu kwestia sytuowania przedmiotowego budynku w odległości 1,50 m. od granicy z działkami sąsiednimi, położonymi od strony północnej i wschodniej ma podstawowe znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, ponownie rozpoznając sprawę organ l instancji powinien dokonać szczegółowych ustaleń faktycznych i prawnych celem wyjaśnienia czy w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek pozwalający na odstępstwo od warunków wskazanych w § 12 cyt. rozporządzenia w zakresie sytuowania przedmiotowego budynku - stosownie do wniosku skarżących. Organ obowiązany będzie rozważyć czy jest możliwe i celowe jest zastosowanie odstępstwa proponowanego przez skarżących i w związku z tym - zgodnie z treścią art. 9 ust. 3 Pr. budowlanego powinien wystąpić do ministra. Mając to na uwadze organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy powinien rozważyć udział w sprawie również właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców działek sąsiednich tj. działki nr [...] i [...] , a to ze względu na wnioskowane sytuowanie przedmiotowego budynku w odległości 1,50 m od granicy z tymi a działkami. Należy również w wskazać, że decyzja organu l instancji została wydana z uchybieniem dyspozycji z art. 10 § 1 kpa, zgodnie z którym organy są obowiązane zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Pozostałe zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. W szczególności nie ma racji strona skarżąca kiedy wskazuje, że sytuując budynek w odległości 1,50 m. od granicy może dodatkowo pomniejszyć tę odległość o okap o wysięgu 0,8 m. Nie jest także zgodne z przepisami techniczno-budowlanymi twierdzenie strony skarżącej, iż przedmiotowy budynek może być sytuowany w odległości 1,50 m od granicy ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych. Zgodnie bowiem z przepisem § 12 ust. 3 pkt. 4 rozporządzenia z 12. 04. 2002 r., w brzmieniu obowiązującym w czasie wydania zaskarżonej decyzji, takie usytuowanie jest możliwe w odniesieniu do budynków gospodarczych lub garażowych o długości mniejszej ni ż 5,5 m i wysokości mniejszej niż 3 m, natomiast wnioskowany do budowy budynek ma 9,50 m długości i ok. 7 m. szerokości. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skargi, w którym wskazano na udzielanie pozwolenia na budowę w analogicznych sytuacjach. Należy podkreślić, ze każda sprawa w postępowaniu administracyjnym jest rozpatrywana indywidualnie, zgodnie z ogólną zasadą legalizmu, wyrażoną w art. 6 kpa, który stanowi, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, a zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 kpa organy stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Należy podkreślić, że przepisy z art. 6 i 7 wykluczają możliwość modyfikowania przepisów materialnego prawa administracyjnego, także ze względu na zgodę udzieloną przez właścicieli działek sąsiednich. Tym bardziej, że załączone do akt sprawy zgody właścicieli działek sąsiednich zostały udzielone w 1999 r. Natomiast stosownie do zasad ogólnych z art 6. art. 7, a także S kpa organy administracji publicznej zobowiązane są działać na podstawie prawa i prowadzić postępowanie tak aby wyjaśnić wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy. A zatem ze względu na brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i naruszeniem poprzez to art. 7, art. 77 § 1, art. 8 i art. 10 § 1 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit ;c" ustawy z 30.08. 2002 r. o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. n 153, póz 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. W oparciu o art. 152 p.p.s.a. określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.