II SA/Kr 17/07

WyrokWSA w Krakowie2007-12-04

Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Grażyna Firek, Renata Czeluśniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu administracji o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym, wydane na wniosek niepodpisany zgodnie z wymogami reprezentacji podmiotu, jest dotknięte wadą nieważności?
Ratio decidendi
Postanowienie organu administracji o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu, wydane na wniosek niepodpisany zgodnie z wymogami reprezentacji podmiotu wynikającymi z Krajowego Rejestru Sądowego i statutu, jest dotknięte wadą nieważności. Organ I instancji wydał postanowienie bez skutecznego wniosku, a organ II instancji rozpoznał je z rażącym naruszeniem prawa. W związku z tym oba postanowienia podlegają stwierdzeniu nieważności.
Stan faktyczny
Organ I instancji odmówił dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, uznając, że nie realizuje ono celów statutowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło to postanowienie i dopuściło Stowarzyszenie do udziału, uznając jego wniosek za uzasadniony celami statutowymi i interesem społecznym. Skarżąca Spółka z o.o. wniosła skargę na postanowienie SKO, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących dopuszczenia organizacji do postępowania i uzasadnienia interesu społecznego. Sąd administracyjny stwierdził nieważność obu postanowień.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie WSA Grażyna Firek WSA Renata Czeluśniak (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2007 . r. sprawy ze skargi "[ ] " Sp. z o.o. w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [....] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu I stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji , II zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej "[....] " Spółki z o.o. w K. kwotę 100 zł ( sto złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania . Prezydent Miasta K. postanowieniem z dnia [....] wydanym na podstawie art. 31 § 1 i 2 kpa, po rozpoznaniu wniosku A.K. - Wiceprezes Stowarzyszenia .......... z siedzibą w K. o dopuszczenie Stowarzyszenia ..... do udziału w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji pn. "budowa budynku mieszkalno-usługowego. wielorodzinnego ,wraz z wjazdami i miejscami postojowymi naziemnymi oraz rozbudowa miejskiej sieci energetycznej na dz. nr nr ............ obręb........, położonych przy ul. ............w K." odmówił dopuszczenia organizacji do udziału w przedmiotowym postępowaniu. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że we wniosku jako przesłankę przemawiającą za dopuszczeniem organizacji do udziału w postępowaniu wskazano, iż "ze względu na usytuowanie inwestycji nie tylko w sercu zabytkowego P., lecz dodatkowo przy malowniczych i wykorzystywanych powszechnie jako tereny rekreacyjne i miejsce widokowe bulwarach wiślanych, znajduje się ona w obrębie interesu mieszkańców nie tylko tej dzielnic, ale całego K. , wobec czego wskazane wydaje się zapewnienie lokalności społecznej udziału w niniejszym postępowaniu przynajmniej za pośrednictwem reprezentującego interesy tej społeczności Stowarzyszenia". Zgodnie z art. 31 § l k.p.a. dopuszczenie podmiotu do udziału w postępowaniu w charakterze podmiotu na prawach strony następuje wtedy, gdy jest to uwzględnione celami statutowymi organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Celem Stowarzyszenia jest m.in., zgodnie § 12 pkt 2 Statutu inicjowanie, popieranie i współdziałanie, a także organizowanie wszelkich zamierzeń i prac związanych z harmonijnym rozwojem społeczno-gospodarczym P., obejmując swą działalnością zagadnienia nauki, edukacji, dokształcania zawodowego i równych szans, kultury, sztuki i ochrony zabytków, sportu i rekreacji, a także ekologii i rozwoju przestrzennego. Organ I instancji po przeanalizowaniu statutu Stowarzyszenia stwierdził, że udział w przedmiotowym postępowaniu nie będzie stanowił realizacji celów statutowych Stowarzyszenia i odmówił dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w przedmiotowym postępowaniu. Zażalenie na powyższe postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. złożyło Stowarzyszenie .......z siedzibą w K. Żalący się zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że udział Stowarzyszenia w niniejszym postępowaniu nie stanowi realizacji celów statutowych Stowarzyszenia, oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 8, art. 9 i art. 124 § 2 kpa poprzez niepodanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia konkretnych przesłanek, jakimi kierował się organ, odmawiając dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [....] wydanym na podstawie art. 31 § 2 w związku z art. 31 § 1 pkt 2 oraz art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 kpa, uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i orzekło o dopuszczeniu STOWARZYSZENIA ........z siedzibą w K. do udziału w przedmiotowym postępowaniu. Kolegium wskazało, że Stowarzyszenie powołuje się w swoim wniosku na cele swoje określone w § 12 pkt 2,6,7 i pkt 8 Statutu Stowarzyszenia, tj.: - § 12 pkt 2 "Inicjowanie, popieranie i współdziałanie, a także organizowanie wszelkich zamierzeń i prac związanych z harmonijnym rozwojem społeczno-gospodarczym P., obejmując swą działalnością zagadnienia nauki, edukacji, dokształcania zawodowego i równych szans, kultury, sztuki i ochrony zabytków, sportu i rekreacji, a także ekologii i rozwoju przestrzennego", - § 12 pkt 6 "Podejmowanie i wspieranie działań na rzecz ochrony obiektów zabytkowych i dziedzictwa narodowego oraz podnoszenia atrakcyjności turystycznej P", - § 12 pkt 7 "Tworzenie obywatelskich inicjatyw prawnych", - § 12 pkt 8 "Wyrażanie opinii na temat spraw dotyczących P". Zdaniem Kolegium treść wskazanych przez Stowarzyszenie punktów § 12 Statutu Stowarzyszenia, wskazuje, że wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w w/w postępowaniu jest uzasadniony celami statutowymi Stowarzyszenia. Należy bowiem przyjąć, iż udział w postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem jest ustalenie warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie budynku mieszkalno-usługowego, wielorodzinnego na działkach leżących w obrębie P., będzie realizował cele statutowe Stowarzyszenia, gdyż udział ten z pewnością będzie stanowił "Wyrażanie opinii na temat spraw dotyczących P." (§......), jak też udział ten będzie wyrazem objęcia działalnością Stowarzyszenia zagadnienia rozwoju przestrzennego, celem inicjowania, popierania i współdziałania, a także organizowania wszelkich zamierzeń i prac związanych z harmonijnym rozwojem społeczno-gospodarczym ..... (§ .....). Zdaniem Kolegium można zatem przyjąć, że istnieje merytoryczne powiązanie przedmiotu w/w postępowania administracyjnego z celami i zakresem działania Stowarzyszenia. Ponadto z przepisu art. 31 § 1 kpa wynika, że uczestnictwo organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym na prawach strony musi być uzasadnione także interesem społecznym. W ocenie Kolegium udział Stowarzyszenia w przedmiotowym postępowaniu w celu realizacji celów Statutowych leży w interesie społecznym. Zagadnienia rozwoju przestrzennego z całą pewnością pozostają w ścisłym związku z interesem społeczności zamieszkującej dany teren tj. w omawianej sprawie dzielnicę P. Zatem wobec realizacji w niniejszej sprawie wszystkich przesłanek określonych w art. 31 § 1 pkt 2 kpa należało orzec o dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu. Skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł ,,[....]’’ sp. z o.o. w K. , zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 31 § 1 kpa poprzez błędne ustalenie, że zachodzą przesłanki dopuszczenia Stowarzyszenia ....... do udziału w postępowaniu oraz naruszenia art. 124 § i art. 107 § 3 w związku z art. 126 kpa poprzez zaniechanie uzasadnienia w zakresie istnienia interesu społecznego przemawiającego za dopuszczeniem w/w Stowarzyszenia do udziału w sprawie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 134 § 1 w/w ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. jak również postanowienie Prezydenta Miasta K. wydane w niniejszym postępowaniu dotknięte są wadą nieważności. Na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 kpa organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Wniosek skierowany do odpowiedniego organu na podstawie art. 31 kpa inicjuje postępowanie incydentalne w przedmiocie dopuszczenia danej organizacji do udziału w sprawie. Należy jednak podkreślić, że organizacja ubiegająca się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu staje się stroną takiego postępowania incydentalnego, jeżeli skutecznie złoży wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie. Zgodnie z art. 30 ust. 3 kpa strony niebędące osobami fizycznymi działają przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli. W przedmiotowej sprawie o dopuszczenie do udziału w postępowaniu ubiegał się podmiot działający w formie organizacyjnej stowarzyszenia podlegający wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego. O zasadach reprezentacji takiego podmiotu decyduje treść wpisu. W przypadku Stowarzyszenia ....... z siedzibą w K. dla ważności pism i dokumentów w sprawach innych niż majątkowe "wymagane są podpisy prezesa lub wiceprezesa oraz członków zarządu" (odpis aktualny z Krajowego Rejestru Sądowego k. ...... akt administracyjnych). Tymczasem wniosek o dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy został podpisany tylko przez wiceprezesa Stowarzyszenia A.K. (k. .... akt administracyjnych). W świetle przytoczonej wyżej treści wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego i treści statutu Stowarzyszenie ....... nie było właściwie reprezentowane, zatem wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie mógł skutecznie zainicjować postępowania incydentalnego w przedmiocie dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w sprawie. Oznacza to, iż organ I instancji wydał postanowienie bez wniosku, co uznane musi być za rażąco sprzeczne z prawem. Braku wniosku nie zauważył również organ II instancji, który także z rażącym naruszeniem prawa go rozpoznał. W związku z powyższym na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 126 kpa należało orzec w jak pkt I sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasądzając na rzecz strony skarżącej równowartość uiszczonego przez nią wpisu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło