II SA/Kr 171/18

WyrokWSA w Krakowie2018-04-09

Skład orzekający: Beata Łomnicka, Krystyna Daniel, Iwona Niżnik-Dobosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej jest właściwy do ustalania przebiegu granic nieruchomości w postępowaniu o pozwolenie na budowę, a jeśli nie, to czy spór o granice może stanowić przesłankę do odmowy wydania pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest właściwy do samodzielnego ustalania przebiegu granic nieruchomości w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Spór o granice działki nie stanowi przesłanki do odmowy wydania pozwolenia na budowę, jeśli inwestor złożył oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a mapa do celów projektowych została sporządzona przez uprawnionego geodetę i przyjęta do zasobu geodezyjnego. Oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością korzysta z domniemania zgodności ze stanem prawnym, dopóki nie zostanie skutecznie zakwestionowane prawomocnym orzeczeniem lub ostateczną decyzją administracyjną.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. S. kwestionowała decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego. Głównym zarzutem skarżącej był błędny przebieg granicy między jej działką a działką inwestorów, co miało wpływać na możliwość prawidłowego usytuowania projektowanego budynku. Skarżąca domagała się uwzględnienia dowodów z protokołu granicznego i szkicu granicznego. Wojewoda uznał, że organ nie jest właściwy do ustalania granic, a mapa do celów projektowych została sporządzona prawidłowo przez uprawnionego geodetę. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka Sędziowie : Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) Protokolant: Maksymilian Krzanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia 5 grudnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala. Wojewoda decyzją z dnia 5 grudnia 2017 r. (znak: [...]), na podstawie: - art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm. – dalej jako: u.p.b.) oraz - art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm. – dalej jako: k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania Z. S., od decyzji Starosty [...] z dnia 14 sierpnia 2017 r., Nr [...] (znak: [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej dla M. M. i G. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami – na dz. nr [...] w obr. ewid. [...], gmina C., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 20 czerwca 2017 r. inwestorzy – M. M. i G. M. złożyli wniosek o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami – na dz. nr [...] w obr. ewid. [...], gmina C.. Decyzją z dnia 14 sierpnia 2017 r., Nr [...] (znak: [...]), Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. M. i G. M. pozwolenia na budowę ww. zamierzenia inwestycyjnego. Odwołanie od ww. decyzji wniosła Z. S., domagając się jej uchylenia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Odwołująca się zarzuciła wydanie decyzji z naruszeniem prawa procesowego, a to art. 7, art. 28, art. 104, art. 105 i art. 107 k.p.a., jak również naruszenie prawa materialnego, a to art. 28, art. 33, art. 34, art. 36 u.p.b. w zw. z art. 104 k.p.a., poprzez dowolne ograniczenie prawa własności z uwagi na naniesienie błędnych, nieaktualnych granic. Ponadto odwołująca się wniosła o przeprowadzenie dowodu z załącznika do odwołania, tj. m.in. protokołu granicznego oraz szkicu granicznego z czynności ustalenia przebiegu granic działek odwołującej z nieruchomościami inwestorów – M. M. i G. M.. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, organ odwoławczy uznał, że zatwierdzony zaskarżoną decyzją projekt budowlany był zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" w Gminie C., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy C. (Dz. Urz. Woj. Małop. z 2005 r. Nr [...], poz. 3992 z późn. zm.), zmienionego uchwałą Rady Gminy C. N. [...] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" w Gminie C. – we wsi B. G. i T. . Podkreślono przy tym, że nieruchomość objęta inwestycją położona jest w terenie o symbolu – MN obejmującym tereny zabudowy mieszkaniowej jako podstawowe przeznaczenie terenu oraz RM – tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej jako przeznaczenie podstawowe. Zaznaczono, że w przeważającej większości teren inwestycji znajduje się w terenie MN. Ponadto organ II instancji wskazał, że inwestycja w zakresie kąta nachylenia głównych połaci dachu, ilości kondygnacji, wysokości, ilości miejsc postojowych, kolorystyki, powierzchni zabudowy, powierzchni biologicznie czynnej, mieściła się w zakresach ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w związku z tym parametry projektowanego budynku spełniały wymagania planu miejscowego. Podniesiono również, że projekt zagospodarowania działki był zgodny z obowiązującymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, w szczególności sporządzony został z zachowaniem wymogów określonych w § 12, § 13 oraz § 271-273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1492). Dodatkowo, organ odwoławczy podał, że postępowanie odwoławcze przeprowadzono z uwzględnieniem przepisów odnośnie poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 u.p.b.). Wyjaśniono przy tym, że o naruszeniu uzasadnionych interesów osób trzecich można mówić wyłącznie wówczas, gdy naruszone zostały konkretne przepisy, warunki techniczne lub normy obowiązujące w budownictwie. Tymczasem, w ocenie Wojewody, dokonana analiza zatwierdzonego zaskarżoną decyzją projektu budowlanego wykazała zachowanie obowiązujących przepisów, w tym przepisów dotyczących warunków technicznych zawartych w ww. rozporządzeniu z dnia 12 kwietnia 2002 r. Tym samym należało uznać, że inwestycja nie naruszała przepisów o ochronie środowiska. Ponadto odnosząc się do zarzutu odwołania podano, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wydający pozwolenie na budowę nie jest właściwy do ustalania przebiegu granic nieruchomości, oznaczeń działek, numerów porządkowych wzniesionych budynków. Zwrócono uwagę, że za treść mapy do celów projektowych odpowiada uprawniony geodeta, który sporządził mapę, zaś opracowania geodezyjno-kartograficzne do celów projektowych obejmują przygotowanie dokumentacji geodezyjnej niezbędnej do wykonania projektu budowlanego. Podkreślono przy tym, że mapę do celów projektowych stanowi kopia aktualnej mapy zasadniczej z naniesioną dodatkową treścią, opatrzoną odpowiednią klauzulą. Organ odwoławczy wskazał, że za prawidłowe wykonanie mapy odpowiada uprawniony geodeta, który ustala czy dane z zasobu geodezyjnego, dotyczące położenia punktów granicznych spełniają kryteria dokładnościowe. Następnie podano, że geodeta zgłasza pracę do właściwego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, dokonuje porównania mapy z terenem, wykonuje pomiary uzupełniające, wprowadza dodatkowe elementy związane z inwestycją i składa wyniki swojej pracy do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Wyjaśniono również, że tak złożona dokumentacja podlega weryfikacji w zakresie zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w geodezji i kartografii. Organ II instancji zaznaczył także, że po przyjęciu operatu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego uprawniony geodeta składa stosowny wniosek o uwierzytelnienie dokumentów urzędową klauzulą. Mając na uwadze powyższe, Wojewoda wskazał, że mapa do celów projektowych, na której sporządzono projekt zagospodarowania terenu, została sporządzona przez uprawnionego geodetę i opatrzona została klauzulą Starosty [...] zaświadczającą o przyjęciu treści mapy do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 24 maja 2017 r. (identyfikator [...]). Z kolei, odnosząc się do wniosku, dołączonego przez Z. S. do odwołania, o przeprowadzenie dowodu z protokołu granicznego, opracowanego przez uprawnionego geodetę, organ odwoławczy uznał, że nie stanowił on samodzielnego dokumentu dotyczącego ustalenia nowych granic działek objętych rozgraniczeniem. Podniesiono przy tym, że takim dokumentem mogłaby być ostateczna decyzja Wójta Gminy C., wydana na podstawie m.in. protokołu granicznego wraz ze szkicem granicznym. Podkreślono również, że projektowany budynek mieszkalny M. M. i G. M. na dz. nr [...] został usytuowany w najmniejszej odległości ok. 5,7 m (przy nierównoległym usytuowaniu budynku względem granicy) od granic z dz. nr [...], będącą własnością Z. S.. Organ II instancji podał także, że nawet ewentualna zmiana przebiegu granic objętych rozgraniczeniem, zatwierdzoną decyzją ostateczną, z uwagi na zakres ewentualnej zmiany, nie spowoduje żadnych istotnych zmian w usytuowaniu projektowanego budynku z powodu ww. odległości budynku projektowanego do granicy nieruchomości. Dodano też, że inwestor przedstawił stosowne oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaś przedłożony projekt budowlany był kompletny i został wykonany oraz sprawdzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnym na dzień opracowania, sprawdzenia zaświadczeniem wydanym przez właściwą izbę samorządu zawodowego. Ponadto wskazano, że stosownie do treści z art. 20 ust. 4 u.p.b., projektant do projektu budowlanego dołączył oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Tym samym organ odwoławczy podał, że analizując w opisanych okolicznościach przedłożony przez inwestorów projekt budowlany, uznać należało, że spełniał on kryteria określone w obowiązujących przepisach, w szczególności w art. 35 ust. 1 oraz art. 34 ust. 1, 2, 3 u.p.b., a w związku z tym – wobec brzmienia art. 35 ust. 4 u.p.b. – skoro inwestor spełnił wymagania określone w u.p.b., to właściwy organ nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Skargę na ww. decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarżąca – Z. S., domagając się jej uchylenia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie: 1. prawa procesowego, a to art. 7 k.p.a., a także art. 28 k.p.a., co do naruszenia praw strony, art. 104, art. 105 i art. 107 k.p.a., poprzez dokonanie dowolnych błędnych ustaleń w odniesieniu do przebiegu granic, oznaczeń działek, numerów porządkowych wzniesionych budynków niezgodnie z przepisami Prawa geodezyjnego oraz rozporządzeń wykonawczych, jak też rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 15 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; 2. prawa materialnego, w tym cytowanych w decyzji przepisów Prawa budowlanego, a to art. 28, art. 33, art. 34, art. 36 w zw. z 104 k.p.a., poprzez dowolne ograniczenie prawa własności z uwagi na naniesienie błędnych, nieaktualnych granic pomimo zgłoszenia wniosku o przeprowadzenie dowodu z załączonych do odwołania skarżącej protokołu granicznego oraz szkicu granicznego z czynności ustalenia przebiegu granic gruntu skarżącej z nieruchomościami inwestorów z dnia 22 września 2015 r. sporządzonego przez geodetę E. M., a także mapy z rozgraniczenia nieruchomości dz. nr [...], [...], [...], [...] z dnia 11 października 2016 r. zaklazulowanej w Starostwie Powiatowym w dniu 30 listopada 2016 r. (znak: [...]) – na fakt odmiennego aktualnego przebiegu granic ww. działek, niż to zamieszczono na mapie stanowiącej załącznik do zaskarżonej decyzji Starosty [...] oraz kopii mapy z naniesieniem takiej samej błędnej granicy stanowiącej załącznik do poprzedniej decyzji wykonanej przed ustaleniem prawidłowych granic nieruchomości stanowiących własność skarżącej oraz własność inwestorów, czego dowodem były przedstawione do odwołania dokumenty, aczkolwiek wskazano, że zgodnie z art. 34 ust. 3 u.p.b. projekt budowlany powinien zawierać m.in. projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich; czego nie uczyniono; 3. jednocześnie skarżąca załączyła, jako uzasadnienie jej wniosków kopię protokołu granicznego oraz szkicu granicznego nr KERG [...] z dnia 22 września 2015 r. sporządzonego przez geodetę E. M., a wydanych skarżącej przez Urząd Gminy C. w dniu 19 grudnia 2017 r. dwóch map ewidencyjnych, z projektem zagospodarowania terenu i oddziaływania na nieruchomości sąsiednie, w tym jednej dla działek [...] i [...] błędnie wynoszącej granice własności skarżącej oraz drugiej (dwuczęściowej) prawidłowo ukazującej granice nieruchomości skarżącej, a także ponownie mapy z rozgraniczenia nieruchomości dz. nr [...], [...], [...], [...] z dnia 11 października 2016 r. zaklazulowanej w Starostwie Powiatowym w dniu 30 listopada 2016 r. (znak: [...]), a także decyzji Wójta Gminy C. z dnia 21 grudnia 2016 r. (znak: [...]) o rozgraniczeniu dz. nr [...], [...], [...], [...], [...] ustalającej granice na wskazanych w niej mapach katastralnych i ewidencyjnych – na fakt naruszenia prawa wobec nieuwzględnienia odmiennego aktualnego przebiegu granic ww. działek skutkującej także na ocenę prawidłowości i zgodności z prawem posadowienia obiektu z zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżąca szczegółowo rozwinęła podniesione zarzuty, powołując na ich poparcie orzecznictwo sądów administracyjnych oraz stanowisko doktryny. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w tym zakresie stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. W piśmie z dnia 3 kwietnia 2018 r. uczestnicy postępowania – M. M. i G. M. wnieśli o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej. W treści uzasadnienia przedmiotowego pisma, uczestnicy poparli stanowisko Wojewody oraz podali dalsze argumenty za oddaleniem wniesionej przez skarżącą Z. S. skargi, powołując przy tym liczne orzecznictwo sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Kompetencje sądów administracyjnych określają przede wszystkim przepisy art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz art. 3 – 5, art. 134 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm. – dalej jako: p.p.s.a.). Z przepisów tych wynika, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, zadaniem więc sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na akt administracyjny jest ocena zgodności z prawem tego aktu. Dokonując tej oceny sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Granice sądowej kontroli ograniczają tylko granice sprawy i zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego przy braku przesłanek do stwierdzenia nieważności aktu. Sąd jednak podkreśla w tym miejscu, że w świetle zaś art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK [...]). Zarzuty skargi nie są uzasadnione w świetle obiektywnego porządku prawnego - w związku z czym skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody z dnia 5 grudnia 2017 r. (znak: [...]), którą organ - po rozpatrzeniu odwołania Z. S. – utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 14 sierpnia 2017 r., Nr [...] (znak: [...]) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą M. M. i G. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami – na dz. nr [...] w obr. ewid. [...], gmina C.. Zasadniczą kwestią "sporną" pomiędzy stanowiskiem prawnym kontrolowanych organów zawartym w zaskarżonej decyzji a skarżącą jest okoliczność polegająca na tym, że skarżąca kwestionuje przebieg granicy pomiędzy działką nr [...], do której posiada tytuł prawny a działką dz. nr [...] w obr. ewid. [...], gmina C., objętą pozwoleniem na budowę, podnosząc tym samym, że inwestorzy/beneficjenci ostatecznej decyzji nie dysponują tytułem prawnym do terenu, na którym mają być prowadzone roboty budowlane. Innymi słowy skarżąca, na tle toczącego się postępowania w sprawie pozwolenia na budowę dążyła, aby w ramach tego postępowania zostały uwzględnione z korzyścią dla niej podnoszone przez nią dowody i oświadczenia negujące przebieg, spornej według niej, granicy. W tym miejscu Sąd I instancji wyjaśnia wstępnie - co ma odpowiednie zastosowanie w kontrolowanej sprawie - że w kwestii związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej dotyczącej pozwolenia na budowę a sprawą o rozgraniczenie pomiędzy działką, na której planowana jest inwestycja, a działką sąsiednią, w orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowały się dwa przeciwstawne poglądy. Według pierwszego z nich, w razie wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego dotyczącego nieruchomości, na której ma być realizowana inwestycja - mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. (por. wyrok NSA w K. z dnia 26 lipca 2001 r. sygn. akt II SA/Kr [...] - Lex nr 655424, wyrok NSA w Warszawie z dnia 13 września 2001 r. sygn. akt IV SA [...] - Lex nr 657315, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 22 grudnia 2008 r. sygn. akt II SA/Bk [...] - Lex nr 1045090). Pogląd ten motywowany jest twierdzeniem, że w sytuacji, gdy prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie jest wykazane niewadliwe, przez co może budzić wątpliwości, a zmiana przebiegu granicy w postępowaniu rozgraniczeniowym spowodowałaby niezachowanie odległości, o których mowa w § 12 rozporządzenia o warunkach technicznych, zwłaszcza, gdy budowa jest projektowana w granicy, do czasu zakończenia postępowania rozgraniczeniowego nie można wydać pozwolenia na budowę, bowiem nie ma możliwości prawidłowego usytuowania planowanego obiektu budowlanego w stosunku do spornej granicy. Według drugiego poglądu, zdecydowanie dominującego w judykaturze, ewentualny spór o granice działki - który podnosi i artykułuje skarżąca w rozpatrywanej obecnie skardze - na której zaprojektowano obiekt budowlany, nie może mieć wpływu na postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę (por. wyroki: NSA z dnia 10 września 2001 r. sygn. akt II SA/Lu [...], NSA z dnia 8 stycznia 2003 r. sygn. akt II SA/Lu [...] - Lex Polonica nr 360620, NSA z dnia 12 marca 2003 r. sygn. akt SA/Bk [...], WSA w Białymstoku z dnia 22 stycznia 2008 r. sygn. akt II SA/Bk [...], NSA z dnia 24 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK [...] - Lex nr 1125235, WSA w Lublinie z dnia 12 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Lu [...], WSA w Kielcach z dnia 28 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Ke [...] – Lex nr 1348508, NSA z dnia 16 marca 2012 r. sygn. akt II OSK [...] – Lex nr 1145615, NSA z dnia 16 marca 2012 r. sygn. akt II OSK 8/11- Lex nr 1145642, WSA w Gdańsku z dnia 7 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Gd [...], WSA w Krakowie z dnia 16 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Kr [...]). W uzasadnieniu tego stanowiska w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podniesiono, że w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę nie może nastąpić rozstrzygnięcie kwestii rozgraniczenia, bo organy architektoniczno-budowlane nie mają w tym zakresie kompetencji. Ponadto żaden przepis nie uzależnia wydania decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę od wyniku postępowania rozgraniczeniowego. Zgodnie z brzmieniem art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, jeśli inwestor spełni wymagania określone prawem budowlanym, w tym złoży oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz mapę zasadniczą z aktualną treścią, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Z uwagi przy tym na wymóg złożenia jedynie wspomnianego oświadczenia kwestia omawianego zagadnienia wstępnego w ogóle nie występuje. Skład orzekający obecnie w kontrolowanej sprawie podziela ostatni z prezentowanych poglądów uznając, że skoro jednym z wymogów wniosku o zatwierdzenie pozwolenia na budowę jest złożenie oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane i jest to w zakresie wykazania takiego prawa wymóg wystarczający, to dopóki takie oświadczenie nie zostanie skutecznie zakwestionowane, korzysta ono z domniemania jego zgodności ze stanem prawnym. W ocenie sądu zakwestionowanie takiego oświadczenia, a więc obalenie wynikającego z niego domniemania nie może jednak nastąpić poprzez samo twierdzenie strony niepoparte jakimkolwiek dokumentem, decyzją administracyjną, czy orzeczeniem sądu (por. wyrok WSA w Ł. z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Łd [...]). Przystępując zatem już bezpośrednio do ustosunkowania się do zarzutów skargi, trzeba zacząć od tego, że jedną z bezwzględnych z przesłanek skutecznego wniesienia wniosku o pozwolenie na budowę, i jego otrzymania, jest w myśl art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm. dalej u.p.b.) - złożenie przez wnioskodawcę oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W myśl art. 33. u.p.b. "1. Pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. W przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Jeżeli pozwolenie na budowę dotyczy wybranych obiektów lub zespołu obiektów, inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego.2. Do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć: 1) cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu; nie dotyczy to uzgodnienia i opiniowania przeprowadzanego w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000; 2) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; 3) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; (.....)". Zgodnie z treścią art. 34 u.p.b. : 1. Projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, lub w pozwoleniach, o których mowa w art. 23 ust. 1 i art. 26 ust. 1, oraz decyzji, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej, jeżeli są one wymagane.2. Zakres i treść projektu budowlanego powinny być dostosowane do specyfiki i charakteru obiektu oraz stopnia skomplikowania robót budowlanych. 3. Projekt budowlany powinien zawierać: 1) projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich; 2) projekt architektoniczno-budowlany, określający funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia, a w stosunku do obiektów budowlanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 - również opis dostępności dla osób niepełnosprawnych; 3) stosownie do potrzeb - w przypadku drogi krajowej lub wojewódzkiej, oświadczenie właściwego zarządcy drogi o możliwości połączenia działki z drogą, zgodnie z przepisami o drogach publicznych; 4) w zależności od potrzeb, wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych; 5) informację o obszarze oddziaływania obiektu". Jednocześnie zgodnie z treścią art. 35 u.p.b.: "1. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 5) spełnienie wymagań określonych w art. 60 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości (Dz. U. poz. 1529) - w przypadku inwestycji na nieruchomości wchodzącej w skład Zasobu Nieruchomości, o którym mowa w tej ustawie, oddanej w użytkowanie wieczyste lub sprzedanej w trybie określonym w art. 53 ust. 1 lub 2 tej ustawy, przeznaczonej na wynajem o czynszu najmu określonym zgodnie z przepisami rozdziału 7 tej ustawy, zwanej dalej "inwestycją KZN". 2. (uchylony). 3. W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. 4. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę". Zgodnie z § 8 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, [...], : " 1. Projekt zagospodarowania działki lub terenu powinien zawierać część opisową oraz część rysunkową sporządzoną na kopii mapy do celów projektowych poświadczonej za zgodność z oryginałem przez projektanta". Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie, [...]: 1. Projekt zagospodarowania działki lub terenu należy sporządzić na kopii aktualnej mapy zasadniczej. Dopuszcza się dwukrotne pomniejszenie lub powiększenie tej mapy. 2. W razie braku mapy zasadniczej w odpowiedniej skali, projekt sporządza się na mapie jednostkowej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. 3. W razie budowy pojedynczych obiektów o prostej konstrukcji, usytuowanych w granicach jednej nieruchomości, dopuszcza się wykonanie mapy jednostkowej, o której mowa w ust. 2, w układzie lokalnym dla danej inwestycji. W takim wypadku punkty, na których będzie oparty pomiar, należy utrwalić znakami z trwałego materiału oraz sporządzić dla nich opisy topograficzne w nawiązaniu do istniejących trwałych szczegółów sytuacyjnych". Mając na uwadze treść powyżej zacytowanych przepisów prawnych i odnosząc je - na tle zarzutów skargi - w okolicznościach ustalonego prawidłowo, w ocenie Sądu, przez organy stanu faktycznego i prawnego, Sąd stwierdza, że zarzuty i argumentacja skargi nie zasługują na uwzględnienie. Niezależnie od podniesionych zarzutów, Sąd dokonał kontroli kwestionowanej decyzji w całości według kryterium legalności i podziela stanowisko organu II instancji, że w kontrolowanej sprawie zaistniały przesłanki prawne i faktyczne do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Odnosząc się do zarzutu skargi, Sąd podziela stanowisko organu II instancji, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wydający pozwolenie na budowę nie jest właściwy do samodzielnego ustalania przebiegu granic nieruchomości, oznaczeń działek, numerów porządkowych wzniesionych budynków. Trafny i oparty na prawie jest także pogląd, że za treść mapy do celów projektowych odpowiada uprawniony geodeta, który sporządził mapę, z kolei opracowania geodezyjno-kartograficzne do celów projektowych obejmują przygotowanie dokumentacji geodezyjnej niezbędnej do wykonania projektu budowlanego. Mapę do celów projektowych stanowi kopia aktualnej mapy zasadniczej z naniesioną dodatkową treścią, opatrzoną odpowiednią klauzulą, przy czym za prawidłowe wykonanie mapy odpowiada uprawniony geodeta, który ustala czy dane z zasobu geodezyjnego, dotyczące położenia punktów granicznych spełniają kryteria dokładnościowe. To geodeta zgłasza pracę do właściwego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, dokonuje porównania mapy z terenem, wykonuje pomiary uzupełniające, wprowadza dodatkowe elementy związane z inwestycją i składa wyniki swojej pracy do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Tak złożona dokumentacja podlega weryfikacji w zakresie zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w geodezji i kartografii. Po przyjęciu operatu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego uprawniony geodeta składa stosowny wniosek o uwierzytelnienie dokumentów urzędową klauzulą. W kontrolowanej sprawie jest bezsprzeczne, w ocenie Sądu, że mapa do celów projektowych, na której sporządzono projekt zagospodarowania terenu, została sporządzona przez uprawnionego geodetę i opatrzona została klauzulą Starosty [...] zaświadczającą o przyjęciu treści mapy do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 24 maja 2017 r. (identyfikator [...]). Ustosunkowując się jednocześnie do dowodowego wniosku, dołączonego przez Z. S. do odwołania, o przeprowadzenie dowodu z protokołu granicznego, opracowanego przez uprawnionego geodetę, Sąd stwierdza, że protokół ten nie stanowi samodzielnego dokumentu dotyczącego ustalenia nowych granic działek objętych rozgraniczeniem. Takim dokumentem mógłby być przykładowo oryginał lub odpowiedni odpis ostatecznej decyzji Wójta Gminy C. wypowiadającej się wyraźnie o przedmiotowych dla sprawy działkach, wydanej na podstawie m.in. protokołu granicznego wraz ze szkicem granicznym. Zarazem takiego samodzielnego i wystarczającego charakteru nie posiadają kserokopie ww. dokumentów załączonych przez skarżącą do skargi wniesionej do WSA w Krakowie. Zarówno ich forma, w postaci kserokopii nie potwierdzonych za zgodność z oryginałem, brak informacji w przedmiocie ostateczności kopii przedłożonej decyzji i brak nawiązania w jej treści do działki nr [...] (tj. działki inwestorów – terenu inwestycji); jak i w związku z tym "odformalizowana" treść, z której skarżącą chce wywieść dla siebie korzystne skutki prawne - nie dezawuuje w żadnym stopniu, w ocenie Sądu, mocy dowodowej ustaleń podjętych w kontrolowanych decyzjach przez właściwe organy. W kontrolowanej sprawie jest także bezsprzeczne, że inwestorzy M. M. i G. M. przedstawili stosowne oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane pod rygorem odpowiedzialności karnej (karta 3,4,5, akt administracyjnych organu I instancji); w aktach sprawy brak jest ew. ostatecznych i odpowiednio prawomocnych dokumentów urzędowych, lub ich prawidłowo sporządzonych odpisów, w postaci aktów administracyjnych lub wyroków sądowych wskazujących na inny przebieg granicy pomiędzy przedmiotowymi działkami (tj. pomiędzy działką nr [...], do której posiada tytuł prawny skarżąca a działką dz. nr [...] w obr. ewid. [...], gmina C., objętą pozwoleniem na budowę), niż to wynika z mapy do celów projektowych, na której sporządzono projekt zagospodarowania terenu, sporządzonej przez uprawnionego geodetę i opatrzonej klauzulą Starosty [...] zaświadczającą o przyjęciu treści mapy do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 24 maja 2017 r. (identyfikator [...]); nie ma także nawet wiarygodnego dowodu wskazującego bezpośrednio na ew. toczące się przed sądem postępowanie w przedmiocie kwestionowanej przez skarżącą granicy; a przedłożony projekt budowlany jest zarazem kompletny i został wykonany oraz sprawdzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnym na dzień opracowania, sprawdzenia zaświadczeniem wydanym przez właściwą izbę samorządu zawodowego. W ocenie Sądu, powyższe okoliczności należy połączyć odpowiednio z faktem znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia inwestorów o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skład orzekający w tej sprawie stwierdza, że skoro jednym z wymogów wniosku o zatwierdzenie pozwolenia na budowę jest złożenie oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane i jest to w zakresie wykazania takiego prawa wymóg wystarczający, to dopóki takie oświadczenie nie zostanie skutecznie zakwestionowane, korzysta ono z domniemania jego zgodności ze stanem prawnym. W ocenie sądu, zakwestionowanie takiego oświadczenia, a więc obalenie wynikającego z niego domniemania nie może jednak nastąpić poprzez samo twierdzenie strony niepoparte jakimkolwiek wiarygodnym dowodowo dokumentem, decyzją administracyjną, czy orzeczeniem sądu. W sytuacji, gdy elementem oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością jest określenie położenia granicy nieruchomości, na której ma być realizowana inwestycja, a więc przestrzenny zasięg prawa inwestora do dysponowania tą nieruchomością, do skutecznego zakwestionowania takiego oświadczenia konieczne jest rozstrzygnięcie sporu granicznego. Samo potencjalne wszczęcie postępowania, czy to administracyjnego czy ew. sądowego, które może, choć nie musi doprowadzić do zmiany przebiegu granicy, jak też samo twierdzenie skarżącej, że granica ma inny przebieg, nie wystarcza - w ocenie sądu - do podważenia oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przebieg granicy może zmienić bowiem dopiero ostateczna decyzja administracyjna albo prawomocne orzeczenie sądu powszechnego. Ponadto przy względnie często występujących w praktyce sporach sąsiedzkich, wykładnia inna niż zaprezentowana przez Sąd powyżej mogłaby prowadzić do paraliżu procesów inwestycyjnych, bądź nawet trwałej rezygnacji przez inwestorów z realizacji inwestycji budowlanych. Z drugiej strony trzeba zauważyć, że sąsiedzi nieruchomości, wobec której jest planowana realizacja obiektu budowlanego, a zatem i skarżącą, nie są pozbawieni możliwości obrony swych interesów w sytuacji doprowadzenia do zmiany przebiegu granicy już po uzyskaniu przez inwestora pozwolenia na budowę, czy nawet po jej zrealizowaniu. W takiej sytuacji bowiem możliwe jest wzruszenie ostatecznej decyzji udzielającej pozwolenia na budowę w trybie nadzwyczajnym, a następnie doprowadzenie do takich zmian w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym, które doprowadzą planowany obiekt do zgodności z przepisami technicznymi, przy uwzględnieniu zmienionego na skutek przesunięcia granicy stanu faktycznego. Postępowanie legalizacyjne, o jakim mowa w art. 50 i 51 Prawa budowlanego pozwala również na doprowadzenie do zgodności z przepisami technicznymi obiektu już wybudowanego. Jednocześnie z projektu zagospodarowania działki wynika, że projektowany budynek mieszkalny M. M. i G. M. na dz. nr [...] został usytuowany w najmniejszej odległości ok. 5,7 m (przy nierównoległym usytuowaniu budynku względem granicy) od granic z dz. nr [...], będącą własnością Z. S.. W tej sytuacji można podzielić pogląd organu II instancji, że nawet ewentualna zmiana przebiegu granic objętych ew. rozgraniczeniem, zatwierdzoną decyzją ostateczną, z uwagi na pośrednio wynikający z akt sprawy potencjalny zakres ewentualnej zmiany, nie spowoduje żadnych istotnych zmian w usytuowaniu projektowanego budynku z powodu ww. odległości budynku projektowanego do granicy nieruchomości. W ocenie Sądu I instancji, przeprowadzone w sprawie przez kontrolowane organy postępowanie wyjaśniajcie zgodnie z wymogami art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 35 Prawa budowalnego, doprowadziło je do uzasadnionej konstatacji, że mapa do celów projektowych, na której sporządzono projekt zagospodarowania terenu, została sporządzona przez uprawnionego geodetę i opatrzona została klauzulą Starosty [...] zaświadczającą o przyjęciu treści mapy do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 24 maja 2017 r. (identyfikator [...]) i w związku z tym może stanowić dokument zdatny do sporządzenia projektu zagospodarowana działki na cele dokumentacji projektowej, a przedmiotowe ww. oświadczenie inwestorów o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie zostało skutecznie przez skarżącą zakwestionowane i w związku z tym oświadczenie inwestorów korzysta w ocenie Sądu z domniemania legalności. W tej sytuacji, z uwagi na powyższe ustalenia, nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi podnoszące naruszenie przez kontrolowane organy art. 7 k.p.a., art. 28 k.p.a., co do naruszenia praw strony, art. 104, art. 105 i art. 107 k.p.a., przez dokonanie dowolnych błędnych ustaleń w odniesieniu do przebiegu granic, oznaczeń działek, numerów porządkowych wzniesionych budynków niezgodnie z przepisami Prawa geodezyjnego oraz rozporządzeń wykonawczych, jak też rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 15 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Sąd jednocześnie wyjaśnia, że strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wyznacza treść art. 28 ust. 2 u.p.b., zgodnie z którym : "Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu". Oczywiście do tak wyodrębnionych stron, mają zastawanie przepisy k.p.a. wypowiadające się o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego. W kontrolowanej sprawie nie wystąpiło także, wbrew temu co twierdzi skarżąca, naruszenie norm prawa materialnego Prawa budowlanego, a to art. 28, art. 33, art. 34, w tym art. 34 ust. 3 , art. 36 w zw. z 104 k.p.a. Jak to ustalił i wykazał powyżej Sąd I instancji kontrolowane organy nie ograniczyły prawa własności skarżącej, gdyż trafnie uznały m.in., że wniosek dowodowy skarżącej opierający się na kserokopii protokołu granicznego oraz szkicu granicznego z czynności ustalenia przebiegu granic gruntu skarżącej z nieruchomościami inwestorów z dnia 22 września 2015 r. sporządzony przez geodetę E. M., a także kserokopii mapy z rozgraniczenia nieruchomości dz. nr [...], [...], [...], [...] z dnia 11 października 2016 r. zaklazulowanej w Starostwie Powiatowym w dniu 30 listopada 2016 r. (znak: [...]) – ma charakter niesamodzielny i niewystarczający do wyciągania w oparciu o niego skutków prawnych dla kontrolowanej sprawy. Fakt odmiennego aktualnego przebiegu granic ww. działek, niż to zamieszczono na mapie stanowiącej załącznik do zaskarżonej decyzji Starosty [...] - nie został w kontrolowanej sprawie skutecznie przez skarżącą wykazany z zachowaniem wymogów, o których jest mowa powyżej. Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło