II SA/Kr 1726/02

WyrokWSA w Krakowie2006-03-27

Skład orzekający: Grażyna Firek, Mariusz Kotulski, Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego, która rozpoznała odwołanie pozbawione podpisu strony, może zostać uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa, skutkującym stwierdzeniem jej nieważności?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy rozpoznał odwołanie, które nie zostało podpisane przez stronę, nie wzywając jej do uzupełnienia tego braku formalnego. Brak podpisu uniemożliwia wywołanie skutków prawnych przez podanie. Rozpoznanie takiego odwołania stanowi rażące naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 63 § 3 w zw. z art. 64 § 2 Kpa), co skutkuje stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa w związku z art. 145 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej M. Z. doprowadzenie do stanu zgodnego z przepisami wykonanego bez wymaganego zgłoszenia ogrodzenia międzysąsiedzkiego. Po wydaniu decyzji przez organ I instancji, M. Z. złożył pismo zatytułowane 'odwołanie', które nie zostało przez niego podpisane. Organ odwoławczy rozpoznał to odwołanie i wydał decyzję, którą następnie skarżący M. Z. zaskarżył do sądu. Sąd uznał, że rozpoznanie niepodpisanego odwołania stanowiło rażące naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2002 r. i zasądza od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Firek (spr) Sędziowie WSA Mariusz Kotulski WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2006 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie doprowadzenia do stanu zgodnego z przepisami ogrodzenia międzysąsiedzkiego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącego M. Z. kwotę [...] zł ( [...] złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Kr 1726/02 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] 2001 r. znak [...] na podstawie art,80 ust.2,pkt.1,art.83 ust.1 i art.51 ust1 pkt.2 w związku z art.51 ust.4-ustawy z dnia 7 lipca 1994r.-Prawo budowlane /tekst jednolity z 2000r. Dz.U.Nr.106,poz.1126 ze zm./ oraz art.104-ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks Postępowania Administracyjnego / jednolity tekst z 2000r.Dz. U.Nr 89 poz. 1071 ze zm./po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania wyjaśniającego w związku z uchyleniem decyzji PINB w [...] z dnia [...] 1999r.znak: [...] decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2000r. znak: [...] i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia w przedmiocie dokonania rozbiórki ogrodzenia między działką nr A a działką nr B w [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nakazał M. Z. doprowadzenie do stanu zgodnego z przepisami wykonanego bez wymaganego prawem zgłoszenia ogrodzenia międzysąsiedzkiego , które zostało wykonane w 1995 r. na długości 60,7 m o zmiennych wysokościach od 1,95 do 2,95 m nad terenem , wzdłuż granicy działki nr A i działki nr B, której właścicielami są T. F. i W. F. przez dokonanie częściowego demontażu elementów z blachy ocynkowanej oraz rur stalowych do wysokości 220cm w miejscach w których wysokość ta została przekroczona oraz ustalił termin wykonania nakazanego obowiązku do dnia [...] 2002 roku. W jej uzasadnieniu organ wskazał , że przeprowadzone dodatkowe postępowanie wyjaśniające w związku z uchyleniem decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 1999r, znak: [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki ogrodzenia wykonanego między działką nr A a działką nr B w [...], decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2000r. znak: [...] pozwoliło ustalić, że M. Z. bez wymaganego przepisami prawa budowlanego zgłoszenia wykonał ogrodzenie międzysąsiedzkie wzdłuż własnej działki nr A i działki nr B ,której właścicielami są T. F. i W. F., a ogrodzenie to wykonane zostało na konstrukcji z rur stalowych czarnych o zróżnicowanych wysokościach od 195m do 295m o rozstawie słupków ,co 215 cm, wypełnionych blachą ocynkowaną fałdową oraz ustalić, że ogrodzenie to wykonane zostało bez dokonania stosownego zgłoszenia na jego wykonanie o czym świadczy pismo Wójta Gminy [...] z dnia [...] 2001r. znak: [...], które potwierdza ,że w 1995 roku w Urzędzie Gminy [...] nie przyjmowano zgłoszenia ani też nie udzielano pozwolenia na wykonanie ogrodzenia na działce nr A w [...] Dalej organ wskazał, że w przypadku wykonanego ogrodzenia naruszony został przepis art.30 ust.1,pkt.2-ustawy Prawo budowlane, który stanowi , że zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m, a ponieważ przedmiotowe ogrodzenie na części jego długości wykonano z przekroczeniem dopuszczalnej wysokości o której mowa w cytowanym wyżej przepisie to zobowiązanie właściciela do doprowadzenia tego ogrodzenia do stanu zgodnego z przepisami na podstawie art.51 ust.1,pkt.2 cyt. ustawy należało uznać za uzasadnione. W piśmie z dnia [...] 2001 r., które zostało złożone do organu I instancji w dniu [...] 2001 r./data nadania w UP/ nazwanym odwołaniem, a skierowane zostało do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] i w którym na pierwszej stronie w górnym lewym rogu figurowało imię i nazwisko M. Z., ale które nie było przez niego podpisane autor pisma wniósł o stwierdzenie nieważności wskazanej wyżej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]wobec rażącego naruszenia prawa przez ten organ. W przedmiotowym piśmie zarzucono , iż organ rozstrzygający wydając decyzję oparł się na nie posiadającej cechy prawomocności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] znak ; WOA. [...] uchylającej zaskarżoną decyzję znak ; [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dn. [...]1999r. nakazującej rozbiórkę ogrodzenia i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia oraz wskazano , że decyzja ta została poddana kontroli NSA Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie i do chwili obecnej Sąd ten nie wydał w tej sprawie orzeczenia. Wobec tego , zd. autora, zawiązany stosunek sądowoadministracyjny nie został zakończony i zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów NSA z 27.06.2000r, sygn. FPS 12/99 nie jest możliwe wszczęcie przez organ administracji publicznej postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzeni a nieważności decyzji. Nadto , zd. autora pisma , w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ I instancji nie wyjaśnił dlaczego przedmiotowe ogrodzenie jest budową w rozumieniu przepisu art.3 pkt 5 Prawa Budowlanego , a brak ten jest naruszeniem przepisów art.7i art. 107§ l Kpa. Decyzją z dnia [...] 2002 r. znak [...] podstawie art. 138 § l pkt. 2 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst z 1980 r. - Dz.U. Nr 9 poz. 26 z późn. zm.) oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U- Nr 89 z 1994 r. poz. 414 z późn. zm.), po rozpatrzeniu przedmiotowego pisma jako odwołania M. Z. od wskazanej na wstępie decyzji z dnia [...].2001r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] uchylił tę decyzję w części dotyczącej określenia orzeczonego terminu jej wykonania i w tym zakresie orzekł o wykonaniu nałożonego obowiązku w terminie do [...] 2002r., w pozostałym zakresie tę decyzję utrzymał w mocy. W jej uzasadnieniu organ II instancji wskazał , że w ramach postępowania odwoławczego dokonał kontroli prawidłowości postępowania administracyjnego organu I instancji i wydanej decyzji oraz powtórnie rozpatrzył sprawę w granicach zakreślonych przez postępowanie pierwszoinstancyjne, przy czym stwierdził, że organ ten uczynił zadość Przepisom Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego Podkreślił, że wizja lokalna przeprowadzona w dniu [...].2001r, potwierdziła wykonanie w 1995 r. ogrodzenia miedzysąsiedzkiego wzdłuż granicy działki nr A i działki nr B której właścicielami są T. F. i W. F. , a ogrodzenie to wykonane zostało na długości 60,70 m o zmiennych wysokościach od 1,95 do 2,95 m nad terenem ,a zatem wysokość części tego ogrodzenia wynosi powyżej 2.20m. Dalej organ II instancji wskazał, że w świetle art. 29 ust. l pkt. 7 w związku z art. 30 ust. l pkt 2 budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2.20 m ( niezależnie od ich usytuowania ) wymaga zgłoszenia właściwemu organowi, a co w nin. stanie faktycznym nie miało miejsca . Wskazał także , iż ogrodzenie zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt, 9 Prawa budowlanego, należy do urządzeń budowlanych związanych z obiektami budowlanymi, zapewniających możliwość ich użytkowania zgodnie z przeznaczeniem i mieszczą się one w dyspozycji art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Zatem prawidłowo , zd. organu odwoławczego ,organ I instancji na podstawie przepisu art. 51 ust. l pkt. 2 w związku z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego określił czynności jakie należy wykonać w celu doprowadzenia robót do stanu zgodności z prawem. Odnosząc się do zarzutów zawartych w piśmie organ II instancji stwierdził, że fakt rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi od decyzji ostatecznej organu I instancji z dnia [...] 2000r. znak: [...] nie ma wpływu na jej wykonanie. Bowiem zmiana decyzji powołana w piśmie tj. " zmiana, uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji" odnoszą się do trybów nadzwyczajnych określonych w art. 145,art. 154, art.15 i art..156 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie zaś do trybu odwoławczego. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie M. Z. wniósł o "uchylenie przedmiotowej decyzji i wznowienie postępowania" , zarzucając, że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo , gdyż nałożyła wykonanie obowiązku do dnia [...] 2002 r., podczas gdy termin ten upływa " w czasie , kiedy decyzja ta nie uzyskała jeszcze cech prawności". Zarzucił także, iż termin do wykonania decyzji jest zbyt krótki oraz, że organ II instancji pominął istotny fakt spełniania przez przedmiotowe ogrodzenie roli ekranu akustycznego tłumiącego hałas , przez co jego wysokość w niektórych miejscach przekracza dozwoloną wysokość 2,20 m oraz roli zapory ochronnej dla kurzu i pyłu , które przeszkadzały sąsiadowi. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie , przytaczając raz jeszcze argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U.Nr 153 poz.1270 ze zm./ Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art.3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art. 134 ustawy/. Skarga musiała zostać uwzględniona , ale z innych przyczyn niż zostały w niej wskazane. Zgodnie z art. 63 § 3 Kpa podanie, tj. także odwołanie wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Podpis warunkuje, że żądanie pochodzi od osoby określonej jako wnosząca podanie. Brak podpisu strony, gdy nie zostanie usunięty uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego podania, tj. w przypadku odwołania niemożność jego rozpoznania. Tę ostatnią problematykę reguluje art. 64 § 2 Kpa stanowiący, że jeżeli podanie nie czyni zadość innym niż wymienione w § 1 art. 64 Kpa wymaganiom ustalonym w przypisach prawa należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania (odwołania) bez rozpoznania. W rozpatrywanej sprawie pismo datowane [...] 2001 r., które zostało złożone do organu I instancji w dniu [...] 2001 r. /data nadania w UP/ i zatytułowane "odwołanie" nie zawiera podpisu strony. Mimo to organ odwoławczy nie wezwał strony pod rygorem z art. 64 § 2 Kpa (pozostawienie odwołania bez rozpoznania) do uzupełnienia braku i odwołanie rozpoznał, mimo że nie wywoływało ono skutków prawnych. Okoliczność powyższa spowodowała zgodnie z art. 145 §1 pkt 2 cyt. wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w szeregu orzeczeniach / vide: wyrok z dnia 14 kwietnia 1999 r. sygn.IV S.A. 689/97- LEX nr 47329, wyrok z dnia 15 wrzesnia 2000 r. sygn. IBISA 417/00- LEX nr 47 217 i in./ Na marginesie należy też zwrócić uwagę organowi odwoławczemu , że wskazanie czynności, których wykonanie ma doprowadzić do stanu zgodnego z prawem winno być precyzyjne i nadawać się do wykonania , podczas gdy wskazanie "poprzez dokonanie częściowego demontażu elementów z blachy ocynkowanej oraz rur stalowych do wysokości 220 cm, w miejscach , w których wysokość ta została przekroczona", kryterium tego nie spełnia . Nie wiadomo bowiem , których odcinków ogrodzenia miałyby dotyczyć wskazane czynności. O kosztach postępowania Sąd orzekł na zasadzie art. 200 cyt. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło