II SA/Kr 1728/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec Sędziowie : AWSA Dorota Dąbek sprawozdawca NSA Alina Paluch Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2004 r sprawy ze skargi M. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiej Policji [...] z dnia 5 czerwca 2000 r , Nr: [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na zakup budynku mieszkalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadnienie. W dniu 5 czerwca 2000 r. decyzją Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji nr [...] utrzymano w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w [...] o odmowie przyznania Panu M. J. pomocy finansowej na nabycie domu jednorodzinnego. W uzasadnieniu przedmiotowych decyzji wskazano treść art. 94 ust. l Ustawy o policji w związku z § l ust. l Zarządzenia MSWiA z 30.09.1997r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżnienia i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz tymczasowych kwater przyznanych policjantom (M.P. nr 76, poz. 709). Powołane przepisy stanowią, że pomoc finansowa na uzyskanie (...) domu jednorodzinnego przysługuje policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale. Tymczasem w przedmiotowej sprawie Pan M. J. decyzją z [...]. otrzymał przydział na lokal mieszkalny. W dniu [...]. P. M. J. złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego przedkładając umowę z dnia [...]., mocą której zakupił działkę wraz z domem do remontu. Przydzielony wspomnianą decyzją Panu M. J. lokal nie spełniał wprawdzie wynikających z przepisów norm zaludnienia, w ocenie jednak organów orzekających w niniejszej sprawie okoliczność ta nie ma znaczenia dla prawa pomocy finansowej na zakup domu, albowiem cytowany art. 94 ust l Ustawy o policji jako przesłankę odmowy przyznania tej pomocy wskazuje jedynie fakt otrzymania lokalu drogą decyzji o przydziale, nie precyzując, że lokal ten musi spełniać określone normy co do metrażu. Z tego względu w ocenie organu pomoc finansowa P. M. J. nie przysługuje. W skierowanej do sądu administracyjnego skardze na powyższą decyzję P. M. J. zarzucił nieuwzględnienie w decyzji norm zaludnienia określonych w art. 3 ust. l cyt. powyżej zarządzenia podnosząc, że przepisy Ustawy o policji i cytowanego zarządzenia wprawdzie nie regulują wyraźnie rozwiązania zaistniałego w niniejszej sprawie stanu faktycznego, niemniej jednak pozwalają na poprawę warunków mieszkaniowych w przypadku niespełniania norm zaludnienia w sytuacji otrzymania lokalu drogą decyzji o przydziale (art. 95 ust. 2 ustawy o policji w związku z §4 pkt 3 cyt. zarządzenia). Zasadę tę należałoby zdaniem skarżącego odnieść również do zaistniałego w niniejszej sprawie przypadku, a zatem przyjąć, że pomoc finansowa nie przysługuje policjantowi jedynie wtedy, gdy przydzielony decyzją lokal mieszkalny spełnia normy zaludnienia. W pozostałych natomiast przypadkach pomoc finansowa powinna być przyznana, będzie to bowiem sposób na poprawienie sytuacji mieszkaniowej policjanta. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Organ przyznał, że ponieważ przydzielony drogą decyzji o przydziale lokal nie spełniał norm zaludnienia (3,5 metra kwadratowego na osobę), zgodnie z poglądem wyrażonym w uchwale NSA z 29.09.1999r. skarżącemu należała się pomoc finansowa. Jednocześnie wskazał jednakże na fakt, że w niniejszej sprawie doszło do przedawnienia roszczenia skarżącego, zgodnie z treścią art. 107 ust. l ustawy o policji wprowadzającego 3-letni termin przedawnienia i z tego powodu pomoc finansowa skarżącemu nie przysługuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona [...]., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą. Podniesiony w skardze zarzut naruszenia przepisów prawa, a w szczególności Ustawy o policji, jest w ocenie sądu zasadny. Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990r. o policji (Dz.U. nr 30, poz. 179 z późn. zm.) w rozdziale 8 reguluje zasady pomocy w zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy policji. Na podstawie art. 88 ust. l tej ustawy policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Drugą z przewidzianych w ustawie form pomocy mieszkaniowej dla funkcjonariuszy policji jest pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (art. 94 ust. 1), która będzie przysługiwała funkcjonariuszowi w razie niezrealizowania pomocy w pierwszej z wymienionych form, tj. w formie przydziału odpowiedniego lokalu. Przysługujące zatem policjantowi prawo do lokalu mieszkalnego jest realizowane przede wszystkim przez przydzielenie lokalu o jakim mowa w art. 88 ust. l ustawy, a dopiero gdy lokalu takiego nie przydzielono, policjantowi przysługuje pomoc finansowa. Pomoc finansowa, o której mowa w art. 94 ust. l Ustawy o policji, jest konsekwencją niezrealizowania uprawnienia policjanta, który ma prawo do otrzymania lokalu mieszkalnego określonego w art. 88 w związku z art. 89 i 90 ustawy. Prawo policjanta do uzyskania pomocy finansowej nie może być bowiem rozumiane w oderwaniu od ogólnych zasad przyznawania pomocy mieszkaniowej policjantom. Intencją tych przepisów jest zapewnienie policjantowi w służbie stałej odpowiedniego mieszkania w miejscowości, w której pełni służbę albo w miejscowości pobliskiej. Tak rozumianemu uprawnieniu policjanta odpowiadają określone obowiązki organów policji zaspokojenia tego uprawnienia. Oznacza to, że pomoc w zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych nie przysługuje policjantowi jedynie wtedy, gdy w miejscowości w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej ma odpowiednie w rozumieniu przepisów mieszkanie. Tak więc prawo policjanta do lokalu mieszkalnego lub pomocy finansowej na cele mieszkaniowe są wyraźnie powiązane z przesłanką niezaspokojenia potrzeby mieszkaniowej funkcjonariusza w sposób przewidziany w ustawie. Określone zatem w art. 94 Ustawy o policji uprawnienie do otrzymania pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego nie może być interpretowane w oderwaniu od treści art. 88 oraz 95 tej ustawy. Ostatni z wymienionych przepisów wskazuje, że lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi m.in. w razie posiadania przez niego w miejscowości w której pełni służbę albo w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego odpowiadającego co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Tymczasem w niniejszej sprawie p. M. J. wprawdzie otrzymał lokal mieszkalny decyzją o przydziale, niemniej jednak lokal ten nie spełniał minimalnych wymogów przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Należy zatem uznać, że nie zostały zrealizowane jego potrzeby mieszkaniowe w sposób przewidziany w ustawie. Miał on więc nadal prawo do pomocy w tym zakresie, która wobec braku możliwości jej zrealizowania w formie podstawowej, tj. poprzez przydział odpowiedniego (tj. spełniającego minimalne wymogi uwzględniające normy zaludnienia) lokalu mieszkalnego, winna być zrealizowana poprzez przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego. Z tego też względu orzekające w sprawie organy administracyjne błędnie interpretując treść art. 94 Ustawy o policji naruszyły w ocenie sądu prawo materialne, co miało wpływ na wynik sprawy. Pogląd ten jest zgodny z prezentowanym w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, por. m.in. uchwałę z 29.03.1999r., OPS 1/99, ONSA 1999/3/77, w której sąd wskazał, że: "Stosownie do art. 94 ust. l w związku z art. 88 ust. l ustawy o policji, policjantowi nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu lub domu, jeżeli policjant nie ma prawa do uzyskania przydziału lokalu mieszkalnego, określonego w art. 90 tej ustawy, w drodze decyzji administracyjnej, ponieważ posiada inny odpowiedni lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej (art. 95 powołanej ustawy)". W ocenie Sądu nieuzasadnionym jest także podniesiony w odpowiedzi na skargę zarzut przedawnienia. Trzyletni termin przedawnienia, na który powołuje się organ w odpowiedzi na skargę, nie ma bowiem w tym przypadku zastosowania. Ten termin przedawnienia, przewidziany przez przepisy Ustawy o policji w rozdziale 9 (art. 107), dotyczy bowiem roszczeń z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych, to jest świadczeń przewidzianych w tym rozdziale. Nie ma on natomiast zastosowania do realizacji przewidzianych w rozdziale 8 uprawnień policjantów do pomocy w zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Należy dodatkowo podkreślić, że przepisy Ustawy o policji nie przewidują żadnego terminu na wniesienie wniosku o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie domu. Może to zatem nastąpić w dowolnym momencie, zarówno jeszcze przed nabyciem domu (do wniosku, zgodnie z treścią §3 ust. 2 pkt 2 Zarządzenia MSWiA z 30.09.1997r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżnienia i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz tymczasowych kwater przyznanych policjantom (M.P. nr 76, poz. 709) dołącza się wtedy umowę przedstępną kupna domu), bądź też po jego uzyskaniu (dołączając do wniosku, zgodnie z treścią §3 ust. 2 pkt 2 cyt. zarządzenia umowę końcową). Mając powyższe na uwadze Sąd uznał skargę za zasadną i na podstawie art. 145 §1 pkt l litera a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.